Ш еден ов Ө.Қ., Сағындыков Е. Н., Ж унісов Б. А., Байжомартов Ү. С., Комягин Б. И. Жалпы экономикалық теория



жүктеу 4.22 Mb.

бет12/47
Дата14.09.2017
өлшемі4.22 Mb.
1   ...   8   9   10   11   12   13   14   15   ...   47

анықтамасы  жоқ,  себебі  бұл  көп  қырлы  үғым және  онын мазмүнын 

«екшеп  сорттау  кажет,  егер  біз  экономикалык  жүйе  қызметінің 

механизмін түсінгіміз келсе».2

Осы  әртүрлі  қысқаша  шолу  пайданын  кайнар  козіне  көп  түрлі 

көзқарастың барлығын корсетеді. Таза сандык, козқарас түрғысынан 

пайданы  қолға  түскен  шағын  табыс  пен  жалпы  шығындардың 

арасындағы айырма ретінде анықтаған абзал.

Кез-келген тауар өндірушінің мақсаты барынша көп пайда табу. 

Алайда нары ққа өз тауарымен шыға отырып,  ол алдыменен белгілі 

ақшалай қолға түсетін шағын түсімді (табыс)  алуды жоспарлайды. 



Тауар  өндірушінін  колға  алатын  түсімін  талдай  отырып,  табыстын 

Үш түрін бөлектеуге болады: жиынтық,  орташа және шекті:

,  Самуэльсон  П.  Экономика.  —М .,  1964,  653-657  беттер.

185  бе^ ак к он н елл  К..Р.,  Л .Брю ,  Э к о н о м и к а,  2  т.  -   М .,  Республика.  1993,

109


а) 

жиынтык  табыс  (TR)  —белгілі  тауар  мөлшерін  сатканда 

алынатын  акшалай сома.  Жиынтык  (жалпы)  табыс тауар санын(а) 

оның бағасына  (р)  көбейткенге тен:

77? = Q х Р



э) орташа табыс (AR)  — салынатын  бір тауар бірлігінен алынатын. 

табыс:

AR  =

77?


~Q

б) 

шекті  табыс  (MR)  —  бұл  косымша тауар  бірлігін  саткандағы 

алынатын,  косымша  табыс.  Ш екті  табы с  ж ы й н ты к   (жалпы) 

табыстын  п  бірлігі  тауары  мен  ж и ы н ты к  (жалпы)  табыстын  п

= 1  

бірлігі тауарынын арасындағы айырмаға тең:



MR

ATR

~AQ

немесе  77?,,  -  TR,

0

Сурет  8-4.  Таза  бәсеке  жағдайындағы  жиынтык,  орташа  және 

шекті табыстар.

Тауар  өндіруші  өндіріс  көлемі  м ы нандай  болғанда  максимум 

пайдаға  қол жеткізеді,  кай кезде  ш екті табыс  шекті  ш ығынға тен 

болған жағдайда:  M C =M R .

Өндіріс факторлары бірін-бірі әзара толықтырып отырады.  Бұл 

кезде  өндіріс  көлемін  кы сқартпайды   ж ән е  факторларды н  өзара 

алмасуы  мүмкін.  Е ң  кар ап ай ы м ы   өндірістік  функция  болып 

табылады, соның көмегімен тек қана екі өндіріс факторы-енбек (L) 



пен  капитальны  (К)  өзара  байланысы  ашылады.  Бір  өндіріс 

ф акторы ны ң  (L)  езгеруіне  қарай  ж әне  басқа  ф акторды ң  (К)



110

«чгермсуімсн ш ығарылу өзгеріле бастайды.

Максималды пайдалылыктың тепе-тендігін талдау мен анықтау 



hh

 жана  экономикалык  үғымдарды  енгіземіз:  жиынтык  (жалпы)

внім,  орташа өнім жене  шекті өнім.

Жиынтық  (жалпы)  өнім  (ТР)  —  бүл  өнімнін  жалпы  саны,  осы 

фактордың  сандық  аныкталуы  кезінде  және  баскада  өзгермейтін

«ндіріс  факторында  өндіріледі.

Орташа өнім  (АР)  —  бұл  жиынтык  өнім  өзгермелі  факторынын 

осы фактор санының (L) колданбағанды ғына катынасы;

ТР

ЛР = -----

L  '

^  Шекті  өнім  (М Р )-  бүл  қосылған өнім,  осы  ондіріс  факторының 

°ір бірлігіне  үлғайған  кезде альшады:

UD 


ATP

МР = — —  немесе  М Р  = TR„  ~  T R ;

AL 

п 

п

Белгілі уақыт кезеңінде өнімді шығарудын шартты берілуін кесте

Х

- 2


 түріңце көрсетеміз.

Ш екті  өнім  еңбегінің  қалай  өзгеретіндігін  байқастық.  Белгілі 

У1әндшікке дейін ол өсе түседі; онан соң төмендей бастайды.  Бүнда 

ІІгект'  еңбек өнімділігі төмендеуінің  іс-әрекеті  байкалады.  О ны н 

мән-мағьшасы мьшаДа; егер бір фактор ұлғайса, ал баска факторлар

ө ^геріссіз  калады.  онда өндіріс ф акторы ны н қосымш а өнімі  кеми 

бастайды.

Kecme 8-2

Капитал 

бірлігінін 

саны  (К)

Еңбек 

бірлігінін 

саны  (L)

Жиынтык 

(жалпы) 

©нім  (ТР)

Шскті 

өнім  (МР) 

М Р

м

L

2

3

4

І00

25

90

3,6

100

50

350

10,4

100

75

550

8,0

100

100

625

3,0

100

125

720

2,0

100

150

760

1,8

І00

175

790

1,6 

1  9

100

200

Орташа 

өнім  (АР) 

ТР

_5_

3.6

7.0 

7,3 

6,25

5.7

5.0 

4.5 

9.95

i l l


Барлык көрсеткіш тердін динам икасы н  іраф икте  керсетеміз, ол 

үиіін  ж иы нты к,  орташ а  ж ә н е   ш екгі  о н ім   е н б е г ін ін   кисығын 

гүрғызамыз.

Сурет 8-5 Жалпы  (жиынтық),  орташа және  шекті өнім еңбегінін 

кисыты.

К.Маркстың  пайымдауымша,  пайда  —  бул  косымша  кун.  Оны 

әндіріс  аясында  жалдамалы  жұмыс  күші  жасайды  және  тауар 

айналымы саласында өткеріледі.

Егер  пайданы  «Р»  аркы лы ,  ал  өндіріс  ш ығынын  (C+V)  «К» 

аркылы белгілесек, онда W = c+v+ m  формуласы мына түрді  иеленеді 

W =K+P. Тауар күны енді шығындар плюс пайда косындысы ретінде 

бейнеленеді.  А йтпакш ы  «ш ығындар  плюс  пайда»  термині  Батыс 

еддерінін  «Экономикс» және  «Маркетинг негіздері» оқулыктарындя 

кеңінен колданылады

. 1


Іауар құны К + Р  формуласында ендігі жерде еңбекпен көрінетін 

байланысты байкатпайды.  Мұның екі болшегі де өзгертілген түрде 

керсетіледі.  ондіріс  ш ығындары  мен  пайдасы  —  еңбектің  емес, 

авансталған капитал ш ығынының нәтижесі ретіғще болмак.

Пайданын, абсолютгік молшері немесе оның массасы, капиталды 

колданудың табыстылық деңгейін көрсетпейді. Табыстылық деңгейі 



гең кана пайда нормасында байқалады.  П айда барлық авансталған

1  Макконнелл  К.Р..  Брю  С.Л.  Экономикс.  2  т.  —Таллин,  1993,  134-135  бет. 

Котлер  Ф .Основы  маркетинга.  —  М..  1990,  365  бет.


капиталдын туындысы  ретінде  байкалғанды қтан.  оны н  нормасы 

қосымша  қүнны н  барлы к  авансталған  капиталға  қлгынасымен 

анықталады.  Пайда  нормасы төмендегідей формула турінде  олады.

Р ' -

-------- 100  немесе  / 3' = -— Ю0.

с +  v 

.  .  .


Пайда нормасы паіідалылык, табыстылык, вндіріс рента  ел д ш п  

дәрежесін көрсетеді.  Пайда нормасына кандай факгорлар эсер е



1). Қосымша күнныц нормасы.

Қосымш а  күнны ң  норм асы   жоғары  болса,  соғүрлы.ч 

абсолюттік мөлшері үлкен болады демек бүд пайда нормась 

сөз.


Мысал:  80c+20v+20m.  М үнда қосы мш а  күн мынаған тен.

ад 


=

 

— 100 

20%  . Айталык,  косы м ш а  қүн  нормасы 200% 

80c + 20v 

дейін  к ө т е р іл е д і.  О н д а   8 0 c + 2 0 v + 4 0 m ,  ал  п ай д а  н



= — °-т   -1 0 0  = 40%  .

80с +  20v

2). Капиталдын органикалық кұрылымы. 

ППнн 

Ғ ы л ы м и -т е х н и к а л ы к   р е в о л ю ц и я   ә с е р ім е н   ка 

өсуіне

қорлану,  процесі  он ы н  ор ган и кал ы к қүры лы м ы ны н 



•  шмалы

алып 


барады,  сейтіп 

өзгермелі капиталдын үлесі 

сс 

г е р м е л і



тем ендейді;  ал  түрақты  кап и тал д ы н  үлесі-үлғаиадь  • 

кеш Ш


капиталдың мөлш ері кем  болған сайын,  косы мш

және пайда норм асы  да  солай болады. 

„а г ;Пппынды

Бірдей  капитал  (100  акша  бірлігі)  бар  е н   квсшорьшдь

(ф ирм аны ) м ы салы   алып керей ік. 

«згермелі

Б ір ін ш і  к әсіп о р ы н д ы   (ф и р м а)  ол  түракт 

екіншісінде

капиталдар арасында 75c+25v каты наста бөлінеді, 

^  бірінші 

-80c+20v.  Қ осы м ш а күн норм асы  бірдеи болғанд 

жағдайда пайда норм асы   — 25% тен болады.

х 100 =  25%, 

75с + 25v

113


е к і н ш і с і н д е

20

%:



Р '

20 пі


с 

1 0 0


  = 

2 0


%


3).  Капитал айиалымы.

Панда  нормасьша 

капиталды н  аііналу  саны  эсер  етеді.  Егер 



кагштаі 

80c+20v кезіішс капитал б ір а й м а ш м  жасаса, онда косымша

імпсм  ІПП^ 

...............................  

17



v/i^' tinivxcc-ioiivi 

ипда


к,н 

иормасы 

І00% 


к езін д с  пайда  норм асы  

20%  тең 



болады.  Егер 

сод  капитал  екі айнадым  ж асаса.  он да  пайда  нормасы  

2

 



есе артып, 

!!  '  'Дьі  курайды.

4).  Түракты  каииталды колдануды унемдеу.

кономия  ore жетілген  н ем есе  өте арзан  м аш ина,  жабдықтарды 

о л д а т   жолымеи ж әне  ғыдыми жаңалыктар  мен  енертапкыштарды 

паіідаданудыц аркасында  код жеткізіледі.

і і и ? т х и ^ Д Р ^ 1Ь[К   БӘСҒКҒ  Т Е О Р И Я С Ы ,  ОРТАША 

АИДАНЫҢ Ж Ә Н Е  Ө Н Д ІР ІС   БА ҒА С Ы Н Ы Ң   КҮРЫЛУЫ

Tt'vm^


4

L?,!KI  таУарларльі  °НДірстін  кәсіпорьіндар  (ф ирм а)  әртүрлі 



ті іғі 

)ДЫК,аРмен жабдыкталған, сондыктан опдағы ендіріс

б ч с е г '  ппРЫ Д,СН  Іа^ар  к¥иы  біркелкі  емес,  әртүрлі.  Сапа  аралык 

Нніітіеб-ік-чм

1

иН^ С ж екекү н л аР  Унемі  коғамдық.  нары кты к күнға 



та van хг-ігг'}',. ’  W  гсцеь

1

!Ръ1іп отырады.  Нарықтық қүн болса, негізгі 



ппоаесгін г-іп Г ™ ! !  v **

1

ӨНД*Р*С жағдайымен аныкталады.  Осы 



жоне отіппі , ^ г Ы КӘСІИОРЬівдьі (фирма) бөлшектеу болып табылады 

оның  T iv in т')nrІрІ  1ШКІ  салалық бәсекеге өтеп бере алмай күйресе, 

оолганьг  блск

' ) ^ 11501^

^

6

  КүНЬІ  °Р таша  салалык  күннан  жоғары 



kvhwо р п ц п  сті-уРЬІ 

ШИ  Туседі’  онда  оны «   тауарларының жеке



т‘і>арлың  жеад  қ ұ н ы н ^ ^ п м д ы ^  

03,18 

бәсеке

баі асына тецестіпелі 



амДьік.  нары кты к  қүнға  ж ән е  өндіріс

—-------------- —

,

Vала.тар 

і

Шышпдар

m

ӨНІМ



қүны

Р’

P  (ор­

таша

Өндіріс

бағасы

4-  -

100


(

90

c + J



0

v)

10



  m

110


10

20

120



-10

11

ИХ)



(

80

c +



2

()v)


20

  m


120

20

20



120

0

Ш

МП

30

  m



(

70

c +



30

v)

130



30

20

120



+10

Бұл жағдайдың  калай болатындығын  карастырамыз. 

< ■

 



үш өндіріс саласьшда кызмет жасаіітын кәсіпорындардъщ 

біркелкі авансталған капитал мөлшері жэне 

к о с ы м ш а  

күн н  ■

  < 


100

%-ы бар,  бірак олардағы  капиталдын органикалык к ү р > 

әргүрлі. Алайда, олардағы капиталдын әркайеысы 

до- 


‘ 

Өндіріс  проц есінің бүл жағдайында  100 о ір л ік к ете  ^ 

сол капиталға,  бірінші саланын. кәсіпкерлері-1  , екінші 



үшіншісі 

қосы м ш а  күнн ы ң  30  бірлігін  алады.  .  )/н д лт  .  < 

қосымша кұн мөлшері әртүрлі ж эне пайда 



н о р м а с ы д а  

°  


с  . 


бірінші сала кәсілкерін озінің капиталы н өте ыныилы 

Ү1 


-  (Ш;,іпіс 

аударуға итермелейді. Бірінші саладан капшалдьш  кегу'  

‘ чпдын 

көлемі мен тауар үсынымы н кыскартуды күшеитеді ж 

1  с 

бағасы олардың күны нан асып кетеді,  пайда  нормасы <р  <



Ө неркәсіптің ІІІ-ш і саласы на капиталдын күиыл.  J_ 

ш

дамуына алы п барады,  тауар үсы ны м ы  одарға деге“  



сьша

асады, демектауарбағасы күннан төмен түседі және па  ^  

пм.шаРы 

төмендейді. Өнеркәсіптін барлы к үш саласы ндаш  пл^ £ 



'

 

20



орташа пайда норм асы на теңестірілгенде  (біздш  м > 

іе

қүрайды ),  к ап и т ал д ы н   ауы суы   Уа^



ТІ“^ ^ р і л м е й д і ,  олар

нарықтағы тауарлар олардың күнымен Т   с 



Л м п і п і с  

бағасы

өндіріс бағасы T - c + v + p  орташ а аркылы еткершедт

өндіріс  шығыны  плюс  орташа  пайдаға  тек- 

д1р1^   '   бәсекенін

тепе-теңдік баға, онда карама-қарсы мақсатгар, мү 

’ 



акпарат

әсері теңестіріледі ж әне капиталды оте ынғаилы салу  <  ономИЯЛык



жойьшады. Кейде эконсш сгер м ү н -

«кара тесікті» космостык объекті деп агаиды.  ұ 

t

болып жаткан процес туралы барлык акдарат жоиы



8.4. б ә с е к е л е с т ік к ү р е с  с и п а т ы  

Босекелестік  -   бүл  нарык  шаруашылығьша  кат^^^ы станм ту 

арасындағы өндірістін, ж аксы жағдайы үшш, тау 

мен сатып алу үшін бақталасты к. 

вндірүішрепін

Бәсекелестік — экономикалы к күрес, 

енім, жүмыс, қызмет көрсету үшін өзінін м у /ш с.р  

жүмысты


дағы өзара бакталастығы ж эн е олар осы 

енімда 

сатумш , жү

----- --------------------------------- ------ - 

„Р ігі  -   «черная  д ы р а” -'

1  Б о р и с о в   Е .Д .,  В о л ко в  Д .М  

Р а в н о в е с н а я   цен.

Экономические  науки,  с5,  1991,  122  бет.

115


орындаумен,  сол  бір  тутынушыға  ғана  кы змет  көрсетумен 

оаііланысты. 



Бәсеке 

— 

тауар  ондірушілердіц  каниталды  ыңғайлы 



салу саласы ушіи, огкізу нарығы, шикізат көздері ушін озара жарысуы 

жоне оір мезгілде коғамдык ондіріс иропорциясыи  стихиялы реттеудің 

оте әсерлі мехаішзмі.

Бусеке  қоғам омірінде өте манызды орын алады.  Ол әз бетінше 

жүмыс атқаратындарды ынталандырады, тауар өндірушілер бәсеке 

аркьыы бірін-бірі бакылауы да мүмкін. Олардын тұтынушы үшін 

к\ресуі бағаның төмендеуіне, өндіріс шығынының азаюына, өнім 

елпасының  жаксаруына. ғылыми-техникалык прогрестін күшеюіне 

адып келеді.

^  ХІХ-шы  ғасырдын  аяғында  монополиянын  пайда  болуымен 

оосекелестік  күресте,  күштеу  тәсілі  колданылды. 

Мысалы: 


Хіеекелееіід, ціикізаттың, өткізу нарығын, несиесін,  гтатентін алып 

коіо, оағасын түсіру, жумыс күші нарығын жаулап алу.  Сондай-ак 

ПКС' ^

И.ЯНсП >касаУ 



қодцанылады: өртқою, жарылыс жасау, 

усекелесгі елтіру,  шпиондық,  мемлекеттік төңкеріс және

ж аии м да  бәсекелестік  күрестін  б ағалы қ  тәсілі 

•m\]^uHR,JlcWbl 

үкін  монополиялы  жоғарғы  және  монополиялы 

г.

агалаРДЬі  колдану  жатады.  Бағалық  тәсілге  сондай-ак

іе\іг|!тгг;1СК,ПШ,И11Л1 [ИН тәал’де жэтЭДьі (әр жердегі әртүрді бағалар, 

М'" " т г ,к- төмен нарықтық бағалар).



Б 

осекелеетіктіi f  баға'* ^ 

еМССТІК  тәсілі  де  пайда  болуда. 

сапасынын  жяна 

еместік  тәсіліне  мыналар  жатады:  тауар

оте ү ікеи 

асспп 

ДИЗайньш жак-саріумен байланыстылығы, онын

4 S S  ™

Г

б

Г

Л,ГІ ЖӘНе Са™

« «   кейінгі  өте жоғарғы

үшін бәсекелестік жй1рТӘСІЛДер  непзшен  екі тоака жіктеледі:  өнім

ө

*

£ ?  Г ™  б™ЫНШа

мып коюра умтылды және ол“ еКелес™  сала "«Рыіынык бір оо.іііш 

« Э Д  аркылы  шамалан™,  б ^ ж эщ со Г б " ™ ™

жүэеге асадь,. 

Мысалы, 


АҚЩ-даS "! 

Ы °аҚТау жольшеН

консорвеленген  жүгерінің  4- ми,и 



6 ҮННЫҢ Ю мыңсорты, 

(горчица) 50 сорты сатылады 

астам 

ашылықтын



Сату ишрты бойынша бәсекелестік -  м

сатып алушыларды тауарға

116

үйірлендіру үшін көптеген іс-әрекеттерді колданады. Бүл бәсекелекке 

жарнама,  сервистік  кызмет  жасауы,  туракты  сатып  алушыларға

женілдіктер карастыру жатады.

Бәкелестіктің баға еместік ерекше тәсіліне тауарды ұзақ мерзімге 

және  лизингіге  сатуын  жаткызамыз. 

Сонғысы  өндіріс  күрал 

жабдығын  пайдалануды  көрсетеді  жэне  оларды  (оіідіріс  күрал 

жабдығын)  м ен ш ікке  алуды н  о р н ы н а,  яғн и   м аш ина  мен 

жабдықтарды, көлік қүраддарын, өндіріске берілетінжа  дыктарды 

үзақ мерзімге жалгерлікке беру.  Мүнын. классикалык Жсшгерліктен 

айырмашылы лизинг  кезіндегі өзара  катынастар  сатып алу  сату

келісімі жағдайына  құрылады.

Қазақстан  Республикасындағы  бәсекелестік  қатынастард 

дамуы  көптеген  меншік түрлері жүмысының  әлі  төмендшіпм 

тежелуде  және  экономикадағы  мопонолизациялду  денгешнщ 

жоғары  болуымен  түсіндіріледі.  Бәсекелестік  K,dTbIHdCTa^ ^  

келешегі мемлекетсіздендіру процесімен, антимонополиялык занд  P 

қ аб ы л д ан у ы м ен   б а й л а н ы с ты   ж ә н е   б асқ аға  ме^ л е^  

бәсекелестікті  колдау шараларымен, үлттык бәсеке ка  ле 



мемлекеттің қорғауымен жүзеге асады.

КАТЕГОРИЯЛАР МЕР ТЕРМИНДЕР

Ондіріс шығындары. айкын, айкын емес шығындар,  ііп кі ж  

сыртқы  шығындар  тұрақты  шығындар,  өзгермелі 

жиынтық (жалпы) шығындар, балама шығындар, Ш'“1Ш 

айналым шығындары, пайда, жиынтык (жалпы) та  ЬІ  *  ‘  пчйда 

абсолюттік  мөлшері,  пайданың  салыстырмалы  мөл 

’ 

ык 


нормасы,  пайданың  орташа 

н

о



р

м

а с ы



,  

капиталдын 

бәсеке,

қүрылымы,  сала  аралық бәсеке,  өндіріс  бағасы,  а 



одды

баға еместік бәсеке, лизинг, монополды жоғары ж 

темен бағ&тар монополиялық баға.

ҮЛГІ  РЕТІНДЕГІ  САБАК  ЖОСПАРЬІ

1.  Өндіріс шығындары: м әніж әне кұрылымы.

2.  Пайда: теориясы мен практикасы.

3.  Орташа пайда және өндіріс бағасы.



117

МӘНЖАЗБАЖ Э Н Е БАЯНДАМА ТАҚЫРЫПТАРЫ

1. Пайдаға деген теориялык. козкарастар және оның эволюдиясы.

2.  Өндіріс  шығындары және  айналым  шыгындары.

ӘҢГІМЕ ӨТКІЗУГЕ Ж Ә Н Е  Ө ЗІН -Ө З І  БАҚЫЛАУҒА 

АРНАЛҒАН  CVPAKTAP

1.  Ө ң діріс  ш ы гы н д ар ы  

д е г е н ім із   не?  С ізге  өндіріс 

шығындарыныи кандай түрлері белгілі?

2.  Экономикалык теориядағы әртүрлі мектеп өкіддерінщ пайдага 

леген  теориялык  козқарасты ры ны ң  м ән-ж айы   неде?  Пайда 

нормасыи  калай  түсінесіз?

-■>.  Пайда  нормасына кандай факторлар эсер етеді?

4.  Пайданың орташа  нормасын қалай түсінесіз және ол қалай 

калыптасгщы?

5. Халык шаруашылығы әртүрлі саласыңдағы тауар құны қалайша 

орташа, тепе-тендік бағаға, өндіріс бағасына айналады?

6.  Бәсекснің тәсілдері мен тұрлері қандай?

118


ТОҒЫ ЗЫ НШ Ы   ТАРАУ.  ӨЗГЕРГЕН  ПАИДА 

ТҮРЛЕРІНІҢ  ТЕОРИЯЛАРЫ

9.1. САУДА КАПИТАЛЫ, САУДА ПАЙДАСЫ Ж а Н ^  АЙНАЛЬІМ 

Ш Ы ГЫ НДАРЫ  ТЕОРИЯСЫ .  САУДАНЫҢ ТҮРЛЕРІ

Тауар-ақша саласында сауда капиталы мен сауда пайдасы • 

капиталы мен карыз пайызы кейбір өзіндік ерекшедіктерге ие 

олардын, пайда боллы сырт көзге жасырын көрінеді.

Қоғамның  экономикалы к даму тарикынан  белпл.  нәрсе  сол 

сауда капиталының пайда болуы күл иеленушілік 



дәуірд 

ең  ірі  қоғамдық  еңбек  бөлісімен  байланысты,  яғн 

m

сауданың бөлінуі және сонғысынын өз бетінше кызме 



с 

айналуы. Сауданын әсерінен өнеркәсіп пен өнер шаруаш 

жаңа салалар пайда болды, бірақ өз негізінде күл иелену



Қазфгі дамьіған нарыктык тауар өндірісі жағдайһінла өнішнш 

ко lire ген  белігі  сату  үшін  шоғырланады  және  үд 

,

процесінің төрт фазасының бірлігін калыптастырлды- ө 



.

.

айырбастау  ж әне  түтыну.  Осы  бірлжте  ка™ ^ н „епзп кызметі 



процесінің бөлінбейтін бөлігі болып табылады. 

кызмет


өнеркәсіп  катшталына  кызмет  жасауға  саяды  ж ән 

ынын


өнеркәсіп капиталының енімділігін артгырадыҒ ау  < 

басты ролі, ол қүнның тауарын түрін акшалаи да е' 

саүда

Өнеркәсіп капиталынын шенбер а й н а л ы м ы X  



капиталының  окшаулануы  жүзеге  асады ., 

У 



1   ...   8   9   10   11   12   13   14   15   ...   47


©emirb.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

войти | регистрация
    Басты бет


загрузить материал