Республикалық қоғамдық-саяси ақпараттық газет



жүктеу 3.45 Mb.
Pdf просмотр
бет11/25
Дата09.01.2017
өлшемі3.45 Mb.
1   ...   7   8   9   10   11   12   13   14   ...   25

Тоқтар КЕНЖЕҒАЛИЕВ,

Орал

әлемдегі басқа елдерден қалыс-

пайтын. Қазақтың ақ бас, әулиекөл 

және қал мық сиырлары ет беру мен 

оның  дәм ді лігі  жағынан  шетелдік 

басқа сиыр лар дан еш кем емес еді. 

Біз көп жағ дайда өзіміздің қолы-

мыз 

дағыны бағаламай осындай 

қателіктерге ұры нып, шығынданып 

жатамыз. Енді ол сиырлардың әр-

қай сысына  қан ша ма  қаржы  шы-

ғын дап,  тасып  әкел ге німіз  аздай 

енді  шөбін,  бақ та шы сын  тасып 

әуре ге түсіп жатырмыз. Егер осы 

жағ  дай ды  өзіміздің  отан дық  сиыр-

ларға жа 

сасақ, олар да өнімді 

басқалардан кем бермес еді. Кез 

келген мал жағдай жасасаң ғана 

жақсы өнім беріп, өседі. Өзіміздің 

сиырларымызға жақсы жағ 

дай 

жасамай жатып шетелдік сиырдың 

көрсеткішімен салыстыруымыз 

үлкен қателік. 

Демек, өз сиырларымызға жағдай 

жа сап, өсіре білсек, сырттан мал тасу-

дың қажет тілігі де болмас еді. Өкініштісі 

сол, барымызды бағаламай өзгеге 

еліктеуіміз ұлт ретіндегі ұлттық ерек ше-

лігімізден айыр маса болғаны. Мал ба-

ғу да ғана емес, бала бағуда да өзгенің 

тәжірибесіне сүйе нуіміз осындай кү-

дік ке итермелейді. Қазақ халқына тән 

бір ғана бала бөлейтін бесіктің өзінің 

сәбиге қаншалықты пайдалы екенін 

мамандарымыз әлдеқашан дәлел де-

ген. Бесікті ойлап тапқан қазақ халқы 

баланы тамақтандыруда да ешкімнен 

кем түспеген. Ешкі сүтін беріп өсірген 

бала тісінің қалпын бұзбай жылдар 

бойы сақталатынын, әрі ешкі сүтінің 

ана сүтімен өте ұқсас екенін байқаған 

ата- бабаларымыздың мұны бір не ше 

ғасыр бұрын байқағанына қалайша 

таңданбассың. Әйтсе де өзгеге елік теуі-

міз бұл секілді ғасырлар бойы қалып-

тасқан аналарымыздың бала бағу мен 

тамақ тан ды рудағы  тәжі рибесін  ығыс-

тырып шыға ра тын түрі бар. Өкініштісі 

сол,  біз  хал қы мыз дың  ғасыр лар  бойы 

жинақталған тәжірибесін одан әрі 

дамытып,  ұмыт тыр маудың  орнына 

өзгенікін ұлық тұтуға даяр тұрамыз. 

Деректерге сүйенсек, ЮНИСЕФ ха-

лық аралық ұйымы қолдап, Бразилия 

үкіметі бастамашы болып отырған бас-

тама бойын ша еліміздегі «ата-аналар 

құнарлы тамақ пен пайдалы азықты 

көп жағдайда ажырата білмейтіндіктен 

бұғанасы бекір жастағы балалардың 

көпшілігі әлжуаз бо лып өседі екен». 

Бразилия елшісінің ай 

туын 


ша, дәл 

осын дай жоба аталмыш елдегі кедей-

лер арасындағы өлімнің са нын азайт-

қан көрінеді. Демек, баланы тиімді 

тамақтандырудың сыры құнарлы азық-

түлікте. Айта кетер жайт, хал қы мыз дың 

қолданысындағы азық-түліктің дені – 

табиғи, әрі құнарлы. Әлі де болса 

ауыл дық жердегі талай ұрпағымыздың 

төрт түліктің өнімін ішіп-жеп өсіп 

жатқанын  ес кер сек,  бразилиялықтарға 

жалтақтайтын жөніміз жоқ. Тек соңғы 

кездері өзгеден үйренуге тырысып, 

еліктеуге  ұры нуы мыз дың  арқасында 

ғана дастарқанымыздағы азық-түлікке 

гендік модификацияланған өнімдер 

араласып, нешетүрлі қоспалар қосы-

лып, өзіміздің ұлттық құнарлы тағам 

түр лерінен ажырап бара жат қан дай-

мыз. Қазақ халқының ұлттық тағам-

дарының қайсысы болса да – өте 

құнарлы, тойым ды тағамдар. Мәселен, 

ет, қуырдақ, жент, құрт, ірім шік тағам-

дарының қайсысы болсын табиғи әрі 

денсаулыққа да пайдасы мол тамақтар. 

Сондықтан  ұрпа ғы мыз дың  денсау-

лығына алаңдасақ, өзге 

лердің 


қаңсығын таңсық көріп, өзге ні кін үйре-

нуге емес, өзіміздің ғасырлар бойы 

сақталып келген барымызды әс пет теп, 

табиғи  құнарлы  тағам да ры мыз дың 

халқымызға қолжетімді болуын ой лас-

тыр сақ, ұтарымыз мол болар еді.

Сондай-ақ соңғы кездері бала 

тәрбие 


леуде де алдымен батысты 

басшылыққа алып, еліктеуді әдетке 

айналдырып бара жатырмыз. Үлкенге 

құрмет көрсету, үлкен нің алдын кесе 

өтпеу, қарындастың ағаның айтқанын 

бұлжытпай орындап, сыйлауы, ананың 

әкеге деген құрметі соншалық, тіпті 

атын атамауы секілді халқымыздың 

қанына сіңген тәрбиесінің өзі ұлттық 

тәр бие міздің  қаншалықты  биіктігін 

көрсетеді. Өкінішке қарай, шектен тыс 

батысқа елік 

теп, керекті-керексіз 

нәрсесінің бәрін үй ре нуге тырысуымыз 

ұлттық  құнды лық та ры мыздан  ажы ра-

тып бара жатыр. Сон 

дықтан өзгеге 

елік теп, үйренуге асық қаннан гөрі ба-

ры мызды бағаласақ, ұта рымыз анық.

Сандуғаш СҰЛТАНҚЫЗЫ

дерді қайтіп жібереміз? Олар сабақ 

өткі зе ме, еден жуа ма?

Осылайша, төтесінен қиып тұрып 

жауап берген Д.Нақысбеков мырза 

жаңа дан тұрғызылған ғимараттардың 

ішін жи 

науға мемлекеттен қаржы 

бөлінбейтінін де айтты. Сөзіне сенсек, 

төрт қабырға мен жаб дықтарды сатып 

алуға  ғана  ауда ры ла тын  ақша ның 

ішінде құрылыс жұмыс та рынан кейінгі 

жұмыстарға бір тиын да қарас ты рыл-

маған. Осыдан-ақ құрылысы енді 

біткен мектептің ішін мұға лімдердің 

жуып жүргенін аңғаруға болады және 

Нақысбековтің «қаржы бөлінбейді» 

деген сөзі бұған дәлел болғандай... 

Қалай десек те, едендерді жуып 

жүр ген дердің шын мәнінде кім екенін 

өз көзі мізбен көрдік. Бірақ білім бөлі-

мінің мұн дай жауабына жол болсын...

Нұрғиса ЕЛЕУБЕКОВ (фото)

Нұрғиса ЕЛЕУБЕКОВ (фото)



Мектепте бала оқытып, 

білім бергені үшін жалақы 

алатын ұстаздардың бала 

оқытқаннан бөлек «барып 

кел, шауып келдің» күйін 

кешіп жұмыс істейтінін 

бәріміз де білеміз. Концерт 

болса адам ның санын 

көбейтуге, сенбілік болса 

қара жұ мысқа «жегілетін» 

ұстаздардың бүгінгі сиқы 

осындай. Алайда күні кеше 

Елбасымыз Нұрсұлтан 

Әбішұлы Назарбаев «Есеп 

берудің орнына ұстаз дар ға 

білім беруге, ал дәрі гер лер-

ге халықты ем деуге мүм-

кіндік беру керек» дегенді 

айтқан еді. Бірақ бұл жолы 

ұстаздарымызды сабақ, 

бол маса есеп беріп жатқан 

жерінен емес, еден жуып 

жүрген жер лерінен көрдік!

№213 (895) 



30

0

.1

1

1.

1.

20

20

12

12

ж

ж

ыл

ыл



жұ

жұ



ма

ма

www.alashainasy.kz



e-mail: info@alashainasy.kz

y

y

РЕСПУБЛИКАЛЫҚ ҚОҒАМДЫҚ-САЯСИ АҚПАРАТТЫҚ ГАЗЕТ

ЖИЫН

Толыққанды азаматтық қоғам өз 

болашағын үкіметтік емес ұйымдарсыз (ҮЕҰ) 

көзге елестете алмайды. Осы мәселе 

жақынд

нд

а

а

Орал қаласында өткен Батыс

Қаза

а

қс

қста

та

н 

н

об

об

лы

лысы

сы

Ү

Ү

ЕҰ

ЕҰ



-ның

ың

К

Конгресінде 

жан-жақты талқыға түсті.

«Алматы қала

сы

сынд


нд

ағ

ағы



ы

Ал

Ал



ат

ат

ау



у

 

 



ауданында бірнеше жаңа мектеп бой 

көтеріп, жуырда ашылады екен... 

Құры  лыс  жұмыстары  аяқталып,  құ ры-

лыс мате риал да ры нан  қалған  қал дық-

ты сол аудан мектептерінің мұға лімдері 

сы

сы



пы

пы

ры



ры

п-

п



си

си

ды



ды

ры

ры



п,

п,

с



с

уы

ы



қ сумен жуып 

жү

жү



р.

р.

Ғ



Ғ

им

имар



ар

ат

ат



і

і

ші



шіне

не

ж



ж

ыл

ы



у әлі беріл-

меген,  бүрсең қаққан ұстаздардың 

уәжін тыңдамақ түгіл, мектеп бас шы-

лары оларға еден жууды міндеттеп 

қойыпты» деген ел ара сындағы 

сыбыстың тарала бастағанына аз уақыт 

бол ған жоқ. Алайда «А

«А

ла



ла

ш

ш



айнасы» 

газетінің тілшілері  бұ

ұл

л

жа



жа

йд

йд



ың

ың а


а

ны

ны



қ-

қ-

қанығына көз жеткізу мақсатында сол 



жаңа салынған мектептердің бірі 

№178 физика және математика пән-

де рін тереңдетіп оқытатын мектепке ат 

басын бұрған болатын...

Кіре

р

бері



р

ст

ст



ен қ

қ

ар



р

сы алған күзетші 

«б

«б

ас



ас

ш

ш



ыл

ыл

ық



ық м

м

ек



ек

 т

 теп



епке

ке

е



е

шк

ш



імді кіргізбең-

дер деген 

б

бұ

й



йрық

б

бер



і

ді, келген жолы-

ңыз бен қайта қайтыңыз» деп шығарып 

салмақ  болды. Шынын айту керек, 

ғимараттың ішінде әрлі-берлі сабылған 

әйел адамдардың еден жуғыш қыз-

меткерлер емес, ұстазд

д

ар



ар

е

е



ке

к

ні білініп 



тұрды. Ерік сіз «еден 

жу

жууш



уш

ын

ын



ың

ың ж


ж

ұм

ұм



ы-

-

сын іздеп келдік, жұмыс жа



й

йлы 


бі

біліп 


шығам» деп ішке енуге тура келді. Бір

бөлмеге топталып, шай ішіп отыр ған-

дардың үстінен түстік. Жұмыс жайлы 

О

ЙТҮР



Т

К

І



сұрағанымызда «бұл жөнінен мүлде 

бе

бе



йх

йх

аб



аб

ар

а



мы

м

з, білетініміз жаңа мектепте



е

 

әл



әл

і

і



шт

шт

ат



ат ж

жоқ. Еден жуушылар  ме

кт

ктеп


еп

 

ашыл ғаннан  кейін жұмысқа алынады 



екен. Мына жердегі бәрімізде мұға лім-

біз, басқа мектеп терден келдік» деген 

жауап алдық. Айтуларынша, төрт 

қабат ты ғимараттың әр қабатында әр 

мектептен 

ке

ке



лг

г

ен



ен

ұ

ұ



ст

ст

аз



аз

да

да



р

р

бө



бө

лі

л



ні

ні

п 



п 

ал

ал



ып

ып

 



еден,  қа

қабы


бы

рғ

рға,



а,

т

т



ер

ер

ез



ез

е,

,



е

е

сі



сік,

к,

п



п

ар

ар



та

та

 



сияқ  ты  тағы  да басқа кабинет жаб дық-

тарын жууға кіріскен. Бір емес, бірнеше 

аптаға созылған жинау жұмыстарына 

Ала тау  ауданы  мектептерінің  барлық 

ұстаз да ры  жұмылдырылған.  Қолда-

ры

р



на шүб

ү

ерек пен шелегін алып, шаң



ң

-

-



то

то

за



за

ңн

ңның



ың

  арасында жүрген мұға лі

і

м-

м-



дер

ді

ң қа



ба

ғы да қатулы. 



Маржан,

«Сайын көшесіндегі бір мектеп 



тен 

келген» математика пәнінің мұғалімі:

– Соны айтсаңызшы, бүйткен 

мұ ғалім

ім

ді

д

гі

гі

құр

ұр

ысын.  Жү

Жү

рі

р

сіміз 

мына

а

у 

у –



ед

ед

ен

ен

ж

жуы

уы

п

п.

А

Ана

на

м

м

ек

ек

те

те

пт

пт

ег

ег

і

і 

жұ мыс б

бі

ітсе, осында келеміз

і



Е

Ен

і

ді 

қай теміз?

Жасы да, кәрісі де араласқан әйел-

дер дің  кейбірі «мектеп киімімен», 

қолтығына кітаптарын құшақтаған күйі 

кешкі сағат 17.30 шамасында үйлеріне

е

 



 

жи

жи



на

на

ла



ла

б

б



ас тады.  Алайда  фототілш

ш

ін



ін

і 

і 



б

байқ


й

ағ

ан



 сәтте өзгеріп сала берген 

ұстаздар, бастапқыда айтқан мұң-мұқ-

таждарын ұмытқан сыңай танытып, тез 

тарасты. Тек Жадыра есімді ұстаз «бізге 

ТҮЙТКІЛ

Ре

Ре



см

см

и



и ақ

ақпа


па

ра

ра



тт

тт

ар



ар

ға

ға



сүйенсек, соң-

ғы екі жылда еліміз Американың ангус 

және херфорд тұқымды 5 мың сиыр 

сатып алған. Тағы үш мың ірі қара жыл 

соңына  дейін елімізге жеткізіледі  деп 

күтілуде екен. Соңғы кездері елімізге 

сырт тан мал тасу сәнге

е

ай



а

на

н



лд

д

ы. Ма-



ман дар сырттан әке 

 л

л



ін

інге


ге

н

н



ма

ма

л 



л Қа

Қа

за



за

қ-

қ-



стан ды  жерсініп, тұқы мын  к

б

өб



й

ейтпек 


түгіл, кейбір асыл тұ қым ды  малдың  елі-

мізді жатсынып, өліп қалып та жат қа-



нын айтады. 

Әш

Ә

ір

р

бек ТО

О

ҒА

Ғ

ЙБАЕВ,

ау

ауыл

ыл

ша

ша

ру

у

аш

ашыл

ыл

ығ

ығ

ы 

ы 

ғылымының 

кандидаты: 

– Былтыр «ҚазАгро»  ұлттық 

хол  дин гі  арқылы елімізге 9 855 бас 

асыл тұқымды мал әкелінсе, биыл 

11 мың бас мал әкелінеді деп жос-

пар ланған екен. Бірақ осы уақытқа 

дейін  жет кі зіл ген  малды

ды

ң

ң

қан ша сы-

ның аман-есен өс

с

іп

іп

ж

жат

ат

қа

қа

ны

ны т

т

ур

ур

ал

ал

ы 

ы 

деректер айтыл

л

м

 м

ау

ау

д

 д

а

а.  Сы

Сы

рт

рт

ты

тың

ң

малына жерімізді жер 

сіну оңай 

емес. Еліміздің табиғатына бейім-

де ле алмай асылтұқымды сиыр лар 

көп жағдайда ауруға шалдығып 

жата ды. Мәселен, Солтүстік Дакота 

шт

шт

а 

а 

ты

ты

ны

ны

ң 

ң 

шө

шө

бі

бі

м

м

ен

ен

 Қазақстан ның 

шө

шө

б

б

ін

ін

с

с

ал

ал

ыс

ыс

ты

тыру

ру

ға

ға

к

к

е

елмейді. Алай-

да енді ол жақтан шөп тасы 

ма-

сымыз анық. Демек, херфорд 

сиыр лары  етті  бол ға ны мен  сол 

жақ тағыдай нәтижеге жете алмай-

мыз. Кеңес одағы кезінде асыл тұ-

қым ды мал өсіру

у

ж

жа

ағын

ын

ан

ан

е

е

лі

л

мі

мі

з 

з

ақша төлемейді, бәріміз де мұғалімбіз, 

ос

ос

ы



ы

жү

жү



рг

рг

ен



ен

де

де



рд

рд

ің



ің

б

б



ар

ар

лы



лы

ғы да – ұстаз! 

Әр

Әр

м



мек

екте


те

пт

тен



ен

к

к



ел

елді


дік,

к,

к



к

ө

өзде ріңіз жетті 



ме?», деп қалды. Тілшілерді мем лекет-

тік мекемеден (!) қудалаған күзет шілер 

де «басы-көзіңнің ама нын да қараңды 

жоғалт» дегендей сес көрсетіп, қабақ 

шыт ты. Дегенмен ащы да болса шын-

дық, ұстаздарымыз еден

ж

ж

уы



уы

п

п



жү

жү

р!



р!

ҰСТАЗ МӘРТЕБЕСІН КӨТЕРУДІ

ЕЛБАСЫ ТАПСЫРҒАН ЕДІ

Есімізде, Елбасымыз Нұрсұлтан 

Әбіш  ұлы  Назарбаев бір сөзінде «Тәуел-

сіз Қазақ станда өркениетке барар жол-

ды

ды

ң 



ң

бастауы 


мектеп д



д

есек, мек тептің 

ба

бас


с

ты

ты



т

т

ұл



ұлға

ғасы


сы

,

жү



жү

ре

ре



гі

гі

 – МҰҒАЛІМ.



Ұстаз  дың  мәр тебес

ін

 көтеру  –  күн 



тәрті  бін дегі  бірінші мәселе. Біз мұғалім

маман дығының  беделі мен абыройын 

қай таруға міндеттіміз», деген еді. Пре-

зи денттің  бұл жолдауынан кейін хал-

қымыз еліміздегі Білім

ж

ж



ән

ән

е 



е

ғы лым 


ми нистр лігіне  зор мінд

ет

ет ж



ж

үк

үк



те

те

лд



лді,

і,

е



енд

нд

і



і

мұ ға лімдіктің  абыройы  қа

й

йта көте р



і

і-

леді деп сенді...



Жаңа мектептің ішін тазалауға мұға -

лім дерді «жұмсау» – мұғалім мәртебесін 

түсіреді дегеннен өзге тағы бір  күдікті 

ой

о



ды тудырад

д

ы. Мектеп қабыр ғасын 



қа

қа

ла



ла

ға

ғанд



ндар

ар

м



мем

ем

ле



ле

ке

кетт



ттен

ен

қ



қыруар қаржы 

алды


 дег

ен

 сөз



  емес 

пе

?



?  Ал сол қар-

жының ішінде құрылыс жұмыстарынан 

кейін гі қоқысты таза лауға да бөлек ақша-

ның бөлінгені анық. Бәлкім, ғима раттың 

ішін таза 

лауға деп аударылған ақша 

«пысы қай ла

лар


рдың

ың

»



»

бі

б



рі

рі

ні



н

ң 

ң 



қа

қа

лт



лт

а 

а 



сы

сы

н 



н

да

д



 

кеткен  б

ол

олар


ар

?



Бі

Біра


рақ 

қ 

бұ



бұл 

л

сұ



сұра

ра

ққ



ққ

а 

а  бі



бі

лі

лім



м

бөлімі мамандарынан күтпеген жауап 

алдық. Айтуларынша,  сол  мек теп ке 

жақын орналасқан Ақбұлақ ықшам ау да-

нын дағы  қо лы  бос әйелдер «ерік кен нен» 

барып еден жуып жүрген көрі не ді.



Каталог: userdata -> editions -> pdf
pdf -> Қазақтың Мұқағалиы туралы жұртшылық арасында әңгімелер
pdf -> Республикалық қоғамдық-саяси ақпараттық газет
pdf -> Ресми мәлімет бойынша, Қазақстанда жұ
pdf -> Иә, отандық ғылым ды кө­ тер мейінше, мықты мем ле кет
pdf -> Мен Абайдың ақындық мек тебі өз деңгейінде зерттеліп
pdf -> Бір тілде деп міндеттеген жоқ
pdf -> Республикалық қоғамдық-саяси ақпараттық газет
pdf -> Қазақстандағы Ұбт-ның қа лып тасқан өзіндік тәртібі
pdf -> Ерғожин ЕрлЕді Дәулет Ерғожиннің сөзіне сенсек, салық органдарында сыбайлас жемқорлықтың дең­ гейі төмендеген. Құқық қорғау орган дарымен бірігіп жасаған жемқорлықтың

жүктеу 3.45 Mb.

Поделитесь с Вашими друзьями:
1   ...   7   8   9   10   11   12   13   14   ...   25




©emirb.org 2020
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет