Механиканың физикалық негіздері


Нүктелік заряд өрістің потенциалы



жүктеу 1.81 Mb.
бет66/104
Дата10.02.2022
өлшемі1.81 Mb.
#17129
1   ...   62   63   64   65   66   67   68   69   ...   104
Механиканы физикалы негіздері Механика Механика
Топ ымы, мысалдар. Топты арапайым асиеттері Аны тама, 2-практикалық сабақ-Байтурсын, Физикада математикалық әдістері (1), Векторлар рісі, МФТ дәрістер, зертханалық жұмыс 2021 2022, Кернеулік векторыны а ыны. Электр рісі графиктік т рде рбір н, 3 тапсырма, Емтихан с ра тары Электрді атомистік т р ыда ы таби аты, 3 тапсырма АЖСТ, 1тапсырма Сақина түрлері
6. Нүктелік заряд өрістің потенциалы Электр өрісінің суперпозиция (беттесу) принципі былай тұжырымдалады: Зарядтар системасының өріс кернеулігі системаның әрбір зарядтары жеке-жеке туғызатын өріс кернеуліктерінің векторлық қосындысына тең: 

7. Электр өрісі кернеулігі мен потенциал арасындағы байланыс

Осыған байланысты Гаусс теоремасы шығады: тұйықталған бет арқылы өтетін кернеулік векторының ағыны осы бет ішіндегі зарядтардың алгебралық қосындысын e0-ге бөлгенге тең: òsEdS=1/e0Sqi. (9.8)

Электростатикалық өріс–потенциалдық өріс, себебі q0 зарядтың орын ауыстырғанда істеген жұмысы оның жолына ғана емес, осы зарядтың бастапқы және соңғы орнына да байланысты. Ал электростатикалық күштер консерватив күштер болып табылады. Сыртқы электростатикалық өрісте кез келген тұйықталған жол бойынша электр зарядын тасымал-дағанда жасалатын жұмыс нольге тең болады: 

Тұйық L контуры бойынша алынған интеграл Е векторының циркуляциясы деп аталады. Сөйтіп, электростатикалық өріске тән нәрсе-кез келген тұйық контур бойынша кернеулік векторының циркуляциясы нольге тең болады.



Потенциалдары тұрақты нүктелердің геометриялық орны потенциал деңгейінің беті немесе эквипотенциал бет деп аталады. Потенциал деңгейінің бетінде зарядты көшіру жұмысы нольге тең. Кернеулік пен потенциал арасындағы қатысты қарастыратын болсақ, электростатикалық өрістің керенулігі оның күштік қасиетін сипаттаса, өрістің потенциалы оның энергетикалық қасиетін көрсетеді. Потенциал скаляр шама болғандықтан, электр өрісін скаляр өріс ретінде қарастырады. Сол себепті скаляр градиенті деген ұғым енгізілген. Зарядтың өрістегі орын ауыстыру кезінде жасайтын жұмысы: dA=Fdr, немесе dA= -q¢dj. Осы теңдеулерді теңестіреміз F/q¢=-dj/dr, осындағы F/q¢=Е, ал dj/dr-потенциал градиенті. Сонда Е=-dj/dr (9.10) болады. Сонымен, кернеулік сан жағынан алғанда деңгей бетіне перпендикуляр бағытпен есептелінген ұзындық бірлігіне келетін потенциалдың өзгерісіне тең болады да, потенциалдың кему жағына қарай бағытталады. Сонда E=-gradj


жүктеу 1.81 Mb.

Поделитесь с Вашими друзьями:
1   ...   62   63   64   65   66   67   68   69   ...   104




©emirb.org 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет