Философия пәнінен емтихан билетінің сұрақтары



жүктеу 20.53 Kb.
Дата12.03.2022
өлшемі20.53 Kb.
#18006
философия сессия

Философия пәнінен емтихан билетінің сұрақтары

1.Ойлау мәдениеті. Көркемдік рефлексия.


Ойлау мәдениеті-адамның ақыл-ой қызметінің әдіс амалдарын,нормалары мен ережелерін меңгеру дәрежесі.

Көркемдік рефлексия-бейнелеп көрсету,яғни субьектіні психикалық акты мен күйлерді өзінше талдау және тану процесі былайша айтқанда адам өзін өзі таниды. Бұл зерттеудің басты тақырыбы адамның өзі болып табылады. Осы тұрғыдан алғанда рефлексия адамның өзінің ішкі ахуалы мен өзгерістерін тануы іспеттес: адам жасап жатқан әрекеттерін бір сәтке доғарып, өзінің ішкі жан дүниесіне үңіледі, өзімен өзі әңгімелеседі, сырласады, әрекеттерін талдап, оларға баға береді, өзіне «сырт көзбен» қарайды. Осыдан кейін әрекеттеріне өзгерістер енгізеді, кемшіліктерін түзейді, оларды болдырмаудың жолдарын қарастырады, болашақта қандай істер жасайтындығын жоспарлайды.


2.Философия – даналыққа құштарлық. Философияның сұқбаттық сипаты және эвристикалық мүмкіндіктері.


Философия сұқбаттық сипаты - философия мақсатын, міндетін, тағлымын жүзеге асырудағы философияның атқаратын қызметін айтамыз.


Эвристикалық функция - философиялану, яғни философияны оқып-үйрену процесінде адам дүниеге, бүкіл болмысқа жаңаша көзқараспен қарайды, оны бейне бір құлшыныс, шабыт сезімі, инсайт билейді. Ой кешуде, тылсым дүниенің інжу - маржанын тапқанда ойшыл адам сыр мен кемел сезімге бөленеді

3.Философиялық ойлау түрі – сын және күмәндану. Өткенге сыни көзқарас – қазіргі


Сыни ойлау «ойлау туралы ойлау»десек, әр жеке тұлғаның кез – 
келген жағдайдағы мәселені ойлап, зерттеп қорытып, өз ойын еркін ортаға 
жеткізе алуы.Сыни ойлау, өзіндік, жеке ойлау болып табылады.Ол – өз
алдына сұрақтар қойып және үнемі оларға жауап іздеу, шешімін табуды 
қажет ететін мәселені анықтау, әр мәселеге байланысты өз пікірін айту, оны 
дәлелдей алу, сонымен қатар басқалардың пікірлерін дәлірек қарастыруды 
және сол дәлелдемелердің қисынын зерттеу дегенді білдіреді

4.Философия және дүниетаным. Дүниенің ғылыми, философиялық діни бейнелері.


Дүниенің ғылыми бейнесі - ол фундаменталды ғылыми анықтамалар мен қағидаларды жалпылау жəне синтездеудің нəтижесінде құрылған нақты дүниенің қасиеттері мен заңдары туралы тұтас жүйе. Дүниенің ғылыми бейнесі фундаменталды теорияны құру шеңберінде эвристикалық рөлді атқарады. Олар дүниеге көзқараспен тығыз байланыста болған соң қалыптасуында содан негіз алады. 
Дүниенің философиялық бейнесі - мифология мен діннен дүниенің пайда болуы рационалды бағалаудан туындады.Философия-ол теориялық құрылған дүниеге көзқарас.Ол негізгі дүниетанымдық мәселелерді ойлау арқасында шешуге тырысады,ол ұғым мен пікірге сүйенеді.
Философияның дүниетаным ретіндегі эволюциясы 3 кезеңнен өтті:
1)космоцентризм; 2теоцентризм; 3)антропоцентризм.
Дүниенің діни бейнесі - пайда болуы ертедегі қауымдық адамдардың дүниетаным қабілеттерінің өте төмен болып, табиғат құбылыстарының сырын түсіне алмай, түрлі жағдайлардың себептерін рухани күш-құдіретке балағанын көрсетеді. Үш ірі дүниежүзілік дін бар: буддизм, христиан, ислам діндері. Діни негіздегі дүние көзқарасы мифологиялық сананың табиғи жалғасы. Діни дүниетаным табиғаттан тыс, құдіретті күшке адамның мүлтіксіз бағынуын уағыздайды. Адам санасында табиғи құбылыстардың бұрмаланған бейнесін туғызады, оны табиғатты өзгерту мүмкіндігінен шеттеуге бейімдейді.
5.Мифология, дін және философия. Қоғам дамуындағы мифтің рөлі.
6.Философия – білім мен рухани қызметтің ерекше түрі.
7.Жан, ақыл, парасат, рух. Антикалық философиясындағы рух пен парасаттың космологизмі.
8.Фәлсафа дәстүріндегі рух ұғымы: Ибн-Сина рух туралы.
Ортағасыр дәстүріндегі рух пен жанның теологиялық түсінігі.
9.Сананың гносеологиялық моделдері.
Жаңа заман философиясындағы тума идеялар концепциясы және cogito статусы.
10.Неміс классикалық философиясындағы ақылдың трансценденталдық негіздері.
11.Шәкәрімнің үш анығы.
12.Шәкәрім рух туралы.
13.Рух және адамның рухани қызметінің табиғаты.
14.Тәндік және руханилық.
15.Сананы онтологиялық мәселе ретінде түсіну.
16.Сана фактілері. Сана феномендері.
17.Сананың қалыптасуын анықтайтын факторлар. Антропосоциогенез.
18.Сананың шығу тегі мен мәні: негізгі концепциялар.
19.Шығыс философиясындағы сана мәселесі.
20.Сана құрылымы. Бейсаналық, сана, санадан жоғары.
21.Болмыс және тіршілік. Мән және бар болу.
22.Онтология – болмыс туралы ілім. Бар болудың онтологиялық құрылымы.
23.Болмыс және бейболмыс (Парменид, Зенон).
24.Болмыстың түрлері. Платон мен Аристотельдің философиясындағы болмыс мәселелері.
25.Әл-Кинди және Ибн-Рушд концепциялары.
Жаңа заман философиясындағы субстанция мәселесі (Р.Декарт, Б.Спиноза, Г.Лейбниц).
26.М.Хайдеггердің «фундаменталды онтологиясы» (Dasein).
27.Таным философиялық мәселе ретінде. Әртүрлі философиялық концепциялардағы білім мәнінің анықтамалары.
28.Таным объектісі мен субъектісі. Таным мүмкіндіктері мен шекаралары. 28.Дүниенің түбегейлі танылуы мәселесі: танымдық оптимизм, скептицизм және агностицизм.
30.Милет ойшылдарының натурфилософиясы және Скифтік Анахарсистің скептицизмі.
31.Д.Юмның скептицизмі.
32.И.Канттың классикалық агностицизмі.
33.Г.Гегельдің диалектикалық методы және батыс еуропалық гносеологиясындағы оның маңызы.
34.Қазіргі ғылымның жетістіктері және оның себептері.
35.Әдіс мәселесі. Танымның негізгі әдістері.
36.Ғылыми таным әдістері және және ғылыми ақиқат ерекшелігі.
37.Ғылыми және ғылыми емес білімнің демаркациясы мәселесі.
38.Ғылым құндылықтары. Ғылымды білім, қызмет және әлеуметтік институт ретінде талдау.
39.Ғылымдардың классификациясы: Аристотель, әл-Фараби, Ф.Бэкон, 40.Г.Гегель, О.Конт.
41.Шоқан Уәлихановтың ғылым философиясы.
42.Қоғам өміріндегі ғылымның рөлін бағалаудағы қайшылықтар.
43.Адам және Ғалам. Зат әлемі.
44.Адамды қарастырудың философиялық тәсілінің ерекшелігі.
45.Ежелгі Үнді діни философиялық ілімдердегі адам мәселесі.
46.Конфуцийшілдік және даосизм жүйесіндегі адам мәселесі: ер және әйел бастамалары (Инь/Ян).
47.Антикалық философия тарихындағы адам бейнелері (Пифагор, Платон, Эмпедокл, Протагор, Сократ, Аристотель).
48.Христиандық антропология: адам Құдайдың бейнесі ретінде (Әулие Аугустин, Акуинолық Томас).
49.Ренессанс дәуіріндегі адамның индивидуалистік түсінігі (Пико делла Мирандола).
50. Жаңа заманның механистикалық антропологиясы (Б.Паскаль, Ж.Ламетри). Л.Фейербахтың антропологизмі.
51.Аксиология және адамгершілік.
52.Этикалық ілімдердің тарихи типтері.
53.Құндылықтар теориясының негіздері. Құндылық ұғымы.
54.Бар болып отырған және болуы тиіс. Адамгершілік ережелері және құқық ережелері.
55.Негізгі этикалық категориялар (парыз, игілік, мән және қажеттілік, ар-ұят, еркіндік).
56.Адамгершіліктің алтын қағидасы (Конфуций) және бұлжымас императиві (И.Кант).
57.Әлеуметтік философияның пәні.
58.Қоғам философиялық ұғым ретінде.
59.Антикалық философиясындағы әлеуметтік ой: Платонның идеалды мемлекеті, Аристотельдің «Политикасының» негзгі тұжырымдамалары. Адам саяси жануар ретінде.
60.Августин: «Фәни шаһар» және «Бақи» шаһар. Қайта өрлеу дәуіріндегі утопиялық теория: Т.Мор және Т.Кампанелла.
61.Н.Макиавеллидің әлеуметтік-саяси теориясы.
62.Жаңа заман әлеуметтік философиясы (Т.Гоббс, Дж.Локк, Ж.Ж.Руссо). К.Маркс: таптық қоғам. К.Поппер «Ашық қоғам».
63.«Қоғамдық сана» ұғымы. Қоғамдық сананың түрлері.
64.Қоғамның типтері. Ақпараттық қоғам.
65.Постиндустриалдық қоғам.
66.Дін анықтамалары. Дін және философиялық білім.
67.Дін және өнер. «Дүниежүзілік діндер» феномені.
68.Діннің алғашқы формалары. Алғашқы діни формалардың мәселелері: эволюционизм (У. Тейлор), структурализм (Леви-Брюль, Леви-Строс), марксизм (С. Токарев).
69.Буддизм және оның негізгі бағыттары.
70. Ғылыми-техникалық прогресс және қазіргі ғылымның даму болашағы мәселелері.
71.Абай дүниетанымдағы Құдай және адам мәселесі.
72.«Идея» ұғымы. Болмыс пен ойлау арақатынасы мәселесі. 6.Идея және рухани құндылықтар болмысы.
73.Қазіргі ғылым және этика.
74.Қазақстан ғылымы дамуының келешегі.
75.Ф.Ницше философиясындағы «Асқан адам». Адам және оның әлемдегі-болмысы: экзистенциализм.

Құрастырған: ____________ ____________________


(қолы) (аты-жөні)
____________
(күні, айы, жылы)
жүктеу 20.53 Kb.

Поделитесь с Вашими друзьями:




©emirb.org 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет