Энергетика, байланыс және автоматтандыру факультеті



жүктеу 5.01 Kb.
Pdf просмотр
бет9/9
Дата14.09.2017
өлшемі5.01 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9

БАҚЫЛАУ СҰРАҚТАРЫ 
 
1. Лазер сәулесінің ерекшелігі қандай? Оның қандай түрлері бар? 
2.  Өз  ырқымен  тосын    (спонтанно)  шыққан  кванттар  мен  еріксіз 
(вынужденно)  сәуле  шығару  кванттарының  арасындағы  айырмашылық 
қандай? 
3.  Үш  деңгейлі  энергиялық  жүйе  мысалынан    лазердің  жұмыс  істеу  әдісін 
түсіндір. 
4.  Қандай  деңгей  беймаза  уақыты  көбірек (10
-3
  с)  (метастабильный)  деп 
аталады. Инверсиялық нығыздау дегеніміз не? 

5.  Оптикалық  резонатор  деген  не,  оның  үзындығы  қалай  таңдап  алынады 
және оның лазер сәулесінің туындауындағы атқарар жұмысы қандай? 
6. Қандай орта белсенді орта деп аталады? 
7. Не-Nе  лазерінің сәуле шығарғыштық құрылымы қандай? 
 
ПАЙДАЛАНЫЛҒАН  ӘДЕБИЕТТЕР 
 
1. Абдуллаев Ж. Физика  курсы. Алматы: Білім, 1994. 26-тарау, §17, §18. 21-
тарау §15, §16. 
 2. Трофимова Т.И. Курс физики. М.: Высш..шк. 1985. §232, §191, §192.  
СДЖ арналған бақылау тапсырмалары  
1.  Лазер сәулелерінің қасиеттері. 
2.  Лазер аспаптарының түрлері. 
3.
 
Лазер аспаптарының жұмыс істеу ұстанымы.
 
 
 
№ 68 ЗЕРТХАНАЛЫҚ   ЖҰМЫС (2/1/1 сағ) 
Жарық сәулесін шығару жұту спектрлерін анықтау 
Тәжірибе жұмысы 
 
Тәжірибе  жұмысының  мақсаты  монохроматорды  дәлдеу  /градуировка/, 
әмбебап  монохроматор  УМ – 2 көмегімен  неон  газының  сызықтық  спектрін 
бақылау және сәуле жұтқыштың /поглотитель/ сәуле енін анықтау. 
 
1-ТАПСЫРЫС.
 Монохроматорды дәлдеу /градуировка/.  
 
Эталон  жарық  көзі  үшін  төменгі  қысымдағы  сынапты  кварц  шамын 
пайдаланады. Мұнда сынап буы арқылы өтетеін ток разряды жарық шығарады. 
Сынап шамы спектр сызықтары көрнекті және тұрақты жарық көзі бола алады 
және ол қанықтылығы әртүрлі, сирек кездесетін спектр сызықтарын береді. 
 
Өлшегіш  барабанды  айналдырып 1-кестеде  көрсетілген  сынаптың 
спектрін  ортаңғы  жағдайға  әкеліп,  оны  окулярдің  көрсеткішімен  беттестіреді. 

Барабандағы  көрсеткенді  жазып  алып,  одан  кейін  көрсеткішті  ауыстырып  осы 
бірінші сызықты үш рет қайталап өлшейді. Орта мәнін 1-кестесіне жазады. 
 
Кестедегі мәндер бойынша аспаптың көрсетулерінің толқын ұзындығына 
байланыстылығының дәлдегіш /градуироворочный/ графигін сызамыз. 
 
1-кесте 
 
Монохроматорды сынап спектрі бойынша дәлдеу 
 
 
Сызықтың түсі мен орны  
м 10
-9
Барабанның көрсетуі 
1.  Дара қызыл 690,7  
2.  Айқын қызыл 623,4  
3.  Қызғылт 
сары 
/ұқсас 
екі 
сызықтардың сол жағындағы/ 
612,3  
4.  Сары 
/тақау 
екі 
айқын 
сызықтардың сол жағындағы/ 
579,0  
5.  Дара сары-жасыл 567,6  
6.  Айқын ашық-жасыл 546,0  
7.  Көкжасыл 
/айқын 
көгілдір 
сызықтың оң жағындағы бірінші/
497,4  
8.  Айқын көгілдір 491,6  
9.  Айқын көк 435,8  
10.  Көк /тақау екі ұқсас сызықтардың 
оң жағындағы/ 
433,9  
11.  Сол жақтағы айқын күлгін 407,8  
12.  Оң жақтағы айқын күлгін 404,7  
 
2-ТАПСЫРЫС. 
Неон газының спектрінің толқын ұзындықтарын анықтау. 
 1 
– 
тапсырыстағы сияқты неон газының спектр сызықтарын өлшеу керек. 
Жарық көзіне неон шами алынды. Саңылауды тарылта отырып алынған спектр 
сызықтарының 
орналасуын 
бақылайды. 
Спектр 
сызықтарының 

қанықтылығынемесе көрнектілігі жеткілікті болмаса, оны неон шамын орнынан 
әр бағытта жылжыту арқылы реттейді.  
 
Анықталған мәндерін 2- кестеге жазады. 
 
2-кесте 
 
 
Неон газының спектрінің толқын ұзындығын анықтау 
 
п/п  Сызықтың түсі мен орны 
м 10
-9
  
Барабанның көрсетуі 
1. 
Айқын  қызыл  /екі  жақын 
сызықтың сол жағындағы/ 
 
 
2. 
Қызылсары 
/екі 
жақын 
сызықтың оң жағындағы/  
 
 
3. 
Айқын сары  
 
 
 
4. 
Айқын ашық жасыл 
 
 
 
5. 
Ашықжасыл 
/екі 
жақын 
сызықтың оң жағындағы/ 
 
 
6. 
Айқын көк 
 
 
   
 
Осы  кестедегі  барабанның  көрсеткен  мәндеріне  сай,  дәлдегіш  графикті 
пайдаланып, неон спектрінің толқын ұзындықтарын анықтайды. 
 
 
3-ТАПСЫРЫС. 
Жарық сүзгісінің /фильтр/ жұту спектрін анықтау.  
 
Монохроматордың  саңылауына  элетр  шамын  орналастырады,  өйткені 
оның  спектрі  тұтас  спектр.  Шамның  сәулесінің  жолына  ақ  түсті  /матовая/ 
шыны  пластинка  қойылады.  Бұру  механизмі  арқылы  дисперсиялаушы 
призманы  айналдырып  оптикалық  сүзгіде  жұтылған  толқын  ұзындығының 

барабандағы  сәйкес  мәндерін  жазып  алады.  Сүзгінің  жұту  спектрінің  енін 
анықтайды.  
 
 
4-ТАПСЫРЫС.
 Ертіндінің жұту спектрін анықтау. 
 
Зерттелетін ерітінді төрт қырлы мөлдір ыдысқа құйылып элетр шамы мен 
саңылау  арасында  қойылады.  Барабан  арқылы  ерітіндіден  өткен  сәуле 
жолағының  мәнін  табады.  Дәлдегіш  /градуировочный/  графикті  пайдаланып 
осы  сәуленің  жолағының  екі  шеткі  толқын  ұзындығын  және  ерітіндінің  жұту 
спектрінің  енін  анықтайды.  Ерітіндінің  орнына  хлорофилдің  спирттағы 
ерітіндісін пайдалануға болады. 
 
 
 
 
 
 
 
1.  Атомның  құрылысы.  Электрондар  мен  атомның  энергиялық  деңгейлері, 
олардың өзгеру себептері. 
2.  Тұтқиыл сәуле шығару. Жарық кванты, фотоны және квант энергиясы. 
3.  Электронның атом ядросымен байланыс энергиясы. 
4.  Атомның сәуле шығару механизмі, сызықтық спектр. 
5.  Спетр тобы /серия/, спектр сызықтарының орналасуы, Бальмер формуласы. 
6.  Жолақ спектр, тұтас спектр.  
7.  Сәулені жұту, жұту спектрі. 
8.  Жарық дисперсиясы. 
9.  Сыну  көрсеткішінің  жарықтын  ортада  таралу  жылдамдығына,  диэлектрлік 
және магниттік өтімділікке байланыстылығы.  
10. Қандай жағдайда дисперсия заңы бұзылады?  
11. Монохроматорды дәлдеу /градуировка/ не үшін және қалай жүргізіледі? 

 
ПАЙДАЛАНҒАН ӘДЕБИЕТТЕР 
 
1.  Ландсберг Г.С. Оптика. М.: Наука, 1976. 
2.  Абдулаев Ж. Жалпы физика курсы. Алматы. 1991. 
3.  Сивухин Д.В. Общий курс физики. М.: Наука, 1980. 
4.  Фриш С.Э., Тиморева А.В. Курс общей физики. Т.З. М.: Физматгиз, 1959. 
 
 
СДЖ арналған бақылау тапсырмалары: 
 
1.  Фотонның  энергиясы,  тыныштықтағы  және  қозғалыстағы  массасы. 
Жарықтың толқындық және корпускульдік қасиеттері. 
2.  Заттың жарық шығаруының кванттық 
3.  Монохроматордың құрылысы және жұмыс ітеу әдісі. 
 
№ 72 ЗЕРТХАНАЛЫҚ   ЖҰМЫС (2/1/1 сағ) 
Жарық дифракциясы құбылысын зерделеу. 
Тәжірибе жұмысы 
 
Жұмыстың мақсаты: 
Дифракция торының көмегімен жарық толқын ұзындықтарын анықтау. 
1.  Дифракциялық  тор  мен  жарық  көзінің  арасын  «У»  қашықтыққа 
орналастырамыз. 
2. «Ноль»  максимумының  екі  жағындағы  симметриялы  К=1,2,3 – ретті 
дифракциялық спектрлерді табу керек. 
3.  Күлгін,  жасыл  және  қызыл  сәулелер  үшін  толқындарының  «ноль» 
максимумы  мен  оның  оң  жағындағы  бірінші  ретті  максимум  арақашықтығын 
Х
1
 және оның сол жағындағы бірінші ретті максимум мен арақашықтығын Х

 
сызғышпен өлшеу керек. Одан кейін мына өрнектер бойынша: 
Х = (X

+ X
2
) ,     tgy = x/y,  y = arctg x/y 

                                            2 
γ – ді есептеу керек. Әрбір толқын ұзындығын есептегенде “Y”-тің шамасын үш 
рет өзгертіп отырады. 
 4. 
Дифракциялық тор тұрақтысы d=0,01 мм болғанда, γ мәндері бойынша 
әрбір толқын ұзындығы мына өрнектермен анықталады 
 
λ=dּsin 
arctg
 x/y 

5. Сенім ықтималдығының таңдап алынған мәні бойынша күлгін, жасыл, қызыл 
түсті сәулелердің табылған толқын ұзындықтарының сенімділік шекарасын Δλ 
есептейміз. 
 
Тексеру сұрақтары
 
1.  Дифракция құбылысы дегеніміз не? Оған қалай көз жеткізуге болады.  
2.  Тюйгенс-Френель принципі қандай?  
3.  Бір саңылаудағы дифракцияны түсіндір. 
4.  Дифракциялық тор, оны пайдалану жолдары. 
 
Пайдаланған әдебиеттер 
1.  Ландсберг Г.С. Оптика, М.: Наука, 1976. 
2.  Трофимова Т.И. Курс физики, М.: Высш. шк. 1985. 
3.  Савельев В.С. Курс общей физики. Т.З. 
 
СДЖ арналған бақылау тапсырмалары
  
4.  Қатты заттың кристалдық торындағы дифракция Вульф-Брэггтер өрнегі. 
5.  Оптикалық аспаптардың ажырата алу қаблеті. 
6.  Толеграфия туралы түсінік және оның пайдалануы. 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
№ 80 ЗЕРТХАНАЛЫҚ  ЖҰМЫС (2/1/1 сағ) 
Микроскопты пайдаланып шыны пластинканың сыну көрсеткішін 
анықтау 
Изотропиялық екі мөлдір ортаның шекарасындағы сәуленің шағылу 
және сыну заңдары 
Жұмысты орындау 
1.  Микрометрмен пластинканың сызаттарға жақын тұсының қалындығын 
өлшеуіміз керек. 
2.  Шыныға жүргізілген сызаттардың қиылысу нүктесі микроскоптың көру 
алаңында  жататындай  етіп  пластинканы  микроскоптың  үстелшесіне 
орналастырамыз. 
3.  Микроскопты  үстіңгі  сызатқа  дәл  бағыттап  анық  кескінін  табады  да, 
бұранда дөңгелегінің сызықшаға қарсы келген бөлігін К
1
 
жазып аламыз. 

4.  Микрометрлік  бұранданың  дөңгелегін  айналдырып  микроскопты 
төменгі сызаттың анық кескініне дәлдейді. Дәлдеу кезінде бұранданың 
дөңгелегінің толық айналым санын санап отырады және сызықшаға 
қарсы келіп тоқтаған дөңгелектің бөлігін K
2
 
жазып аламыз. 
5.  Тәжірибені 10 рет  қайталайды.  Алынған  мәндері  төменгі  кестеге 
жазады.  Әрбір  тәжірибе  кезінде  алынған  d, d

  шамаларын (7) өрнекке 
қойып, сыну көрсеткіштерінің бірнеше мәндерін табамыз. 
6.  Берілген  сенім  ықтималдылығы  шамасына  сай  табылған  сыну 
көрсеткіштерінің сенім ауытқуын есептейміз. 
 
N/N d 
m  K

K

d

N=d/d
1
n n-n
 
S
n
 
Δn n=n+Δn
1             
2             
3             
4             
5             
6             
7             
8             
9             
10 
            
 
Бақылау срақтары
 
1.  Изотропиялық мөлдір ортаның қасиеті қандай? 
2.  Сәуленің түсу және шағылу бұрыштары. 
3.  Жарықтын шағылу заңдары. 
4.  Сәуленің түсу және сыну бұрыштары. 
5.  Жарықтын сыну заңдары. 
6.  Ортаның салыстырмалы сыну көрсеткіші. 
7.  Ортаның абсолют сыну көрсеткіші. 

8.  Ортаның салыстырмалы сыну көрсеткіші мен сол ортадағы жарықтың 
таралу жылдамдығы арасындағыбайланыс. 
9.  Ортаның жарық өткізу коэффициенті мен оптикалық тығыздығы 
арасындағы байланыс. 
10. Сәуленің оптикалық тығыздығы жоғары ортадан оптикалық тығыздығы 
төмен ортаға өтуіндегі түсу және сыну бұрыштары. 
11. Сәуленің толық ішкі шағылуы. 
12.  Тәжірибедегі шынының сыну көрсеткішін анықтайтын өрнекті қорытып 
шығару. 
13. Шыны пластинканың жорамал қалындығын есептеу. 
 
Пайдаланған әдебиеттер 
 
1.  Абдулаев Ж. Жалпы физика курсы, Алматы: Ана тілі, 1991 
2.  Трофимова Т.И. Курс физики, М.: Высш.шк.1985. 
3.  Физический практикум /Под ред.проф.Ивероновой В.И. М.: 1953/ 
4.  Фриш С.Э. и Тиморева А.В. Курс общей физики. Т.3. М.:Высш.шк.1959. 
5.  Зисман Г.А. и Тодес О.М. Курс общей физики . Т.3. М.: Наука, 1972. 
6.  Ландсберг Г.С. Оптика, М-л. 1952 
 
СДЖ арналған бақылау тапсырмалары  
1.  Микроскоптың құрылысы және дененің кескінін ұлғайтып көрсетуінің 
геометриясын түсіру түсіндір. 
2.  Толық ішкі шағылу құбылысы. Оынң табиғатта көріністері қандай? 
3.  Шынының сыну көрсеткішін анықтауда микроскопты қолдану әдісін 
түсіндір. 
 
 
 
 

№ 102   ЗЕРТХАНАЛЫҚ  ЖҰМЫС (2/1/1 сағ) 
Стефан-Больцман тұрақтысын анықтау 
Жылулық сәулешығарғыштық 
 
Тәжірибе жұмысы 
Жұмыстың мақсаты: 
Абсолют  қара  емес  денелердің  жарық  шығарғыштығын  зерттеу  арқылы 
Стефан-Больцман  тұрақтысын  анықтау.  Абсолют  қара  емес  денеге  электр 
шамының вольфрам қыл алынған. 
 
Электр  шамының  вольфрам  қылынан /2/ шыққан  жарық  фильтр /3/ 
арқылы линзаға /4/ түсіп, одан әрі параллель сәулелер түрінде екінші объектив, 
линза /5/ арқылы  фотоэлектрлік  пирометрге  ФЭП-4  түседі.  Пирометрден /6/ 
өткен ток күші вольфрам қылының қызу дәрежесіне тәуелді. 
 
Сондықтан  пирометрге  жалғанған  гальвонометрдің  шкаласы  Цельсии 
шкаласына  ауыстырылғандықтан,  гальвонометр  ток  күшін  емес  вольфрам 
қылының  қызу  температурасын /T/ көрсетеді.  Вольфрам  қылдан  өтетін  ток 
күші /A/ амперметрмен, оның кернеуі /U/ вольтметрмен өлшенеді. Элетр шамы 
ЛАТР /7/ арқылы  ток  көзіне /220 В/  жалғанған.  Пирометрге  тұрақты  ток  көзі 
қажет болғандықтан, оны айналмалы токты түзеткіш /выпрямитель/ /8/ арқылы 
ЛАТР-ға жалғауға болады немесе жеке тұрақты ток көзіне жалғайды.  
 
Егер қыздырылған вольфрам қылының температурасы T
1
 электр тогының 
қуаты  арқылы  үнемі  толтырылып  отырылса /P=IU/, онда  қылдың  сыртқы 
ортаға тарататын энергиясы жылулық сәулешығару энергиясына айналады деп 
тұжырымдауға  болады.  Өйткені  жылу  өткізгіштік  және  конвекция  арқылы 
жоғалатын  энергиясының  шамасы  өте  аз  болады.  Егер  ортаның  немесе 
вольфрам  қылының  алғашқы  температурасы  /қыздырмай  тұрғандығы/ T
2
  
болса,  онда  осы  сәулешығару  үшін  энергияның  сақталу  заңын  жазамыз: 
қыздырылған  қылдың  шығарған  сәулесінің  энергиясы  J
2

1
  δ  T
1

 S электр 
тогының  қуаты /P=IU/ мен  қыздырылғанға  дейінгі  қылдың  энергиясының 
қосындысына тең: 
 

J
2
=P+J
1

 
α
1
 δ T
1
4
S=IU+ α
1
 δ T
2

S=> α
1
 δ S(T
1
4
-T
2
4
)=IU=> 
 
δ=IU/ α

S (T
1
4
-T
2
4
) (BT/M
2
K
4
).  
 
Тәжірибені орындау тәртібі: 
1.  Фотоэлектрлік  термометрдің  қақпағы (9) ашылып  ЛАТР-дың  тұтқасы “0” 
көрсеткішке қойылады. 
2.  Аспапты  тумблер  арқылы  ток  көзіне  қосамыз,  бұдан  кейін  сигнал  шамы 
жанады. 
3.  ЛАТР-дың тұтқасын асықпай айналдырып приборға 90 Вольттан  бастап 10 
вольт  сайын, 180 вольтқа  /мыс:90,100,110,.../  әртүрлі  кернеу  береміз  және 
сол кернеулерге сәйкес токты және температураны жазып аламыз. 
4.  Жазып  алынған  шамалар  бойынша  және (12) өрнекті  пайдаланып 1-кестені 
толтырамыз, α
i
=0,45, S=2,20ּ10
-4
 м

, мұнда S- сәуле шығарушының бетінің 
ауданы. T
2
=293K. 
5.  Больцман тұрақтысының δ сенім интервалын Δδ анықтаймыз: 
 
 
6.  Анықталған мәндерді 1-кестеге жазамыз. 
 
1-кесте 
 
N/N U, В I, 
А   T
1
, К  T
2
, К 
δ
i
, Вт/м
2
 К
4
  δ
i
, Вт/м
2
 К
4
S
δ
 
Δδ 
1      
 
 
 
 
 
2      
 
 
 
 
 
3      
 
 
 
 
 
4      
 
 
 
 
 

5      
 
 
 
 
 
6      
 
 
 
 
 
7      
 
 
 
 
 
8      
 
 
 
 
 
9      
 
 
 
 
 
10  
   
 
 
 
 
 
 
Бақылау сұрақтары:
 
 1. Жылулық сәуле шығарғыштық дегеніміз не? 
 2. Дененің сәуле шығарғыштық қабілеті дегеніміз не? 
 3. Дененің жұту және шығылдыру қабілеті дегеніміз не? 
 4. сәулешығару қабілетінің дененің теапературасы мен толқын ұзындығына    
тәуелділігі қандай? 
 5. Абсолют қара денеге қандай денелер жатады? 
 6. Кирхгоф. Стефан-Больцман, Вин I, II заңдарын түсіндіріңдер. 
 7. Стефан-Больцман, Вин тұрақты сандарының физикалық мәнін айтындар. 
 
Пайдаланған әдебиеттер: 
1.  Абдулаев Ж. Физика курсы, Алматы: Білім, 1994. 251-257- б. 
2.  Зисман Г.А. Тодес С.М. Курс общей физики. Т.З. М.: Наука, 1972. 302-б. 
3.  Трофимова Т.И. Курс физики, М.: Высш. шк. 1985. 292-295- б. 
 
СДЖ арналған бақылау тапсырмалары: 
 
1.  Жылулық сәуле шығарудың негізгі сипаттары. 
2.  Оптикалық пирометрия және олардың түрлері. 
3.  Релей-Джинс және Планктың қара денелердің энергиялық жарқырауының 
спектрлік тығыздығын анықтау өрнектерінің ерекшеліктері. 
  
№75 Зертханалық жұмыс  (2/-/- сағ) 

Жұмыстың мақсаты: Жарық көзі. Жарық күшін анықтау. 
Аспапты орнату. 
Адамның  көзі  басқа  да  сезім  мүшелері  сияқты  сандық  тітіркену  бағасын  бере 
алмайды,  өйткені  жалпы  субъективті  көздің  көру  сезімі  жарық  ағыны  басқа 
жарық  ағынынан  қанша  үлкен  екендігін  анықтай  алмайды.  Бірақ  көздің  ең 
үлкен дәлдігі жарықтандыруды көрші алаң шартымен салыстырады. Олардың бір 
ғана спектрлік құрылымы жарықпен жарық- тандырылған. Осыған байланысты 
барлық  фотометрияның  визуальді  тәсілдері  бақылау  көзі  мен  жарықтануды 
теңестіреді.  Қарапайым  түрде  бұл  көзқарас  фотометрде  үшқырлы  призмамен 
іске асады. 
Призма қырларының жарықтануын мына формула арқылы анықтауға болады 
I
r
I
E
cos
0
0
0
=
   немесе  
I
r
I
E
cos
2
0
0
=
 
 
Фотометрді  тасымалдағанда,  яғни    мен 
0
r
r
-дің  өзгеруі,жарықтану 
алаңы маталық шынының теңдігін жазуға болады 
0
E
E
=
 ,  
2
0
0
2
r
I
r
=
   осыдан 
2
0
0






=
r
r
I
I
 
 
Қазіргі жұмыста электрлік шамның қызуын зерттейді. Ол өзі шыны баллоннан 
тұрады, оның ішінде вольфрамнан жасалған спираль бар. Шамның қызмет ету 
уақытын  арттыру  үшін,  баллон  инертті  газдармен  толтырылады  (аргон, 
криптон).          Шам  жарықтың  анизатропты  көзі  болып  табылады,  яғни  жарық 
күші оның әртүрлі бағытгарында бірдей емес. Жарық күші, шаммен сәуленену, 
оған  қажетгі  электрлік  қуатына  байланысты.  Жұмыстың  мақсаты  осы 
байланысты анықтау. Ол үшін келесі сұлба қолданылады. 
Мұндағы: Л0- эталонды шам  
                  Л - зерттелетін шам 

                 Рч - Л шамына берілетін кернеуді реттейтін реостат. 
Өлшеу тәртібін өткізу. 
1.  Реастатты  максимум  кедергіге  қою,  яғни  тах  белгісіне  реастатгың 
қозғағышын көшіру. 
2.  Блок питанияны ток көзіне қосып, ВКЛ деген түймені (кнопка) басамыз. 
3.  Реастаттың  көмегімен  вольтметрге  4В  қою  керек,  және  осы  мәнді  жазып 
алып, одан кейін миллиамперметрдің көрсеткішін(1мА - 10~3А) кестесінен 
аламыз. 
4.  Фотометрдің  призмасын  қозғалта  отырып,  бірдей  жарықтануды  маталық 
шыныда 2 поляда  көрсету.  г  және  го  арақашықтығын  оптикалық 
шкаланың  сәкісі  окамьи  арқылы  өлшеу,  қондырғыны  бұзу  керек, 
фотометрді  қандай  да  бір  бағытқа  ығыстырып,  осы  өлшеу  тәртібін  тағы 
да 2 рет  қайталаймыз.  Кестеге 3 рет  өлшенген  мәндермен 
арақашықтықтың орта мәндері г және г0 жазылады. 
5.  Аналогикалық  өлшемдері  вольтметрдің  көрсеткіштері  арқылы  қарастыру 
:4.5,5.0,5.5 және 6.0В. 
 
6.  Шамның  қолданылатын  Р  қуатын  шығарып, I жарығының  күші  және 
меншікті кедергіні Р/І олардың нәтижелерін кестеге жазамыз. 
7.  І=f(Р) қатынасына график салу керек. 
 
№  и,в 
І,А 
Р,Вт 
Г0/М  г,м 
/• 
(-)2 
ІЛд
 
Р/І
 
 
 
 
 
 
• 
(і 
Г0 
 
 
1 2   
 
 
 
 
 
 
 
 
3   
 
 
 
 
4   
 
 
 
 
5   
 
 
 
 
 
 
 
 

Мұндағы: II - Л шамындағы зерттелетін кернеу.  
                 і- Л шамы арқылы ағатын ток күші.  
                Р=ІІ*І -Л шамы қолданатын электрлік қуат.  
                 І = 30 Кд - Л0 шамының эталонды жарық күші. 
0
 
 
Бақылау сұрақтары 
1.  Көріну функциясы дегеніміз не? 
2.  Жарық ағыны, жарық күші және жарықтану дегеніміз не? 
3.  Жарықтану заңын түйінде. 
4.  Осы жұмыста жарық куші қалай анықталады? 
5.  Фотомердің құрылысы және жұмыс істеу әдісі қандай? 
6.  Есептеу формуласын қорыт. 
 
Әдебиеттер: 
1.  Сивухин Д. В. Курс общей физики. Оптика. М. Наука. 1980. 
2.  Савельев И. В. Курс общей физики. 3 том.  М. Наука. 1978.           
 
СДЖ арналған бақылау тапсырмалары: 
1.  Жарықтану дегеніміз не? 
2.  Жарқырау дегеніміз не? 
3.  Жарық шамаларының өлшем бірліктері. 
 
№66 Зертханалық жұмыс (2/1/1 сағ) 
Лазердің көмегімен жарык интерференциясын зерттеу. 
Жұмыстын орындалу тәртібі : 
1 Құрылғының барлық тізбегінің элементтері мен 
танысқаннан кейін (обективі бар экранмен және шыны 

пластинкамен,лазермен) лазерді косып,лазер сәулесінен объективте 
бар экранды алу керек. 
Ескерту! Лазерлік сәуленің көзге түсуі зиянды.Кез-келген лазермен 
жұмыс істегенде оның жарығын шағыла таралған 
Беттерден баиқауға болады. 
 
2 .Пластинканы лазерден жуық шамада Ь=50см қашықтықта орналастырамыз 
және  шағылғаннан  пайда  болғанноқатлазердің  шығу  саңылауының 
ортасына түсу үшін сәуле бағытына перпендикуляр бағыттаймыз. 
З.Объективі бар экранда лазер мен пластинаның арасында кіргізу керек және 
дәл  ортасына  келтірілуі  міндетті  түрде  экранда  концентірлі  ашық  және 
күңгірт  сақиналар  систумасы  пайда  болуы  керек.  Сақиналардың  ортасы 
дөңгелек  экранның  ортасымен  сәйкес  келуі  керек.  Экранда  сызылған  қоршау 
контурмен  сақиналардың  орналасуы  сай  келсе,  ол  дүрыс  болады.  Қажет  болса, 
шыны пластина мен объективтің қосымша юстировкасын жасауға болады 
Пластинаның жаман сапасынан және кілігінен интерференциялық сақиналар 
дөңгелек  экранның  әр  түрлі  нүктелерінде  бірдей  болмауы  және  геометриялық 
дүрыс болмауы мүмкін. 

4.  Экран  бетінде 2 перпендикуляр  шкалалардың  көмегімен  бірінші  бес 
сақинаның  радиусын  өлшеу  керек ( әр  сақина  үшін  өзара  перпендикуляр 
бағыттағы радиустың мәнін алу керек – R
-X
,R+х, R_
у
, және x+у). 
5. Әрбір күнгірт сақиналардың орташа мәндерін анықта және қорытындысын 
кестеге кіргіз. 
6. Сенім қашықтығын анықта. 
7. Мына өрнек бойынша шыны пластинканың сыну көрсеткішін анықта: 
2
0
2
2
L
d
N
R
R
n
zj
j
z
λ

Δ

=
 
 
№ R-

R
+X 
R-

R
+y 
R
 

n
 
n
Δ
 

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
Бақылау сұрақтары 
1.  Когерентті толқындар қандай толқындар? 
2.  Жарық интерференциясы дегеніміз не? 
3.  Интерференциялық  құбылыс  кезіндегі  жарықтың  күшею  және  сөну 
шарттары. 
4.  Жарықтың  шағылуы  кезіндегі  Ньютон  сақиналарының  ортасындағ  қара 
дақ пайда болуы неліктен? 
5.  Линза радиусын анықтау кезінде сақиналар тобын қолдану әдісі не үшін 
істеледі?   
 
 
     Әдебиеттер: 
1.  Н. Абдулаев. Жалпы физика курсы. Алматы: 1991. 

2.  Г. С. Ландсберг. Оптика. М. Наука. 1976.  
 
 
СДЖ арналған бақылау тапсырмалары: 
1.  Интерференция құбылысы дегеніміз не? 
2.  Ньютон сақиналары. 
3.  Фазалар айырымы мен оптикалық жол айырымы арасындағы байланыс.  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 
 
6 студенттердің дербес жұмысының тақырыптамалық жоспары 
СӨДЖ 
тақырыбының аталуы 
Сабақтың 
мақсаты 
Сабақты
ң  өтк
түрі 
ізу 
Тапсырманың 
мазмұны 
Ұсынылатын 
әдебиеттер 
2-семестр 
1.2. 
Электромагнитік 
өріс үшін 
толқындық 
теңдеу. 
1.2.  Геометриялық 
оптика және фотоөлшеу 
 
Берілген 
тақырып 
бойынша 
білімді 
тереңдету
Тестілер 
 
 Ә8 15.13 — 
15.30есептерін 
талдау 
 [8] 
192 - 207 бет
1.3.Жарық 
толқындарының 
қасиеттері
  
Берілген 
тақырып 
бойынша 
білімді 
тереңдету
Тестілер 
 
(1
16.5 —16.9; 16.12; 
16.14; 
16.27)
есептерін 
талдау 
 
[8] 34 - 51 
бет 
1.4.Жарық 
дифракциясы
   
Берілген 
тақырып 
бойынша 
білімді 
тереңдету
Тестілер 
 
16.29; 16.30; 16.36; 
16.38; 16.41; 
16.42Ә8  есептерін 
талдау 
 
 [8] 
281 - 284бет 
 1.5Жарық 
поляризациясы  
Берілген 
тақырып 
бойынша 
білімді 
тереңдету
Тестілер 
 
16.58;16.60;16.62  
Ә8 есептерін талдау 
 
[285-286 
бет] 
2. Кванттық оптика 
2.1 Жылулық сәуле 
шығару

2.2. 
Квант 
теория 
идеясын 
тәжірибеде 
дәлелдеу.
 
Берілген 
тақырып 
бойынша 
білімді 
тереңдету
Тестілер 
 
 18.1;18.11; 18.15; 
18.16; 19.13; 19.24; 
19.31;20.22;20.29. 
Ә8 есептерін талдау 
 
289 – 291 
 бет 
2.3. 
Корпускулалық-
толқындық  дуализм
  
 
Берілген 
тақырып 
бойынша 
білімді 
тереңдету
Тестілер 
 
19.34; 19.36; 19.40; 
20.2; 20.6 
6.96; 6.97; 6.102 
 Ә8 
есептерін 
талдау 
 
285; 287 – 
268бет 
.2.4 Шредингердің 
стационарлық және 
Берілген 
тақырып 
Тестілер 
 
Ә8 есептерін талдау 
6.76; 6.80; 6.83; 
 503-515бет

уақыт бойынша күй 
теңдеуі. 
 
бойынша 
білімді 
тереңдету
6.84; 5.104; 
6.106талдау. 
 
 
2.5. Сутегі атомы және 
молекуласы  үшін 
Шредингер теңдеуі. 
  
 
Берілген 
тақырып 
бойынша 
білімді 
тереңдету
Тестілер 
 
6.142; 6.147; 6.152; 
6.155; 6.156; 6.161   
Ә8 
есептерін 
талдау. 
[8] 
530-534 бет 
 
2.6. Кванттық 
электрониканың 
элементтері. 
  
Берілген 
тақырып 
бойынша 
білімді 
тереңдету
Тестілер 
 
6.173 —6,177 Ә8 
есептерін талдау. 
[8] 
538 бет 
 
2.7. Кванттық 
статистика . 
 
Берілген 
тақырып 
бойынша 
білімді 
тереңдету
Тестілер 
 
6.178; 6.179; 
6.182; 6.155; 
6.156; 6.161 Ә8 
 [8] 
534-538 
бет 
2.8 Қатты денлер 
физикасы. 
 
Берілген 
тақырып 
бойынша 
білімді 
тереңдету
Тестілер 
 
6.188; 6.190; 
6.191; 6.192 Ә8 
 
 [8] 
542 - 543 
бет 
3. Атом  ядросы және 
элементар бөлшектер 
 Атом ядросы.
 
Берілген 
тақырып 
бойынша 
білімді 
тереңдету
Тестілер 
 
7.12; 7.14; 7.17 ; 7.33; 
7.50; 7.58; 7.67; 7.76; 
7.87
 
 [8]  
579 - 570бет 
3.1 
Радиоактивтілік. 
Ядролық реакциялар 
Берілген 
тақырып 
бойынша 
білімді 
тереңдету
Тестілер 
 
(№ 22.6; 22.12; 
22.18; 22.20; 22.22;) 
Ә8 
[308-311 
бет] 
3.2Элементар 
бөлшектердің түрлері 
Берілген 
тақырып 
бойынша 
білімді 
тереңдету
Тестілер 
 
(№ 23.3; 23.15; 
23.22; 23.26; 23.28;) 
Ә8 
[315-319 
бет] 
Қорытынды 
сабақ. 
АМБ 
тесттерімен 
жұмыс. 
 
Берілген 
тақырып 
бойынша 
білімді 
тереңдету
Тестілер 
 
 
 

7.1 Пән бойынша жазбаша жұмыс тақырыптары. 
Бақылау жұмысының тақырыбы. 
1. 
Геометриялық оптика және фотометрия 
2. 
Жарықтың затпен өзара әсерлесуі. Поляризация 
3. 
Интерференция 
4. 
Дифракция 
5. 
Кванттық механикадағы сутегі атомы. 
6. 
Атом ядросы физикасының элементтері 
7. 
Микробөлшектердің толқындық қасиеттері. Де Бройль толқыны және оның 
қасиеттері. Тұрғылықты күйдегі Шредингер теңдеуі 
8. 
Кванттық оптика 
 
7.2 Өзін-өзі тексеруге арналған сұрақтар (тет тапсырмалары) 
Геометриялық және толқындық оптика 
Геометриялық оптика және фотометрия 
1.  Сыну көрсеткішінің физикалық мәні неде? 
2.  Абсолюттік 
және 
салыстырмалы 
сыну 
көрсеткіштерінің 
өзара 
байланысының өрнегі 
3.  Толық ішкі шағылу  қандай жағдайда болуы мүмкін? 
4.  Жарықтың толық ішкі шағылуының шекті бұрышының шартын жаз 
5.  Егер ортаның абсолют сыну көрсеткіші 1,5 болса, онда бұл ортадағы жарық 
жылдамдығы қандай? 
6.  Жарықтың  оптикалық  және  геометриялық  жол  ұзыныдығы  дегеніміз  не 
және олар бір-бірімен қалай байланысты? 
7.  Жарықтану және жарық көзінің ашықтығы (яркость) дегеніміз не? 
8.  Ламберт заңын жазып, тұжырымын айтыңыз 
9.  Ауадан  шыны  табақшаға 60°-пен  түскен  жарық  оның  екінші  бетінен 
шағылғанда толық ішкі шағылу бола ма? Шыны үшін сыну көрсеткіші 1,5. 
10.   Квадрат  салдың  алдына  қойылған  нүктелік  жарық  көзінің  сәулесі 
ұзындығы 4 м  салдың  шетінен  су  бетіндегі  кеңістікке  шығып  кетпеу  үшін 
оны қандай тереңдікке орналастыру  қажет. Судың сыну көрсеткіші 1,33. 
11. Тереңдігі 2,0 метр судың түбіне ұзындығы қағылған бағананың 0,75 м судан 
сыртқы  шығып  тұр.  Егер  күннің  горизонттан  биіктігі 45° болса,  бағананың 
су бетіндегі және су астындағы көлеңкелерінің ұзындығын анықта. 
12. Кейбір  зат  үшін  толық  ішкі  шағылудың  шекті  бұрышы 45°. Осы  зат  үшін 
толық поляризация бұрышы қандай? 
13. Жарық  күші 200 Кд  электр  шамы 45° бұрышпен  жұмыс  столына  түседі. 
Столдың жарықтануы Е = 141 лк болса, лампа столдан қандай қашықтықта 
тұр? 
Жарықтың затпен өзара әсерлесуі. Поляризация 
1.  Жарық дисперсиясы дегеніміз не? 
2.  Аномальды дисперсияның қалыпты дисперсиядан айырмасы қандай? 
3.  Жарық  толқынының  көлденең  толқын  екенін  оның  поляризация  құбылысы 
арқылы қалай дәлелденеді? 
4.  Қандай жарық жазық поляризацияланған делінеді? 

5.  Малюс  заңын  тұжырымда,  формуласын  жаз,  және  оған  енетін  физикалық 
шамалардын атын ата 
6.  Поляризатордан  өткен  жарық  қарқындылығы  мен  түскен  сәуленің 
поляризация 
жазықтығы 
мен 
поляризатордың 
жарықты 
өткізу 
жазықтығының  арасындағы  бұрыштың  косинусының  квадратына (cos

α) 
тәуелділік графигін сыз 
7.  Поляризаторға жазық поляризацияланған сәуле түседі. Неге поляризаторды 
сәуле  төңірегінде  айналдырғанда  өткен  сәуленің  қарқындылығы 
төмендейді? 
8.  Қай  жағдайда  анизатропты  кристалдан  сәуле  өткенде  оның  қосарлану 
байқалмайды? 
9.  Брюстер  заңының  формуласын  жазып  тұжырымдаңыз.  Суретпен  сәуле 
жолдарын көрсетіңіз. 
10. Сәуленің 
поляризация 
жазықтығының 
қандай 
орналасуында 
екі 
диэлектриктің  шекарасына  Брюстер  бұрышымен  түскен  сәуленің  шағылуы 
болмайды? 
Интерференция 
1.  Интерференция дегеніміз не ? 
2. Қарқындылығы бірдей екі толқынның максимум интерференциясы кезіндегі 
қарқындылығы 4 есе ұлғаятынын дәлелде. 
3.Когерентті толқындар дегеніміз не? 
4.  Жарық толқындары неге электромагниттік деп аталады?  
5.  Неге екі табиғи жарық кездесіп беттескенде интерференция болмайды? 
6.  Жұқа  пленкадан  өткен  және  шағылған  сәулелердің  интерференцияларын 
бақылаған кезде олардың максимумы мен минимумының орнының неліктен 
ауысып көрінетінін түсіндір. 
7.  Неге көбелектің қанаттарының түсі құбылып тұрады? 
8.  Екі  когерентті  жарық  көзі  (λ=600  нм ) интерференция  картинасын  береді. 
Біреуінен  шыққан  жарық  жолына  қалыңдығы d = 3 мкм (n = 1,6) шыны 
пластинка қояды. Интерференция картинасы қанша жолаққа ығысады? 
9.  Неге компьютер дискілері жарық түскенде түрлі - түсті сәулелер құбылады? 
Дифракция 
1.  Гюйгенс-Френель принципінің тұжырымын жазыңыз. 
2.  Гюйгенс  принципінің  көмегімен  жарықтың  жолындағы  бөгетің  көлеңке 
жағына өтуін түсіндіріңіз. 
3.  Дифракция дегеніміз не. Оған мысал келтіріңіз. 
4.  Френель дифракциясы мен Фраунгофер дифракциясына анықтама беріңіз. 
5.  Дифракциялық тордың ажырата алу қабілеті дегеніміз не? 
6.  Жарық  толқындарының  жол  айырымы  мен  фазалар  айырымының 
арасындағы байланыс қандай? 
7.  Дифракциялық тордың периоды дегеніміз не? 
8.  Өзіне  түскен  сәуленің  поляризация  жазықтығын  бұратын  затты  қалай 
атайды? 
9.  Егер  дифракция  торының  периоды 3,6 мкм  болса,  дифракцияның 3-ретінде 
қандай толқын ұзындығы байқалады? 

10. Дифракция  торының  штрихтарының  арақашықтығы d = 4 мкм.  Торға 
толқын  ұзындығы  λ = 0,6 мкм  сәуле  тік  келіп  түседі.  Тордың 
максимумдарының ең көп реттік санын анықтандар. 
11. Когерентті  жарық  көздерінің  кезіккенде  максимумдардың  пайда  болуының 
шартын жол айырымдары арқылы көрсет. 
12. Когерентті  жарық  көздері  кезіккенде  минимум  болуының  шартын  жол 
айырымдары арқылы көрсет. 
13. Саңылауға  толқын  ұзындығы  λ  монохроматты  жарық  сәулелері  параллель 
келіп түседі. Саңылаудың ені 6 λ болса, спектрдің үшінші минимумы қандай 
бұрышпен көрінеді? 
14. Вульф-Бреггтердің  кристалл  заттар  үшін  формуласын  жаз.  Оған  енетін 
өлшемдерді ата. 
15. Егер дифракция торының периоды d = 2 мкм болса, онда, толқын ұзындығы 
λ = 5890 Ǻ  сары спектр сызығының ең үлкен ретін анықта. 
48.  Спектрлік  аспаптарда  жарықты  жіктеу  үшін  призма  орнына  дифракция 
торын пайдалануға болатынын түсіндір.  
Кванттық механикадағы сутегі атомы. 
16. Сутегі атомындағы электронның ядромен байланысының потенциалдық 
энергиясын жаз. 
17. Сутегі тәріздес атомдардың электрондары үшін Шредингер теңдеуі 
ΔΨ+2m/h
2
*(E+2e
2
/4πε
0
r)*ψ=0 мұндағы әріптер нені білдіреді. 
18. Сутегі ұқсас атомдардың электрондарының энергиясы  
2
0
2
8
2
4
2
ε
h
n
me
z
n
E


=
 Осы өрнекті сутегі атомынан элетронның ең төменгі 
негізгі деңгейі үшін жазыңыз.  
19. Атомды иондау энергиясы дегенді қалай түсінесіз  
20. Бас кванттық сан n нені анықтайды. 
21. Орбитаның кванттық сан l нені білдіреді. 
22. Магниттің кванттық сан m
i
 нені анықтайды 
23. Спин нені анықтайды? 
24. Паули принціпін(ұстанымын)тұжырымында 
25. Атомдық спектрге қандай спекрт жатады 
26. Молекулалық спектрге қандай спекрт жатады 
Атом ядросы физикасының элементтері 
1. 
 - атом ядросы қандай бөлшектерден тұрады? 
X
А
Z
A,Z – нені білдіреді. Ядродағы нейтрон саны қалай табылады? 
2.  Ядросы 
таңбасымен белгіленген атомның құрамында қанша электрон 
бар? 
X
А
Z
3.  Сутегі изотоптары 
H
1
1
  - прорий, 
H
2
1
 - дейтерий, 
H
3
1
 - тритий ядролары 
қандай бөлшектерден тұрады? 
4.  Ядроның байланыс энергиясы дегеніміз не? 
5.  Ядроның «кемтік» массасы қандай формуламен анықталады? 

6.  Ядродағы нуклондардың байланыс энергиясы қандай формуламен 
анықталады? 
7.  Меншікті байланыс энергиясы дегеніміз не? 
8.  Ядролық күштердің сипаттамалары қандай? 
9.  Радиоактивтілік дегеніміз не? 
10. Радиоактивтік сәуле шығарудың  
α
,
β
,
γ
 түрлері. Олардың қайсысы электр 
және магнит өрістерінде бағытын өзгертеді? 
11. Радиоактивтік ыдырау заңын жаз. 
12. 
α
 ыдырау үшін ығысу заңын жаз. 
13. 
β
 ыдырау үшін ығысу заңын жаз. 
Микробөлшектердің толқындық қасиеттері. Де Бройль толқыны және 
оның қасиеттері. Тұрғылықты күйдегі Шредингер теңдеуі 
1.  Жарық табиғатының корпускульді толқындық  теориясы . 
2.  Де Бройль формуласы, ол нені дәлелдейді?  
3.  Фотондар  үшін  Е=Һ
ν
,  Р = Һ/
λ
  формулалары  орындалады.  Осы  формула 
электрон үшін орындала ма? Мұндағы Е, Һ,Р, 
λ
,
ν
 қалай аталады?  
4.  Де  Бройль  формуласы  бойынша  микробөлшектің  жылдамдығы  артқан 
сайын оның толқын ұзындығы  қалай өзгереді? 
5.  Гейзенбергтің анықталмаушылық принципінін мәні неде? 
6. 
Δ
Е*
Δ
z

Һ қатынасындағы 
Δ
Е және 
Δ
z қандай мағынасы бар. 
7.  Неге микробөлшектердің күйін толқындық функцияның көмегімен анықтау 
ықтималдық сипатта. 
8.  Микробөлшектің dV көлемінің ішінде болуының ықтималдығы неге тең? 
9.  Толқындық функцияны нормалау шартын жаз? 
10. Микробөлшектің  стационар  күйі  үшін  Шредингер  теңдеуін  жаз  және  оны 
түсіндір? 
 
Кванттық  оптика 
1.  Энергиялық  шарқырау  дегеніміз не? 
2.  Энергиялық шарқыраудың  спектірлік  тығыздығы  дегеніміз  не? 
3.  Жұту  коэффициенті  дегеніміз не? 
4.  Шағылу  коэффициенті  дегеніміз  не? 
5.  Жылу шығарудың Кирхгоф  заңы 
6.  Кирхгофтың  универсал  (әмбебап) функциясының  физикалық   мәні   
7.  Абсолют  қара  дене дегеніміз  не ? 
8.  Стефан- Больцман заңы 
9.  Виннің  ығысу заңы  
10. Температураның  әртүрлі  екі  мәндері  үшін  абсолют  қара  дененің  
энергиялық  жарқырауының  спектрлік  тығыздығының   U (λ,T) толқын  
ұзындығына  тәуелділігінің графигін  сыз, қайсысы  үлкен  температураға  
сәйкес  келеді   
11. Рэлей- Джинс  заңы 
12. Сыртқы  фотоэффект  дегеніміз  не? 
13. Ішкі  фотоэффект  дегеніміз  не? 

14. Фотоэффект  үшін  Эйнштейн  теңдңеуі 
15. Фотоэффектінің  вольтамперлік  сипаттамасын  сыз. Суреттен  қанығу  
тоғын  және  бөгеуші  патенциал  айырымын  (кернеуді  ) көрсет 
16. Фотоэффектің  қызыл  шегі  дегеніміз не? 
17. Фотоэлектронның кинетикалық  энергиясы мен бөгеуші  кернеу  арасындағы  
байланысты  тап 
18. Сыртқы  фототэффектерде  қанығу  тогы  неге  тәуелді ? 
19. Фотоэлектронның  кинетикалық  энергиясының  түскен  жарық  жиілігіне  
тәуелдігінің  графигін  сыз  
20. Фотон  массасының  формуласын жаз 
21. Фотон  энергиясының формуласын  жаз 
22. Фотон  импульсінің  формуласын  жаз  
23. Комптон  эффектісінің  мәні  неде? 
24. Комптондық  шашыраудың  қандай бұрышына  түскен  сәуленің  ең  үлкен  
толқын  ұзындығының  өзгерісі  сәйкес  келеді? 
25. Комптондық  шашыраудың  қандай бұрышына  түскен  сәуленің ең кіші  
толқын  ұзындығының  өзгерісі  сәйкес  келеді? 
26. Еркін  электрондардың  комптондық  шашырауы  кезіндегі сәуле  
шығарудың толқын  ұзындығының  ең үлкен  өзгерісін  көрсететін  өрнекті  
жаз 
27. Жарық  қысымының  формуласын   жаз 
28. Сәулелену  дегеніміз  не? 
 
 
7.3 Емтихан билеттері (тестілер). 
 
 
 
 
Пән 
Бөлімдердің (тақырыптардың) атауы 
Жоғарғы 
математика 
 
 
 
 
 
Векторлық  талдау  және  векторлық  талдау  элементі.  Бір 
немесе 
бірнеше 
айнымалы 
функциялардың 
дифференциалдық  есептеулері.  Бір  немесе  бірнеше 
айнымалы  функциялардың  интегралды  есептеулері. 
Ротор, дивергенция, градиент туралы түсінік. 
Бірінші  және  екінші  ретті  кәдімгі  дифференциалды 
теңдеулерді  шешу.  Химиялық  байланыс  түрлері.  Д.И. 
Менделеев  кестесі.  Химиялық  элементтер  мен  олардың 
басты  қосылыстарының  негізгі  қасиеттері.  Атомдар, 
молекулалар, олардың материяны құраудағы орны. 
 
1.7 Тұрақты деректемелер 
«Физика – 1» пәнін  оқыту  электротехника,  термех,  Физикалық  химия, 
геофизикада т.б. пәндерді игеруде пайдаланылады. 

1.  Механика. 
2.  Электротехника. 
3.  Материалтану. 
4.  Стандартизация, метрология және сертификация. 
5.  Электроника негіздері. 
6.  Автоматика негіздері. 
7.  Еңбекті қорғау және  ӨТҚ. 
8.  Зерттеу тәсілдері және құралдары.  
9.  Интегралды және микропроцессорлы жүйе техникасы. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Пән 
Бөлімдердің (тақырыптардың) атауы 
Жоғарғы 
математика 
 
 
 
 
 
Векторлық  талдау  және  векторлық  талдау  элементі.  Бір 
немесе 
бірнеше 
айнымалы 
функциялардың 
дифференциалдық  есептеулері.  Бір  немесе  бірнеше 
айнымалы  функциялардың  интегралды  есептеулері. 
Ротор, дивергенция, градиент туралы түсінік. 
Бірінші  және  екінші  ретті  кәдімгі  дифференциалды 
теңдеулерді  шешу.  Химиялық  байланыс  түрлері.  Д.И. 
Менделеев  кестесі.  Химиялық  элементтер  мен  олардың 
басты  қосылыстарының  негізгі  қасиеттері.  Атомдар, 
молекулалар, олардың материяны құраудағы орны. 
 
1.7 Тұрақты деректемелер 
«Физика – 1» пәнін  оқыту  электротехника,  термех,  Физикалық  химия, 
геофизикада т.б. пәндерді игеруде пайдаланылады. 
 

10. Теориялық механика. 
11. Құрастыру материалдарының технологиясы және термоөңдеу. 
12. Электротехника негіздері. 
13. Өлшеудің жалпы теориясы. 
14. Метрология. 
15. Өндірісті метрологиялық қамтамассыз ету. 
16. Өнімді сынау, бақылау және қауіпсіздігі.  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
7.4 Дәрістер жинағы  
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Document Outline

  • 1.11 Студенттердің білімдерін бағалау критерилері
  • Қосымша әдебиеттер
  • Тақырып  3  Тұрақты электр тоғы (1/1/1 сағ)
  • Дәріс жоспары.
  • 1. Тоқтың жалпы сипаттамасы.
  • 2. Бөгде күштер.
  • 3. Интегралдық және дифференциалдық түрдегі Ом заңдары.
  • Тақырып 4 Вакуумдағы магнит өрісі (1/1/- сағ)
  • Дәріс жоспары  
    • 5. Лоренц күші.
      • Тақырып 5  Заттардағы магнит өрісі (1/–/–  сағ)
  • Тақырып 6  Электромагниттік индукция. Максвель теңдеулері (1/–/–  сағ)
  • Қосымша әдебиеттер

жүктеу 5.01 Kb.

Поделитесь с Вашими друзьями:
1   2   3   4   5   6   7   8   9




©emirb.org 2020
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет