Энергетика, байланыс және автоматтандыру факультеті



жүктеу 5.01 Kb.
Pdf просмотр
бет5/9
Дата14.09.2017
өлшемі5.01 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9

.
 
 
Тербелістердің негізгі сипаттамалары:  

 
Амплитуда – физикалық  шамалардың  орташа  тепе-теңдік  мәнінен 
максимал ауытқуының модулі. 

 
Жиілік – бірлік уақыт ішіндегі толық тербелістер саны. 

 
Циклдік жиілік – 
πν
ω
2
=


 
Период – толық  бір  тербелістің  уақыты,яғни  тербелістердің 
қайталануының минимал уақыт аралығы   
ω
π
ν
2
1
=
=
T

Сеіппелі маятник – абсольттік серіппеге ілінген массасы жүк,серпімділік күші 
әсерінен гармоникалықтербеліс жасайды  
2
2
dt
x
d
m
kx
=

 ,  или           
0
2
2
=
+
x
m
k
dt
x
d
 
Серіпелі  маятник үшін циклдік жиілік 
m
k
=
ω
,  тербеліс периоды 
k
m
T
π
2
=

Тербелмелі жүйедегі жылдамдықпен үдеу: 
(
)
(
)
2
/
0
0
π
ϕ
ω
ω
ϕ
ω
ω
υ
+
+
=
+

=
=
t
cos
A
t
sin
A
x&

ω
υ
A
=
max

(
)
0
2
ϕ
ω
ω
υ
+

=
=
=
t
cos
A
x
a
&&
&

2
max
ω
A
a
=

Тербелмелі контур – это цепь, содержащая индуктивность и ёмкость. В 
колебательном контуре периодически меняются заряд, напряжение на 

конденсаторе и сила тока в контуре. Колебания сопровождаются взаимными 
превращениями энергий электрического и магнитного полей. Тербелмелі 
контурдағы гармониялық тербелістің дифференциялдық теңдеуі 
0
2
=
+
q
q
ω
&&
.
 
Тербелмелң  контур үшін циклдік жиілік 
,
1
LC
=
ω
  тербеліс периоды  
LC
T
π
2
=

В реальной колебательной системе есть силы сопротивления: 
x
r
r
F
c
&

=

=
υ

Өшетін тербелістің дифференциалдық теңдеуі: 
x
m
x
r
kx
&&
&
=



0
=
+
+
x
m
k
x
m
r
x
&
&&

β
2
=
m
r
 , 
2
0
ω
=
m
k

мұнда 
β
 
– өшу коэффициенті. 
0
2
2
0
=
+
+
x
x
x
ω
β
&
&&

(
)
0
0
ϕ
ω
β
+
=

t
cos
e
x
x
t

 
Егер сыртқы күштің жиілігі жүйенің еркін тербелісінің меншікті жиілігіне 
сәйкес келсе,тербеліс амплитудасы артады.Бұл құбылыс резонанс деп аталады. 
Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары. 
1. 
Математикалық,  физикалық  және  пуржиналық  маятниктің  тербеліс 
периоды массаға тәуелдіма?  
2. 
Тербелістің бастапқы фазасы нені сипаттайды? 
3. 
Бір бағыттағы екі тербелістердің қосылуы. 
4. 
Резонанас құбылысы және оның механикалық жүйеге әсері. 
  
 
15-дәріс 
Тақырып 2  Толқындар (1/–/–  сағ) 
Дәріс жоспары: 
1. 
Толқын  ұзындығы.  Әр  түрлі  ортадағы  акустикалық  толқындардың 
жылдамдығы. 
2. 
Доплер эффект. 
3. 
Электромагниттік толқындар. 
 
Толқындар-уақыт өтіміне қарай тербелістердің кеңістікке таралуы. 
Серпімді толқындар –механикалық ауытқулардың серпімді ортадағы таралуы. 

Қума толқын – таралу бағыты, ортаның бөлшектерінің тербеліс бағытымен 
сәйкес келетін толқын. 
Толқындық теңдеу  
)
(
)
,
(
0
ϕ
ω
ξ
+

=
kx
t
Acos
t
x

Изотоптық ортадағы таралу толқынның теңдеуі 
.
1
2
2
2
2
2
2
2
2
2
t
z
y
х


=


+


+


ξ
υ
ξ
ξ
ξ
 
Тұрғын толқын теңдеуі 
t
cos
х
Acos
t
x
ω
λ
π
ξ
2
2
)
,
(
=

Электромагниттік толқындар – өзгермелі электромагниттік өріс. 
Электромагниттік толқынның бар екендігі  Максвелл теңдеуінен көрінеді. 
Электромагниттік толқынның фазалық жылдамдығы 
εμ
υ
с
=

Электромагниттік  өрістің  ортаның  диэлектрлік  тұрақтысымен  және  магниттік 
өтімділігі арасындағы байланыс  
H
E
0
0
μμ
εε
=

Электромагниттік  өрістің  энергиясының  тығыздығының  векторы  Умова - 
Пойнтинга. 
[ ]
H
E
S
r
r
r
=
 
Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары. 
1. 
Көлденең және қума толқындар. 
2. 
Толқындық фронт және толқындық бет. 
3. 
Жазық және сфералық толқын теңдеуі. 
4. 
Фазалық және топтық толқын жылдамдығы. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

4.  Машықтану    (семинарлық)  сабақтарды  өткізудің  әдістемелік 
нұсқаулары 
I-тақырып. Кинематика (1/1/1 сағ) 
 Машықтану (семинарлық) сабақтың жоспары: 
1.  Кинематиканың тура және кері есептері 
2.  Санақ жүйесін таңдау 
3.  Дифференциалды-интегралдық әдістің мәні 
4.  1.5[2], 1.12[1], 1.4[1], 11.1[1], 1.22[2], 1.54[2]. 
 
Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары. 
1.  Есептер. № 1.2, 1.4, 1.21, 1.28[2], 1.2[3] 
5.  Вектор  болу  үшін  физикалық  шама  қандай  шарттарды  қанағаттандыру 
қажет. 
6.  Қандай 2 векторларды қосудың геометриялық жолдары бізге белгілі. 
7.  Векторлық(скалярлық) көбейту көбейікіштердің ретіне тәуелді ме? 
8.  Векторлық проекциясы дегеніміз? Оның таңбасын анықтау ережелері. 
9.  Қозғалыс  теңдеуінің  векторлық  белгілеулері  мен  векторлық  жазуының 
артықшылығы қандай. 
 
 
 
II–тақырып. Материалды нүктенің және қатты дененің ілгерлемелі 
қозғалысының динамикасы (1/1/1 сағ) 
 Машықтану (семинарлық) сабақтың жоспары: 
1.  Әсерлесу түрлері 
2.  Инерциалды және инерциалды емес санақ жүйесі 
3.  Есеп шығарудың динамикалық әдісі 
4.  2.6[2], 1.69, 1.88, 1.82[1] 
 
Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары. 
1.  № 2.3, 2.5, 2.9, 2.16[2], 2.7[3]. 
2.  Әсердің қарсы әсерден айырмашылығының субьективтік сипаты неде? 
3.  Ньютонның  екінші  заңының  күштің  анықтамасы  болуға  жарамсыздық 
көзқарасы неде? 
4.  Жүйенің  материалды  нүктелерінің  әсер  етуші  күштерінің  моментінің 
нөлге тең болатындығы. 
 
 
 
III–тақырып. Қатты денелердің айнымалы қозғалысы (1/–/–  сағ)  
Машықтану (семинарлық) сабақтың жоспары: 
1.  Векторлық алгебра негіздері, псевдовектор түсінігі 
2.  Жүйенің масса векторын анықтау 
3.  Қатты дененің еркіндік дәрежесі 
4.  Физикалық есептерді жеңілдету әдістері 

5.  1.48[2], 1.262[1], 1.253[1], 3.5[2], 3.24[2]. 
 
Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары. 
5.  № 1.46, 1.43, 1.49[2]. 
6.  Бұрыштық жылдамдық вектор екендігі қайдан шығады? 
7.  Бұрыштық  үдеу  дегеніміз  не?  Егер  жылдамдық  бағыты  бойынша 
өзгермесе ол қалай бағытталады. 
8.  Механикалық жүйенің еркіндік дәрежесі немен анықталады. 
9.  Қозғалыстың әр түрлі жағдайындағы қатты дененің еркіндік дәрежесінің 
саны нешеге тең? 
 
IV–тақырып  Салыстырмалылықтың    арнаулы  (дербес)  теориясының 
элементі (1/–/–  сағ). 
1.  Лоренцтің қысқартылған ұзындық және уақыт ұзақтығы. 
2.  Релятивтік бөлшектің кинетикалық энергиясы. 
3.  Масса мен энергияның арасындағы байланыс.  
4.  17.2[1], 17.5[1], 17.18[1], 17.24[1]. 
 
Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары 
1.  Галилей түрлендіруі. 
2.  Салыстырмалылықтың  арнаулы (дербес) теориясының постулаттары. 
3.  Массаның жылдамдықтан тәуелділігі. 
4.  Егіздер парадоксы. 
5.  Классическкалық механиканың қолданылу шарттары.. 
6.  17.3[1], 17.6[1], 17.10[1]. 
 
 
V–тақырып. Молекула-кинетикалық теория
 (1/–/–  сағ). 
Машықтану (семинарлық) сабақтың жоспары: 
1.  Статикалық әдіс. Әр түрлі физикалық шамалардың орташа мәні. 
2.  Физикалық есепті идеалдау әдісі. 
3.  Графикалық әдіс 
4.  5.4, 5.33, 5.69, 5.80, 5.188[2]. 
 
Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары. 
7.  № 5.1, 5.15, 5.32, 5.69, 5.81[2]. 
8.  Молекулалық физикадағы заттың моделінін негізгі элементтерін сана. 
9.  Көп  бөлшектердің  динамикалық  сипаттамасының  техникалық  тұрғыдан 
іске аспауынан, теориялық жарамсыздығынын тәжірибеде пайдасыздығы 
неліктен. 
10. Сақталу заңына сәйкес келетін, бірақ қолжетпейтін заттың күйіне мысал 
келтір. 
11. Температура өскен сайын Максвелл таратуы қалай өзгереді. 
12. Қандай  дене  температураның  термодинамикалық  абсолют  шкаласында 
термометрлік есебінде алынған. 

13. Әртүрлі  интервалдарда  қандай  термометрмен  және  өлшеу  әдістерімен 
температура өлшенеді? 
 
VI–тақырып.
 Термодинамика (1/–/–  сағ). 
Машықтану (семинарлық) сабақтың жоспары: 
1.  Физикалық жүйені зерттеудің термодинамикалық әдісі. 
2.  Қарапайым  емес  процесстер  үшін  дифференциалды-интегралдық  әдісті 
қолдану. 
3.  Физикалық жүйені статикалық- термодинамикалық зерттеу әдісі. 
4.  2.31[1], 5.180, 5.193, 5.203[2], 2.145[1]. 
 
Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары. 
14. № 5.1, 5.15, 5.32, 5.69, 5.81[2]. 
15. Молекулалық физикадағы заттың моделінін негізгі элементтерін сана. 
16. Көп  бөлшектердің  динамикалық  сипаттамасының  техникалық  тұрғыдан 
іске аспауынан, теориялық жарамсыздығынын тәжірибеде пайдасыздығы 
неліктен. 
17. Сақталу заңына сәйкес келетін, бірақ қолжетпейтін заттың күйіне мысал 
келтір. 
18. Температура өскен сайын Максвелл таратуы қалай өзгереді. 
19. Қандай  дене  температураның  термодинамикалық  абсолют  шкаласында 
термометрлік есебінде алынған. 
20. Әртүрлі  интервалдарда  қандай  термометрмен  және  өлшеу  әдістерімен 
температура өлшенеді? 
 
VII–тақырып.
 Нақты газы. Тасмалдау құбылысы (1/–/– сағ). 
Машықтану (семинарлық) сабақтың жоспары: 
1.  Ван-дер-Ваальс теңдеуі. 
2.  Идел газ күйінің молекула еркін жүру жолының ұзындығы. 
3.  Диффузии теңдеуі, жылуөткізгіштік және тұтқырлық. 
4.  6.3[1], 6.10[1], 5.115[1], 5.143[1]. 
 
Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары. 
6.  Ван-дер-Ваальс теңдеуінің идел газ теңдеуінен айырмашылығы. 
7.  Нақты газ изотермасы. 
8.  Фазалық диаграмманың күй. 
9.  Сұйық пен қатты дененің ауысуы. 
10. Тасымалдау коэффициентінің температура мен қысым арасындағы 
байланысы. 
11. 6.2[1], 6.9[1], 5.113[1], 5.138[1]. 
 
 
Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары. 
 
VIII–тақырып. Электростатика I (1/1/1  сағ). 

Машықтану (семинарлық) сабақтың жоспары: 
1.  Кулон заңы. Электр өріс кернеуліні. 
2.  Гаус әдісі, Гаус әдісімен шешілетін есептер  
3.  Потенциал. Электр өрісіндегі зарядтардың ауысу жұмысы. 
4.  Электр өрісіндегі потенциал мен кернеуліктің арасындағы байланыс. 
5.   9.2[1], 9.9[1], 9.18[1],9.38[1],9.45[1]. 
 
Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары. 
8.  Электр зарядының сақталу заңы. 
9.  Электр өрісінің суперпозиция принципі. 
10. Нүктелік зарядтың электр өрісінің кернеулігі мен потенциалы.  
11. Что называется потоком вектора напряженности через произвольную 
поверхность? 
12. Как направлены силовые линии по отношению к эквипотенциальным 
поверхностям? 
13. Чему равна работа сил поля по замкнутой траектории движения заряда? 
14. Задачи 9.1[1], 9.19[1], 9.26[1],9.39[1],9.47[1]. 
 
 
IХ–тақырып. Электростатика II (1/–/– сағ). 
Машықтану (семинарлық) сабақтың жоспары: 
1.  Электр өрісіндегі өткізгіштер. 
2.  Оңашаланған өткізгіштің электр сиымдылығы. 
3.  Электр өрісіндегі диэлектриктер. 
4.  Конденсатордың электр сиымдылығы . 
5.  9.81[1], 9.84[1], 9.100[1],9.114[1]. 
 
Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары. 
1.  Зарядтар тепе-теңдік күйде болғанда өткізгіштегі элетр өрісінің 
кернеулігі неге тең. 
2.  Өткізгішке берілген заряд қалай бөлінген? 
3.  Конденсаторлар және олардың техникада қолданылуы. 
4.  Электростатикалық өріс энергиясының көлемдік тығыздық энергиясы. 
5.  9.79[1], 9.97[1],9.105[1],9.125[1]. 
 
 
Х–тақырып. Тұрақты электр тогы (1/–/–  сағ). 
Машықтану (семинарлық) сабақтың жоспары: 
1.  Электр тізбектері үшін дифференциалды-интегралдық әдісті қолдану. 
2.  Кирхгоф ережелеріне негізделген әдіс 
3.  Дифференциал түріндегі Ом заңы және Зеебек, Пельтье және Томпсон 
эффектілерін 
түсіндірудегі 
термодинамиканың 
қайтымсыз 
процесстерінің элементтері. 
4.  10.1, 10.12, 10.33, 10.42, 10.43[2]. 
 

Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары. 
6.  № 10.3, 10.11 , 11.32 
7.  Электр  тізбегіндегі  есептеулер  үшін  Кирхгов  ережесі  қандай  занның 
садары болып табылыды. 
8.  Электр қозғауы шкүші ұғымының анықтамасы атауына сай келе ма? 
9.  Электр тобынан пайда болуының негізгі шарттары. 
10. Потенциалдар  айырымы,  кернеу,  электрқозаушы  күштерініңфизикалық 
мәні қандай 
11. Осы шамалардың СИ жүйесіндгі өлщем біл лігі қандай 
 
ХI–тақырып Магнетизм (1/–/–  сағ). 
Машықтану (семинарлық) сабақтың жоспары: 
1.   Био – Савар –Лаплас теңдеуі және оның есепке қолданылуы. 
2.  Ампер және Лоренц күші. 
3.  Магнит ағыны. Магнит өрісі үшін Гаусс теоремасы. 
4.  Магнит өрісіндегі рамкаға әсер ететін күш моменті. 
5.  Тоғы бар өткізгіштегі магнит өрісінің жұмысы. 
6.  11.3[1], 11.11[1],11.25[1],11.48[1],11.59[1]. 
 
Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары. 
1.  № 11.72, 11.73, 11.74, 11.75[2], 16.1, 16.4[4]. 
2.  Магнит  өрісінің  қозғалған  зарядқа  әсер  етуші  күшінің  қандай  қасиеті 
заряд жылдамдығының модулінің тұрақтылығын қамтамасыз етеді? 
3.  Магнит өрісінде айналған зарядтың қозғалу бағыты неге тәуелді? 
4.  Электр  және  магнит  өрістерінде  бір  мезгілде  қозғалған  зарядтың 
ығысуының туындау механизмін түсіндір. 
5.  Заряд ығысуының бағыты заряд таңбасына тәуелді ме? 
 
ХIІ–тақырып Электромагниттік индукция (1/1/1 сағ). 
Машықтану (семинарлық) сабақтың жоспары: 
1.  Фарадей заңы - электромагниттік индукция құбылысының іргелі заңы. 
2.  Магнит ағыны, оның өзгеру себептері. 
3.  Өздік және өзара индукция құбылысының жекеленген түрлері. 
4.  3.299, 3.202, 3.309, 3.371, 3.72[1]. 
 
Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары. 
1.  № 11.80, 11.87, 11.93, 11.108, 11.111[2], 17.2, 17.3[3]. 
2.  Айнымалы  токтың  генераторының  жұмысы  қандай  физикалық 
құбылысқа негізделген. 
3.  Неге  өзара  индуктивтілікті  есептеу  формуласына  сызықтық  ток 
қатысады, ал индуктивтілік сызықтық ток арқылы өрнектелмейді. 
4.  Магнит  өрісінің  қандай  қасиеті  тогы  бар  орамның  индуктивтілігінің 
тұрақтылығының шарты. 
5.  Айнымалы ток жағдайында Кирхгоф ережесін өрнектейтін теңдеулердегі 
ток бағытын қалай анықтайды. 

 
ХIІІ–тақырып Механикалық тербелістер (1/–/–  сағ). 
Машықтану (семинарлық) сабақтың жоспары: 
1.  № 14.2, 14.8, 14.11, 14.24[2], 20.1, 20.2[3]. 
2.  Термодинамикалық тербелістің жиілігі, амплитудасы және фазасы қалай 
анықталады? 
3.  Өшудің логарифмдік декременті дегеніміз не? 
4.  Өшу  декрементімен  тербелістің  өшуімен  басты  ерекшелігі  қалай 
сипатталады? 
 
Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары. 
5.  Математикалық, физикалық және пуржиналық маятниктің тербеліс 
периоды массаға тәуелдіма?  
6.  Тербелістің бастапқы фазасы нені сипаттайды? 
7.  Бір бағыттағы екі тербелістердің қосылуы. 
8.  Резонанас құбылысы және оның механикалық жүйеге әсері. 
9.  12.1[1], 12.5[1],12.9[1],12.24[1],12.33[1]. 
 
ХІV–тақырып Электромагниттік тербелістер (1/–/–  сағ). 
Машықтану (семинарлық) сабақтың жоспары: 
1.  Ерікті электромагниттік тербелістер. Тербелмелі контур. 
2.  Өшетін электромагниттік тербелістер. Логарифм декременті. 
3.  Еріксіз электромагниттік тербелістер. 
4.  14.3[1], 14.5[1],14.9[1],14.13[1],14.24[1]. 
 
Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары. 
1.  Еркін электромагниттік тербелістер болу үшін тербелмелі контурда 
қандай элементтер болу керек? 
2.  Еркін электромагниттік тербелістердің приоды үшін Томсон формуласы. 
3.  Тербелмелі контурдағы толық кедергі. 
4.  Контурдағы резонанстың пайда болуы және оның техникада қолданылуы. 
5.  14.1[1], 14.7[1],14.11[1],14.25[1]. 
 
ХV-тақырып. Механикалық және электромагниттік толқындар (1/–/–  сағ). 
Машықтану (семинарлық) сабақтың жоспары: 
4.  Толқын ұзындығы. Әр түрлі ортадағы акустикалық толқындардың 
жылдамдығы. 
5.  Доплер эффект. 
6.  Электромагниттік толқындар. 
7.  13.2[1], 13.9[1],13.12[1],13.25[1],14.2[1]. 
 
Студенттердің дербес жұмысының бақылау тапсырмалары. 
5.  Көлденең және қума толқындар. 
6.  Толқындық фронт және толқындық бет. 
7.  Жазық және сфералық толқын теңдеуі. 

8.  Фазалық және топтық толқын жылдамдығы. 
9.  13.3[1], 13.7[1],13.10[1],13.28[1],14.1[1]. 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

5 Зертханалық жұмыстарды орындауға арналған әдістемелік нұсқалар 
 
 №1 Зертханалық жұмыс (2/1/1  сағ) 
Сырғанау үйкелісінің коэффицентін анықтау. 
Приборлар мен материалдар: трибометр, әр түрлі жүктер, ағаш және темір 
білеуші, таразы. 
Жұмыс барысы: 
Берілген дененің /ағаш/ салмағын өлшеп тап. 
Денені трибометр бетіне орналастырып жіпке байлаған  шашкеге  біртіндеп 
ақырын  қозғалғанша  жүк  сал.  Трибометр  бетін  жүк  салған  кезде  саусақ  пен 
түртіп баяу қозғалысқа еңгіз. 
/5/ формула бойынша үйкеліс коэффицентін табыңдар. 
Берілген  дененің  салмағын  үстіне  жүк  қою  арқылы  арттырып  үйкеліс 
коэффицентін анықта. 
Темір  дененің  үйкеліс  коэффицентін  анықта.  Ол  үшін  темір  денені 
трибометр  үстіне  орналастырып  трибометрдің  бір  /бос/  ұшын  ақырындап 
көтеріп  денені  бір  қалыпты  қозғалысқа  келтіріп  трибометрдің  көтерілу 
бұрышын  анықта.  Өлшеу  ең  кемі 5 рет  болуы  керек.  Өлшеу  қорытындысын 
таблицаға  жазыңдар.  Үйкеліс  коэффицентінің  орта  мінін  және  оның  өзгеріс 
аралығын анықта. 
 
материал 
Рн 
Fү 
Морт 
Мi 
Морт-Мi Sм 
Δ
М 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
ағаш 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

 материал 
α
 
Мi 
М
орта 
М-Мi Sм 
Δ
М 
М
±
Δ
М 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
темір 
 
 
 
 
 
 
 
 
Бақылау сұрақтары. 
1.Сыртқы үйкеліс күшінің пайда болу себептерін түсіндір. 
2.Тыныштық күйдегі денелердің үйкеліс күшінің пайда болуы және оның неге 
тәуелді екендігін көрсет. 
3.  Үйкеліс  коэффицентінің  өзгеру  тәуелділігі  және  оның  өздерінің  жүргізген 
тәжірибелеріңнің қорытындысымен байланысы қандай? 
4. Егер дене горизонталь бағыттағы трибометр бойымен үдей қозғалса, жіптің 
тартылу күші денені қозғалысқа еңгізген гирдің салмағына тең бола ма? 
 5.Трибометрдің  жазықтық  қалпынан  ауытқу  кезінде,  ауытқу  бұрышының 
өзгеруіне байланысты үйкеліс күшінің мәні өзгере ма? 
Көлбеу  жазықтық  бойынша  келесі  шарттардағы  денелердің  қозғалысы  қандай 
болады? 
 
СДЖ арналған бақылау тапсырмалары: 
 
1.  Қысым  күші  дегеніміз  не,  ол  сырғанау  коэфицентін  анықтауда 
қандайроль атқарады. 
2.  Осы тәжірибеде Ньютонның 1-заңы қандай қызмет атқарады? 
3.  Үйкеліс коэфиценті нені сипаттайды? 
4.  Беттері өте тегіс өңделген бір шыныны екінші  өте тегіс  өңделген  шыны 
бетімен сырғанату неге қиын? 
 
 
№ 5 Зертханалық жұмыс (2/1/1  сағ) 
Инерция моментін анықтау және Штейнер теоремасын тексеру . 
Жұмыстың орындалу тәртібі. 
 1. Жіптің l ұзындығы мен төменгі дискінің R  радиусы 6 рет өлшеп орта мәнін 
табу керек . Табылған шамаларды 1-таблицаға жазу керек . Жоғарғы дискінің r 
радиусын,  төменгі дискінің m  массасын және жүктің массасын m  2-таблицаға 
жазу керек . 
 2. Бос дискінің 30 толық тербеліс (t) уақытын анықтап және тербеліс периодын 
Tg есептеп тәжірибені 6 рет қайталау керек.  Периодтың орташа мәнін тауып
таблицаға жазындар. 
 
 

Δ
I R   
 

Δ
 
 
 
 

mg 
Δ
mg m 
Δ
m r 
Δ

 
 
 
 
 
 
 
k  
T Tg 
Tg  T-Tg
STg 
Δ
Tg  Jg
Δ
Jg Jg=J
±
Δ
Jg 
 
   
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
   
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
k t  T T J  J0=J-Jg 
Jтеор 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
k t  T 


J1=J-Jg
 
d J1=J+md  
2
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
жүктеу 5.01 Kb.

Поделитесь с Вашими друзьями:
1   2   3   4   5   6   7   8   9




©emirb.org 2020
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет