Бағдарламасы бо й ы н ш а ш ы ға ры л д ы лп Қ азақ грамматикасы. Ф онетика, сөзжасам, морфология, синтаксис



жүктеу 38.54 Mb.
Pdf просмотр
бет98/1319
Дата10.02.2022
өлшемі38.54 Mb.
#17147
1   ...   94   95   96   97   98   99   100   101   ...   1319
kazak grammatikasy fonetika sozzhasam morfologiia sintaksis
KORKEM-SOZ-ZHANE-PRAGMATIKA
Жасалым  белгілері: тіл  ұшы, тоғы сы ңқы , 

кейінді, тербеліңкі (ұяң), еріндік дауыссыз дыбыс.



Айтылым  белгілері:  босаң  то ғы сы ң қы , 

көмей  қуысты дауыссыз дыбыс.



Естілім белгілері:  босаң лепті,  ұяң,  жуан, 

ерін әуезді дауыссыз дыбыс.



Жалпы сипаттамасы: тіл ұшы, тоғы сы ңқы , 

ұяң,  кейінді  (жуан),  еріндік дауыссыз дыбыс.

Ж іңіш ке  еріндік  түрі:  Д Ү Н И Е ,  Д Ө Ң   т.б. 

(1 7-4-сурет)

Жасалымы:  тіл  ұшы  мен  қызыл  иек  өзара 

жымдаса тоғысады  (1), жасалу орнына қарай тіл 

ұшы;  тіл  ауыз  қуысында  ілгері  итініп  жатады 

(6),  тілдің  ж аты сы н а  қарай  ілгерінді;  дауыс 

желбезегі  жарты лай  тербеледі  (5-3),  желбезек 

қаты сы на  қарай  тербеліңкі;  ерін  дөңгеленіп 

(сүйірленіп) барып (1-2) жасалады, ерін қатысына 

қарай еріндік дыбыс болып табылады.



Айтылымы:  тіл  ұшы  мен  қы зыл  иек  өзара 

босаң  тоғы сады ,  тоғы сы м   күш іне  қарай  босаң 

тоғысыңқы; ауыз қуысы кішірейіп, көмей қуысы 

үлкейеді,  үстеме  жасалым  орны на  қарай  ауыз 

қуысты дыбыс болып табылады.

Е стіл ім і:  тіл   ұш ы   м ен   қ ы зы л   и е к т ің  

тоғы сы м ы   босаң  леппен  аяқталады,  тоғы сы м  

бітім іне  қарай  босаң  лепті;  дауы ссы з  ызы ң 

ды бы сталады ,  үн  қаты сы на  қарай  ұяң;  әуез 

қатысына қарай жіңішке және ерін әуезді дыбыс 

болып табылады.

Д 10 жіңішке еріндік түрінің айырым белгілері


жүктеу 38.54 Mb.

Поделитесь с Вашими друзьями:
1   ...   94   95   96   97   98   99   100   101   ...   1319




©emirb.org 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет