Бағдарламасы бо й ы н ш а ш ы ға ры л д ы лп Қ азақ грамматикасы. Ф онетика, сөзжасам, морфология, синтаксис



жүктеу 38.54 Mb.
Pdf просмотр
бет96/1319
Дата10.02.2022
өлшемі38.54 Mb.
#17147
1   ...   92   93   94   95   96   97   98   99   ...   1319
kazak grammatikasy fonetika sozzhasam morfologiia sintaksis
KORKEM-SOZ-ZHANE-PRAGMATIKA
Жасалым  белгілері:  тіл  ұшы,  тоғы сы ң қы , 

кейінді, тербеліңкі (ұяң), езулік дауыссыз дыбыс.



Айтылым белгілері: босаң тоғысыңқы, комей 

қуысты дауыссыз дыбыс.



Естілім белгілері:  босаң лепті,  ұяң  (ызың), 

жуан,  езу әуезді дауыссыз дыбыс.



Жалпы сипатгамасы:  тіл  ұшы, тоғы сы ңқы , 

ұяң,  кейінді  (жуан),  езулік дауыссыз дыбыс.

Ж іңіш ке  езулік түрі: Д Е Н Е , Д ІРІЛ  т.б. (17-

2-сурет)



44

ФОНЕТИКА

Жасалымы:  тіл  ұшы  мен  қызыл  иек  өзара 

жымдаса тоғысады (1), жасалу орнына қарай тіл 

ұшы;  тіл  ауыз  қуы сы нда  ілгері  итініп  жатады 

(6),  тілдің  ж аты сы на  қарай  ілгерінді;  дауыс 

желбезегі  жартылай  тербеледі  (5-3),  желбезек 

қаты сы на  қарай  тербеліңкі;  ерін жазылып  (езу 

тартып)  барып  жасалады  (1-3),  ерін  қаты сы на 

қарай езулік дыбыс болып табылады.



Айтылымы:  тіл  ұшы  мен  қы зы л  иек  өзара 

босаң тоғы сады ,  тоғы сы м   күш іне  қарай  босаң 

тоғысыңқы; ауыз қуысы кішірейіп, көмей қуысы 

үлкейеді,  үстеме  жасалым  орны на  қарай  ауыз 

қуысты дыбыс болып табылады.

Е стіл ім і:  тіл  ұ ш ы   м ен   қ ы з ы л   и е к т ің  

тоғы сы м ы   босаң  леппен  аяқталады ,  тоғы сым 

бітім іне  қарай  б осаң  лепті;  дауы ссы з  ызы ң 

ды бы сталады ,  үн  қаты сы на  қарай  ұяң;  әуез 

қаты сы на қарай жіңіш ке және езу әуезді дыбыс 

болып табылады.

Д 1 жіңіш ке езулік түрінің айырым белгілері


жүктеу 38.54 Mb.

Поделитесь с Вашими друзьями:
1   ...   92   93   94   95   96   97   98   99   ...   1319




©emirb.org 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет