Бағдарламасы бо й ы н ш а ш ы ға ры л д ы лп Қ азақ грамматикасы. Ф онетика, сөзжасам, морфология, синтаксис


лып  қалады:айт-айту,  жүргіз  - жүргізу



жүктеу 38.54 Mb.
Pdf просмотр
бет818/1319
Дата10.02.2022
өлшемі38.54 Mb.
#17147
1   ...   814   815   816   817   818   819   820   821   ...   1319
kazak grammatikasy fonetika sozzhasam morfologiia sintaksis
KORKEM-SOZ-ZHANE-PRAGMATIKA
лып  қалады:айт-айту,  жүргіз  - жүргізу -  сабақ- 

ты,  айтылды  -  айтылу,  жүр  -  жүру  салт  етістік- 

тер және тұйы қ етістік тұлғасы нда ол  етістіктің 

басқа создермен ф ам м ати калы қ тұлғадағы бай- 

ланысы  бұзылмайды:  үйде  бізге  әңгіме  айтты, 

даладан  үйге  кірді  -  даладан  үйге  ақырын  кіру 

т.б.  Кейбір еңбекте тұйы қ етістік қимыл атау ка- 

тегориясы,  қимыл есімі деп аталады.

Тұйық етістік зат есімше тікелей де, тәуелдік 

тұлғада  да  септеледі,  коптік  жалғау  жалғаны п 

коптеледі,  бірақ жіктелмейді.

А.  бару

баруың


1-жақ

баруым


бару(лар)ы-

мыз


I.  барудың

баруыңның 2-жақ

баруың

Б.  баруға



баруыңа

баруыңыз


баруларыңыз

Т.  баруды

баруыңды

3-жақ


баруы

барулары


Ж. баруда

баруыңда


Ш.  барудан баруыңнан

Зат есімдерше әр түрлі септік, тәуелдік тұлға- 

ларда бастауыш,  толы қтауыш ,  анықтауыш   (ілік 

септікте), пысықтауыш (колемдік септіктерде және 

ш ылаум ен,  м ы салы ,  үшін  -  оқу,  үшін  келді, 

т ір к е с іп ),  3 -ж а қ т а   б а я н д а у ы ш   қ ы зм е т ін д е  

(міндетіміз  - жақсы оқу)  жұмсалады.  Бұлардьің 

барлығында да тұйық етістік, бір жағынан қимыл 

атауы  мәнін білдіріп,  сабақты я  салт мәнін  сақ- 

тап  отырады,  екінш і ж ағы нан,  зат есімнің  мәні 

қызметінде  жұмсалады.  С ондай-ақ  зат  есімдер 

сияқты   -шы,  -ші,  -лы,  -лі,  -сыз,  -сіз,  -ыш,  -іш, 



-дай,  -дей т.б.  қосымш алар арқылы жаңа соз жа-


ЕТІСТІК


жүктеу 38.54 Mb.

Поделитесь с Вашими друзьями:
1   ...   814   815   816   817   818   819   820   821   ...   1319




©emirb.org 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет