Бағдарламасы бо й ы н ш а ш ы ға ры л д ы лп Қ азақ грамматикасы. Ф онетика, сөзжасам, морфология, синтаксис



жүктеу 38.54 Mb.
Pdf просмотр
бет668/1319
Дата10.02.2022
өлшемі38.54 Mb.
#17147
1   ...   664   665   666   667   668   669   670   671   ...   1319
kazak grammatikasy fonetika sozzhasam morfologiia sintaksis
KORKEM-SOZ-ZHANE-PRAGMATIKA
-ыртын//-іртін. Бұл жұрнақ есім мәнді создер- 

ге ж алғанады  да,  амал  мәнді  үстеулерді  жасауға 

қатынасады (астыртын, үстіртін).  Олардың қазақ 

байларымен  астыртын  жақындасып  жүргендері 

байқалады (Сейфуллин).

-қары //-гері зат есім  негізді создерге ж алға- 

нады да,  мекендік  ұғымды  үстеулерді  жасайды. 



Қақпадан басып  кірді ііикері қадам  басып (Абай).

-ш аң//-ш ең.  Бұл ж ұрнақ тек зат есімге жал- 

ғанып,  үстеу жасайды.  Мысалы: байпақшаң (кел), 



киіміиең (үйықтайды),  көйлекшең (кетті) т.б.


М О Р Ф О Л о г и я

м о р ф о

л о г и я

1.  СӨЗДЕРДІҢ МОРФОЛОГИЯЛЫҚ 

ҚҰРЫЛЫМЫ

1 .1 .  С Ө З   Ж Ә Н Е   О Н Ы Ң   М А Ғ Ы Н А Л Ы Қ   Е Р Е К -

Ш Е Л І К Т Е Р І  М Е Н   Т І Л Д І К   Д Е Ң Г Е Й Л Е Р Г Е  

Қ А Т Ы С Ы

Тіл  -  қоғам дағы   адамдар  арасы ндағы   аса 

маңызды  қаты нас құралы болғанды қтан да,  ол, 

бір ж ағынан, ойлаумен, екінші ж ағынан,  сол ар- 

қылы  санам ен,  үш інш і  ж а ғы н а н ,  қ о ға м д ы қ  

өмірде  белгілі-белгілі  қызметтер  (комм уника- 

тивтік, эстетикалық-экспрессивтік т.б.) атқаруы- 

мен  ж эне  оны ң   негізгі  элементтері  ды бы сты қ 

материалға негізделуі, оның белгілі мәнге ие бола 

алуымен байланыста болып келеді. Тіл, ең алды- 

мен, ойды ж арыққа шығарып, жетілдірудің құра- 

лы болу арқы лы  ойлаумен тікелей  байланысты. 

Сонды қтан тілдің негізгі-негізгі деген единица- 

лары ойлаудың басты  категорияларымен  сәйкес 

келіп жатады.  М ысалы, сөз ұғымды білдіріп,  со- 

ның  тілдік  көрсеткіш і  болса,  ойды  білдірудің 

бірден-бір тілдік көрінісі сөйлем  болып табыла- 

ды. Сондай-ақ басқа тіддік единицалардың өзіндік 

мәндері,  атқаратын  қызметтері  бар.  М іне,  осы 

қасиеттері  арқылы  тіл  айналадағы  объективтік 

^лем, 


жүктеу 38.54 Mb.

Поделитесь с Вашими друзьями:
1   ...   664   665   666   667   668   669   670   671   ...   1319




©emirb.org 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет