Бағдарламасы бо й ы н ш а ш ы ға ры л д ы лп Қ азақ грамматикасы. Ф онетика, сөзжасам, морфология, синтаксис



жүктеу 38.54 Mb.
Pdf просмотр
бет232/1319
Дата10.02.2022
өлшемі38.54 Mb.
#17147
1   ...   228   229   230   231   232   233   234   235   ...   1319
kazak grammatikasy fonetika sozzhasam morfologiia sintaksis
KORKEM-SOZ-ZHANE-PRAGMATIKA
9. Түрақты тіркестер:  жүрөгжүтқан (жүрек 

жүтқан), ташіиүрок (тас жүрек), таспауүр (тас- 

бауыр),  күңгөрдү  (күн көрді),  ботагөз (бота көз), 

қүралайгөз (қүралай көз),  қаңғүйлү (қан қүйлы), 

қаңғызып (қан қызыл), қанығара (қаны қара), кога- 

ламылж ың (көк ала мылжың),  қаспеңгоздің ара- 

сында  (қас  пен  коздің  арасында),  айдыңгөл  (ай- 

дын  көл).

Сөйлеу кезінде жоғарыда көрсетілген бунақ- 

тар бір-бірімен  өзара қатынасқа түсіп айтылады 

да, синтаксистікталдау кезінде сөйлем  мүшелері 

түрінде  көрінеді.  Сонда бастауыш  пен баяндау- 

ыш , анықтауыш  пен анықталатын сөз, толықтау- 

ыш  пен  толы қталатын  сөз,  пысықтауыш   пен 

пысы қталатын  сөз  бір  ы рғақпен  айтылады  да, 

ы р ғақты қ  топ  құрайды.  С оны ң  өзінде  олар 

міндетті түрде іргелес,  көрші тұруға тиіс, арала- 

рына  кобірек сөз енген сайын  олар тұтасты ғы - 

нан айрылып, ажырап кетеді.  Мысалы:Асанкелді. 



Асан  өткен жылы оқуын бітіріп келді. Алдыңғы 

сөйлемде бастауыш пен баяндауыш  қатар тұрып 

бір бунақ (Асаңгелді)  құрайды да, екінші сөйлем- 

де  аралары  алш ақтап,  ырғағы   ж ағы нан  мүлде 

қабыспайды.


жүктеу 38.54 Mb.

Поделитесь с Вашими друзьями:
1   ...   228   229   230   231   232   233   234   235   ...   1319




©emirb.org 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет