Бағдарламасы бо й ы н ш а ш ы ға ры л д ы лп Қ азақ грамматикасы. Ф онетика, сөзжасам, морфология, синтаксис



жүктеу 38.54 Mb.
Pdf просмотр
бет120/1319
Дата10.02.2022
өлшемі38.54 Mb.
#17147
1   ...   116   117   118   119   120   121   122   123   ...   1319
kazak grammatikasy fonetika sozzhasam morfologiia sintaksis
KORKEM-SOZ-ZHANE-PRAGMATIKA
Жасалым  белгілері:  тіл  ұшы,  тоғы сы ң қы , 

ілгерінді,  тербелімді  (үнді),  еріндік  дауыссыз 

дыбыс.

Айтылым  белгілері:  бос  тоғы сы ң қы ,  ауыз 

қуысты дауыссыз дыбыс.



Естілім  белгілері:  бос  лепті,  үнді  (ыңыл), 

жіңіш ке,  ерінәуезді  дауыссыз дыбыс.



Жалпы сипаттамасы:  тіл  ұшы, тоғы сы ңқы , 

үнді,  ілгерінді  (жіңішке), еріндікдауыссыздыбыс.



Ң дауыссыз дыбысының үндесім түрлері

Жуан езулік түрі: ТАҢ, ТЫ Ң т.б. ( 18-1-сурет)



Ж асал ы м ы : 

тіл  түбі  м ен  тіл ш ік   өзара

жымдаса тоғысады  (4-2),  жасалу орны на қарай

тілшік; тіл  ауыз қуысында кейін шегініп жатады




52

ФОНЕТИКА

(8),  тіл д ің   ж аты сы н а  қарай   кей ін д і;  дауы с 

желбезегі мол тербеледі  (5-2), желбезек қатысына 

қарай  тербелімді;  ерін  жазылып  (езу  тартып) 

барып жасалады (1-3), ерін қатысына қарай езулік 

дыбыс болып табылады.



Айтылымы:  тіл  тү б і  м ен   т іл ш ік   б о с 

т о ғ ы с а д ы ,  т о ғ ы с ы м   к ү ш ін е   қ а р а й   б о с  

тоғы сы ң қы ;  ауыз  қуысы  үлкейіп,  көмей  қуысы 

кішірейеді, үстеме жасалым орнына қарай  көмей 

қуысты дыбыс болып табылады.

Естілімі:  тіл  мен  тілшіктің  тоғы сы м ы   бос 

леппен  аяқталады ,  тоғы сы м   бітіміне  қарай  бос 

лепті; дауыссыз ыңыл дыбысталады,  үн  қатысына 

қарай  үнді;  әуез қаты сы на  қарай жуан  және  езу 

әуезді дыбыс болып  табылады.

Ң  жуан  езулік түрінің айырым  белгілері




жүктеу 38.54 Mb.

Поделитесь с Вашими друзьями:
1   ...   116   117   118   119   120   121   122   123   ...   1319




©emirb.org 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет