Қазақстан республикасының бiлiм және ғылым министрлiгi



жүктеу 0.99 Mb.
Pdf просмотр
бет7/251
Дата12.02.2022
өлшемі0.99 Mb.
#17190
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   ...   251
Педагогика сөздік by Нұрмұхаметова Р.Ә., Молдағалиев Б.А., Фейзулдаева С.А., Урбисинова А.Б. (z-lib.org)
Смарт технологиялар Сымбат Жұпар, №13 енбек, №12 енбек срсп Иса Сымбат
Ақыл-ой  тәрбиесi  -  ғылыми  білімдер  жүйесін,  интеллектуалдық  іскерлік  пен 
дағдыларды,  ғылыми-материалистік  қӛзқарасты,  шығармашылық  ойлауды, 
танымдылық  қызметті,  қабілетті,  ой  еңбегі  мәдениетін  қалыптастыруға  арналған 
мақсатты  бағытталған процесс. 
Ақыл-ой  әрекетiн  қалыптастырудың  кезендiк  теориясы  /Л.С.Выготский, 
П.Я.Гальперин,  Н.Ф.Талызина/  -  оның  негізіне  адамның  ішкі  және  сыртқы  іс-
әрекетінің  принципиалдық  ортақтық  идеясы  жатыр.  Оған  сәйкесті  ақыл-ой  даму, 
білімді,    іскерлікті,  дағдыны  меңгеру  интериоризация  /сыртқының  ішкіге  айналуы/ 
жолымен,  яғни  ―материалдық‖/сыртқы/  іс-әрекеттің  ішкі  ақыл-ой  тұрғысына 
кезеңделіп  ауысуы.  Осындай  алмасудың  нәтижесінде    сыртқы  іс-әрекет  сыртқы 
дүниелер мен ақыл-ойдыққа ӛзгереді, яғни интериоризация жүзеге асырылады. Онда 
олар  жалпыланады,  сӛзбен  айтылады,  қысқартылады,  сӛйтіп  әрі  қарай  ішкі  дамуға 
даяр болады, ал ӛз кезеңінде сыртқы іс-әрекеттің  мүмкіншілігінен асып түсе алады.  
Ақыл-ой  әрекетін  қалыптастырудың  кезеңдік  теориясы  негізінде  оқыту  мынадай 
кезеңдерден тұрады: 
1) Әрекетпен бастапқы танысу, әрекеттің бағдарламалық негізін /ЭБН/ жасау. 
2)  Материалдық  /материалданған/  әрекет.  Ол  шынайы  заттармен  /мысалы, 
есептегенде  қандайда  бір  затты  пайдаланады/  практикалық  сыртқы  әрекет  жүзінде 
болады. Әрекет схема, сызба т.б. кӛмегі арқылы орындалады. 
Мұнда ӛз әрекетін ЭБН арқылы тексеріп отырады. 
3)  Сыртқы  сӛйлеу  кезеңі.  Бұл  операция  сӛйлеу  арқылы  орындалады:  мысалы, 
дауыстап есептейді. 
4)  Ішкі  сӛйлеу  кезеңі.  Әрекет  іштей  сӛйлеумен  жүреді.  Бара-бара  қысқарып,  ол 
автоматталынады. 
5)  Автоматтандырылған  әрекеттің  кезеңі.    Оқушылар  істеп  жатқан  әрекетті 
автоматты  түрде  орындайды.  Бұл  әрекеттің  интериоризацияланып,  ішкі      тұғырға 
кӛшіп, сыртқыға сүйенудің қажеті жоқтығын білдіреді. 


 

Ақпарат  /информация/  -  жалпы  ғылымдық  үғым,  ӛзіне  фактілік  мәліметтер  және 
олардың  тәуелділіктері туралы білімдердің жиынтығы. Ақпарат түрлері: қоғамдық-
саяси,  ғылыми-педагогикалық,  ғылыми-техникалық  т.б.  Ақпарат  тіркеу,  жинақтау, 
сақтау  және  алмасу  баспасӛз  кӛздері  /кітап  т.б./,  магниттік  лента,  дискет, 
микрофильм, перфокарта т.б. жүзеге асырылады. 
Алектиктер /гр.а – бұзушылық, жоққа шығару және лексис – сӛз/ - оқу, жазу және 
сӛйлеуді меңгеруде қиындық кӛретін адамдар. Жер жүзіндегі жалпы тұрғындардың 
15 пайызы алектиктер. 

жүктеу 0.99 Mb.

Поделитесь с Вашими друзьями:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   ...   251




©emirb.org 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет