Алматы экономика және статистика академиясы «Экономика және менеджмент» кафедрасы



жүктеу 6.13 Kb.
Pdf просмотр
бет6/9
Дата23.04.2017
өлшемі6.13 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9

Е 
 
Толық 
қосымша 
заттай 
Ақшалай 
бірлік 
суммарлық 
1 жҧмысшыға 
шаққандағы 
ӛндірілген ӛнімнің 
кӛлемі 
1 жҧмысшыға 
шаққандағы 
ӛндірілген ӛнімнің 
қҧны 
1жҧмысшының 
сағаттық ӛнімділігі 
Ауыл шаруашылық 
дақылдарының және 
малдардың 
ӛнімділігі 
1 адам сағатқа 
шаққандағы 
ӛндірілген ӛнімнің 
кӛлемі 
1 адам сағатқа 
шаққандағы 
ӛндірілген ӛнімнің 
қҧны 
1жҧмыс кҥнінде 
орындалған 
жҧмыстың кӛлемі 
1жҧмысшыға 
шаққандағы мал 
басы және егістік 
кӛлемі 
1ц ӛнімге кеткен 
еңбек шығындары 
100 т ӛнімге кеткен 
еңбек шығындары 
Кӛлем бірлігіне 
кеткен еңбек 
шығындары 
1га егістікке және 1 
мал басқа кеткен 
еңбек шығындары 
 
 
Анықтау әдістемесі: 
Ауыл шаруашылық 
ӛнімі 
Негізгі 

 
Қосымша 
қосалқы 
 
 
Дәнді дақылдар 
Астық                        (1) 
Сабан                         (0,08) 

57 
 
Астық қалдықтары   (%) 
 
Мына формуламен есептейміз: 
 
Ед= 
ЖӚа+(ЖӚақ * Д) 

 
Мҧндағы: 
Ед – дәнді-дақылдар ӛндірісіндегі еңбек ӛнімділігі 
ЖӚа – астықтың кӛлемі 
ЖӚақ – астық қалдықтарының кӛлемі 
Д – астық қалдықтарындағы астықтың ҥлесі 
T – жалпы еңбек шығындары 
 
Ес = 
ЖӚс 
t *0,9 
 
Мҧндағы:  
Ес – сҥт ӛндірісіндегі еңбек ӛнімділігі 
ЖӚс – бір жыл ішіндегі сҥт кӛлемі 
T – жалпы еңбек шығындары 
0,9 – сҥтке кеткен еңбек шығындарының ҥлесі 
 
Ем = 
ЖӚм 
t *0,1 
 
Мҧндағы: 
Ем - мал-тӛлін ӛсірудегі еңбек ӛнімділігі 
ЖӚм - мал-тӛлінің басы 
T – жалпы еңбек шығындары 
0,1 - мал-тӛліне кететін шығындардың ҥлесі. 
 
Өзін-өзі бақылау сұрақтары: 
1.
 
Еңбек нарығы туралы ҧғым, оны ҧйымдастыру 
2.
 
Аграрлық еңбек нарығының инфрақҧрылымы. 
3.
 
Ауыл  шаруашылығында  жҧмыскерлер  санының  қалыптасуы  және  оларды 
пайдалану ерекшеліктері.  
4.
 
Жҧмыстағы жағдай – еңбек ӛнімділігін арттыру себебі ретінде. 
 
Ұсынылатын әдебиеттер 
1.
 
Оспанов М.Т., Аутов Р.Р., Ертазин Х. Аграрлық сектордың экономикасы теориясы 
және тәжірибесі, Алматы, “Франклин”, 1997* 
2.
 
Попов  Н.А.  Экономика  сельского  хозяйства.  С  основами  сельского       
предпринимательства: учебное пособие: Тандем, 2004 – 352 с. 
3.
 
Сейдахметов  А.С.,  Куква  И.Н.,  Нургалиева  К.К.  Экономическая  оценка 
сельскохозяйственного  потенциала  Аграрлық  сектордың  экономикасыа.  Учебник. 
Алматы, Экономика, 2006г. 
4.
 
Сейдахметов  А.С.  Аграрлық  сектордың  экономикасытің  экономикалық  негіздері. 
Оқу қҧралы,   Алматы, Экономика 2001ж.  
 
 

58 
 
9-тақырып. «Аграрлық сектордың экономикасы сферасында ӛндірісті орналастыру, 
мамандандыру және шоғырландыру» 
 
Дәріс  мақсаты:Аграрлық  сектордың  экономикасы  сферасында  ӛндірісті  орналастыру, 
мамандандыру  және  шоғырландыру  ерекшеліктерімен  танысу  және  оларды  қҧру, 
қалыптастыру әдістерін оқып ҥйрену 
 
Дәріс сұрақтары 
I. Ӛндірістің орналастыруы мен мамандануының қажеттілігі мен мәні 
II. Ӛндірістің орналастыруы мен мамандануының негізгі қағидалары 
III. Ӛндірістің мамандануының негізгі тҥрлері (нысандары) 
IV. Ӛндірісті орналастырудың анықтау әдістемесі 
V. Ауыл шаруашылығындағы жалпы және тауарлы ӛнім 
VI. Сала ҧғымы және оның жіктелуі 
 
Дәріс мазмұны 
I.  Ауыл  шаруашылығында  ӛндірісті  орналастыру  –  бҧл  еңбек  бӛлінісінің  сандық  жағын 
нақтыланған аймақта қамтиды. Ол қандай учаскелерде, аймақтарда және қандай кӛлемде 
ауыл  шаруашылық  дақылдарының  және  ӛнімнің  сол  немесе  басқа  тҥрлерін  ӛндіру 
қажеттілігін кӛрсетеді. 
Ӛндірістің  мамандануы  –  еңбек  бӛлінісінің  сапалық  жағын  қамтиды.  Ол  нақтыланған 
аймақтарда қандай мал мен дақылдар тҥрлерінің дамуын кӛрсетеді. 
 
II. Қағидасы: 
1) аз еңбек пен қаржыны жҧмсай отырып, мол керекті ӛнім алу 
2) ауыл шаруашылығындағы табиғат жағдайларын есепке алу 
3) транспорт қҧралдарын тиімді пайдалану 
4) ӛндірісті, шикізат қайнар кӛздерімен жергілікті тҧтынуға жақындастыру 
5) сол немесе басқа аймақтардағы азық-тҥлік тҧтыну қҧрылымындағы тарихи қалыптасқан 
ерекшеліктері 
6) халықтың ӛндірістік тәжірибесі 
7) ауыл шаруашылық дақылдарының биологиялық ерекшеліктері 
8) ауыл шаруашылық жерлерінің қҧрылымы мен кӛлемі. 
III. Ӛндірістің маманданудың ерекшеліктері: 
1) ӛндірістің кӛпсалалығы 
2) шаруашылықта бірнеше жыл қатарынан дақылдардың бір тҥрін ғана ӛсіру (ӛндіру) 
3)  кӛп  шаруашылықтарда  мал  бастарының  барлық  қҧрылымдық  бӛлімшелерде 
қалыптасуы 
 
Ӛндіріс мамандануының негізгі тҥрлері:  
1)  территориялық  немесе  аймақтық  мамандану  –  бҧл  ауыл  шаруашылық 
аймақтарарасындағы еңбек бӛлінісі. Бҧл кезде ауыл шаруашылық салаларының орналасуы 
мен  дамуыӛндірісті  шоғырландыру  мен  материалдық-техникалық  базалардың  дамуымен 
байланысты. Бҧл мамандану тауарлы ӛнімнің қҧрылымымен сипатталады. 
2)  шаруашылық  мамандану  –  бҧл  тауарлы  ӛнім,  ӛндірістегі  жеке  кәсіпорындар 
арасындағы  еңбек  бӛлінісі.  Бҧл  жағдайда  негізгі  қағида  тауарлы  салалардың  минималды 
санының дамуы. 
3)  Ішкі  шаруашылық  мамандану  –  бҧл  шаруашылық  ӛндірістік  бӛлімшелер  арасындағы 
еңбек  бӛлінісі.  Маманданудың  басқа  тҥрлерімен  салыстырғанда  ішкі  шаруашылық 
мамандануда жалпы ӛнім ӛндірісі кӛзделген. 
4)  ішкі  салалық  мамандану  -  ӛндірістік  бӛлімшелер  ӛнім  ӛндірудің  жеке  технологиялық 
сатыларына маманданады. Бҧл маманданудың тҥрі мал шаруашылығына тән. 

59 
 
 
IV.  
Ауыл  шаруашылық  ӛндірісін  орналасуыныі  негізгі  кӛрсеткіші  ретінде  нақтыланған 
ӛнімнің  жалпы  ӛнім  ӛндірісіндегі  республика,  облыс,  аймақ  және  кәсіпорынның  ҥлес 
салмағын алады. 
Қосымша кӛрсеткіштер ретінде: 
1.
 
жекелеген ауыл шаруашылық дақылдарының егістік кӛлемімен 
2.
 
жекелеген мал тҥрлерінің мал басымен 
3.
 
тауарлы ӛнімнің тҥрлерімен. 
Ӛндірістік маманданудың негізгі кӛрсеткіші – тауарлы ӛнімнің қҧрылымы. 
Қосымша кӛрсеткіштер: 
1.
 
жалпы ӛнімнің қҧрылымы 
2.
 
егістік кӛлемінің қҧрылымы 
3.
 
ақшалай табыстың қҧрылымы 
4.
 
ӛндірістік шығындардың қҧрылымы 
 
V. Белгілі мерзім ішінде ӛндірілген тҥрлі ӛнімдердің жиынтығы жалпы ӛнім деп аталады. 
 
Егін шаруашылығының жалпы ӛніміне қосылатындар: сол жылғы егіннен алынған 
ішкі  ӛнімнің  қҧны(астық,  техникалық  бау-бақша  дақылдары,  картоп),  жаңадан 
отырғызылған  кӛпжылғы  кӛшеттердің  және  жыл  бойына  шаруашылықта  толық 
ӛндірілмей  қалған  ӛнімдер  қҧны.  Мал  шаруашылығының  жалпы  ӛніміне  қосылатындар: 
ауыл  шаруашылығындағы  малдарын  ӛсіру  және  шаруашылыққа  пайдалану  кезінде 
алынған ішкі ӛнімнің қҧны(сҥт, жҥн, қаракӛл терісі, жҧмыртқа, бал), мал, қҧс және басқа 
да ауыл шаруашылығындағы малдарын ӛсірудің қҧны(тӛл мен ӛсім қҧны). 
 
Ауыл  шаруашылық  кәсіпорындары  халық  тҧтынатын  заттар  мен  ӛнеркәсіп  ҥшін 
шикізат  ӛндіре  отырып  жалпы  ӛнімнің  бір  бӛлігін  ӛз  шараларынан  тыс  жерде  де  сата 
алады. Ӛнімнің бҧл бӛлігін тауарлы ӛнім деп атайды. 
 
Ауыл шаруашылығындағы кәсіпорынның тауарлық деңгейі тауарлы ӛнімнің жалпы 
ӛнімге пайыздық қатынасы кәсіпорынның маңызды баға кӛрсеткіші болып табылады. Оны 
тӛмендегі формула бойынша есептеуге болады: 
VI. Сала ҧғымы және оның жіктелуі. 
 
Сала  –  басқалардан  еңбек  қҧралдары  мен  заты  нақтыланған  технология  ӛндірісті 
ҧйымдастыру мен ӛндірілетін ӛнім тҥрімен ерекшеленетін ӛндірістің бӛлігі. 
 
Ауыл шаруашылқ салалар экономикалық маңызына байланысты 3-ке бӛлінеді: 
1) негізгі 
2) қосымша 
3) қосалқы 
 
Негізгі  сала  –  шаруашылықтың  негізгі  бағытын  айқындайды  және  тауарлы  ӛнім 
қҧрылымында ең жоғарғы ҥлес салмағын алады. 
Қосымша  салалар  –  қосымша  тауар  ӛнім  ӛндіруге,  сонымен  қатар  негізгі 
салалардың дамуына қолайлы жағдай жасау мақсатында ҧйымдастырылады. 
Қосалқы  салаларға  –  шаруашылыққа  жалпы  қызмет  кӛрсететін,  сонымен  қатар 
ауыл  шаруашылық  шикізатты  ӛңдеу  салаларды  жатқызамыз.  Олардың  негізгі  міндеттері 
еңбек ресурстарын тиімді пайдалану. 
Салааралық 
байланысты 
қалыптастыратын 
ҧйымдастыру-шаруашылық 
қағидалары: 
1) сол немесе басқа сала ӛндірістің негізгі қҧралдарын пайдалану ҥшін қҧралады 
2)  кейбір  жағдайларда  қосымша  сала  негізгі  салалардың  ӛндірістік  процесін  жҥргізу 
мақсатында қалыптасады 

60 
 
3)  қосымша  салалардың  бір  қатары  негізгі  салалардың  қалдығын  пайдаланады  және 
соңғының шығындарын азайту мақсатында қҧралады. 
4)  кейбір  қосымша  салалар  ауыл  шаруашылық  ӛнімдерін  қайта  ӛңдеуге,  сонымен  қатар 
еңбек ресурстары жақсы пайдалану мақсатында қҧралады 
5)  кейбір  қосымша  салалар  кәсіпорын  қҧралдарының  айналымдылығын  жеделдету 
мақсатында қҧралады 
6)  қосымша  салалар  негізгі  салалардың  дамуына  және  тҧрақтылығына  қолайлы  жағдай 
жасайды. 
 
Өзін-өзі бақылау сұрақтары: 
5.
 
Еңбек нарығы туралы ҧғым, оны ҧйымдастыру 
6.
 
Аграрлық еңбек нарығының инфрақҧрылымы. 
7.
 
Ауыл  шаруашылығында  жҧмыскерлер  санының  қалыптасуы  және  оларды 
пайдалану ерекшеліктері.  
8.
 
Жҧмыстағы жағдай – еңбек ӛнімділігін арттыру себебі ретінде. 
 
Ұсынылатын әдебиеттер 
5.
 
Оспанов М.Т., Аутов Р.Р., Ертазин Х. Аграрлық сектордың экономикасы теориясы 
және тәжірибесі, Алматы, “Франклин”, 1997* 
6.
 
Попов  Н.А.  Экономика  сельского  хозяйства.  С  основами  сельского       
предпринимательства: учебное пособие: Тандем, 2004 – 352 с. 
7.
 
Сейдахметов  А.С.,  Куква  И.Н.,  Нургалиева  К.К.  Экономическая  оценка 
сельскохозяйственного  потенциала  Аграрлық  сектордың  экономикасыа.  Учебник. 
Алматы, Экономика, 2006г. 
8.
 
Сейдахметов  А.С.  Аграрлық  сектордың  экономикасытің  экономикалық  негіздері. 
Оқу қҧралы,   Алматы, Экономика 2001ж.  
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

61 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
ПРАКТИКАЛЫҚ (СЕМИНАР) САБАҚТАРЫН ОРЫНДАУ ҤШІН 
ӘДІСТЕМЕЛІК НҦСҚАУ  
 
 
«Аграрлық сектордың экономикасы» пәні бойынша 
 
«5В050600 Экономика» мамандығы 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Алматы экономика және статистика академиясы
 
 «Экономика және менеджмент»  кафедрасы 
 
 
Т. Рысқҧлов атындағы Қазақ экономикалық университеті 
 
 
«Экономика»факультеті 
«Экономика» кафедрасы 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

62 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Алматы, 2012ж. 
Тақырып:Аграрлық сектордың экономикасытің экономикалық мазмҧны, 
мәні мен тҥсінігі 
 
Тапсырма № 1 (тәжірибе) 
 
Студенттер келесі сҧрақтарға дҧрыс жауап беруі тиіс: 
1.
 
Курс тапсырмалары, әдістемесі, пәні.  
2.
 
Аграрлық ӛндірісінің ерекшелігі.   
3.
 
Қазақстан республикасның Аграрлық сектордың экономикасыінің 
экономикалық мазмҧны 
 
Тапсырманы орындауға арналған әдістемелік нҧсқау: 
 
№1  тапсырма  дәріс  материалдарын,  сондай-ақ  қосымша  оқулықтар  мен  оқу 
қҧралдарын,  экономикалық  әдебиеттер  мен  мерзімді  басылымдар 
мәліметтерін пайдалана отырып жеке орындалады. 
Бағалау  критериі:  максималды  балл  алу  ҥшін  тапсырма  толық  орындалуы 
тиіс,  жауаптары  мазмҧнды,  әдебиеттерге  сілтеме  жасай  отырып, 
мысалдармен және ӛз уақытында орындалуы тиіс. 
 
Тақырып:Агроӛнеркәсіп кешені, оның қҧрылымы мен ерекшеліктері 
 
Тапсырма № 2  (тәжірибе) 
 
Сҧрақтарды қарастыру және оларды талқылау, студенттер келесі сҧрақтарға 
дҧрыс жауап беруі тиіс. 
1.
 
АӚК - ның қҧрылымы 
2.
 
АӚК салалар арасындағы ӛндірістік және экономикалық байланыстар.  
3.
 
АӚК - ның экономикалық және әлеуметтік тиімділігі.  
4.
 
Елдің азық-тҥлік қауіпсіздігі. 

63 
 
 
Тапсырманы орындауға арналған әдістемелік нҧсқау: 
 
№2  тапсырма  дәріс  материалдарын,  сондай-ақ  қосымша  оқулықтар  мен  оқу 
қҧралдарын,  экономикалық  әдебиеттер  мен  мерзімді  басылымдар 
мәліметтерін пайдалана отырып жеке орындалады. 
Бағалау  критериі:  максималды  балл  алу  ҥшін  тапсырма  толық  орындалуы 
тиіс,  жауаптары  мазмҧнды,  әдебиеттерге  сілтеме  жасай  отырып, 
мысалдармен және ӛз уақытында орындалуы тиіс. 
 
 
 
 
Тақырып: Ҧлттық экономика жҥйесіндегі ауыл шаруашылығы 
 
Тапсырма № 3 (тәжірибе) 
 
Сҧрақтарды қарастыру және оларды талқылау, студенттер келесі сҧрақтарға 
дҧрыс жауап беруі тиіс. 
1.
 
Нарықты дамыту жағдайындағы Қазақтан Республикасының ауыл 
шаруашылығының ролі мен орны. 
2.
 
Ауыл шаруашылығының дамыту кезеңдері.  
3.
 
Агроӛндірісінің ерекшеліктері.  
4.
 
Ауыл шаруашылығының ӛнеркәсіппен  қатынасының экономикалық 
механизмі. 
 
Тапсырманы орындауға арналған әдістемелік нҧсқау: 
 
№3  тапсырма  дәріс  материалдарын,  сондай-ақ  қосымша  оқулықтар  мен  оқу 
қҧралдарын,  экономикалық  әдебиеттер  мен  мерзімді  басылымдар 
мәліметтерін пайдалана отырып жеке орындалады. 
Бағалау  критериі:  максималды  балл  алу  ҥшін  тапсырма  толық  орындалуы 
тиіс,  жауаптары  мазмҧнды,  әдебиеттерге  сілтеме  жасай  отырып, 
мысалдармен және ӛз уақытында орындалуы тиіс. 
 
Тақырып: Ауыл шаруашылығының кӛпукладты экономиканың қалыптасуы 
 
Тапсырма № 4 (тәжірибе) 
 

64 
 
Сҧрақтарды қарастыру және оларды талқылау, студенттер келесі сҧрақтарға 
дҧрыс жауап беруі тиіс. 
1.
 
АӚК – дағы кәсіпорындардың жіктелуі. 
2.
 
Шаруашылық серіктестестік.  
3.
 
Кооперативтер және жеке ҧй шаруашылықтары.  
4.
 
Шаруа қожалықтарының (фермерлік) ҧйымдастыру формалары мен 
қызмет ету жағдайы. 
 
Тапсырманы орындауға арналған әдістемелік нҧсқау: 
 
№4  тапсырма  дәріс  материалдарын,  сондай-ақ  қосымша  оқулықтар  мен  оқу 
қҧралдарын,  экономикалық  әдебиеттер  мен  мерзімді  басылымдар 
мәліметтерін пайдалана отырып жеке орындалады. 
Бағалау  критериі:  максималды  балл  алу  ҥшін  тапсырма  толық  орындалуы 
тиіс,  жауаптары  мазмҧнды,  әдебиеттерге  сілтеме  жасай  отырып, 
мысалдармен және ӛз уақытында орындалуы тиіс. 
 
Тақырып: Нарық жағдайындағы жер ресурстары және  оларды пайдалану 
тиімділігі 
 
Тапсырма № 5 (тәжірибе) 
 
Сҧрақтарды қарастыру және оларды талқылау, студенттер келесі сҧрақтарға 
дҧрыс жауап беруі тиіс. 
1.
 
Жердің ӛндіріс қҧралы ретіндегі ерекшелігі.  
2.
 
Жер рентабельділігінің экономикалық мазмҧны. 
3.
 
РҚ – ның жер қоры.  
4.
 
Жер қатынасының мемлекеттік реттелуі.   
5.
 
Жерді экономикалық бағалау.  
6.
 
Жерді пайдаланудың экономикалық тиімділігін анықтау әдістемесі мен 
кӛрсеткіштері. 
 
Тапсырманы орындауға арналған әдістемелік нҧсқау: 
 
№5  тапсырма  дәріс  материалдарын,  сондай-ақ  қосымша  оқулықтар  мен  оқу 
қҧралдарын,  экономикалық  әдебиеттер  мен  мерзімді  басылымдар 
мәліметтерін пайдалана отырып жеке орындалады. 
Бағалау  критериі:  максималды  балл  алу  ҥшін  тапсырма  толық  орындалуы 
тиіс,  жауаптары  мазмҧнды,  әдебиеттерге  сілтеме  жасай  отырып, 
мысалдармен және ӛз уақытында орындалуы тиіс. 
 
Тақырып:Материалды-техникалық ресурстар және оларды пайдалану 
 

65 
 
Тапсырма № 6 (тәжірибе) 
 
Сҧрақтарды қарастыру және оларды талқылау, студенттер келесі сҧрақтарға 
дҧрыс жауап беруі тиіс. 
1.
 
Материалдық – техникалық ресурстардың жіктелуі мен тҥсінігі. 
2.
 
Ауыл шаруашылық механизім қҧралдары мен энергетикалық 
ресурстары.  
3.
 
АӚК кор жинақтаудың негізгі жолдары.  
4.
 
Ресурстардың қалыптасуындағы лизингтің ролі. 
 
Тапсырманы орындауға арналған әдістемелік нҧсқау: 
 
№6  тапсырма  дәріс  материалдарын,  сондай-ақ  қосымша  оқулықтар  мен  оқу 
қҧралдарын,  экономикалық  әдебиеттер  мен  мерзімді  басылымдар 
мәліметтерін пайдалана отырып жеке орындалады. 
Бағалау  критериі:  максималды  балл  алу  ҥшін  тапсырма  толық  орындалуы 
тиіс,  жауаптары  мазмҧнды,  әдебиеттерге  сілтеме  жасай  отырып, 
мысалдармен және ӛз уақытында орындалуы тиіс. 
Тақырып: Негізгі және айналым капиталы 
 
Тапсырма № 7 (тәжірибе) 
 
Сҧрақтарды қарастыру және оларды талқылау, студенттер келесі сҧрақтарға 
дҧрыс жауап беруі тиіс. 
1.
 
Ауылшаруашылықтағы негізгі капитал.  
2.
 
Негізгі капитал тҥрлері.  
3.
 
Амортизацияны есептеу әдісі.  
4.
 
Ауылшаруышылықта негізгі капиталды пайдаланудың тиімділігін 
анықтау әдісі.  
5.
 
Айналым капиталының тҥсінігі, олардың ауыл шаруашылығындағы 
қҧрамы мен қҧрылымы.  
6.
 
АӚК саласын ӛндірістік негізгі және айналым қҧралдарымен 
қамтамасыз ету. 
7.
 
 
Тапсырманы орындауға арналған әдістемелік нҧсқау: 
 
№7  тапсырма  дәріс  материалдарын,  сондай-ақ  қосымша  оқулықтар  мен  оқу 
қҧралдарын,  экономикалық  әдебиеттер  мен  мерзімді  басылымдар 
мәліметтерін пайдалана отырып жеке орындалады. 
Бағалау  критериі:  максималды  балл  алу  ҥшін  тапсырма  толық  орындалуы 
тиіс,  жауаптары  мазмҧнды,  әдебиеттерге  сілтеме  жасай  отырып, 
мысалдармен және ӛз уақытында орындалуы тиіс. 
 

66 
 
Тақырып: Ауылшаруашылығындағы еңбек ресурстары және еңбек 
ӛнімділігі 
 
Тапсырма № 8 (тәжірибе) 
 
Сҧрақтарды қарастыру және оларды талқылау, студенттер келесі сҧрақтарға 
дҧрыс жауап беруі тиіс. 
1.
 
Ауыл шаруашылқ еңбек нарығы.  
2.
 
Еңбектің ерекшелігі.  
3.
 
Еңбек ресурстары, олардың қҧрамы мен қҧрылымы.   
4.
 
Еңбек ресурстарын пайдаланудың тиімділік кӛрсеткіштері.  
5.
 
Еңбек ӛнімділігі, анықтау кӛрсеткіштері. 
 
Тапсырманы орындауға арналған әдістемелік нҧсқау: 
 
№8  тапсырма  дәріс  материалдарын,  сондай-ақ  қосымша  оқулықтар  мен  оқу 
қҧралдарын,  экономикалық  әдебиеттер  мен  мерзімді  басылымдар 
мәліметтерін пайдалана отырып жеке орындалады. 
Бағалау  критериі:  максималды  балл  алу  ҥшін  тапсырма  толық  орындалуы 
тиіс,  жауаптары  мазмҧнды,  әдебиеттерге  сілтеме  жасай  отырып, 
мысалдармен және ӛз уақытында орындалуы тиіс. 
 
Тақырып:Аграрлық сектордың экономикасы сферасында ӛндірісті 
орналастыру, мамандандыру 
 
Тапсырма № 9 (тәжірибе) 
 
Сҧрақтарды қарастыру және оларды талқылау,  студенттер келесі сҧрақтарға 
дҧрыс жауап беруі тиіс. 
1.
 
Орналастыру, мамандандыру және кооперциялаудың мәні және 
объективті кажеттілігі. 
2.
 
Аграрлық сектордың экономикасы сферасында мамандандыру 
ерекшеліктері.  
3.
 
Қазақстан Республиканың аудандары мен табиғи аймақтары бойынша 
агроӛнеркәсіптік ӛндірісті ҧйымдастыру және мамандандыру 
принциптері.  
4.
 
Аграрлық сектордың экономикасыте ӛндірісті мамандандырудың 
нысандары мамандандырудың экономикалық тиімділігін анықтау 
әдістемесі, кӛрсеткіштері және деңгейі. 
 
Тапсырманы орындауға арналған әдістемелік нҧсқау: 
 

67 
 
№9  тапсырма  дәріс  материалдарын,  сондай-ақ  қосымша  оқулықтар  мен  оқу 
қҧралдарын,  экономикалық  әдебиеттер  мен  мерзімді  басылымдар 
мәліметтерін пайдалана отырып жеке орындалады. 
Бағалау  критериі:  максималды  балл  алу  ҥшін  тапсырма  толық  орындалуы 
тиіс,  жауаптары  мазмҧнды,  әдебиеттерге  сілтеме  жасай  отырып, 
мысалдармен және ӛз уақытында орындалуы тиіс. 
 
Тақырып: Кооперация, агроӛнеркәсіп интеграциясы және 
ауылшаруашылығының инфрақҧрылымы 
 
Тапсырма № 10 (тәжірибе) 
 
Сҧрақтарды қарастыру және оларды талқылау, студенттер келесі сҧрақтарға 
дҧрыс жауап беруі тиіс. 
1.
 
Ауылшаруашылықтағы инфрақҧрылымның мәні және маңызы.  
2.
 
Ӛндірістік инфрақҧрылымның экономикалық мәні.  
3.
 
Әлеуметтік қҧрылым және оның міндеттері.  
4.
 
Агроӛнеркәсіптік ӛнідірістің кооперациясы.  
5.
 
Кәсіпорындар мен әкімшілік аудандар деңгейінде 
агроӛнеркәсіптік интеграцияның нысаны.  
6.
 
Агроӛнеркәсіптік интеграцияның экономикалық тиімділігін 
анықтау әдістемесі. 
 
Тапсырманы орындауға арналған әдістемелік нҧсқау: 
 
№10 тапсырма дәріс материалдарын, сондай-ақ қосымша оқулықтар мен оқу 
қҧралдарын,  экономикалық  әдебиеттер  мен  мерзімді  басылымдар 
мәліметтерін пайдалана отырып жеке орындалады. 
Бағалау  критериі:  максималды  балл  алу  ҥшін  тапсырма  толық  орындалуы 
тиіс,  жауаптары  мазмҧнды,  әдебиеттерге  сілтеме  жасай  отырып, 
мысалдармен және ӛз уақытында орындалуы тиіс. 
 
Каталог: books
books -> Бағдарламасы бойынша жарық көрді Жайлыбай F. Таңдамалы. Астана: Фолиант, 2014
books -> Орынбасар Дөңқабақ ДӘуір дүЛДҮлдері
books -> Бағдарламасы бойынша шығарылды Редакция алқасы: С. Абдрахманов, Н. Асқарбекова, Р. Асылбекқызы
books -> Бағдарламасы бойынша жарық көрді
books -> Ұлы дала тұЛҒалары қҰдайберген
books -> Редакция ал қ
books -> Ббк 84 Қаз-7 82 Қазақстан Республикасының Мәдениет және ақпарат министрлігі Ақпарат және мұрағат комитеті «Әдебиеттің әлеуметтік маңызды түрлерін басып шығару»
books -> Анықтамалық Е. Тілешов, Д.Қамзабекұлы Алматы, 2014 «Сардар» Баспа үйі

жүктеу 6.13 Kb.

Поделитесь с Вашими друзьями:
1   2   3   4   5   6   7   8   9




©emirb.org 2020
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет