Алматы экономика және статистика академиясы «Экономика және менеджмент»



жүктеу 1.12 Mb.
Pdf просмотр
бет7/11
Дата30.04.2017
өлшемі1.12 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11

Конкуренттік стратегиялар 

5.

 

Конкуренттік артықшылықтар матрицасы 

 

Маркетинг  стратегиясы  –  маркетингтік  мақсаттарға  жету  әрекеттерінің  тәсілдері.  3 

деңгейде  әзірленеді:  корпоративтік,  функционалдық  және  инструменталдық  стратегиялар 

болады.  

Корпоративтік стратегиялар кәсіпорынның нарықпен қарым қатытнасының және әлуеті 

мен  нарықтын  талаптарын  сәйкестіретін  тәсілдер,  ресурстарды  тиімді  қолданудың 

жолдарың анықтайды. 3 тобы бар:  

1.  портфельдік  стратегиялар  –  кәсіпорынның  әр-тҥрлі  қызметіне  инвестициялар  мен 

нарықтың  қажеттіліктерін  қамтамасыз  ете  алатыны  жағынан  басқару  шешімдерін  тиімді 

шешуге мҥмкіндік береді.  

2. ӛсу стратегиялары – нарықтың талаптарына сәйкес болу ҥшін қай бағытта ӛсу керек 

және  ӛзінің  ресурстары  жетеді  ма  әлде  сыртқы  сатып  алу,    қызметін  әртараптандыру 

қажеттілігін айқындайды.  

3. Конкуренттік стратегиялар – кӛп тҧтынушыларды тарту мен бәсекелестерге қатысты 

саясат тандау арқылы фирмаға бәсекелелстік артықшылықтарды қамтамасыз етеді.  



Маркетингтің  функционалды  стратегиялары  –  фирмаға  мақсатты  нарықты  таңдап, 

оларға арнайы маркетингтік кешеңді әзірлеуге мҥмкіндік береді. 3 бағыты бар: 

1.

 

нарықты  сенменттеу  стратегиясы  -  әр-тҥрлі  нышандар  бойынша  сегменттелген 



нарықтың кейбір телімдерін таңдауға мҥмкіндік береді; 

2.

 



жайғастыру  стратегиясы 

–  таңдалған  сегментте  фирманың  тауарының 

бәсекелелстердің тауарына қарағанда тартымды орның табуға бағыттылған

3.

 



маркетинг кешенінің стратегиялары – фирманың ӛткізу мақсатын шешуге, нарықтын 

ҥлесін кӛбейтуге, таңдалған сегментте фирманың тауарына тҧтынушылардың ӛнімге жақсы 

кӛзқарастарын әзірлеуге арналған маркетинг – миксті қалыптастырады. 

Маркетингтің  инструменталды  стратегиялары  -    таңдалған  нарықта 

маркетингтік шаралардың тиімді  болуы ҥшін фирманың маркетинг кешенінің жеке 

қҧрылымдарын  жақсы  пайдалануғу бағытталған. Инструменталды деңгейде 4 тҥрлі 

стратегиялар бар: 



1.

 

ӛнім  стратегиялары  –  фирманың  сҧрыпталымы  мен  ӛнім  сапасы  потенциалды 

тҧтынушылардың кҥткен падалылық деңгейіне сәйкес болуын қамтамасыз етеді; 

2.

 

бағалық  стартегиялар  тауардың  қҧндылығы  туралы  ақпаратты  жеткізуге  мҥмкіндік 

береді; 

3.

 

тарату  стартегиясы  –тауарларға  тҧтынушылардың  қол  жететіндігін  қамтамасыз 

етеді; 

4.

 

ынталандыру  стратегиясы  –  маркетинг  кешенінің  барлық  элементтерінің 

пайдалылығы туралы ақпаратты тҧтынушыларға жеткізеді.   

 

 



 

 

 



 

 

 



 

2. Портфельдік стратегиялар 

 

2.1 БКГ матрицасы 

 

Портфель  –  бір  фирманың  бір-біріне  тәуелсіз  шаруашылық  бӛлімшелері,  немесе 

стратегиялық бірліктері. 



49 

 

«Портфельдік  талдау»  -  фирманың  стратегиялық  бірліктерінің  әрі  қарай  ӛсуін,  баюын 



анықтау  ҥшін  оның  тҥрлі  шаруашылық  бағыттарын  талдаудың  нәтижелерін  матрицалық 

тҥрде  кӛрсету.  Матрицада  ӛндірістің  ӛсуі  сҧраныстың  дамуымен  анықталса,  пайдалылық 

нарық ҥлесіне байланысты. 

Портфельдік  талдау  нарық  сегменттерінің  тартымдылығы  мен  әр  шаруашылық 

бірлігінің  потенциалды  мҥмкіндігін  пайдалана  отырып,  фирманың  шектеулі  ресурстарын  

бӛлу тәсілі.  

 

                                                         Нарықтағы үлес 

 

                                                                        жоғары                            тӛмен 

 

жоғары 


 

 

«Жұлдыздар»  

 

«Қиын балалар» 

Сұраныстың өсу 

темпілері 

 

«Саулы 

сиырлар» 

 

«Иттер» 

 

Тӛмен 


                                                     Сур. 1. БКГ матрицасы 

 

 



 

«Жұлдыздар»- лидерлікті сақтау 

 

«Саулы сиырлар»-максималды пайда алу 

 

«Қиын балалар»- инвестициалау және таңдаулы ӛсу 

 

«Иттер»нарықтан кету немесе азғана белсең 

 

 

 



 

 

2.2 Джи – мен – Маккензи матрицасы 



 

Бҧл  матрица  нарықтың  тартымдылығы  мен  фирманың  стратегиялық  орының  анықтау 

арқылы  қарастырылады.  Нарықтың  әр-тҥрлі  тартымдылығынын  деңгейіне  байланысты, 

фирманың  потенциалын  тиімді  пайдалануға  бағытталған  сараландырылған  стратегиялық 

маркетингтік шешімдер қабылданады.    

Стратегиялық жағдай 

Кҥшті                       Әлсіз 



 

Жоғары  

  

«оптималдау» 

 

«күшейту  немесе 

ұстап қалу» 

Нарықтың 

тартымдылығы 

 

 

Төмен  

 

«» 

 

«Уходить» 

 

Рис. 2. Матрица Джи-И-Маккензи 



 

 

 



 

 

 



 

 

 



 

 

 



 

 

 

50 

 

6 - тақырып. Маркетинг фирманы басқарудың интегралдаушы функциясы ретінде 



 

1.

 



Маркетинг тҥсінігі, мәні, маркетингтің даму эволюциясы. 

2.

 



Маркетингтің ролі, принциптері, функциялары. 

3.

 



Маркетингтің концепциялары, оның тҥрлері және мәні. 

4.

 



Маркетингтің тҥрлері. 

 

 Маркетинг тҥсінігі ХІХ ғасырдың аяғында ХХ ғасыр басында ӛндірісті басқару әдісі 



ретінде қалыптасты. Ол “market” – нарық  деген сӛзден шыққан. Ең бірінші 1908 жылы 

АҚШ-та маркетингтік ассоциация қҧрылған. Қазіргі кезде ондай ассоциациялар Европада, 

Ресейде, Жапонияда, Қазақстанда және басқа елдерде ашылған. Жалпы маркетингтің 2000 

астам анықтамалары бар. Ол анықтамалар екі топқа бӛлінеді: 

1.

 

Классикалық маркетинг 



2.

 

Қазіргі тҥрдегі маркетинг 



Классикалық тҥрдегі маркетинг – тауардың қозғалысын зерттейтін, басқаратын 

ӛндірушіден тҧтынушыға кӛрсететін қызметін реттеуші кәсіпкерлік іс немесе тауарға деген 

сҧранысты болжап, кеңейте тҥсетін тауардың қозғалуы мен таралуын реттеп, тҧтынушыны 

қанағаттандырып отыратын әлеуметтік процесс. Жалпы, ең басында маркетинг ӛткізу 

процесіне тең болады. Қазіргі заманда ол тҥсінік ӛзгеріп, маркетинг кӛп функционалды 

болды. 


Қазіргі тҥрдегі маркетинг анықтамалары

1.

 



Қазіргі кездің бизнес философиясы 

2.

 



Нарық категориялары мен ойлау ҥлгісі 

3.

 



Ӛндірістің нарық мҥмкіндігіне қарай бейімделуі 

4.

 



Пайда әкелудің әдістері 

Филипп Котлер бойынша маркетинг – бҧл айырбастау арқылы қажет еткен сҧраныстың 

қанағаттандыруын басқаратын адам әрекетінің бір тҥрі. Котлер ӛзінің анықтамаларында 

келесі кілт сӛздерге ерекше мән берген: 

1.

 



Қажеттілік 

2.

 



Тауар 

3.

 



Нарық 

4.

 



Тҧтынушылар 

5.

 



Айырбас 

6.

 



Сҧрау 

7.

 



Келісім 

Белгілі италияның ғалымы Антонио Фолио маркетингке келесі анықтамаларды берді: 

1.

 

Нарықты білу 



2.

 

Нарықта жҧмыс істеу 



3.

 

Нарықты жеңу 



Оның екінші анықтамасы: 

1.

 



Динамикалық процесс 

2.

 



Орталандыру 

3.

 



Координациялау 

4.

 



Жеделдік 

5.

 



Сапа 

6.

 



Алдын ала болжау 

7.

 



Адамгершілік 

8.

 



Персонализациялау 

9.

 



Ғаламдандыру 

 

Маркетингтің мазмҧны немесе маркетингтің кешені – 4Р моделінен тҧрады

1.

 

Тауар саясаты 



51 

 

2.



 

Баға саясаты 

3.

 

Тауардың нарықтағы орны, ӛткізу саясаты 



4.

 

Жылжыту саясаты (жарнама, жарнамалық қызмет, паблисити – ҥгіт, public reletion – 



қоғамдық байланыс, дербес сату, ӛткізуді ынталандыру) 

Бҧл тҥсінікті Мичиган университетінің профессоры Маккарти шығарған. Кей кезде 

маркетингтің кешенін «маркетингтік микс» деп атайды. Бҧл 4Р саясаты және басқа 

элементтер. 



 Маркетингтің принциптері: 

1.

 



Нарықтағы кәсіпорынның ӛндіру, ӛткізу қабілеттілігін маркетингтік зерттеу. 

2.

 



Нарықты сегменттеу  (бӛлу)  

3.

 



Жоспарлау, болжау. 

4.

 



Инновациялау (жаңа тауар, идея, технология, ноу-хау, хайтек тауарлар) 

5.

 



Белсенді сҧранысты талап ететін ӛндірісті талдау. 

Маркетингтің жалпы функциялары менеджменттің функцияларына ҧқсас. Олар 

келесілер: 

1.

 



Ҧйымдастыру 

2.

 



Координациялау 

3.

 



Жоспарлау және болжау 

4.

 



Мотивация 

5.

 



Есептеу және бақылау 

Маркетингтің ерекше функциялары

1.

 



Нарық жағдайын зерттеу, талдау, болжау. 

2.

 



Маркетингтің бағдарламасын қҧру (стратегиялық маркетингтің бағдарламасы, 

бизнес-жоспар, НИОКР – научно-исследовские опытно-конструкторские работы, 

ФОССТИС – формирование спроса, стимулирование сбыта) 

3.

 



«4Р» саласындағы саясат 

4.

 



Кәсіпорынның басқару қҧрылымында маркетингтік бӛлімді қҧру 

5.

 



Маркетингтің қызметіне баға беру және тиімділігін қарастыру 

Маркетингтің концепциялары: 

1.

 



Ӛндірістік 

2.

 



Тауарлық 

3.

 



Ӛткізу немесе сату  

4.

 



Дәстҥрлі маркетингтік концепция (1950 жылдары қалыптасты. Мақсаты: 

тҧтынушының қажеттілігін қанағаттандыру) 

5.

 

Әлеуметтік – этикалық концепция (1980 жылдары қалыптасты). Ол 3 факторға 



тәуелді: 

1)

 



Тҧтынушының қажеттілігін қанағаттандыру 

2)

 



Тауар сапасын жоғарлату және таза пайданы кӛбейту 

3)

 



Қоғамның әлеуметтік экономикалық жағдайын жоғарлату 

   Маркетингтің тҥрлері: 

1.

 



Стратегиялық 

2.

 



Банктік 

3.

 



Қызмет 

4.

 



Ӛндірістік 

5.

 



Халықаралық 

6.

 



Коммерциялық емес  

Одан да басқа маркетингтің келесі тҥрлері бар: 

1.

 

Халық шаруашылық салалары бойынша қалыптасқан маркетинг (білім, 



денсаулық) 

2.

 



Ғаламдық маркетинг 

3.

 



Саяси, орын, ой-пікір, ӛзіндік – «ЭГО» маркетинг 

4.

 



Микро және макро маркетинг 

52 

 

 



Сҧранысқа байланысты маркетингтің 8 тҥрі бар

Сҧраным сипаты 

 

Маркетинг міндеттері 

Маркетинг тҥрін 

анықтау 

Келеңсіз сҧраным 

Сҧранымды тудыру 

қажет 


Конверсиондық 

маркетинг 

Сҧранымның жоқтығы 

Сҧранымды 

ынталандыру қажет 

Ынталандырушы 

маркетинг 

Потенциалды сҧраным 

Сҧранымды дамыту 

қажет 


Дамытушы маркетинг 

Сҧранымның тӛмендеуі 

Сҧранымды кӛтеру 

қажет 


Ремаркетинг 

 

Қҧбылмалы сҧраным 



Сҧранымды қалыпты 

ырғақтан тҥсіру қажет 

Синхромаркетинг 

Толық сҧраным 

Сҧранымды қолдау 

қажет 


Қолдаушы маркетинг 

Шектен тыс сҧраным 

Сҧранымды азайту 

қажет 


Демаркетинг 

 

Жағымсыз сҧраным 



Сҧранымды қҧрту қажет 

Қарсы  маркетинг 

 

 

 



7 - тақырып. Маркетингті басқару мазмҧны 

 

«Маркетинг» тҥсҥніктемесінің мазмҧнды сипаттамалары. 



Маркетингтің негізгі тҧжырымдары. 

Маркетингтін жетілуінің қазіргі бағытары мен ағымдары. 

Маркетингті басқарудың негізгі бағыттары 

Маркетингтің Қазақстандағы экономикалық және ҧйымдастырушылық 

жетілуінін алғы шарттары. 

 

«Маркетинг» тҥсҥніктемесінің мазмҧнды сипаттамалары. 

Маркетингті басқарудың ең соңғы тҥсініктемесі Ф.Котлермен берілді: 

«Маркетинг  –  тҧтынушылардың  проблемаларын  тҥсіну  және  нарықтық  қызметті 

реттеудің  тәртіпке  келтірудің  мақсатты  бағытталған  процесс.  Маркетологтар 

қанағаттандырылмаған  кажеттілігі  немесе  кейбір  тауарлар  мен  қызметтерге  кҥнгірт 

қызығулары  бар  адамдарды  немесе  адам  топтарын  іздеп,  мҥмкіндіктерді  анықтайды. 

Маркетинг  процессінді  нарық  сегменттеліп,  компания  ең  биік  дәрежеде  қызмет  кӛрсете 

алатын  сегмент  таңдалады.  Фирма  ӛнімді  ӛндеп,  тҧтынушыға  жеткізу  жоспарын  нақты 

маркетинг-микс 

стратегиясын 

және 


қосымша 

«шығын-пайда» 

ара-салмағын 

оңтайландыруға, тҧтынушыларға ықпал ететін ӛзінің әдістерін толтырып, тҧрақты дамуына 

мҥмкіндік беретін шаралар жоспарын әзірлеу керек. Сонымен қатар, нәтижелерін бағалап, 

ӛзінің тәжірибелеренінде ҥйренетін тексеру жҥйесін қҧру керек. Маркетинг тауар мен сату 

ҧсынысынан ғана емес, яғни нарықтағы жаңа және ескі тауарлар, қызметтер мен идеяларды 

іздестіруден басталатының ҧмытпау керек. 

 

Маркетингтің негізгі тҧжырымдары 

 

     Маркетинг ӛзінің даму барысында бес кезеңнен ӛткен. Ол кезеңдерді маркетингтік 



тҧжырымдар дейді. 

53 

 

1. ӛндірістік маркетинг –  бҧл кезеңде шығындарды азайтып, пайданы максималдауға 



бағытталған 

2.  тауардың  сапасын  жетілдіру  –  тҧтынушылардың  қажеттіліктері  таңдамалы  бола 

бастаған  соң  кәсіпорындар  тек  қана  шығынды  азайту  арқылы  емес,  тауардың  сапасын 

жақсарту арқылы пайда алуға болатының тҥсінді 

3.  коммерциялық  шараларды  қарқындандыру  –  сапалы  тауарларды  сатып,  пайда  алу 

ҥшін тауарды жылжытып, жарнама қҧру керек   

4. традиционалды маркетинг тҧжырымы  – пайда алу ҥшін нарыққа керек затты ӛндіру 

керек 


5.  әлеуметтік-экономикалық  маркетинг  –  пайда  табу  жолында  кәсіпорындар  тауарлар 

мен  олардың  орамалары  тҧтынушылардың  аман  –саулығына,    қоршаған  ортаға  зиян 

келтірмейтін болулары керек 

 

Маркетингтін жетілуінің қазіргі бағытары мен ағымдары. 

 

Маркетингтің  қазіргі  жағдайда  бірнеше  тҥрлері  мен  ағымдары  бар.  Тҧтынушылардың 



талаптары  ӛзгерген  сайын  олар  ҧйымдастырылған  кҥш  ретінде  тауар  ӛндірушілердің 

қызметіне  едәуір  қиыншылықтар  жасауда.  Консьюмеризм  –  тҧтынушылардың  ӛз 

қҧқықтарын қолдауға бағытталған қозғалыс. Ол маркетингтің нарықта реалды қолданңаның 

талап етеді.  

Энвироменталисттік  қозғалыс  –  табиғаттық  ресурстардың  шектеулілігінен  тҧтыну  мен 

маркетингтің  қоршаған  ортаға  әсерлеріне  уайымды  білдіреді.  Экология  сыртқы  ортаның 

тағы бір факторы ретінде қарастырылады.  

Жасыл маркетинг – экологиялық таза ӛнімді шығаруға ықпал беретін қозғалыс.  

Қоғамның 

ақпараттандырылуы 

кҥшейген 

сайын 

жаппай 


маркетинг 

персоналдандырылған  маркетингке  кӛшуде.  Бір  бағыты  –  қарым-қатынас  маркетингі  – 

қазіргі телекоммуникациялық қҧралдарды кең қолданумен тҧтынушылармен индивидуалды 

қарым –қатынас қҧруға арналған 

Тҧтынушылармен  тҧрақты  сҧхбат  қҧрып,  тіке  байланыс  жасау  ретінде  ақпараттық 

қоршаудағы маркетинг дамуда.  

Ғалами  маркетинг – оның интеранционалдануымен байланысты. Бҧл процесс әсіресе 

транснационалдық  компанияларға  тән.  Тҧтынушылардың  қажеттіліктерінің  теңесуі  кең 

тарап,  ӛздерін  кепілдеген  тауар  маркаларын  сатып  алу  процессіне  тҧтынушылардың 

жоғары дәрежеде кірісуі негізінде нарық ТНКлармен жеке сегменттер емес, біртҧтас нарық 

ретінде  қабылданады.  Ғалами  маркетинг  негізінде  инновациялық  тауарды  стандартталған 

тауарға айналдырып, тҧтынушылардың кӛпшілігінің қолдарының оларға жетуі  керек деген 

ҧғым жатыр.  

Нарықтың ғаламдануы - мемлекеттер мен жеке аймақтар ӛздерінің шекараларынан тыс 

экономикалық  белсенділікке  жалпы  ҧмтылуы.  Бҧл  жағдай  туралы  сауданы  ырықтандыру, 

инвестициялық тосқауылдарды шешу, еркін кәсіпкерлік аймақтар қҧру куә болып отыр.  

Ал  ҥлкен  кәсіпорын  дәрежесінде  ғаламдану  деген  –  ішкі  нарықтың  шегіне  шығып, 

дҥниежҥзілік  нарықты  игеруге  бірынғай  тәсілдеме  қалыптастыру  арқылы  жҥргізіледі. 

Сондықтан,  маркетингтің  бағыттары  мен  ағымдарын  кәсіпорын  дәрежесінде  ҥздік  ӛткізу 

ҥшін,  маркетингті  басқару  тҧжырымы  ретінде  атқарым  аралық  ҥйлестіруді  дамыту  және 

шешім  қолдайтын  атқарым  аралық  команданы  қҧруды,  корпоративтік  мәдениетті 

жетілдіруді қажет етеді.   

Маркетингті қолдайтын салалар: 

-нарық аймақтары: тауарлық, финанстық, еңбек; 

-тҥрлі ӛнімдер: материалдық игіліктер мен қызметтер; 

-тҧтынушылардың типтеріне қарап: тҥпкілікті тҧтынушы, кәсіпорын-тҧтынушы; 

-кәсіпкерлік салаларда: ӛнеркәсіп, ауыл шаруашылығы, сауда, спорт, банктер, мәдениет, 

сақтандыру, т.б; 



54 

 

-нарық  салаларында:  сыртқы,  ішкі.  Кәсіпкерлікпен  бірге,  маркетинг  принциптері  мен 



әдістері  коммерциялық  емес  қызметте  де  кең  пайдаланады:  идея  маркетингі,  орын,  ҧйым 

маркетингі, т.б. 



Маркетингтік басқарудың негізгі бағыттары 

 

Маркетингтік басқару – пайданы қамтамасыз ету ҥшін кәсіпорынның ішкі мҥмкіндіктерін 



сыртқы ортаның талаптарымен келістіруге бағытталған кәсіпорынды басқарудын жалпы 

жҥйесінің ең маңызды атқарымдық бӛлшегі.  

Кәсіпорынның ішкі мҥмкіндіктері – оның материалдық және интеллектуалдық әлуеті. 

Сыртқы орта – ол нарықтың шарттары, тҧтынушылық сҧраныс, бәсекелестердің әрекеттері, 

және мемлекетпен реттелетін экономикалық, социалдық, саясаттық даму шарттары. 

Маркетингтік басқару ҥш бағытта жҥргізіледі: 

4.

 

қызметті басқару – маркетингті басқару 



5.

 

функцияны басқару 



6.

 

сҧранысты басқару. 



 

     Кәсіпорынның  қызметін  маркетингтік  басқару  дегеніміз  жаңа  ойлау  салтын 

қалыптастыру,  оның  негізінде  нарыққа  бағдарлану,  нарықтың  талаптарының  ӛзгеруіне 

әрқашан  дайын  болу.  Кәсіпорынды  маркетингтік  басқаруға  кӛшу  -  ӛзінің  ішкі 

мҥмкіндіктерімен  қатар  сыртқы  шарттарды  есептейтін  жаңа  жәй-кҥй.  Кәсіпорынды  ашық 

жҥйе  ретінде  басқару  -  ӛнімнің  техникалық  қана  емес,  тҧтыну  параметрлерін  жетілдіруге 

кӛніл  бӛлінеді,  баға  қалыптастыруда  ӛзіндік  шығындар  ғана  емес,  бәсекелестердің  баға 

деңгейі,  тауарға  сҧраныс  деңгейі  есептеледі,  ӛнімнің  орамасы  тауарды  жылжытудың 

белсенді  қҧрамы  болып  қарастырылады,  сонымен,  кәсіпорынның  нарықтағы  беделі 

технологиялық  жетістіктері  мен  қатар  нарықтын  қажеттіліктерін  қанағаттандыру  арқылы 

қалыптасады. Осының барлығының тетігі болып коммуникативтік байланыстар болып келе 

жатыр.  Кәсіпорынды  маркетингтік  басқаруға  топ-менеджерлер  жауапкер,  бҧл  тҧжырым 

корпоративтік деңгейде маркетингтік стратегияларды қалыптастыру арқылы ӛткізіледі.   

Маркектингтік  функция  –  кәсіпорынның  нарықтағы  маңызды  қызметінің  бірі.    Ол 

ӛндірістік,  жабдықтау-ӛткізу,  финанстық,  административтік  қызметтерімен  байланысты. 

ӛндіріспен  қатар,  маркетинг  қажетті  сапалы,  қажетті  санды  ӛзіндік  қҧны  мен  нарықтың 

қажеттілігін есепке ала отырып, маркетинг ӛнім шығару сҧрақтарын шешеді.  

Қаржылармен бірге маркетинг пайда ҥшін қаржылық қҧралдарды оңтайлы пайдалануды 

қамтамасыз етеді.  

Ӛнім  сатылмай,  ақшасы  тӛленбей,  кәсіпорын  пайда  ала  алмайды,  сондықтан  тауарды 

тҧтынушыға ауқытында жеткізу маркетингпен ӛткізудін кҥштерімен шешіледі.  

Маркетин пен әкімшілдік басқару потенциалды мҥмкіндіктерін нарықтың қажеттілігіне 

сәйкестіре алады, білікті кадрлер саясатын анықтайды.  

 

 



Жоғарғы басшылық пен негізгі басқару бернелерінің байланысы 

 

 



Жоғарғы басшылық 

-кәсіпорынды жалпы басқару 

-жалпы стратегияны қалыптастыру 

-қызметтін нормативтерін белгілеу 

Ӛндірісті басқару   

Қҧжаттарды басқару  Маркетингті басқару  Қызметкерлерді 

басқару 

-ӛндірісті 

ҧйымдастыру 

-сапаны тексеру 

-шикізатты 

сатып 


-қызметті 

қаржыландыру 

-пайданы жоспарлау 

-мӛлшерлеу 

және 

-нарықты зерттеу 



-сҧрыпталымды 

жоспарлау 

-бӛлу 

арнасын 


-кадрларды іріктеу 

-біліктілікті 

жоғарылату 

-міндеттерді 



55 

 

алу 



қаржылық тексеру 

-жарнама 

мен 

ынталандыруды 



жҥргізу 

қалыптастыру 

орындауды тексеру 

 

Сҧранысты  басқару  –  жоғары  қарастырылған  бағыттар  кәсіпорынды  басқарудағы 



маркетингті  философия  мен  маркетингті  ҧйымдастыруды  кӛрсетеді.  Ал  маркетингті 

басқарудың  тҥсінігінің  мазмҧны  -  әлуетті  тҧтынушылардың  сҧранысын  жасау  мен 

қанағаттандыру. Маркетингтік басқару  –  «сҧранысты жасау»,  «нарықты жасау»  деген сӛз. 

Сҧранысты  басқару  механизмі  нақты  қҧрал-жабдықтарды  пайдалануға  негізделген.  Ол 

қҧралдар  –  4  Р.  Тауарды  ӛндеу,  қолайлы  бағаны  қою,  уақытында  тауарды  жеткізу, 

тҧтынушыларды тҧрақты ақпараттандыру және оларды ынталандыру кәсіпорынның барлық 

бӛлімшелерінің  кешенді  кҥш  салысуын  қажет  етеді.  Сонымен  қатар,  кәсіпорынның 

мҥмкіндіктері мен нарықтың қажеттіліктері есепке алынады. Сҧранысты басқару механизмі 

ретінде тиімді маркетинг-миксті қалыптастыру керек.  

 

7.



 

Маркетингтің  Қазақстандағы  экономикалық  және  ҧйымдастырушылық  жетілуінін 

алғы шарттары. 

 

Басты  кезеңде  маркетингті  жарнама,  ӛткізу  немесе  сату  қызметі  деп  тҥсінді.  Кейінгі 



кезде 

нарықпен 

қарым-қатынас 

жасайтын, 

тҧтынушылардың 

қажеттіліктеріне 

кәсіпорынның барлық қызметін бағдарлайтын принципиалды жаңа функция екенін тҥсінді. 

Нарық  қарым-қатынастары  дамыған  сайын,  маркетинг  кәсіпорынның  жалпы  басқару 

жҥйесімен біріктіріледі. Басқарудын негізінде ақпарат болады.  

4.

 



кәсіпорындарда  қазіргі  кезде  басымды  жҧмыс  болып  сҧраныс,  конъюнктура, 

бәсекелестер  туралы  ақпаратты  табуға  бағытталған.  Кӛп  кәсіпорындар  жҧмыстарын 

ақпараттан бастауға әзір. 

5.

 



кәсіпорындар  маркетингтік  жҧмысын  бәсекелестік  жайғасымын  кҥшейтуге 

бағыттаған.Олар маркетингтен нарықтық әлуетінің кҥшті және әлсіз   жақтарын бағалауды, 

жана  тарату  арналарын  қалыптастыруды,  икемді  баға  қоюды,  жарнама  компанияларын 

тиімді ӛткізуді кҥтуде. 

6.

 

әзірше,  кәсіпорынның  болашақ  қызметін  қалыптастыратын  бағыттар  –  жоғарғы 



басшылық  деңгейінде,  ӛткізу,  жоспарлау,  ӛндіру  және  басқа  боӛлімдермен  істеледі.  Ол 

бағыттарға тҧтынушылардың мінез-қҧлқын уәждемелеу, нарықты сегменттеп, жайғастыру, 

тҧтынушылық параметрлері жақсартылған ӛнімді шығару, сервис, тауар маркасын шығару, 

жҧртшылықпен жҧмыс істеу.  

 

 


Каталог: books
books -> Бағдарламасы бойынша жарық көрді Жайлыбай F. Таңдамалы. Астана: Фолиант, 2014
books -> Орынбасар Дөңқабақ ДӘуір дүЛДҮлдері
books -> Бағдарламасы бойынша шығарылды Редакция алқасы: С. Абдрахманов, Н. Асқарбекова, Р. Асылбекқызы
books -> Бағдарламасы бойынша жарық көрді
books -> Ұлы дала тұЛҒалары қҰдайберген
books -> Редакция ал қ
books -> Ббк 84 Қаз-7 82 Қазақстан Республикасының Мәдениет және ақпарат министрлігі Ақпарат және мұрағат комитеті «Әдебиеттің әлеуметтік маңызды түрлерін басып шығару»
books -> Анықтамалық Е. Тілешов, Д.Қамзабекұлы Алматы, 2014 «Сардар» Баспа үйі

жүктеу 1.12 Mb.

Поделитесь с Вашими друзьями:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11




©emirb.org 2020
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет