6. БӨлуге арналған есептерді дәлелдеу №1



жүктеу 202.06 Kb.
бет1/6
Дата13.05.2022
өлшемі202.06 Kb.
#19844
  1   2   3   4   5   6
Есептер
Қазақ прозасындағы сакральдық-ғұрыптық орындар, абай аударма, Айтыстыњ даму тарихы мен зерттелу аясы, көркем шығармалардағы абай бейнесі, акша каражаттары аудиты, СӨЖ 1 аралык, Психология срс срсп №1 Жұма Нұрүл, 6М021400-Литературоведение каз., Бердібай Айнұр, 8класс кмж, ГРАФИК

6. БӨЛУГЕ АРНАЛҒАН ЕСЕПТЕРДІ ДӘЛЕЛДЕУ
1. Кез келген натурал саны үшін

3-ке бөлінетінін дәлелдеңіз.
Дәлелдеуі:

Мұнда, тізбектелген үш натурал санның көбейтіндісі 6-ға бөлінетінін ескереміз.

2. Егер m және n -нің қандай бір мәндерінде



өрнегі 17-ге бөлінетін болса, онда m және n –нің сондай мәндерінде

өрнегі де 17-ге бөлінетінін дәлелдеңіз.
Дәлелдеуі:
Берілген алғашқы өрнекті деп белгілесек, онда

өрнегі 17-ге бөлінеді.
Демек, m және n -нің қандай бір мәндерінде өрнегі 17-ге бөлінеді деген сөз.

3. саны 5-ке бөлінбейтінін дәлелдеңіз.


Дәлелдеуі:
7 санының дәрежелері мынадай цифрлармен аяқталады:
,
,
,
,
.
Демек, 7 санының дәрежесінің соңғы цифрлары 4-ші дәрежесінде қайталанады. Сондықтан,
.
Олай болса,
саны 5-ке бөлінбейтінін байқауға болады.

4. саны 5-ке бөлінетінін дәлелдеңіз.


Дәлелдеуі:
Натурал сан 0 немесе 5 цифрымен аяқталса, онда сол сан 5-ке бөлінетін қасиеттерін ескереміз:

Мұнда, .

5. санының 21-ге бөлінетінін дәлелдеңіз.


Дәлелдеуі:
.
Сонда, 10101 саны 21-ге бөлінетіндіктен, саны 21-ге бөлінеді.

6. Кез келген натурал n саны үшін



5-ке бөлінетінін дәлелдеңіз.
Дәлелдеуі:
Берілген санды көбейткіштерге жіктелік: . Екі жағдайды қарастырамыз: а) n- жұп сан; б) n – тақ сан.
а) егер болса, онда болады. Егер n 5-ке бөлінсе, онда барлығы дәлелденген болады. Айталық n 5-ке бөлінбейтін болсын. Онда немесе болады.


Олай болса, не -ге немесе -ке тең болады. Сондықтан немесе 5-ке бөлінеді.
б) Егер болса, онда , болады. Егер n 5-ке бөлінсе, онда барлығы дәлелденген болады. Айталық n 5-ке бөлінбейтін болсын. Онда немесе . Олай болса, не -ге немесе -ке тең болады. Сондықтан немесе 5-ке бөлінеді.
7. N! саны 770-ке бөлінетін ең кіші натурал сан N=11 болатынын дәлелдеңіз.
Дәлелдеуі:
, олай болса N! саны 11-ге бөлінеді.
Сондықтан, 11 көбейткіші болатын ең кіші өрнек 11! Болады. Бұл көбейтіндіге 7 және 10 сандарының екеуі де енеді.
8. қосындысының 120-ға бөлінетінін дәлелдеңіз.
Дәлелдеуі:
Берілген қосындыны мына түрде жазуға болады:

өрнегі 10-ға бөлінеді, өйткені саны 9 цифрымен аяқталады. Сондықтан, берілген өрнек 120-ға бөлінеді.

9. Мына сан 5-ке бөлінетінін дәлелдеңіз.



жүктеу 202.06 Kb.

Поделитесь с Вашими друзьями:
  1   2   3   4   5   6




©emirb.org 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет