44 сұрақ Құқықтық жүйенің құрылымдық элементтері



жүктеу 8.45 Kb.
Дата24.02.2022
өлшемі8.45 Kb.
#17563
44,45,46,47 сұрақтар
Микротема 2, umkd, алеуметтану, 12 занятие, 4 ЛЕКЦИЯ (1), Тәуелсіздік, Компрессия научного текста

44 сұрақ


Құқықтық жүйенің құрылымдық элементтері

құқықтық нормалар; –құқықтық сана–сезім; –құқықтық қатынастар.


Құқық нормаларының жүйесі дегеніміз – ол құқықтың нормалары өз ара келісілген, бір–бірінен оқшауланып әрекет етпейтін, бірлікті тұтастық ретінде сипаттайтын ішкі құрылысы. Құқықтық нормалар жүйесінің белгілі бір құрылысы бар, оны салыстырмалы түрде автономиялы құрылымдар, қоғамдық қатынастардың сапалы түрде біртекті топтарын реттейтін салалар және институттар құрайды. Элементтер мынандай: – бөлек құқықтық нормалар; – құқықтық институттар; – құқықтың тәуелді салалары; – құқық салалалары.
45 сұрақ


Қазақстан Республикасының басқару нысаны.


Қазақстан Республикасы — президенттік басқару формасы бар. Демократиядық, құқықтық, унитарлы, зайырлы мемлекет.
Алғашқы конституция 1993 жылы қаңтарда қабылданды. 1995 жылы тамыз айында жаңа конституция қабылданды; 1998 жылы оған түзетулер енгізілді. Жаңа конституция бойынша Қазақстан
демократиялық құқықтық унитарлы мемлекет, оның тәуелсіз үш билік тармағы бар: атқарушы, заң шығарушы жән сот биліктері. Атқарушы билікті президент басқарады, ол 40 жастан асқан, Республика аумағында соңғы 15 жыл тұрған және мемлекеттік тілде (қазақ тілінде) еркін сөйлей алатын азаматтыры арасынан 5 жылға сайланады. Заң шығарушы билікті қос палаталы парламент атқарады (Сенат- 47 депутат және Мәжіліс - 107 депутат). Сот билігін Конституциялық сот пен жергілікті соттар жүйесі атқарады; сот төрелері қызметіне Қазақстан Республикасының Конституциясы мен Конституциялық заңдарға сәйкес тағайындалады және тұрақыты түрде толық өкілетілікке ие болады.
46 сұрақ


Мемлекеттік биліктің жіктелуі.


Демократиялық қоғамдарда билікті тармақтарға бөлу қолданылады. Оның негізін салушы ағылшын ойшылы Дж. Локк пен француз ғалымы Ш.Л. Монтескье болды. Билік заңшығарушы, атқарушы және сот билігі болып үш тармаққа бөлінеді.
1. Заңшығарушы билік (парламент) заң шығарумен, оны бекіту, өзгерту немесе жоюмен айналысады.Олзаң қабылдайды, салық салуды анықтайды,үкіметті тағайындайды,бюджеті бекітеді,соғыс ашып және армияны қамтамасыз етеді,сауданы реттейді,сотты ұйымдастырады,халықаралық келісім-шарттарды қабылдайды, саясаттың маңызды ішкі және сыртқы бағытын айқындайды.Оның жұмысына конституция атынан ерекше органдар бақылау жасайды.
2.Атқарушы билікке үкімет пен әкәмшілік жатады. Оларды заңшығарушы өкілдік органдар қалыптастырады.Атқарушы билік заң шығарушы биліктің бақылауында болып, олардың алдында есеп береді.Оның жұмысы заңға негізделіп, заң шеңберінде әрекет етуі керек. Сырттай қарағанда ол заң шығарушы билікке тәуелді.Бірақ іс жүзінде ол саяси жүйенің маңызды бөлігіне айналған және қоғамдық өмірде зор рөл атқарады. Үкімет саяси шешімдер қабылдайды (бірақ олар конституция шеңберінде болуы және заңға негізделуі керек).Ал әкімшілік ол шешімдерді жүзеге асырады.
3.Сот билігі адамдардың құқығын қорғайды, заңды бұрмалаушылықтан сақтайды,парламент не президент қабылдаған заңдардың конституциялық жарғылардың сәйкестігін анықтайды.Оны халық немесеөкілетті мекемелер қалыптастырады.Ол заң шығарушы немесе атқарушы билікке тәуелсіз.Өз жұмысында тек заңды ғана басшылыққа алды. Егер жоғарғы сот мемлекеттік органнның немесе қызмет адамының шешімін конституцияға қарсы десе, ол шешім толығымен күшін жояды. Соттың маңызды принциптеріне жариялылық,айыпкердің өзін қорғауға және сот үкімін бұздыру туралы шағым арыз беруге құқығы жатады.
47 сұрақ


Құқықтық институт.


Құықтық институттар олар қоғамдағы құбылыстарды, мінез-құлықты немесе әртүрлі салаларды басқаруға арналған құқықтық жүйелер. Мекемелер - бұл жердің жалпы құқықтық жүйесінің бөлігі.
Заң институттарының тұжырымдамасы заңдарға қатысты бірнеше аспектілерді қарастыра алады. Мысалы, олардың құрамына мемлекет билігінің негізгі бөліністері болып табылатын, сонымен бірге ұйымдастырылған және қалыптасқан әлеуметтік өзара әрекеттесетін мемлекеттік органдар кіруі мүмкін.
Осылайша, құқықтық институттар қоғамдағы адамның мінез-құлқын қалыптастыру үшін нормалар жасалатын, жарияланатын және таңбаланатын барлық деңгейлерді құрайды.
Құқықтық институтта оны құрайтындардың әр түрлі жеке қасиеттері мен мүдделері біріктірілген әлеуметтік топ бар. Бұл оның мүшелеріне олардың топтастырылған тәртібі мен идеялары бойынша кез-келген қызметті жүзеге асыруға мүмкіндік беретін ішкі ұйымның болуымен сипатталады.
жүктеу 8.45 Kb.

Поделитесь с Вашими друзьями:




©emirb.org 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет