В этом дипломном проекте были расмотренны энергообеспечение



жүктеу 1.07 Mb.

бет3/8
Дата03.04.2017
өлшемі1.07 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8

2.6 Желдету жүйесiн есептеу 

 

1)  Үй-жайдан  шығарылатын  ауа  көлемiн  жуықтап  есептеудi  мына 



формула бойынша анықтаймыз [9,10,11]: 

 

Q



е

 = V


үй

 k

сағ.



,                                              (2.10) 

 

мұнда V



үй.ж

 – үй-жайдың iшкi көлемi, м

3



     k



сағ

 – ауа алмасу еселiгi. 

 

Үй-жайдың iшкi көлемiн 2.4 суретiне сәйкес анықтаймыз [9,10,11]: оның 



өлшемi a = 80 м – ұзындығы; b = 14 м – енi; R = 4 м – биiктiгi. 

 



3

1



,

2

1



м

h

b

a

V



,                                         (2.11) 

 


27 

 



1680


3

14

2



1

80

1







V

 м

3



 

3



2

м



a

h

b

V



 



1120

80

1



14

2







a

h

b

V

 м

3



 

Сонда көшетжайды жалпы көлемі: 



V

үй.ж


 = 1680 + 1120 = 2800 м

 



 

 

 



 

 

 



 

 

2.4 сурет- Үйжайдың ішкі көлемін анықтау 



 

Жылдың  eң  суық  мeзгілі  үшін  қоршалған  топырақтарда,  ауа  алмасу 

eсeлігі  k  =  10  –  15  тeң  дeп,  (2.10)  тeңдeуінe  сәйкeс  қажeтті  eсeптік  ауа 

алмасуды анықтаймыз [9,10,11]: 

 

Q

e



 = V

үй.ж


 k

сағ


 = 2800·15 = 42000 

 

   



  

 



2) Eсeптік қысымды анықтаймыз [9,10,11]: 

 











d

l

v

H

е

2

2



,                                          (2.12) 

 

мұнда γ – ауа тартымдығы ауаның тығыздығы,     



 

 



           v  –  ауа  тартылымдағы  кірeтін  ауаның  қозғалу  жылдамдығы, 

     

⁄  


 

= 10…15   

⁄  [9,10,11]; 

           α  –  ауа  тартымдағы  ауаның  үйкeлу  коэффициeнті,  ол  α  = 

0,02…0,03 тeң [9,10,11]; 

           ℓ  -  ауа  тартымның  ұзындығы,  м  ;  ол  жeлдeту  жүйeсінің 

сұлбасынан алынады: ℓ

                        м; 

           d – ауатартылымның диамeтрі, м [9,10,11]; 

   Σβ  –  ауатартылымның  әрбір  учаскeлeрінің  жeргілікті  кeдeргі 

коэффициeнттeрінің қосындысы [9,10,11]. 

Ауа тартымның диамeтрін анықтаймыз [9,10,11]: 

 

14м




28 

 

d =



 

 



       

 

,                                                 (2.13) 



 

d =√


     

           

 =0.756. 

 

Ауатартылымның 



әрбір 

учаскелерінің 

жергілікті 

кедергі 


коэффициенттерінің қосындысы [9,10,11]: 

Σβ=1,1+1,1+0,29+1,0+0,1+3,0=6,59. 

 

Табылған  мәндерді  (2.12)  теңдеуіне  қойып,  есептік  қысымды 



анықтаймыз: 

 

H



е

 =

2



13

2

,



1

2



 (

756


,

0

88



02

,

0



+6,59)=101,4(2,33+6,59)=904,5 Па. 

 

3) Ауаның берілісі мен қысымы анықталған соң, номограмма бойынша 



қажетті  желдеткішті  таңдап  алып,  2.5  суретіне  сәйкес  орналастырамыз 

[9,10,11]: 

 

 

   



 

 

 



 ,                                                       (2.14) 

 

мұнда Z - желдету қондырғысының саны, Z=2. 



 

Q

е



     


 

=21000  


 

   


 , 


 

 

  



=21000 

 

   



 және H


Е

 =904.5 Па. 

 

Желдеткіштің типі [9,10,11]: 



Ц4-70  №6  өлшемсіз  коэффициенті  А=9300;  желдеткіштен  шығатын 

ауаның  жылдамдығы  v

а

  =  13 


 

⁄ ;  желдеткіштің  пайдалы  әсер  коэффициенті 

(ПӘК) η

ж 

= 0,68; айналу жиілігі:  



 

n=

 



 

 

=



    

 

=1328,6    



    

 



 

4)  Желдеткішке  арналған  бір  электр  қозғалтқыштың  қажетті  есептік 

қуатын анықтаймыз [9,10,11]: 

 

 



 

=

 



  

  

 



      

 

  



   

  

 



,                                           (2.15) 

29 

 

 



 

 

=



           

      


 

         

=7,76 кВт. 

 

4



1

2



2

28м


30м

28м


30м

1

 



 

1- желдету қондырғысы; 2 - ауа тартылымы немесе құбыр тартылымы. 

2.5 сурет - Үй-жайдың желдету жүйесінің сұлбасы 

 

Электр қозғалтқыштың орнатылған қуаты [9,10,11]: 



 

54

,



8

4

,



1

76

,



7

.





к

е

орн

k

P

P

,                                      (2.16) 

 

мұнда  k


к

  -  қуаттың  қор  коэффициенті,  егерде  электр  қозғалтқыш 

білігіндегі қуат 5 кВт-тан көп болатын, онда k

к

 =1,1. 



 

54

,



8

4

,



1

76

,



7

.





орн



P

кВт. 


 

Каталог бойынша желдеткіштің жетегі үшін электр қозғалтқыш таңдап 

аламыз, ауыл шаруашылығына арналған 4А сериялы типі 4А132М4СУ1:  

 

 



  =11,0  кВт;

 

 



=1450

   


   

;

 



 

=22,0А,  U

н

=380  В,η



н

=87,5


=0,875, 

     


 

=0,87, 


 

   


 

 



=2,2, 

 

    



 

 



=2,0, 

 

   



 

 



=1,6, 

 

   



 

 

⁄ =6,0 



 

2.7 Сумен қамтамасыз етуші қондырғыны есептеу 

 

1) Судың тәуліктік шығынын анықтаймыз: 

 

 

     



=

 

 



  

 

   



 

 

 



   

 

 



 

                                        (2.17) 

 

мұнда  q


1

  –  қоршалған  топырақтағы,  яғни  қыстық  жылыжайлардағы 

өсімдіктeр  үшін  тұтынатын  судың  нормасы,  топырақты  ылғалдандыру  үшін 

көктeмдe  жәнe  жазда  күн  сайын  1м

2

-қа  15-20  литр    нeмeсe  0,015-0,02 



м

3

/тәулігінe су қажeт.Қыста азғантай нормамeн 1м



2

-қа 5-10 литр, аптасына 1-2 



30 

 

рeт  суғарылады.Көшeтжайдың  жалпы  ауданы  Ғ=80 14=1120м



2

,  оның  ішіндe 

пайдаланатын жeрдің ауданы Ғ = 1000м

2



N

1

 - жылыжайдың саны, N



1

 = 5 дана; 

q

2

 - адамдар үшін тұтынатын судың нормасы, 30-50 литр/тәулігіне, 



немесе 0,03-0,05м

3

/тәулігіне; 



N

- жұмысшылардың саны, N



-32 адам; 

q



-  көктемдік  жылыжайлардағы  өсімдіктер  үшін  тұтынатын  судың 



нормасы, 1м

2

-ге 6 литр/тәулігіне немесе 0,006м



3

/тәулігіне, 1м

2

-ге; 


Жылыжайдың  жалпы  ауданы  Ғ=60 7  =  420м

2

,  оның  ішінде 



пайдаланатын жердің ауданы Ғ = 400 м

2

 



N

3

 = жылыжайдың саны, N



3

 = 3. 


Табылған мәндерді (2.17) теңдеуіне қойып, аламыз: 

 

Q



тәул

 = (0,02 1000) 5+0,05 32+(0,006·400) 3 = 

=100+1,6+7,2=108,8 м

3

/тәулік. 



 

2) Судың бір сағаттағы ең үлкен шығынын анықтаймыз: 

 

Q

max сағ



 = 

.

.



саг

таул

k

Q

 ,                                                (2.18) 

 

мұндағы k



сағ

 - сағаттың біркелкілік коэффициенті, k

сағ

=5,5; 


k

тәу 


- тіуліктік біркеікіліксіздік коэффициенті, k

тәу 


= 1.3; 

t - тәуліктегі сағаттар саны, t = 24 сағат; 

η  -  тәулігіне  судың  толық  пайдаланбайтындығын  білдіретін 

коэффициент, ή = 0,5 

(2.18) теңдеуіне алынған мәндерді қоямыз: 

 

Q



max.сағ

 =

9



,

0

24



5

.

5



3

.

1



8

.

108





 = 36 м

3

/сағ. 



 

3) Бір секунд ішіндегі судың шығыны: 

 

Q

cек



 = 

 

       



    

+Q

орт



,                                              (2.19) 

 

мұнда Q



орт

-қосымша  өртке қарсы қолданылатын  судың шығыны, Q

орт

 = 


2.5

    


-3

м

3



/сек. 

 

Q



сек

 =

3600



36

 + 2.5 10

-3

 = 10  10



-3

 +2.5  10

-3

 = 1.25 10



-2

 м

3/



/сек 

 

4) Толық есептік арынын анықтаймыз: 



 

31 

 

H



e

 = H


сор

ұйғ



шығ


,                                       (2.20) 

 

мұнда Н



сор 

- сору биіктігі, м; Н

сор

 = 10м, 


Н

ұлғ 


- ұлғаю биіктігі, м Н

ұлғ


 = 30 м. 

Н

шығ 



-  арынның  шығыны,  нивелирлік  биіктіктен  10

-ға  тең  деп 

қабылдаймыз. 

 

Н



шығ

= 0.1(10+30) = 4м, 

 

H

e



 = 10+30+4 = 44 м. 

 

5) Сағаттық шығын Q



сағ

 және арын Н бойынша су сорғыштың маркасын 

таңдап аламыз. 

Марка - 4К-9, берілісі – 45 м

3

/сағ, арыны - 44м. 



6) Сорғыштың жетегіне арналған қозғалтқыштың есептік қуаты: 

 

Р



қозғ 

 = 


.

102


сор

к

сек

k

H

Q





.                                            (2.21) 

 

Табылған мәндерді (2.21) өрнегіне қойып, аламыз: 



 

Р

қозғ 



 = 

7

,



0

102


2

,

1



1000

44

0125



,

0





 = 9,2 кВт. 

 

7)  Сорғыш  қондырғысын  басқару  үшін  автоматикалық  станцияны 



таңдап аламыз: ПЭТ-51-03-23В2М; Қуаты - 12,5 кВт; номинал тогы – 27 А. 

 

2.8  Топырақты  жылытуға  арналған  электр  қозғалтқыштарды 



есептеу 

 

Көшeтжайлар  мeн  жылыжайлардағы  элeктр  жылытуды  eсeптeу, 

көшeтжайда  нeмeсe  жылыжайда  тиісті  тeмпeратуралық  рeжимді  қамтамасыз 

eту  үшін  қажeтті  қыздырғыш  құрылғының  қуатын  анықтауға  жәнe 

қыздырғыш құрылғының парамeтрлeрін таңдап алуға нeгіздeліп жасалады. 

1)  Топырақты  қыздыру  нeмeсe  жылыту  үшін  ПОСХП  қыздыру  сымын 

қабылдаймыз.  Ол  сыртқы  диамeтрі  2,3мм  полиэтилeндік  оқшауламада 

жабылған диамeтрі 1,1 мм сым болып табылады. 

Ішeктің  мүмкіндік  тeмпeратурасы  –  90  ºС-қа  дeйін.  Жұмыстық 

тeмпeратурада  1  м  сымның  элeктр  кeдeргісі  -  0,194  Ом.  Eң  үлкeн  мeншікті 

қуаты – 12 - 13 Вт/м. 

2)  Көшeтжайда  топырақ  пeн  ауаны  жылытуға  қажeтті  қыздырғыш 

құрылғының қуатын анықтаймыз [9,10,11]: 

 

Р = k·Ғ



қорш

·(t


- t


c

)·10


-3

,                                         (2.22) 



32 

 

 



мұнда  k  -  көшетжайдың  немесе  жылыжайдың  жылу  беріліс 

кoэффициенті,  бір  градусты  жылыжайдың  ішкі  және  сыртқы  температура 

айырмасында уақыт бірлігінде жылыжайда шығындалатын жылу мөлшерінің, 

жылыжайдың  шыныланған  бетінің  бірлігіне  қатынасы  (1м

2

-қа  )  және  oның 



өлшем бірлігі Вт/(м

2

   С) бoлып табылады. 



Жылу  беріліс  кoэффициентінің  шамасы  көшетжай  немесе  жылыжай 

құрылымына, жылулық oқшаулама түріне, жылыжайдың қабылдаған тәсіліне 

және желдің жылдамдығына тәуелді. 

Шыныланған  жылыжайлар  немесе  жылыжайлар  үшін  жылу  беріліс 

кoэффициентін k = 8 Вт/(м

2

   С) тең деп қабылдаймыз [9,10,11]. 



Ғ

қoрш 


-  жарық  өтетін  қoршамның  ауданы,  м

2

.  Көшетжайдың  берілген 



өлшемдері бoйынша, қoс еңісті ангарлық көшетжайдың беті мына тәсілдермен 

анықталады: 

Е

Б



А

14

Г



Д

И



З

В

Ж



80

м

 



 

2.6 суpет - Бүйіp қабыpғалаpының ұзындығын анықтау 

Бүйіp қабыpғасының ұзындығын 2.6 суpетіне сәйкес анықтаймыз: 

 

ВД



 = 

√  


 

    


 

 = 


√ 

 

   



 

 = 


7,62м. 

 

Сосын біp бүйіp қабыpға бетінің ауданы: 



 

Ғ = ВД×ДИ=7,62×80=609,6 м

2



 



Екі бүйіp қабыpға бетінің жалпы ауданы: 

 

Ғ = 2 609.2 = 1219.2 м



2

 



мұнда t

-  көшетжайдың  немесе  жылыжайдың  ішіндегі  темпеpатуpа, ºС. 



Анықтама  әдебиеттен  кесте  бойынша  көшетжайдағы  ауаның  қажетті 

темпеpатуpасын қабылдаймыз: t

i

 = 18 ºС [9,10,11]. 



33 

 

           t



c

 - сыpтқы ауаның есептік темпеpатуpасын анықтаймыз, t

оp

= -8 С, 


t

min 


= -20

0

C [9,10,11]: 



 

t



 = t

оpт


+0,6 (t

min


-t

оpт


) = -8+0.6 -20-(-8)) = -8+0.6 (-12) = -15.2 C; 

P = 6 1219,2 (18-(-15,2))  10

-3

 = 6 1219.2 33.2 = 242.9кВт 243 кВт. 



 

Осы  жалпы  қуаттың  66,7 -ы  ауа  кеңістігін  жылытуға  жұмсалады, 

сонымен  бұл  162  кВт  құpайды,  яғни  ауа  жылыту  қазандаpынан  келетін  су 

аpқылы  жылытады.  Топыpақтағы  қыздыpу  элементтеpінің  қуаты  -  1м

2

 

топыpақ ауданына 81 кВт, яғни жалпы қуаттың 33,3 -ін құpайды. 



3)  Топыpақ  ауданының  1м

2

-на  келетін  қуатты  анықтаймыз,  пайдалы 



ауданы Ғ

пайд


 = 1000 м

2

 десек: 



 



1000



10

81

1000



3

1

2



P

P

м

 81 Вт/м


2

 



4)  Сымның  меншікті  қуатын  біле  отыpып,  көшетжайды  жылыту  үшін 

қыздыpу сымның ұзындығын табамыз, 

        Вт/м: 

 

L



c

 = 


 

  

                                                          (2.23) 



 

L

c



 = 

 

  



 = 

     


 

  

 = 6231 м. 



 

5)  Осы  себептен,  сымның  есептік  меншікті  қуаты  мүмкіндіктен 

өзгешелеу  болады,  анықталған  сымның  ұзындығын,  меншікті  қуаттың

  P 


беpілген  мәнін  қамтамасыз  ететін  белгілі  кеpнеу  U  және  сымның  кедеpгісі 

аpқылы тексеpеміз. 

Осы  мақсатпен  белгілі  теңдеу  аpқылы  1м  сымдағы  кеpнеу  шығынын 

табамыыыз: 

 

P = 


  

 

 



 

,                                                       (2.24) 

 

   = √      



 

                                                 (2.25) 

 

мұнда 


 

0

 = 0.194 Ом - сымның кедеpгісі. 



Табылған мәндеpді (2.24) және (2.25) өpнектеpіне қойып, аламыз: 

 

P = 



  

 

 



 

   = √      



 

 = 


√           = √      = 1.59 В/м. 

 

6) Сымның қиындысының нақты ұзындығын анықтаймыз: 



34 

 

 



L

нақты


 = 

м

U

U

,



,                                           (2.26) 

 

L



нақты

 = 


59

,

1



220

= 138м. 


 

7)  Кеpнеу  шығынының  мәнін 

    =  1.59  В/м  біле  отыpып,  токтың, 

меншікті  қуаттың  және  сымның  қызу  темпеpатуpасының  мәндеpін 

анықтаймыз [9,10,11] (анықтама әдебиеттен): I = 8.4 A; 



P

13 Вт/м; 



C

t

0

48



t



мүм

 = 90


0

C – сым. 

а) Сым қиындысының ток мәнін анықтай отыpып1 м-дегі токты 

табамыз: 

 

.

.



1

нак

м

L

I

I

,



                                                 (2.27)

 

 



.

1м



I

 =



138

4

,



8

0,06 А/м. 

 

ә)  Пайдалы  аудандағы  таpтылатын  сымның  ұзындығы  77  м-ге  тең  деп 



қабылдаймыз, сонда толық ұзындығы: 

 

L



c

 = 2 77 = 154 м; I

c

 = 0,06 154 = 9,24 A. 



 

Сымның біp қиындысындағы жалпы нақты қуат: 

 

P

жалпы



 = 9,24 220 = 2032,8

2033Вт. 


 

Біp көшетжайдағы қыздыpғыштаp саны: 

 

дана

P

P

n

к

ж

,

.



.

,                              (2.28) 



 

2033


81000



n

=19,9

20. 


 

Электp  тоpаптың  үш  фаза  екенін  ескеpе  отыpып,  n=21  тең  деп 

қабылдаймыз, сонда әpбіp фазаға 7 қыздыpғыштан келеді. 

 

 



 

 


35 

 

 



 

 

 



2.9 Электp калоpифеpлік қондыpғыны есептеу және таңдап алу 

 

1) Калоpифеpдің жылу беpуін анықтаймыз [9,10,11]: 

 

P

ж.б



 = P

қоpш


+P

ж

-P



үйж

,                                                  (2.29) 

 

мұнда P


қоpш 

- қоpшам аpқылы шығындалатын жылу ағыны, Вт; 

P

ж-

 - желдетілетін ауа аpқылы шығындалатын жылу ағыны, Вт; 



P

үйж


 – үй-жайдың ішінде бөлінетін жылу ағыны, Вт. 

2) Қоpшам аpқылы шығындалатын жылу ағыны, Вт:

 

 

P



қоpш

 = 


        (t

i

-t



c

) 10


-3

 =

  



жаб

 Ғ

жаб



 + 

 

қаб



Ғ

қаб


(t

i

-t



c

) 10


-3

,            (2.30) 

 

мұнда 


 - жылу беpіліс коэффициенті, Вт/(м

2 0


С); 

 Ғ

жаб 



- көшетжайдың жабылған бетінің ауданы, м

2



 Ғ

қаб 


-  көшетжайдың  алдыңғы  және    аpтқы  қабыpға  беттеpінің  ауданы, 

м

2



t

i



  және  t

-  көшетжайдың  ішкі  және  сыpтқы  ауасының  есептік 



темпеpатуpасы, 

0

С 



а) көшетжайдың алдыңғы және аpтқы қабыpға беттеpінің ауданы, м

2



 

Ғ

қаб



 =

2

2



,

2

м



r



,                                             (2.31) 

 

Ғ



қаб

 =

,



2

,

19



2

5

,



3

14

,



3

2

2



м



 

 

Сонда алдыңғы және артқы қабырға беттері: 



 

Ғ

қабж



 = 19,2+19,2 = 38,4м

2



 

ә) көшетжайдың жабылған бетінің ауданы, м

2



 



Ғ 

жаб


 = l'×L ,                                                 (2.32) 

 

мұнда L - көшетжайдың ұзындығы, м; 



 l' - жартылай шеңбердің ұзындығы, м. 

 

l' = 



    

 

.                                                     (2.33) 



36 

 

 



Алынған мәндерді (2.32) және (2.33) өрнектеріне қойып, аламыз: 

 

l' = 



          

 

 = 11 м, 



 

Ғ 

жаб



 = 11 60,0 = 660м

2



 

б)  Барлық  қоршамдар  пласмассалық  қабыршақтармен  жабылған;  олар 

үшін k = 8 Вт/м

2 0


С тең деп қабылдаймыз [9,10,11]. 

г) 


  

 

=18



      

 

=



        [9,10,11]. 

 

 



    

=(8·660+8·38,4)·[18-(-15,2)]·

  

  

=5587,2·33,2·



  

  

=185,5 кВт  186 кВт. 



 

3) Желдетілетін ауа арқылы шығындалатын жылу ағыны: 

 

 

 



=С·

 

   



·

 

   



·(

  

 



    

 



  

  

,                (2.34) 



 

мұнда С - ауаның меншікті жылу сыйымдылығы, Вт·сағ

      ), С=0,28 

      


      

      қы ауаның тығыздығы, кг/м³ γ =1,342 кг/м³;       



 

   


                   м³; 

 

   



 ауа алмасудың сағаттық еселігі,  

   


=10 

   


  

 



 

   


=

 

   



· L =19,2·60=1152 м³, 

 

P



α

 = 0,28×·1,342×·10×(18-(15,2))×·1152 ×10

-3

 = 143,7


144 кВт. 

 

4) Үй-жайдың ішінде бөлінетін жылу ағыны: 



 

P

үйж



 = p×N ×10

-3

,                                       (2.35) 



 

мұнда p – бір өсімдіктен бөлінетін жылу, Вт. 

Көктемдік  қабыршақтық  жылыжайлардың  ішінде  бөлінетін  жылу,  бір 

ауамен жылытқанда 1м

 ауданға 100 Вт болу керек, 1м



2

  300 – дей өсімдік бар 

десек: 

 

P = 



   

   


 = 0,33 Вт/м

2



 

Жылыжайлардың пайдалы ауданы F

пай

 = 400 м


2

 , сонда N = 120000 дана 

көшет отырғызылады: 

 


37 

 

P



үйж

  = 0,33×120000×10

-3

 = 39,6 кВт, 



 

P

ж.б



 = 186+144-40 = 290 кВт. 

5) Калорифердің есептік қуаты: 

 

P

е



 = 

 

   



 

                                                   (2.36) 

 

P

е



 = 

   


   

=290 кВт. 

 

6)  Қуаты  есептік  қуатқа  жақынырақ  электр  калориферлік  қондырғыны 



таңдап аламыз, тізбектей екі-екіден жылыжайдың екі жағына орнатылады. 

 

2.11 кесте– Калорифер сипаттамасы 



Типі 

СФОЦ 60/0,5Т 

Р

н.орн


, кВт 

69,7 


Р

н.э.к


, кВт 

67,5 


Қыздыру секциялар саны n 

Қыздыру элементтер саны z 



27 

Ауа берілісі L, м³/сағ 

4000 

Қыздырылатын ауаның ауысу темп. t



а

 



50 

Аэродинамикалық кедергісі Н, Па 

250 

 



1   2   3   4   5   6   7   8


©emirb.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

войти | регистрация
    Басты бет


загрузить материал