Сабақтың мақсаты: а Өлең мен мәтін мазмұнын байланыстыра түсінуге, ұлттық мерекеміз




Дата18.01.2017
өлшемі44 Kb.
түріСабақ

                                           

Сабақтың тақырыбы:                     Наурыз тойы.                                                                                                                                                                                                                                                                                                    

Сабақтың мақсаты: 

а) Өлең мен мәтін мазмұнын байланыстыра түсінуге, ұлттық мерекеміз – 

Наурыз туралы түсініктерінің кеңеюіне мүмкіндік беру. 



ә) Өз ойын еркін жеткізе білуге дағдыландыру. Оқушылардың білім, білік 

дағдыларын қалыптастыру. 



б) Қазақ халқының салт-дәстүрлерін қадірлеуге, сақтай білуге үйрету. 

 

Сабақтың түрі:                         Аралас сабақ. 



Сабақтың әдісі:                        Түсіндіру, сұрақ-жауап, топтастыру әдісі, ой –  

                                                     толғау, тест. 



Сабақтың көрнекілігі:            Суреттер, қосымша материалдар, плакат, 

                                                     автордың портреті, венн диаграммасы, тест. 

                                                      

Күтілетін нәтиже: Оқушылар М.Дулатовтың «Қош келдің, Наурыз!» мәтіні  

мен Ө.Ақыпбековтың «Наурыз» атты өлеңінің мазмұнын байланыстыра 

отырып, ұлттық мерекеміз – Наурыз туралы қысқаша мағлұматтар алады. 

 

 Сабақтың барысы:                  I. Ұйымдастыру бөлімі: 

1. Амандасып, оқушылардың назарын сабаққа аудару. 

2. Психологиялық дайындық. 

   Мұғалім сұрағы:  

 Оқушы жауабы: 

- Әрбір адам? 

- Досым, сыныптасым. 

- Әрбір сабақ?                        - Үйрену, оқу, іздену. 

- Әрбір ісің?                           - Тірлік, тірек, адамдық. 

- Әрбір сөзің?                         - Шындық, бірлік, адалдық. 

 

 Үй тапсырмасын тексеру. 



     Үйге қандай тапсырма берілді? 

С. Шаумахановтың «Ағаш ек» мәтінінің мазмұнын айту.  

 

  II. Негізгі бөлім: 



       Қызығушылықты ояту. 

-

 

Бүгінгі сабағымызды мынадай бір әңгімеден бастағым келіп тұр: 

«Бұл түні ауыл бойжеткендері өздері ұнатқан жігіттерге арнап соғымның  

етін уызға салып пісіріп, «ұйқыашар» деп аталатын ерекше дәм дайындайды. 

Ал, жігіттер болса қыздардың қол ақысының қарымтасына айна, тарақ, 

иіссудан тұратын «селт еткізер», «дір еткізер» деп аталатын сыйлықтарын 

ұсынады. Бұл дәстүрлі сыйлықтағы айна – пәктік пен жастықтың, тарақ - 

әдемілік пен сұлулықтың, иіссу – бүршігін жаңа жарған жауқазындай 

құлпырудың, жайнай түсудің белгісі» - қалай ойлайсыңдар бұл қай мерекеде 

жасалатын жоралғы? Бұрын-соңды мұндай әдет-ғұрыпты естігендерің бар 

ма? 

Кәрі қыстың зәрі сынып, 



Басылғанда дауылы сәл. 

Отырғызған нәлі шыбық, 

Сенің атың – Наурызтал. 


 

 

Өзгеруге өте бейім



Ақ жұмыртқа – сары уыз хәл, 

Бесіктегі бөпедейін. 

Мәпелейін, Наурызтал, 

Тамыр тартып әуелей бер, 

Мәуелей бер, Наурызтал. 

-

 

Қалай ойлайсыңдар, неліктен сабақты осы бір өлең шумағынан бастағалы 

отырмыз? 

Наурыз мерекесі туралы қысқаша мәлімет беріп, өздерінің білгендерін  

сұрау. 

    Қажет дерек. 



    «Наурыз – парсы тілінде «жаңа күн» деген сөз. Яғни, бұл күн – біздің ата-

бабаларымыз мыңдаған жылдардан бері мерекелеп келе жатқан жыл басы. 

Бұл күні күн мен түн теңеліп, бұдан былай күн түннен ұзара береді. Ұлыстың 

ұлы күні әрбір адам бұрынғы реніш, өкпе-наздары болса, бәрін кешіріп, 

бірін-бірі мейман етеді.  

   Наурыз тойының өзіне тән үлкен ырым асы – Наурыз көже. Наурыз көже 

жеті түрлі дәмнен жасалады. Наурыз көжеге ет, тұз, су, тары, жеміс, құрт, сүт 

тағы сол сияқты тағам түрлерінен жасап, оған қазы, шұжық сияқтыларды 

қосып, мерекемен құттықтауға келгендерге ықыласпен ұсынады. 

-

 

Наурыз айында Жер-Ана бусанып, көк шыға бастағанда наурызтал егіледі. 



-

 

Наурыз мерекесінде жасалатын тағы қандай салт-дәстүрлерді білесіңдер? 



-

 

Аталғаннан басқа тағы қандай қызықты жөн-жоралғылар бар екен? 

 

1-оқушы: Жыл басында нұр жауған түн – Қызыр түні. 

2-оқушы: Жыл басында алғаш жауған қар – Ақшақар. 

3-оқушы: Жыл басының алғашқы күні – Ұлыс күні. 

4-оқушы: Жыл басының алғашқы желі – Жыл айналып келер алтын күрек. 

5-оқушы: Жыл басының алғашқы төлі – Дүбір аяқ. 

6-оқушы: Жыл басының алғашқы сүті – Уыз. 

7-оқушы: Жыл басының алғашқы көгі – бәйшешек. 

8-оқушы: Жыл басының алғашқы асы – Наурыз көже.   

9-оқушы: Жыл басының алғашқы белгісі – Көрісу. 

10-оқушы:Жыл басының алғашқы сый тамағы – Ұйқыашар. 

11-оқушы: Жыл басының алғашқы тілегі: 

                   Ұлыс бақты болсын

                   Төрт түлік ақты болсын. 

                   Ұлыс береке берсін, 

                   Бәле-жала жерге енсін. 

 

Мағынаны тану. 

«Қош келдің, Наурыз!» мәтінінің авторымен таныстыру.  

М.Дулатовтың қысқаша өмірбаяны: 

 

 



 

 

 

 

 



 

 

 



 

 

 



 

 

 



 

 

 



 

 

 

 

 

 

 

 

-

 

Балалар, бүгінгі сабағымызда  М. Дулатовтың «Қош келдің, Наурыз!»  

атты мәтінімен танысамыз. 

Мәтінмен жұмыс: 

а) 1, 2 – абзацын оқу. 

ә) Іштей оқу. 

б) Мәтіндегі мерекеге байланысты өздері үшін жаңалық болған деректерді 

«түртіп алу». 

в) Осы 2 абзац бойынша жоспар құру. 

г) Оқушылардың тапсырманы орындауын тексеру. Жұмысты қорытындылау. 

ғ) Мәтінді ары қарай осы ізбен оқу. 

д) Суреттегі көктемгі табиғат көрінісін 71-беттегі қыс бейнесімен салыстыра 

сипатта.  

 

                                Венн диаграммасы 



 

 

   Көктем                                       Қыс 



 

 

 



 

 

 



 

 

 



Алаш қозғалысының 

қайраткері, қазақ 

ақыны, жазушы, 

драматург,публицист, 

ағартушы – педагог. 

1885ж. 21-қарашада 

Қостанай 

обл.Жанкелдин ауд. 

Қызбел ауылында 

дүниеге келген. 

1935ж. 5-қазанда  

50 жасында қайтыс 

болды. 

 

Жастайынан 

жетім қалып, 

Асқар ағасының 

қамқорлығында 

өседі. 

«Оян, қазақ!», 

«Шындық 

шырағы», 

«Жастарға» т.б. 

көптеген 

шығармалары 

бар. 

 

 

 



 

 

 



 

 

 



 

 

 



 

 

 



 

Сергіту жаттығуын жасату. 

 

-

 

Наурыз туралы ақындар да неше түрлі өлең жазғанын білесіңдер. Өлеңде 

біз білмеген жайттар бар болар. Наурыздың әдемілігін ақын көзі қалай 

көргенін байқайық. 



-

 

Ө. Ақыпбековтың  «Наурыз» өлеңін іштей оқып, мазмұнын түсіну. 

Оқушылардан әсерлі, мәнерлі оқуын сұрау. 

 

                                   Автордың қысқаша өмірбаяны: 



     Өтепберген Ақыпбеков 1950 жылы 8-қазанда Алматы облысының, Қапал 

ауданы, Ақсу ауылында дүниеге келген. Ол –ақын. Алғашқы өлеңдері 1973 

жылдан жариялана бастады. Балаларға арналған  «Доп», «Футболшы 

боламын», «Жарыс», «Айдын шалқар», «Экологиялық әліппе», «Балдай тәтті 

әліппе», «Ажарлы Астана», т.б. көптеген жыр жинақтары жарық көрді.  

 

  



III. Ой толғау. ( Сабақты қорытындылау ) 

-

 

Балалар, бүгін сабақта не үйрендіңдер? 



-

 

Оқыған мәтін мен өлеңнің қайсысында мерекелік көңіл күй басым? 

 

Тест тапсырмаларын орындау.  

1.

 

Наурыз қандай мереке? 

а) діни мейрам 

ә) ұлттық мереке 

б) кәсіптік мереке 



2. Күн мен түн қай күні теңеледі? 

а) 22-қаңтарда 

ә) 22-желтоқсанда 

б) 22-наурызда 



3. Наурыз мерекесіне тән қазақ халқының салт-дәстүрі: 

а) көрісу 

ә) айттау 

Наурыз 

Ұлттық 

мереке 

көрісу 

күннің 

теңелуі 

жаңару 


б) жарапазан айту. 

 

Үйге тапсырма: Ө. Ақыпбековтың «Наурыз» атты өлеңін жаттау. 

                              М.Дулатовтың «Қош келдің, Наурыз!» мәтінін оқу. 

 

Оқушыларды бағалау. 



 

 

 



 

 

 

 




©emirb.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

войти | регистрация
    Басты бет


загрузить материал