Республикалық қоғамдық-саяси ақпараттық газет Мақаш ТӘтімов



жүктеу 0.63 Mb.

бет2/6
Дата08.06.2017
өлшемі0.63 Mb.
1   2   3   4   5   6

Қанат ҚАЗЫ

Тәуелсіздіктің 20 жыл-

ды ғына қадам бас қан-

да атқарылатын ұлық 

шара лардың бірі ретін де 

Алаштың арда қай раткері 

Смағұл Сәдуақас ұлы-

ның сүйек күлін туған 

топырағына әкеліп, жер 

қойнына тапсыру мәселесі 

тура лы жиі айтылып 

жүр. Ұлт қайраткерінің 

туғанына — 110 жыл, өмір-

ден озғанына 77 жыл толуы 

қар саңында  Мәскеу дің 

«Донское кладбищесінде» 

сақталып кел ген С.Сәдуа-

қасұлының дене сінің күлін 

елге әкеліп, мұсылман 

ғұр пымен жерлеу рәсімін 

жүзе ге асыру, сөзсіз, Тәуел-

сіздік тарихындағы зор 

оқиғалар қатарынан санал-

мақ. Дәл осы мәселе кешегі 

Мәжілістің жалпы отыры-

сында біршама сөз болды. 

Сондай-ақ палатаның 2011 

жылғы алғашқы отыры-

сын да депутаттар елорда 

орталығындағы бес ғасыр-

лық тарихы бола тұра, 

қараусыз қалған қорымды 

ұлттық пантеонға айналды-

ру мәселесін де көтерді. 

билігі беруге келіскен С.Сәдуақасұлының 

сүйек күлін дәл осы зиратта жер қойнына 

тапсырудың орындылығын да дәлелге 

келтіреді депутат. «Біз Үкімет пен Астана 

қаласының әкімдігі қоғамның қатысуымен 

С.Сәдуақасұлының сүйек күлін жеткізу 

мен оны салтанатты қарсы алуды лайықты 

деңгейде өткізеді деп сенеміз. Бұл ғана 

емес, алдағы уақытта Кене ханды да 

жер қойнына арулап тапсырып, Абы-

лай ханның 300 жылдығын да лайықты 

тойлауды ойластыруымыз керек», – деп 

аяқтады сөзін И.Елекеев. Депутаттың ұсы-

нысын бірқатар әріптесі де қолдады. 

Шалатай МЫРЗАХМЕТОВ: 

– Астанада пантеон болғаны 

дұрыс, өркениетті жұрттың біразында 

мұндай жерлер бар. Біздің қазақ да-

ласында да осындай киелі орын дар 

болған. Мәселен, мұның бір дәлелі 

– қазақ хандарының, ұлт батырла-

ры ның бір орталықта, Түркістан қа-

ла 

сында, ұлтымыздың рухани ор-

дасына жерленуі. Сондықтан бұл 

қа зақ үшін еш жаңалық емес. Сол 

үш ін елордадағы зиратты өркениетті 

үл гіде дамытып, абаттандыру жайтын 

қа растыруымыз  керек. 

ұстап отыру құлдырауға әкеліп соғады», – 

дейді Үкімет басшысы. Ал бұл инвестици-

ялар қайда жұмсалуы керек?. Кәрім Мәсі-

мов айтпақшы, әрине, жекелеген адамдар-

дың қалтасына емес, энергия өндіруші 

орындардың жабдықтарын жаңартуға, 

құралдарын қайта жаңғыртуға кетуі керек. 

«Міне, осыны Табиғи монополияларды рет-

теу агенттігі бақылауы қажет», – деді Пре-

мьер агенттікке қазанның қақпағына сақ 

болуды ескертіп. Себебі, расын айту керек, 

біздегі су құбыры болсын, жылу желілері 

болсын әбден тозған. «Павлодарэнерго» 

АҚ директорлар кеңесінің төрағасы Еркін 

Әмірхановтың айтуынша, бүгінгі таңда бір 

ғана Павлодар аймағындағы жылу желілері 

70 пайызға тозған. «Қазіргі кезде қолда 

бар қаражат аймақтағы жылу желілерін 

күрделі жөндеуден өткізуге жетіспей отыр. 

Мәселен, Петропавл қаласында жалпы 

ұзындығы 480 шақырымды құрайтын 

жылу су құбырлары бар. Жылу жүйесінің 

негізгі құрылғылары 70-80 жылдары іске 

қосылған болатын. Қазіргі кезде қаланың 

жылу желілері 70 пайызға тозып отыр. 

Қаладағы бұл жағдайды шешу үшін жыл 

сайын 1,5 млрд теңге бөлу қажет. Ал «Пет-

ропавл жылу желілері» ЖШС-ның 2011 

жылғы тарифтік қоры тек 450 млн теңгені 

ғана құрайды. Бұл қажетті қаражаттан үш 

есе аз», – деді ол алқа мәжілісінде базына-

сын айтып. Ал мұндай проблема еліміздің 

әрбір аймағында кездеседі.



Кеңес үкіметі кезінде 

энергия көзі есіл еді ғой. 

Жұрт судың да сұрауы ба-

рын білмеуші еді. Алайда ол 

заман өтті. Ысырапқа жол 

берген кезең келмеске кетті. 

Бүгінде ондай «аста-төкке» 

барған мемлекет ұшпаққа 

жетпейтінін мемлекет бас-

шылары сезіне бастады. Бір 

ғана энергия көзі үшін та-

лай мемлекет бір-бірімен 

қырғиқабақ, қырық пышақ 

болғанын тарихтан білеміз. 

Сондықтан да қуат көзін 

үнемдеуді әр тұрғынның 

санасына сіңіру мемлекеттік 

іс болып жатады. «Бәріміз 

Кеңес үкіметінің мента-

литетімен өскендіктен, су, 

жарық, жылу – бәрі-бәрі қар 

не жаңбыр жауған тәрізді 

келіп тұрады деп ойладық. 

Өз бетімен ағып тұрғандай, 

бұлар үшін ақша төлеу де 

ақымақтық деп қабылдадық. 

Алайда, шын мәнінде, олай 

емес қой», – деп Премьер-

министр Кәрім Мәсімов 

айтқандай, бұлардың да 

есебі бар. 

Салтан СӘКЕН

ЖИЫН


Бәсекелестікті 

қорғауда қарқын бар

Төрағаның сөзіне сенсек, агенттік 

қоян жылын жаман қарсы алмаған секіл-

ді. «Монополияға қарсы органның негізгі 

жұмысы тауар нарығына талдау жүргізу 

болып табылады. Өткен жылы 78 түрлі 

тауар тобының 29-ының тауар нарығына 

талдау жүргізді. Соның ішінде электр эн-

ергетикасы, теміржол, телекоммуникация 

және басқа да салалардағы заңнаманы 

қайта қарауға қол жеткізді. Ұялы бай-

ланыс операторларына қатысты біраз 

заңсыздықтардың бетін аштық», – деді 

Мәжит Есенбаев. Өткен жылы дәл осы 

органның назары еліміздегі ұялы байла-

ныс қызметін ұсынатын компанияларға 

өте-мөте түскен болатын. Көп ұзамай тек-

серу жүргізіп, алпауыт компаниялардың 

халықаралық роуминг қызметін қолдан 

қымбаттатып отырғанын әшкерелеп 

берген еді. Осыдан соң бірнеше ком-

пания «қоян жылы кірісімен интеркон-

нект тарифімізді бірден 20 пайызға ар-

зандатамыз» деп ант-су ішіп, уәде берді. 

Ғаламтор желісіне де жүйелі түрде тексеру 

жүргізіп,  провайдерлерге көтерме сауда 

тарифте рін  ретке  келтіруге пәрмен берді. 

Нәтижесін де, тұтынушылар үшін ғаламтор 

қызметінің бағасы айтарлықтай сырғып 

түсті. Осының бәрін Премьер-министрдің 

алдында көтеріңкі көңіл күймен баян-

дап берген төраға отырғандарды бір 

марқайтып тастады. 

Айтпақшы, жедел қимылдаған агент-

тік дәрілік заттар нарығына да дер кезін-

де талдау жүргізе отырып, негізсіз бағаны 

өсіру фактілерінің алдын алыпты. «Агенттік 

әлеуметтік маңызы бар нарық түрлеріне 

ерекше назар аударды. Азық-түлік тауар-

лары нарығындағы ахуалды тұрақтандыру 

бойынша кешенді жұмыстар жүргізілді. 

Барлығы 255 нысанның қызметіне жан-

жақты сараптау жұмыстары жүргізіліп, сөз 

байласу арқылы қолдан бағаны өсірген 

59 мекемеге әкімшілік іс қозғадық», – 

деп Кәрім Қажымқанұлына бір қарап 

қойды. Әрине бір жылдың ішінде бір-

неше жүздеген компанияның бармақ 

басты, көз қысты әрекетін дер кезінде 

байқап, тәртіпке шақырып, 131 фактіні 

дәлелдеп сотқа тапсырған агенттіктің 

жұмысы бағаланбай қалған жоқ. «Жалпы 

нарықтық экономика өзара бәсекелестікке 

негізделген. Бәсекелестікті қорғау агент-

тігі барша мемлекеттің атынан нарықтағы 

ойын шартын анықтайтын басты ведомс-

тво. Нарықтың кез келген қатысушысы 

басқаларға қарағанда басымдықты жағ-

дайға шығуға тырысады, яғни ол өзінің 

бәсекелестерінен басым түсіп, монополист 

болуға тырысып бағады. Мемлекеттің мін-

деті — осыған жол бермеу. Ал агенттік өзіне 

сеніп тапсырылған міндеттерді толықтай 

орындай алды деп ойлаймын», – деп Пре-

мьер-министр разылық танытты. 

Бір сағатқа созылған Алқа отыры-

сы жаңа міндеттер жүктеумен мәреге 

жетті. Осыдан соң Премьер-министр 

Кәрім Мәсімов пен Бәсекелестікті қорғау 

агенттігінің басшысы Мәжит Есенбаев 

аталмыш ведомствоның алдына қойыл-

ған мақсаттар мен міндеттерді орындау 

жөніндегі меморандумға қол қойып, 

бармақтарын басты.



Бүркіт НҰРАСЫЛ

Қоян жылымен бірге жарыса кірген есеп беру отырысы Бәсекелестікті 

қорғау агенттігіне келіп жетті. Агенттік басшысы Мәжит Есенбаевтың есебін 

кеше Үкімет басшысы Кәрім Мәсімов барып тыңдап қайтты. 

Мансұр Х


АМИТ (фо

то)


РЕСПУБЛИКАЛЫҚ ҚОҒАМДЫҚ-САЯСИ АҚПАРАТТЫҚ ГАЗЕТ

№3 (455) 13.01.2011 жыл, бейсенбі



www.alashainasy.kz

3

e-mail: info@alashainasy.kz

 Өйткені олардың жұмыс істеу тәсіл-

дері ес кірген. Енді олардың заманы өтті. 

Ал қа зір жүйе мүлде басқа. 

Сондай-ақ бірнеше ЖОО-лардың сту-

денттерінің басын біріктіріп отырған қо-

ғам дық ұйымдар да жоқ емес. Мәселен, 

«Қа зақстан Студенттер Альянсы» рес пу-

бли  калық  қозғалысы,  дебаттық  қоз ға лыс-

тар т.т. да бар. Олардың жұмыстарын 

мүл  де жоққа шығаруға болмас. Жалпы 

ал  ғанда, студенттерді қызықтыратын, бір 

іс ке жұмылдыратын іс-шараларды ұйым-

дастырып жатады. Алайда студент құқық 

қор ғап, жанашырлық танытып шырылдап 

жүр гендері жоқтың қасы. 

Мәселен, студенттер арасында қазір 

ең 

бекке араласып жүргендері өте көп. 



Олар жалақыларын дұрыс алуда ма, зей-

нетақы қорларына ақша аударылып жа-

тыр ма, құқықтары бұзылып жатқан жоқ 

Басы 1-бетте

ОЙ-КӨКПАР



Нұрлан ӨТЕШОВ, «Нұр Отан» ХДП 

«Жас Отан» Жастар қанатының 

атқарушы хатшысы

Дәурен БАБАМҰРАТ, «Болашақ» 

қозғалысының жетекшісі

Студенттердің тәуелсіз кәсіподағын құру 

арқылы олардың мәселесін шеше аламыз ба?

па, жұмыстан заңсыз шығарылып кетсе 

ше, міне, осындай жиі кездесетін заңсыз-

дық 


тарды әшкерелеп, әділдік іздеп 

жүргендерін көре алмай отыр емеспіз бе? 

Сонымен қатар әлеуметтік нысан дардың 

студенттерге қандай да бір жеңілдіктер 

көрсетулерін көтеріп жүрген де ешкім 

жоқ.


Шыны керек, қазір студенттердің қай-

қайсысынан «студенттердің тәуелсіз 

кәсіподағын не ұйымының құрылғанын 

қалайсыз ба» деп сұрай қалыңызшы, 

қолдайтындар табыла қоймас деп 

ойлаймын. Кәсіподақ, қоғамдық ұйым, 

тағы басқасы болсын, сенімнен шығып 

кеткен. 


Менің ойымша, студенттер мәселесін 

шешу үшін ең алдымен бүгінгі күнге сай 

бағыт-бағдарды жасап алу керек. Ол 

қаншалықты тиімді болады, міне, соны 

ажыратып алсақ деймін. Саны көп, сапасы 

жоқ құрылымдарды аша бер ген ше, бар-

ла 

рының жұмыстарын жақсартуға күш 



сал сақ қайтеді? Жалпы, мен ондай тә уел-

сіз ұйым құрғанға қарсылығым жоқ. Бі рақ 

со 

ның біз күткендей нәтиже бере 



тініне 

күмәнім бар. Ал оның да қазіргі жұ мыс 

істеп жатқан құрылымдардан еш айыр -

машылығы болмай қалса ше? Сон дықтан 

да ең бастысы, оны кім басқарады, артыл-

ған жүкті алып жүре ала ма, мақсаты мен 

мін деті айқын ба, міне, мәселе сонда.

 Былайша айтқанда, жұмысқа ара-

ласып жүргендер кейде тіпті кітап бетін 

аш пайды. Осыдан кейін «білімді, білікті 

ма 

 

ман 



дар азайып барады» деп айтуға 

аузың да бармайды. Үйі жоқтардың бар-

лығы бірдей жатақханамен қамта 

ма 


сыз 

етіліп жат қан жоқ. Пәтер жалдап, тентіреп 

жүр гендері  қаншама.

Студенттердің тәуелсіз кәсіподағы со-

нымен қатар ЖОО-лардағы жемқор лық-

пен де күресе алған болар еді. Өйткені 

мойындау керек, парақорлық, жемқор-

лық қа қарсы қанша күрес жүргізілсе де 

ЖОО-лар асау аттай тұсаулауға көнер 

емес. ЖОО-лардағы мұндай кесел тамы-

рын те реңге жайып алған. 

Тұрақты жұмысты айтпағанның өзінде, 

сту денттер талап-ережеге сай оқып жүріп, 

тә жірибеден өтулеріне де еш мүмкіндік-

тері жоқ, яғни уақытша болса да орын 

таба ал май сандалып кетеді. Міне, мұндай 

жағ 

дай 


да да сөз болып отырғандай, 

кәсіподақ құрылса, оның тиімділігі зор 

болар-ақ еді. 

Қысқасы, айта берсе, қазіргі студенттер 

жағдайы мүшкіл.

Рас түрлі құрылымдар бар. Бірақ олар-

дың жұмыстарына оң баға беруге өз 

басым асықпас едім. Өйткені олар тәуелсіз 

емес. Біреулердің ықпалынан шыға 

алмайды, айтқанға көніп, айдағанға ғана 

жүреді. Сондықтан да болар, олар көп 

жағдайда студент проблемасына терең-

нен үңіліп жатпайды. 

Осыдан біраз уақыт бұрын сту 

дент-

тердің өздерінен құралған тәуелсіз кәсіп-



одақ іспеттес ұйым құрылып, Алматы қа-

ла сындағы 

жатақханаларды 

тексеріп 

шық қан-ды. Бірқатар былық-шылық тар-

дың бетін ашты. Бұл өкінішке қарай, аз 

уақытқа ғана созылған шара болды. 

Егер Студенттердің тәуелсіз кәсіподағы 

құрылса, білім алып жатқан жастарға 

жақсы-ақ болар еді. Күшті топтан құ ра-

латын болса, олар студенттер мұң-мұқ-

тажын тиісті жерлеріне жеткізіп қана қой-

май, оларды болдырмауға ықпал етеді 

деп ойлаймын. Егер олардың да 

тәуелсіздігіне ешкім қол сұқпаса.

Дайындаған Ләззат БИЛАН

ТҮЙТКІЛ


ҚОҒАМ

Қандай да бір түйін жасау қиындау. Бұрындары білім алғандар 

студенттік өмірді еске алғанда тек қызықты күндерін жыр қылса, 

бүгінгі күнгі жастар бір күрсінетін шығар. Студенттердің тәуелсіз 

кәсіподағын құру, құрмаудың дұрыс, бұрыстығын және 

оның бар мәселені шешетінін, шешпейтінін оқырмандар да 

таразылай жатар. Ал біздің ойымызша, егер ол кәсіподақ 

шынымен де тәуелсіз болса, өткір ойлы, батыл қимылды, қара 

қылды қақ жаратын жастардан құралса, студенттердің нағыз 

қорғаушысы да, қолдаушысы да бола алатын ба еді. 

ТҮЙІН

Отшашуға тыйым салу туралы заң керек

Мұндай отшашулардың соңы опық 

жегізіп, мерекенің аяғы қайғылы, оқыс 

оқи ғалармен де аяқталып жатыр. Мә се-

лен, кеше ғана табалдырығымыздан ат-

таған қоян жылы бір ғана Алматы қа ла-

сының өзінде Жаңа жылды отшашумен 

қар сы алмақ болған отызға жуық адам 

жа рақат алып, «көңіл көтереді» деген пи-

ротехникалық өнім бір ер адамның ба сы-

ның жартысын жұлып әкетіп, бақилық 

қыл ған. Осылайша елімізге лицензиясыз 

еніп кеткен отшашулар мереке күндері 

тіркелетін оқыс оқиғалардың санын күрт 

көбейтуге себепкер болып отыр. Бет-аузын 

күйік шалған балалар мен жасөспірімдер 

де бір-екі күннің ішінде аурухана төсектерін 

толтырып тастаған. Өкініштісі: мұндай 

оқыс оқиғалар елімізде жыл са йын кезде-

суде. Мамандар: «Халқымыз қа ра пайым 

қауіпсіздік ережесін сақтамай, Қы тайдың 

пиротехникасынан зардап ше гіп жатыр», 

– дейді. 

Гүлшат ДӘУРЕНБЕКОВА, Алматы 

қалалық төтенше жағдайлар 

басқармасының баспасөз қызметінің 

бастығы: 

– 31 желтоқсаннан 1 қаңтарға қа-

раған түні Алматы қалалық төтенше 

жағ дайлар басқармасында 28 оқыс 

оқиға тіркелсе, оның 12-сі өртке қа-

тысты болған. Алдын ала болжам бо-

йынша, бұл өрттер пиротехникалық 

зат тардың ұшқынынан тұтануы мүмкін 

деген жорамал бар. Өйткені бізге бір-

неше үйдің балкондарының өртенгені 

ту ралы ақпарат түсті. Көп жағдайда ба-

ла лардың тұрғын үйлердің балкон да-

рынан отшашу атуға әуес екенін ес кер-

сек, бұл жорамалымыз негізсіз емес. 

Қа зіргі таңда бұл өрттердің шығу төр-

кіні тиісті орындар тарапынан тексерілу 

үс тінде. Ал пиротехникалық заттарды 

қолдану кезінде 24 адам зардап шегіп, 

әртүрлі дене жарақаттарын алса, оның 

11-і – бес жас пен 15 жас аралығында-

ғы ба лалар. Олардың ішінде отшашу 

сал да рынан саусақтары жұлынып, көз-

де рі кү йіп, яғни айтарлықтай дене жа-

ра  қа тын алғандары да кездеседі. Ал 

пи  ро тех никалық  заттардың  әсерінен 

бол ған адам шығыны туралы мә лі мет-

тер бізде тіркелмейді. Халық пи ротех-

ни калық  өнімдерді  ар на йы  сер тифи-

каты бар, тексеруден өт кен дү кен дер-

ден алғаны дұрыс. Алайда көп жағ-

дайда халық арзандығына қы зы ғып, 

сер тификаты жоқ, шекарадан заң сыз 

өткен, базардағы бақылаусыз өнімдер-

ді сатып алып жатады. Негізі, сату-

шының өзі отшашуды қалай пай да-

лану керек тігі жөнінде түсіндіруі тиіс. 

Бірақ сату шы лар да мұндай талапты 

орындай бер мейді. Осыған дейін де 

отша шу ларсыз Жаңа жылды қарсы 

алып келдік қой. Сондықтан ата-ана-

лар мүмкін дігінше балалары ның от-

ша  шу мен  ой на мауын  қадаға ла са, 

дұ рыс  бо лар  еді. 

Мамандар осылайша: «Әркім өз ба ла-

сы 

ның өміріне өзі жауапты, сондықтан 



өздері қауіпсіздік ережесін сақтауға ты ры-

суы тиіс», – дейді. Өйткені елімізге ли цен-

зия сыз еніп кеткен өнімдердің салдарынан 

Қуаныш ӘБІЛДӘҚЫЗЫ

 

Энергетикалық қауіпсіздігімізді нығайту үшін қырғыз жерін айналып өтетін газ құбырын салуды дереу қолға алу керек пе?



Меңлібай 

МЫРЗАХМЕТОВ, 

техника ғылымының 

докторы, профессор:

Дос КӨШІМ, 

саясаттанушы:

Нәдір НӘДІРОВ, 

ҰҒА академигі:

?

А Л А Ш Т Ы   А Л А Ѓ Д А Т Ћ А Н   С А У А Л

А Л А Ш Т Ы   А Л А Ѓ Д А Т Ћ А Н   С А У А Л

– Меніңше, бұл – бізге керек нәрсе. Қазақ «сақтықта қорлық жоқ» 

де меуші ме еді?! Сондықтан қауіпсіздігімізді нығайту мақсатында 

мұндай қадамға барған жөн. Мәселен, көршілес Ресейді алайықшы... 

Ресей бүгінде біраз елдерді айналып өтетін мұнай-газ құбырларын 

салып жатыр. Өз қауіпсіздіктері үшін Украина да осындай қадамға 

барып отыр. Әрине, біз «қазақ-қырғыз бір туған» дейміз. Алайда өз 

басым «саясатта туыстыққа салынбаған жөн» деп ойлаймын. Қазір 

Қырғызстанда саяси «толқулар» жиі орын алуда. Осыны ескеріп, біздің 

Үкіметіміз мұндай шараларды қолға алып жатса, оны қолдау қажет. 

Заман талабының өзі осыған әкеліп тұр. Демек, осы тұрғыда қауіпсіздік 

шараларын қарастырған абзал. Энергетикалық қауіпсіздігімізді нығайту 

қажет. Ол үшін көрші елдермен келісімшартқа отырғанда қазақтың 

мүддесіне ыңғайлы, ұлт мұратын қорғайтын бағыттарға басымдық бер-

ген жөн. Қазір бірқатар Еуропа елдерінің өзі энергетикалық қауіпсіздігін 

қуат ты етуге тырысып бағуда. Осы тұста бізге де қарап қалмай, өз ге лер-

дің көзінің жауын алып, қызықтырып отырған ресурстарымызды сақ-

та ғанымыз  жөн.

– Бізге Өзбекстаннан газ келеді. Оны орта жолдан Қырғызстан 

жырып алып қалатын жайттар кездеседі. Болашақта Ақтөбе 

облысында және Орал облысында еліміздің ірі қалаларын 

газбен қамтамасыз ететін газ құбырлары жүргізілмек. Қазірдің 

өзінде осы екі облыс Алматыны газбен қамтамасыз етіп отыр. 

Осы ретте айтарым, келешекте біз энергетикалық қауіпсіздігіміз 

қуатты болсын десек, Қырғызстанды айналып өтетін газ 

құбырларын салуымыз керек. Бұл – өте қажет дүние. Көршілес 

елдермен арада түсініспеушілік орын алмас үшін мәселені осы 

бастан шешіп алған дұрыс. Келісімшарттар жасалып, жобалау 

бағыттарын дереу қолға алған абзал. Әрине, алдымен жан-

жақты зерттеу жұмыстары жүргізіліп, сараптау, сүзгіден өткізу 

болады ғой. Дегенмен мұны кешіктірмеген жөн. Бұл келешекте 

жемісін беретін іс болмақ. Сондықтан қолдау керек.

– Менің бұл ретте айтарым, көршілес ел бол-

ғаннан кейін алыс-беріс міндетті түрде болып 

тұ руы керек. Әрине, Қырғыз елінде саяси тол қу-

лар бар. Десек те, «қырғыз ағайындарды ай на-

лып өтіп, газ құбырын салу қажет» деген пікір лер-

мен өз басым келіспеймін. Біз бірнеше жыл дан 

бері Қырғызстанмен әріптестік, ынтымақ тастық 

орнатып келеміз. Қырғыз елінің басына «күн 

туған» сәтте ең бірінші қол созатын да – Қазақ 

елі. Енді келіп, «энергетикалық қауіпсізді гіміз ді 

нығайтамыз» деп оларды сырт айналып, құ быр 

жүргізсек, «бүйректен сирақ шығарған бол май-

мыз ба?». Қазақстанның көздеген мақса ты ның өзі 

– бейбітшілік пен татулық. Әр нәрсенің мә н-ма-

ғы насы, орны бар. Сондықтан байыптап, ой  ла-

нып, саралап барып шешім қабылдаған жөн. 



Дайындаған Қарлығаш ЗАРЫҚҚАНҚЫЗЫ

Әдетте барлық адам Жаңа жылды көтеріңкі көңіл-күймен 

қарсы алуға тырысады. Жаңа жылға арнайы жасалатын 

дастарқан мәзірі, Аяз ата мен Қарша қыздың сыйлығы, қысы-

жазы жасыл түстегі шыршаны түрлі әсем ойыншықтармен 

безендіріп, төрімізге шығару секілді рәсімдердің барлығы – 

мереке алдында адамдардың көңіл-күйін көтеру үшін ойлап 

табылған дүниелер. Соңғы кездері осыларға қоса аспанға түрлі 

отшашуларды атып, көңіл көтеру де әрбір жанұяның Жаңа 

жыл алдындағы ажырамас әдетіне айналып бара жатыр. Көңіл 

көтерген жақсы-ау, бірақ...

бол ған оқыс оқиғаға кінәліні табу мүмкін 

емес. Елімізде пиротехникалық өнімді 

мүл дем қолданбау жөнінде тыйым да жа-

сал маған. Мәселен, көрші Ресейде пи ро-

тех никалық өнім 2009 жылы 5 же л тоқ-

санда Пермь қаласының «Хромая лошадь» 

түн гі клубында 117 адамның өліміне және 

134 адамның жарақат алуына себепші 

болған соң Жаңа жылды пиротехникасыз 

қар сы алу туралы шешім қабылдады. Он-

да мерекелік іс-шаралар өтетін қала лық 

мәдени-демалыс орындарында, қо 

ғам-


дық орындарда, көпшілік жиналатын жер-

лерде, тұрғын үйге жақын маңда, ны-

сандар мен көшенің жүретін бөліктерінде 

қол дануға тыйым салынған. 

Айта кетер жайт: тек қана Алматы 

қаласында ғана емес, еліміздің басқа да 

өңірлерінде отшашу салдарынан тіркелген 

оқыс оқиғалар аз емес. Мәселен, Ақтөбе 

қаласында балалар ойнаған отшашудан 

15 отбасы тұрып жатқан екі қабатты үй 

өртеніп, екі адам қаза тапқан. Әйтсе де, 

әлі күнге біреулерді үй-жайынан, енді 

біреулерді адамынан айырып жатқан 

отшашуға тыйым болмай отыр. Қателіктен 

қорытынды шығаруға құзырлы орындар 

да асығар емес. Демек, жақын күнде 

«ойыннан өрт шығарар» өнімдерден 

келер қауіп азаймайтын секілді. Ендеше 

ескі Жаңа жыл саналатын 13 қаңтар күні 

тағы қанша адам отшашудан зардап шегер 

екен деп үрейлене күтуден басқа амал 

жоқ секілді...




1   2   3   4   5   6


©emirb.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

войти | регистрация
    Басты бет


загрузить материал