Облыстық прокуратураның берген мәліме­ ті не жүгінсек, үстіміздегі жылдың 24 маусы­



жүктеу 0.72 Mb.

бет4/6
Дата31.01.2017
өлшемі0.72 Mb.
1   2   3   4   5   6

ұзаққа созылған опера

РеспубликалыҚ ҚоҒамдыҚ-саяси аҚпаРаттыҚ газет

№115 (115) 



14.07.2009 жыл, сейсенбі

www.alashainasy.kz

5

өркениет



? Б i л г i м   к е л г е н   Б i р   с џ р а ћ

Б i л г i м   к е л г е н   Б i р   с џ р а ћ

Мұрағат  деректері  бойынша,  1934 

жылдың  маусым  айында  қазақ  жазу­

шыларының  тұңғыш  құрылтайы  өткен. 

Қазіргі  Жазушылар  Одағының  тарихы 

осыдан  бастау  алады,  яғни  биыл  одаққа 

75  жыл  толады.  Тарихи  оқиға  деп 

бағаланатын  1934  жылғы  құрылтайда 

қазақ әдебиетінің даму деңгейі, болашағы 

талқыланды.  Пікірталасқа  қазақ  әде­

бие тінің  қайталанбас  ірі  тұлғалары 

Сәкен  Сейфуллин,  Бейімбет  Майлин, 

Ілияс  Жансүгіров,  Мұхтар  Әуезов,  Сәбит 

Мұқанов қатысты. Бүгінде бұл шаңырақта 

ақын­жазушыларымыздың  әртүрлі  кеш­

тері,  мерейтойлары  ұйымдастырылып 

тұрады. Одақтан республикамызға тарай­

тын,  әдеби  қауым  сүйіп  оқитын  «Қазақ 

әдебиеті»  деген  газет  шығады.  Айта 

кетейік,  1925  жылы  Қазақстан  пролетар 

жазушылар  одағы  құрылған.  Оның 

алғашқы  басқарушысы  болып  Алаштың 

ардақты  азаматы,  мемлекет  және  қоғам 

қайраткері,  жазушы  Сәкен  Сейфуллин 

сайланды. Демек, Жазушылар одағының 

Белгілі қаламгерлердің басын қосып, ақын-жазушылардың рухани 

ордасына айналған Қазақстан Жазушылар одағы қашан құрылғанын білуге 

бола ма?

Серік АМАНҰЛЫ, Алматы қаласы

Бұл не қылған «сиқыр су»?



Мен биыл оқуға түсуге дайындалып жүрген талапкер едім. Шығармашылық 

емтихан алдында шаршап жүрмін. Біреулер маған «шаршағаныңды басып, 

сарайыңды ашатын» энергетикалық сусындар ішуге кеңес беруде. Бірақ мен 

мұндай сусындар жайлы кейде кереғар пікірлер естіп едім. Қайсысына құлақ 

асқаным дұрыс? 

Арман АМАНГЕЛДІҰЛЫ, Жезқазған

ҚОңыр ҚОңырАу



Мәриям ӘБСАТТАР

Роза РАҚЫМҚЫЗЫ

Кейінгі кездері энергетикалық сусындар 

емтиханға 

дайындалушы 

студенттен 

бастап,  жұмысын  уақытында  тапсырып 

үлгермей жүрген офис қызметкері, фитнес 

клубтардағы  жаттықтырушылардың,  ұзақ 

жолға  бет  алған  көлік  жүргізушілері  үшін 

таптырмас  құралға  айналды.  Әлемнің  70 

елінде жылына оның 1 миллиард қалбыры 

сатылуы  –  соның  айғағы.  Енді  сіздің 

сұрауыңызға  келсек,  кез  келген  нәрсенің 

пайдалы  және  зиянды  тұстары  болады. 

Сол  сияқты  энергетикалық  сусындардың 

да  алдымен  пайдасын  айтар  болсақ, 

көңіл  күйді  көтеріп,  ақыл­ой  жұмысын 

жақсартуға,  бұлшық  еттерді  күшке 

толтырып,  миға  қозғау  салады.  Кофенің 

күші  1­2  сағатқа  жараса,  мұның  әсері 

3­4 сағат, яғни екі есе екенін айтқанымыз 

жөн. Алайда бір­екі қалбырдан артық ішіп 

қойсаңыз,  қан  қысымыңыз  көтеріліп  не 

болмаса қан құра мындағы қантты кө бейтіп 

жіберуі  ықти мал.  Сондай­ақ  сусын  өзі 

Тұ

СА



уКЕСЕ

р

ДүниЕ­ғАПыл



Ж

А

ң



А

 филь


М

тарихын  сол  жылдан  бастап  қарастыруға 

да болады.

...негізі,  өткен  ғасырдың  60­70­

жылдарында 

қазақ 


композиторлары 

айрықша  өнімді  еңбек  етті.  Күллі 

қазақ  даласын  әнімен  әлдилеген  олар, 

халқымыздың ғ.Қайырбеков, Б.Тәжібаев, 

О.  Әубәкіров,  С.Асанов,  Қ.Мырзалиев, 

Т.Молдағалиев,  М.Әлімбаев,  М.Шаханов 



Қайда сол бір кешегі асқақ әндер?..

«Адам өмірге жылап 

келмейді, ән айтып келеді» 

деген екен бір ғұлама. 

Кейде тек адамзат баласы 

ғана емес, бүкіл жаратылыс 

атаулы әдемі бір әуеннің 

құшағында тербеліп 

тұрғандай болады. Сол 

әдемілік бұзылып, ән 

табиғатындағы тазалықты 

кір шалса, күллі дүние 

ырғағынан жаңылып 

қалатындай... 

• 

БІР АНЫҚ



Абайдай абыз ақыны «Туғанда дүние есігін ашады өлең, Өлеңмен 

жер қойнына кірер денең» деп жырлаған қазақ үшін ән-жырдың қадірі 

тіпті бөлек. Жомарт жаратушы халқымыздың маңдайына Әблахат, Әсет, 

Шәмші, Нұрғиса, Ескендір сынды басқа да көптеген бірегей дарын иелерін 

берді. Олардың сырсандық кеудесінен күмбірлей төгілген қоңыр әуеннің 

құдіреттілігі сонша, авторының атын ғасырдан ғасырға жалғап, уақыт 

өткен сайын бағасы арта түсуде. «Ана туралы жыр», «Қуаныш вальсі», 

«Армандастар», «Алтыным», «Ұстазым», «Қайдасыңдар, достарым», 

«Куә бол», «Құстар қайтып барады», «Атамекен», «Әдемі-ау»... Жүйріктің 

жал-құйрығындай төгіліп түскен бекзат болмысты әндердің бәрін бірдей 

тізіп шығу тіпті мүмкін емес! Бір анығы, солардың барлығы да белгілі 

бір кезеңнің ең айшықты бедері іспетті. Және араға талай жылдардың 

түскеніне қарамастан, бізге бәрі бірдей бүгін де ыстық, бүгін де аяулы. 

әрбір «Кеңес азаматының» ортақ Отанға, 

ортақ  идеяға  деген  сенімін  ұлғайтып, 

патриоттық  сезімін  арттыруға  ерекше 

ықпал етті. Осы жағдайға бүгінгі көзқарас 

тұрғысынан  қарап,  кешегі  ұстанымы, 

әрекеті үшін шығарма авторларын кінәлау, 

әрине,  жөнсіз.  Керісінше,  олардың 

сол  адалдығын,  сол  шеберлігін  бүгінгі 

сазгерлер мен мәтін жазушыларға үлгі ете 

отырып, оларды елдің еңкейген кәрісінен 

еңбектеген  баласына  дейін  ұлттық  идея 



Еңбегі – шежіре, ерлігі – дастан, 

Қазағым  осы,  дәулеті  тасқан!..  –  деп 

келетін, «Әнім сенсің, тың дала» атты кең 

тынысты керемет әнін:

«Қазақтың нағыз шырқаған шағы», –

Деді  ғой  Леонид  Ильичтің  өзі!..  – 

деген екі­ақ жол «бүлдіріп» тұр. Тілге тиек 

болған  осы  әндердің  қай­қайсысының 

да  әуені  жүректі  еріксіз  тербейтіні  өз 

алдына, жалынды леп, көтеріңкі екпінмен 

тыңдаушысын 

едәуір 

арқаландырып 



тастайды. 

Мимырт  тірліктен  онсыз  да  қажып, 

тарығып,  торығып  жүрген  жұртшылыққа 

бүгінгідей  мияулаған  әндер  емес,  тап 

осындай  рухы  биік,  жігерлі  дүниелер 

керек.  Сондықтан  да  әуені  бай,  бірақ 

мағынасы  бастапқы  мәнін  жоғалтқан 

жоғарыдағыдай әндерге қайта бір оралып, 

өңдеуге  келетінін  өңдеп,  кәдеге  жаратар 

болсақ,  қандай  сауапты  іс  тындырған 

бо лар  едік!  Осы  ретте,  л.Хамидидің  

«Отан»,  Ә.Еспаевтың  «Бейбітшілік  сақ­

талады»,  С.Мұхамеджановтың  «Тыныш­

тық  –  әлемге»,  С.Бәйтерековтің  «Күнге 

табыну»,  Е.Хасанғалиевтің  «Атамекен», 

н.Тілендиевтің  «Алатау»  іспетті,  елдік­

тің  негізін  ұлықтайтын  патриоттық  туын­

дыларының  қазіргі  орындаушылар  наза­

рынан  тыс  қалып  отырғаны  да  көңілге 

қонбайды. Осы жайтқа әзірге тек «МузАрт» 

тобы  ғана  ден  қоя  бастады.  Сөйтіп, 

н.Тілендиевтің  «Өз  елім»,  І.Жақановтың 

«Жайлаукөл  кештері»,  А.Қоразбаевтың 

«Сағындым  Алматымды»,  «үшқоңыр», 

А.Есмұхановтың  «Есіл  ағады»  тәрізді 

туған  елге,  атамекенге  деген  перзенттік 

сүйіспеншілікке  толы  әндерін  өзінше 

өрнекпен байыта орындап жүр. Бұл – өте 

құптарлық нәрсе. 

төңірегіне  топтастыруға  ықпал  ететіндей 

асқақ рухты әндер шығаруға үндеу қажет. 

Бір мезет өткенге ой жүгіртіп көрейікші. 

Мәселен, 

Б.Байқадамовтың 

«Алға, 

комсомолы»...



Комсомолдар – жас қайраты елімнің, 

Коммунизм туын көкке шырқаған.

Маңдайынан көрем қолын Лениннің,

«Өс,  ұрпағым»,  –  деп  әкеңдей 

сипаған!

Алға, комсомол!

Туың қолыңда.

Алға, комсомол!

Жеңіс жолында... 

немесе 


Ә.Бейсеуовтің 

«Қызыл 


сұңқарлары»: 

Арманы биік – қолы жетпестей,

Сапары ұзақ – жолы жетпестей.

Ерлігі ұшан-теңіз,

Мың ғасыр дастанындай.

Жас болып мәңгі жаса,

Елімнің 

аспанындай, 

елімнің 

аспанындай!.. – 

«Комсомолдың дәурені өтті» демесең, 

қандай шынайы наным­сенім!.. 

Сол сияқты, Е.Хасанғалиевтің: 



– Ақ бидай – әнім, ақ бидай – дәнім,

Ақпейіл – халқым, ақпейіл – әр үй.

секілді  айтулы  ақындарымен  тізе  қоса 

отырып,  әуеніне  сөзі  сай,  өміршең 

дүниелер  туғызды.  Еңбекші  елдің  «күн 

көсемі»  мен  «адастырмас»  темірқазық 

–  партияны,  оның  сенімді  ізбасары  – 

комсомолды,  еңбексүйгіш  қауымның 

маңдай  терімен  түлеген  тың  даланы 

үздіксіз  әнге  қосып,  белгілі  бір  дәрежеде 

саясатқа  да  қызмет  етті.  Тіпті  сондай 

тақырыптағы 

ән­жырдың 

өзі 

де 


соншалықты мінсіз болып шықты. Сөйтіп, 

Әсілі, ән атаулы тыңдаушы 

санасына ықпал ететіндей 

керемет құдіретке ие. Сол 

себепті де, еліміздің өзен-

көлін, тау-тасын, жылт еткен 

жаңалығын, әрбір жақсылығын 

әнге айналдыру арқылы жас 

ұрпақтың бойына ұлтжандылық

туған жерге деген махаббат, 

мақтаныш сезімдерін ұялатуға 

және жарқын болашаққа 

деген сенімін ұлғайтуға күш 

салғанымыз абзал... 

ЖӨн ЕКЕн!

сырттан  күш­қуат 

әкеліп  құймайды, 

сіз дің  денеңізде 

ба рын  ұқсатады. 

Бір  сөзбен  айт­

қанда,  біз  бұл 

сусынның  көме­

гімен 


өзіміздің 

қор да 


сақтаулы 

тұр ған  энергияны 

қарызға  аламыз. 

Сон дықтан  ерте 

ме,  кеш  пе,  бә­

рі бір  сіздің  бойыңыздағы  барыңыз 

сар қылады.  Оның  орнын  толтыратын 

мультивитаминдер  қабылдап,  спортпен 

айналысқаныңыз  дұрыс.  Энергетикалық 

сусынға  көбірек  бой  алдырып,  түбінде 

ұйқысыздық пен депрессияға ұшыраудан 

сақтаныңыз. 

2008 жылы маусым айында Қазақстан 

Президенті  күншығыс  еліне  барған 

кезекті  іссапарында  жапон  императоры 

Акихитоның  қолынан  Жапонияның  ең 

жоғарғы  мемлекеттік  сыйлығы  –  Ақ 

хризантема  орденімен  марапатталған 

болатын. фильм Қазақстан мен Жапония 

басшыларының  дәл  осы  сәтінен  бастала­

ды. Өзі ел басқарған тұста «Хэйсэй», яғни 

«бейбітшілікке  қол  жеткізген»  атағына 

ие  болған  император  аталған  орденді 

Қазақстан Елбасына ядролық арсеналдан 

бас  тартып,  Семей  полигонын  жапқаны 

үшін берсе керек. 

Қашанда  ашық  аспан  астында 

бейбітшілікті қалайтын күншығыс елі тек 

техника мен технологиясының дамуымен 

ғана  емес,  өздерінің  ұлттық  бояуы 

қанық  байырғы  дәстүрлі  мәдениетін 

сақтап  қалуымен  де  күллі  әлемнің 

қызығушылығына  ие  болып  отыр.  Тіпті 

танымайтын  адамдардың  өзі  бір­біріне 

езу  тарта  жымиып,  көшеде  бір­бірін 

қағып кетуі былай тұрсын, кесе­көлденең 



Шырша мұртты, көк тіреген тауы бар, Алтай менен 

Атыраудың арасындағы ұлан-байтақ мекенде туып-өскен дала 

перзентінің жан-жағын шексіз мұхиттар қоршаған аралдарда 

дүниежүзіндегі ең озық өркениет құрып отырған елге ғашық 

болғанын қалай елестетесіз? MG Production кинокомпаниясы 

Қазақстан мен Жапония арасындағы мәдени байланыстарды 

дамыту мақсатында жаңа деректі-көркем фильм түсіріпті. 

«Степь и океан» деп аталатын осы фильмнің басты кейіпкері 

Ғалия қаршадайынан жапон мәдениетіне құмартып, олардың 

тілін өз бетінше үйреніп алады да, ақыры армандаған еліне 

сапар шегеді. 

өтпеуі – сол дамыған мәдениеттің айқын 

дәлелі. 

Басты  кейіпкер  ғалия  Жапонияның 

көшелерін  аралап,  олардың  сонау 

байырғыдан  әлі  күнге  тойланып  келе 

жатқан  түрлі  мейрамдары,  ұлттық  киімі 

– кимононы қалай киетіні, тіпті шай құю, 

шай  ішу  мәдениеті  жайлы  баяндаса, 

Қазақстанға арнайы фильм түсіруге келген 

жапон  тілшісі  біздің  ел  жайлы  айтады. 

Қазақ жеріндегідей балбал тастарға ұқсас 

таңбалы тастардың өз елдерінде де барын, 

қазақ  пен  жапон  халқының  түрлеріндегі 

ұқсастық тілге тиек етілді. Алайда осы екеуін 

салыстырғанда,  біздің  таңданысымыз 

басым  түсіп,  соның  әсерінен  бе,  қазақ 

мәдениеті, ұлттық салт­дәстүрі көлеңкеде 

қалып  қойғандығы  фильм  барысында 

көзге  ұрып  тұрды.  Қазақ  даласының 

кеңдігі  мен  қонақжайлылығынан  өзге 

ештеңесі  жоқтай,  бірде­бір  әдет­ғұрып, 

салт­дәстүр  көрсетілмеді.  Самурайлар 

жайлы айта отырып, қазақтың ел қорғаған 

ержүрек  батырлары,  бір  ауыз  сөзімен 

төрелік айтқан би­шешендері не болмаса 

кимоно  жайлы  айта  отырып,  қазақтың 

небір  құндыз  жағалы  шапандары  мен 

үкілі  кәмшат,  бүрмелі  көйлегі  туралы 

айтқанда,  онда  нағыз  салыстыру  болар 

еді.  Ал  аталған  фильмде  біз  өзінде  түгі 

жоқ,  салт­дәстүрі  мен  мәдениеті  жұпыны 

ғана ел болғандықтан, жұртқа жалтақтап, 

«кімнен нені алсақ екен?» деген жаутаңкөз 

пиғылдағы ұлт болып шыға келіппіз. Бірақ 

байқасам,  фильмдегі  осындай  басты 

кемшілікті елер бірі жоқ. Көрсетілім біткен 

соң өңшең орыстілді мамандар, яғни осы 

деректі  фильмді  жасауға  қызмет  еткен 

шығармашылық топ ортаға шығып, «міне, 

біз  осындай  нәрсе  жасадық»  дегендей 

маңғазданып  тұрып,  мақтана  сөйледі. 

фильм режис сері Әсия Сүлеева тұсаукесер 

соңында  тіпті  «Парижді  көріп  өлгеннің 

арманы  жоқ»  деген  сөз  бар,  мен  айтар 

едім,  Жапонияда  өлгеннің  арманы  жоқ» 

деп салды.

Біз мақтамасақ та, әлдеқашан өз мақтауына ие болып 

үлгерген Жапо нияны жабыла тағы ұлықтап жатқандарға 

қарап Олжас Сүлейменовтей қайраткер тұлғаның: «Тауларды 

аласартпай, даланы биіктетейік» деген бір ауыз сөзі ойыма 

оралды. Себебі «Степь и океанда» кеме рінен тасыған мұхит суы 

даланы шайып кеткендей болды... 

«рэкетир»  фильмінің  режиссері 

өзінің  жаңа  картинасын  былтырғы 

жылдың  күзінде  небәрі  бір  айда 

түсіріпті. фильмдегі басты рөлдерді 

ойнағандардың  қатарында  Қазақ­

станның Халық әртісі Тұңғышбай әл­

Тарази  мен  ресейдің  «Штрафбат», 

«Курсанты», «Качели» сияқты басқа 

да  көптеген  кассалық  фильмдері­

нің  жұлдызы  Андрей  Мерзликин, 

сон дай­ақ  Айғаным  Садықова, 

Алма  рулас,  Ілияс  Садыров,  игорь 

Горшков,  Азамат  Ілиясов,  Дәулет 

Әбдіғапаров,  Алексей  Храменко 

іспетті актерлер бар. 

«Адасқандарға»  басты  кейіп­

кердің  әйелімен  және  кішкентай 

ұлымен бірге адасып, далада қалған 

мезеттегі  бастан  кешкен  оқиғалары 

өзек етілген. Жол таппай, машинада 

түнеуге  мәжбүр  болған  отағасы 

таңертең  әйелі  мен  баласының 

жұмбақ жағдайда жоғалып кеткенін 

көреді.  Соларды  іздеп  шыққан 

ол,  қария  мен  жас  қыз  тұрып 

жатқан  қоржын  тамға  тап  болады. 

Кейіпкерге  сол  үйдің  тұрғындары 

мұның отбасы туралы білетін сияқты 

болып көрінеді, бірақ оны не себепті 

жасырып  отырғандарын  түсінбей 

дал болады. 

режиссердің алдыңғы картинасы 

тәрізді бұл фильм де жалпы кө рер­

менге  арналған.  Продюсерлер  оны 

Қазақстанда  ғана  емес,  болашақта 

Еуропада  да  прокаттауды  және  ха­

лық аралық  фестивальдерге  қатыс­

тыруды  жоспарлап  отыр.  фильмнің 

еліміздегі көрсетілімі биылғы күзден 

басталмақ.

Сәруар САҒЫМ

«Адасқандарды» 

күзде көре 

аламыз

Өткен сенбіде Алматыда 

Ақан Сатаевтың «Адасқандар» 

фильмі бұқаралық ақпарат 

құралдарының өкілдері үшін 

арнайы көрсетілді. Фильмнің 

қоюшы-операторы – Хасан 

Қыдырәлиев. Қоюшы-суретшісі – 

Дастан Жанғарашев. Музыкасын 

жазған – Ренат Ғайсин.

Әңгімеге  бүгінгі  заман  оқиғалары, 

қаланың  тірлігі,  жалғызбасты  қария­

лардың  алаяқтарға  жем  болуы,  сөйтіп, 

баспанасынан  айырылып  қалуы  секілді 

жайттар арқау болған. 

Осыған  дейін  автордың  үш  кітабы, 

негізінен,  өлеңдер  жинағы  шыққан. 

Ал  «Банкирдің  өлімі»  атты  заманауи 

туындысы  баспаға  әзірленіп  жатыр. 

ресейлік  авторлардың  детективтерін  тәр­

жі малаумен  айналысқан  зейнеткердің 

қорында балаларға арналған «Құпия шеф 

туралы іс», «Қара елестің жұмбағы» және 

«Жоғалған  миллионер  туралы  іс»  деп 

аталатын шығармалар бар.

–  Бір  күні  кітап  дүкеніне  кірсем,  әсем 

безендірілген  небір  кітап  тұр  екен.  Сол 

арада  жүрген  бес­алты  баланың  біреуі 

әлгі  кітаптардың  бірін  сатып  алғысы 

келген. Екіншісі «оны қайтпексің, орысша 

түсінбейсің»  деп  салды.  Тағы  біреуі 

«әттең,  осы  кітаптар  қазақ  тілінде  болса 

ғой» деді. Сол кезде маған «неге осындай 

туындыларды  аударумен  айналыспасқа» 

деген ой келді», – дейді Зияш Телеу. 

Дегенмен  қаламгердің  орыс  тілінен 

аударылған  шығармалары  әзірге  тек 

қол жазба  күйінде  сақтаулы.  Оның  элек­

тронды  нұсқасын  жасау  ойда  бар.  Тіп­

ті  ғаламтордағы  сайттардың  бірі не 

ор наластырғысы  келетінін  де  жасыр­

майды.  Тағы  бір  жайт,  ресейде  «Ав­

торлық  құқық  туралы»  заң  талаптары 

қатаң  сақталатындықтан,  Зияш  Телеу 

ал дағы  уақытта  ресейлік  авторлармен 

байланысқа  шығып,  алдарынан  өткісі 

келетінін жеткізді. 



Марат ТӨЛЕПБЕРГЕН,

Ақтөбе

Балалар 

детективі 

жарық көрді

Ақтөбе тұрғыны, зейнеткер 

Зияш Телеудің балаларға 

арналған детектив шығармасы 

жарық көрді. «АБКА» тобы ашқан 

қылмыс» атты шытырман әңгіме 

2000 данамен «Жеті жарғы» 

баспасынан жарық көріп отыр. 

А

бай ОМА



рОВ (к

олла


ж)

Қаламгерлер ұйымы қашан құрылды?

Ол  кісі  Мұқаң  өмірбаянының  тірі 

шежіресі  іспетті  болды.  Дегенмен  көп 

ашыла  бермеуші  еді.  Асылдың  сынығы 

қанша  сырды  өзімен  бірге  ала  кеткенін 

бір Алланың өзі біледі. Жазушыға қатысты 

сырды көп ешкімге айта бермейтін Мұғаш 

апа  көп  көзіне  ұмсынбай  тұйық  ғұмыр 

кешті. Тек әуезовтанушы, жазушы Тұрсын 

Жұртбаевтың  қолқалауымен  кейбір  кө­

мескі  жайды  әңгімелеп  бергені  белгілі. 

Бұл жазушының өмірбаянын баға жетпес 

деректермен байыта түсті. Сонымен қатар 

Мұхаңның  100  жылдығы  қарсаңында 

Мұғаш  апа  әкесі  жайлы  «Тұңғышы  едім 

әкемнің...» деп аталатын естеліктер жина­

ғын шығарды. 

Қаншама 

мехнат 


шегіп, 

қанша 


қиындық көрсе де, Әуез әулеті деген атқа 

кір келтірмей, қарапайым тіршілік кешкен 

Мұғаш  апаның  тұла  бойынан  тектілік 

есіп  тұратын  еді.  Осыдан  бір  мүшелдей 

бұрын  өзінің  бүгінгі  барар  жерін  әзірлеп, 

Кеңсайдан  өзіне  арнап  зират  тұрғызып 

қойғаны да сол тектілік пен жинақылықтың 

белгісі болар...



«Алаш айнасы»

Асылдың 

сынығынан 

айырылдық

Мұхтар Әуезовтің тұңғышы 

Мұғамила апа 92 жасқа қараған 

шағында дүниеден озды. 

Әкесі еркелетіп, Мұғаш деп 

атап кеткен Мұғамила 1917 

жылы Шыңғыстауда дүниеге 

келді. Мұғаш Мұхаңның қазақ 

жолымен айттырып алған қосағы 

Райханнан сүйген қызы еді. 

Мұхит даланы шайып кетті...

РеспубликалыҚ ҚоҒамдыҚ-саяси аҚпаРаттыҚ газет

№115 (115) 



14.07.2009 жыл, сейсенбі

www.alashainasy.kz

6

тосын ой



Бес саусақ бірдей емес. Адам баласы ала да болады, құла да 

болады. Кемшіліктері болады. Бірақ отанға, елге қызмет кемшілікті 

көтермейді. Дегенмен әртүрлі министрліктерде, денсаулық сақтау 

саласында, әкімдікте кемшіліктер болуы мүмкін. онда адам баласы 

отыр. Біз сияқты жұмырбасты пенде. Ал сот саласында ондай 

кемшілік болмауы керек. ол жерде кәсіби маман отыруы тиіс. 

ол бір адамның тағдырын шешеді. тіптен соттың бір шешімінің 

артында күллі адамзаттың тағдыры тұруы да мүмкін. Әттең, біз 

сондай қоғамға әлі де болса қол жеткізе алмай отырмыз. Абыройлы 

қызмет – байлықтың кілті емес. Көптеген азаматтарымыз, өкінішке 

қарай, қызметті осылай түсінеді. оған тек күнделікті жұмыс пен 

халық алдындағы жауапкершілігі мол міндет деп қана қараған 

дұрыс.

ДАТ!


АлАш АзАмАты

– Ирақ Қасымұлы, алыс-жақын шет 

мемлекеттерден  келіп-кетіп  жататын 

аса  мәртебелі  меймандардың  бәрі 

дерлік Қазақстанның даму қарқынына 

жоғары  баға  беріп,  тіпті  біреулері 

таңырқағандық 

білдіріп 

жатады. 

оған  ай  санап  Алпамысша  өсіп  келе 

жатқан жас Астананың өзі айғақ бола 

алса керек. осы қарқынды дамуға сот 

әкімшілігі  саласының  қосып  отырған 

үлесі  қандайлық  деп  ойлайсыз?  Біз 

мақтана алатын жетістіктер бар ма?

–  Мен  Астанаға  алғашқылардың 

бірі  болып  келдім.  Ол  кезде  Парламент 

депутаты  едім.  Бізге  келмес  бұрын 

«Ақмола суық, масасы көп. Қыста жауған 

қар  қонышыңнан  асады.  Аңызақ  жел 

соғып  тұрады.  Тіптен  дұрыстап  тамақ 

ішетін  жер  де  жоқ»  деген  жел  сөздер 

күнде  айтылатын.  Желтоқсанның  9-ында 

күллі  Парламент  депутаттары  болып 

топырлап пойыздан түстік. Расында, солай 

екен.  Бұрынғы  «Турист»,  бүгінгі  «Абай» 

қонақүйінде  жаттық.  Жарты  жылдай  сол 

қонақүй біздің үйіміз болды. Екі адам бір 

бөлмеде тұрамыз. Өзіміз пісірдік, кірімізді 

де  өзіміз  жудық,  қолымыздан  келгенше. 

Себебі  ол  кезде  кафе,  мейрамхана 

деген  атымен  болмайтын.  Сол  кездегі 

ең  үлкен  қоғамдық  тамақтану  орны 

қазіргі  «Меруерт»  мейрамханасы  болды. 

Сенсең де, сенбесең де сол! «Меруертте» 

болмаған  патша  жоқ.  Азия  мемлекеттері 

президенттерінің  барлығын  осы  жерден 

тамақтандырып  отырдық.  Қазір  оған 

ешкім  де  сенбейді.  Ал  қысы,  расында, 

сондай суық болды. Бәріміз тізеден төмен 

тон сатып алдық. Қазір енді ондай қыс жоқ 

секілді. Осы даму мен өзгерістің барлығы 

көз алдымызда өтті. 

Біз,  расында,  осындай  ғажайып  қала 

болады  дегенге,  шыны  керек,  сенген 

жоқпыз. Соның бірі – мен едім. Қазір бір 

аптаға  іссапарға  шығып  кетсең,  қай тып 

келген соң танымай қаласың. Осы жақын-

да  елімізге  Дүниежүзілік  жеке  сот  орын-

даушылары ассоциациясының президенті 

Жак Иснар келді. Ол бас қаламызды көріп, 

қатты  таң  қалды.  «Мен  келе  жатқанда 

ойлап  едім.  Қазақстан  –  азиялық  мем-

лекет. Баяғы дамумен жатқан шығар деп. 

Жоқ, мен әуежайға қонғаннан бастап бұл 

ойымның дұрыс еместігін түсіндім», – деді 

ол.  Соның  ішінде  ол  кісіге  біздің  қонақ-

жайлылығымыз ерекше ұнаған екен. 

Сол  экономикадағы  қарқынды  даму-

дан  бір  елі  де  қалып  келе  жатқан  жоқ-

пыз.  Сот  әкімшілігі  де  —  Тәуелсіз  мем-

ле кетіміздің  экономика,  қаржы,  баға лы 

қағаздар  нарығы  секторлары  секіл ді 

ажырамас  бір  бөлігі.  Яғни  біздің  табы-

сымыз  –  мемлекетіміздің  ілгерілегені.  Ал 

мақтан  тұтатын  жетістік  дегенге  бір  ғана 

мысал айтайын: сот актілерінің орындалуы 

бойынша  көрсеткіштерде  біздің  ел 

Орталық Азияны былай қойып, жалпы ТМД 

көлемінде  алдыңғы  қатардағылардың 

бірі болып тұр. Еліміз күн санап көркейіп, 

дамыған,  демократиялық  елдердің  қата-

рына  қосылып  отыр.  Соның  ішінде  сот 

саласына да ерекше көңіл бөлініп келеді. 

Барынша  жариялы,  демократиялық  қо-

ғам  қалыптастыруға  ықпал  ететін  жаңа-

шыл  заң  бастамалары  осыған  дәлел. 

Осының арқасында сот билігінің құзыреті 

көтеріліп,  тиімділігі  артып  отыр.  Жылына 

сотқа  миллиондаған  іс  қаралуға  түсіп, 

басым  бөлігі  оң  шешімін  тауып  жатады. 

Соттар  шешімінің  орындалуы  жүйеленіп, 

қоғамдағы  тұрақтылық  қалыптасып  ке-

леді.  Сот  әкімшілігі  саласындағы  қол 

жеткізген  табыстарымыздың  барлығы  да 

бәсекеге  барынша  қабілетті  алғашқы  50 

елдің  қатарынан  орын  алуымызға  да  өз 

септігін тигізетін жетістік деп білемін.




1   2   3   4   5   6


©emirb.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

войти | регистрация
    Басты бет


загрузить материал