О. Л. Кузнецов 2001 жылдың 14-15 желтоқсанда Мәскеу қаласында ӛткен



жүктеу 0.54 Mb.

бет4/6
Дата03.05.2017
өлшемі0.54 Mb.
1   2   3   4   5   6

негізі  болып  саналады,  оның  ғылыми  негіздерін  елуінші  жылдары  П.Кузнецов 

қалады. 50-жылдардың басында алғаш рет жарияланды.  

Содан  бері  П.Кузнецов  барлық  Ғаламды  ӛзіне  ҥш  ӛзара  әрекеттес  толқынды 

біртҧтас лек ретінде қарастырды: Ӛлімге алып келетін диссипативті ҥдерістер.  

1.

 

Ӛмір дамуының антидиссипативті ҥдерістері.  



2.

 

Ӛтпелі  ҥдерістер  және  диссипативті  және  антидиссипатив  ҥдерістердің 



ӛзара әрекеттестігі. 

3.

 



Осындай тҧжырым кӛпке дейін остракизмға шалынды, ол П.Кузнецовтан 

терең  философиялық,  жаратылыстану-ғылыми  және  гуманитарлық  деңгейде 

ғылыми тҧжырымдарды қажет етті.  

Біздің  «Табиғат-қоғам-адам:  Тҧрақты  даму»  деген  бірлескен  жҧмыста  қуат 

сақталу заңына сәйкес диссипатив, антидиссипатив және ауыспалы ҥдерістер әр ҥдеріс 

типіне  шектеулерді  кӛрсете  отырып,  бірыңғай  теңдеумен  берілген.  Барлық  ҥш  ҥдеріс 

бір теңдікпен, бірақ әр тҥрлі шектік шарттармен сипатталған.  

0 = P + G

1

, бҧл жерде G



1

 = G - N, [L

5

T

-5



]  

1.

 



G

1

 > 0 диссипатив ҥдерістер (энергияның тарауы); 



2.

 

G



1

 < 0 антидиссипатив ҥдерістер (энергияның жиналуы); 

3.

 

G



1

 = 0 ӛтпелі ҥдерістер  

Диссипатив,  антидиссипатив  ҥдерістер  және  олардың  арасындағы  ӛтпелер  ғалам 

жҥйелерінің негіздік ҥдерістерінің барлық жиынтықтарын қҧрайды.  

Әңгіме  әр  тҥрлі  координат  жҥйесінде  тҧрған  әр  деңгейлі  кластар  туралы  болып 

отыр.  Негізгі  айырмашылық  –  олардың  заңды  ӛзгерістерінің  заңды  ӛзгеру 

бағыттарында кеңістік пен уақыт бірлігінде.  

Тірі және ӛлі табиғаттағы зат алмасу ҥдерістерін, жалпы және  ерекше, ерікті және 

еріксіз  қасиеттерді  қарастыра  отырып,  П.Кузнецов  мынадай  шешімге  келеді: 

қиындықтар органикалық ӛмірді тҥсіну ҥдерістерін тҥсінгенде органикалық ӛмір қолға 

ҧстай  алатын  пән  не  зат  емес,  ең  алдымен  ол  Ғаламның  жаратылыстану-тарихи 

циклының эволюциясына кірістірілген ҥдеріс. Кез-келген ішінде диссипатив ҥдерістер 

жҥріп  жатқан  (энергияның  таралуы)  биологиялық  тҥрдің  сақталуы,  сондай-ақ 

антидиссипатив  ҥдерістер  (энергияның  жиналуы),  антидиссипатив  ҥдерістердің 

басымдығын  кӛрсетеді.  Ол  тірі  және  ӛлі  табиғаттағы  зат  алмасу  ҥдерістерінің 


 

25 


басымдықтарының  қарама-қайшылықтарын  кӛрсетеді  және  олар  мынадай  шешімге 

келді:  ӛлі  және  тірі  табиғат  эволюциясы  –  бҧл  кеңістік-уақыт  біртҧтас  легінің 

қозғалысы,  онда  барлығы  бәрі  ӛзгереді  және  ӛзгеріссіз  қалады.  Осы  ҥдерістердің 

инварианты қуат сақталу заңы екенін кӛрсетеді.  

 

12. 

Өмірдің тарихи дамуының инварианты 

 

Э.Бауэрдың  тҧрақты  дамусыздығының  және  В.И.Вернадскийдің  бірінші 

биогеохимиялық қағидаты бір-біріне байланысты және екеуі де қуат сақталу заңының 

нәтижесі  болып  табылады.  Э.Бауэр  қағидасының  байланысын  автотербеліс 

жҥйелерімен және классикалық термодинамикадан Г.Крон электродинамикасына ауысу 

болып табылады. В.И.Вернадскийдің эмпирикалық қорытындылары мен Клаузиус 



қағидалары  және  Э.Бауэр  қағидасы  нақты  координат  жҥйесінде  табиғаттың  жалпы 

заңының проекциясы болып табылады.  

Осы  координат  жҥйесі  [L

5

T



-5

]  легінің  ӛлшемімен  сәйкес  келеді.  Ӛлі  табиғатта 

сәулелі энергия легі шлак болып есептеледі, заттардың белгілі дифференциясы болып 

табылады.  Органикалық  ӛмір  қҧбылыстарында  осы  лек  себеп,  қозғалыс  кҥші  болып 

есептеледі.  Сәулелі  энергия  легі  әсерінен  жердің  органикалық  ӛмірі  дамиды. 

П.Кузнецовтың резонансты теориясы бойынша, Ӛмірдің екі тҥрлі пайда болу жолы бар: 

физикалық    және  химиялық.  Физикалық  алғышарты  лектер  қатынасында  олардың 

резонанстық әрекеттерінің шарттары қалыптасты.  

Химиялық  алғышарты  ретінде  фотохимиялық  эндотермиялық  реакциялардың 

ӛтуіне жағдай жасалды, ол Кҥн энергиясын аккумуляция жасауға мҥмкіндік берді және 

оны фотосинтез ӛнімдерінің потенциялды энергиясына айналдыруға болады.  

Биосфераның тарихында тірі заттардың саны минималды болатын  сәттер болды, 

ал  қазір  10

13 


тонна.  Биосфераның  тӛрт  миллиард  жыл  тірі  заттың  бойы 

босэнергиясының прогресті кӛбеюі байқалады.  

Осы  ҥдеріс  барысында  жекелеген  индивидуум  мен  Ӛмір  қҧбылыстарының 

геологиялық мәңгілігі арасында қарама-қайшылық бос энергия легінің Ӛмір жҥйесінің 

тҧтас алғанда дамудың жалпы заңдарының ӛсу темптеріне байланысы.  

Ӛмірдің ғаламдық қҧбылыс ретінде дамуының екі шарты бар:  

1.

 

Фундаменталды N > G теңсіздікті орындаудың қажетті шартымен 



2.

 

Толық  қуаттың  тиімділігінің  артуы  есебінен  бос  энергияның  ӛсуінің 



жеткілікті шарты болып табылады. Жылдамдықтың жоғарылауы ҥдерістің әр 

циклінде жоғалудың азаюымен сипатталады.  

Ӛмір  дамуының  заңы  әр  тҥрлі  проекцияда  берілуі  мҥмкін,  мысалы  толқынды 

ҥдеріс тәрізді, онда әр цикл белгілі бір қасиетке ие.  

Бір  цикл  бойында  қуаттың  ӛсуі  болып  тҧрады.  Келесі  циклге  ӛткенде  қуаттың 

ӛзгеруі  орын  алады  және  жиіліктің  сызықты  емес  ӛзгерісі  орын  алады.  Осы  ҥдерісті 

шиыршықталған  спираль  тҥрінде,  басқа  да  проекцияда  елестетуге  болады.  Ӛмірдің 

даму  заңын  пайдалы  қуатты  уақыт  дәрежесіне  сәйкес  тәуелсіз  айнымалы  ретінде  де 

орналастыруға болады: 

...


)

(

3



3

2

2



1

0

t



P

t

P

t

P

P

t

P

, [L


5

T

-5



бҧл жерде 

0

 – қуаттың бастапқы ӛлшемі [L

5

T



-5

]; 


1

 – t [L

5

T



-6

] аралығындағы ӛзгеріс; 

2

 – t

2

 [L



5

T

-7



] аралығындағы ӛзгеріс жылдамдығы; 

3

 –  t

3

 [L


5

T

-8



] аралығындағы ӛзгеріс ҥдеуі. 

Біз бҧл жерде ҥш жағдайды қарастырғымыз келеді: 

1.

 

Қатардың босауы байқалады.  



Бірақ тензорлық талдауда қуат инвариантында және Кузнецов - Пшеничников 

спинорлық әдісінде осындай қатарлар процедуралары жиі байқалады.  



 

26 


2.

 

 [L



5

T

-5



]=const  Заңы  жҧмыс  жасайды.  «Бәрі  ӛзгереді  және  ӛзгеріссіз  қалады» 

атты Гегель қағидасы орындалады. 

3.

 

Ҥдеріс хронобҥтін деп аталады. Мҧнда ӛткен, қазіргі, болашақ бір-



бірімен  барлық  уақыттарға  тҧрақты  теңсіздіктің  сақталу  ҥдерістерінің 

тҧтастығын  сақтай  отырып  тығыз  байланыста  болады.  Бұл  хронобҥтін 



ҥдерісті  біз тұрақты даму деп атадық. Мұнда барлық  уақыттарға дайын 

қуатының азаймайтын ӛсу темпі болып отыр.  

0

...



3

3

2



2

1

0



t

P

t

P

t

P

P

, [L


5

T

-5



]. 

Мҥмкін бҧл инверсті анықтама болуы да мҥмкін.  

Егер барлық уақыттарда қуаттың азаюына байланысты ӛзгерістер болатын болса, даму 

тҧрақты болады.  

0

...


3

3

2



2

1

0



t

G

t

G

t

G

G

, [L


5

T

-5



]. 

Бҧл анықтамалардың нәтижесі тҧрақты емес даму туралы ҧғым болады.  

Даму  хронобҥтінді  болмаса,  даму  тҧрақты  болмайды.  Бҧл  жерде  болашақ  пен 

осы шақ, ӛткен шақ арасындағы ажырасуды айтуға болады. Осыған байланысты ҥдеріс 

тҧтастығы  бҧзылады  және  перманентті  –  бҥтін  ҥдеріс  пайда  болады.  Бір  кезең 

барысында даму сақталады, ал басқа жағдайда – сақталмайды.  

Даму  ҥдерісі  соның  ішінде  тҧрақты  даму  ҥдерісінің  екі  жағы  бар:  сапалық, 

сандық Даму ҥдерісі, соның ішінде Сапалық даму кезінде қуат ӛлшемі сақталады, оның 

сандық  мағынасы  ӛзгереді.  Толық  қуаттың  белсенді  (пайдалы)  спираль  қозғалысы 

пайда  болады.  Ондай  қозғалысқа  толық  қуаттың  пассив  бӛлігі  де  бағынады.  Пайдалы 

қуаттың  инверсиялығы  және  жоғалу  қуаты  ҥдеріс  сатысында  олардың  ӛзара  ӛтелімін 

кӛрсетеді. Бҧл ӛтем олардың спиральды қозғалысы әр тҥрлі бағытта болса мҥмкін бола 

алады. (1-сурет). 

 

 

 



 

 

 



 

   


 

G

 

 



 

   


   

P

 

 



 

 

 



 

 

 



 

 

 



 

 

 



 

 

  0 



 

 

 



 

 

 



 

1-сурет 


Әр  пән  саласында  кӛрінетін  даму  заңы  жалпы  заңның  проекциясы  деп  аталады. 

Егер координат жҥйесі ретінде Адамзат тарихының дамуы қарастырылатын болса, осы 

ҥдеріс заңы Ӛмірдің жалпы даму заңының проекциясы болып табылады.  

 

13. 



Адамзат тарихи дамуының инварианттары (заңдары) 

 

П. Кузнецов Адамзаттың тарихи даму заңының екі нҧсқасын жасаған: 

1.

 

Уақыт ҥнемдеу заңы  



2.

 

Қоғамдық ӛндіріс жҥйесінде ӛсудің азаймайтын заңы. 



Қуатқа  салыстырмалы  тҥрде  екі  нҧсқа  да  Ӛмірдің  жалпы  даму  заңдарының 

проекциясы болып табылады. 

Уақыт  ҥнемдеу  заңы  бойынша:  қажетті  уақыт  ҥлесі  тарихи  уақыт  барысында 

азаяды, бос уақыт ҥлесі кӛбейеді. Кейде бҧл заңды бос уақыт ӛсуінің заңы деп атайды.  



 

27 


Қажетті  уақыт  –  бҧл  астрономиялық  уақыттың  ӛзі  бҧзғандарды  қалпына 

келтіруге  кететін  әлеуметтік  уақытының  бӛлігі.  Қоғамды  сақтап  қалып,  оны 

жандандыруға кететін әлеуметтік уақыт қажетті уақыт деп аталады.  

Әрбір  тарихи  уақыттарда  қоғамды  сақтап  қалуға  қажетті  уақыттан  басқа  артық 

әлеуметтік  уақыт  болады.  Бҧл  қоғамды  сақтап  қалуға  арналған  әлеуметтік  уақыт  деп 

аталады.  

Әр тҥрлі тарихи кезеңінде қажетті  және бос  уақыт ӛзгереді. Бірақ  бҧл ӛзгерістің 

ерекшелігі болады:  

 «Бӛліктер сомасы тҧрақты болып қала береді» 

Қажетті уақыттың әр азаюына сәйкесті бос уақыттың кӛбеюі сәйкес келеді.  



Қажетті және бос уақыттар инверсты.  

Қандай себептен қажетті уақыттың азаюы жҥзеге асады.  

Қуат  неғҧрлым  жоғары  болса,  басқару  жоспарының  сапасы,  соғҧрлым  қажетті 

әлеуметтік уақыт аз, соғҧрлым әлеуметтік уақыт босырақ.  

Бір жағынан жҧмысты орындауға қажетті уақыт азаяды, еңбек ӛнімділігі артады. 

Мынадай теңдеу қҧрылуы болу мҥмкін: 1квт = 

1

кг сағатына нан= 

2

кг су сағатына = 

3

сағатына тонна мҧнай = 

4

сағатына компьютер және т.б. 

Кейбір  мекемені  не  аймақты  электр  энергиясынан  алып  тастау  ӛндірілмейтін 

қолданылатын заттардың есебін шығаруға мҥмкіндік береді.  

Бір жағынан, бір сағатта әр тҥрлі мекемелер әр тҥрлі заттар шығаруы мҥмкін, ал 

бҧл  ӛндіріс  орнының  кірісі  қуат  ӛлшем  бірлігінде  анықталған  уақытта  әрекет  ету 

мҥмкіндігімен анықталады.  

П.Кузнецов  әр  тҥрлі  әлеуметтік–экономикалық  жҥйеге  оның  мҥмкіндіктерін 

анықтайды:  

Экономикалық  мҥмкіндік  –  F(t)-техникалық  мҥмкіншілікті  есепке  алады: 

ӛндірілген ӛнімге тҧтынушының бар не жоқ екенін анықтайды: 



j

j

j

j

t

t

t

N

t

F

)

(



)

(

)



(

)

(



, [L

5

T



-5

] , онда:  

N(t)  –  ӛзіне  кіретін  уақыт  ӛлшеміне  суммарлық  энергия  тҧтынумен 

анықталады: 

 

кВт-та ӛлшенген адамдардың тағам ӛнімдері мен тыныс алуы;  



 

машиналарға арналған барлық отын, ауа, су тҥрлері;  

 

кВт-та берілген ӛсімдіктер мен жануарларға арналған қоректер. 



)

(t



j

  –  j-ӛнімді  дайындауға  кеткен  технология  жетілдіруінің  жалпы 

коэффициенті  

 

)



(t

j

 – жоспар сапасы  

-

 

0



 

-

 



1

  

Егер  шыққан  ӛрнекті  жҧмыс  жасайтын  тҧлғалар  санына  бӛлсек,  экономикалық 



жҥйедегі еңбек ӛнімділігі деңгейінің ӛлшемін аламыз.   

  

)



(

)

(



)

(

t



M

t

F

t

R

, [L


5

T

-5



 М(t) – экономикалық жҥйеде қамтылған тҧлғалар саны. 

Алынған  еңбек  ӛнімділігі  туралы  анықтама  ақша  бірлігінен  тәуелсіз  болып 

шықты. Қоғамда шығарылатын тауарлар мен қамтулардың қҧнының ӛлшемін білдіреді, 

тҧтынушылық сҧранысқа ие қуат ӛлшемінде алынған.  

Осы  себепті  П.Кузнецов  қоғамның  саяси  қҧрылысы  мен  меншік  нысанына 

қарамастан  ҥшінші  мыңжылдық  әлем  экономикасының  қҧнының  әмбебап  ӛлшемі 

болып квт-сағат ӛлшем ретінде екенін негіздейді.  

Тҧтынушы бар 

 

Тҧтынушы жоқ 



 

28 


Еңбек ӛнімділігінің ӛсу заңын мына формада қарастыруға болады: 

0

)



(t

R

dt

d

, [L


5

T

-6



]. 

Бұл  заң  бойынша:  Тарихи  уақыт  бойында  еңбек  ӛнімділігі  ӛлшемі  қоғамдық 

ӛндіріс жҥйесінде азаймайтын функция болып табылады.  



Бос  уақыттың  ӛсу  заңы  қажетті  уақытты  азайта,  бос  уақыт  ҥлесін  кӛбейте 

отырып,  Адамзаттың  қажеттіліктер  патшалығынан  тапшылықтан  бос 

патшалыққа ӛту жолын кӛрсетеді.  

Еңбек ӛнімділігі заңы тапшылықтан қалай құтылу жолдарын кӛрсетеді.  

Бірақ  екі  заң  да  Адамзат  дамуы  деп  аталатын  координат  жҥйесіндегі  Ӛмірдің 

жалпы даму заңдарының проекциясы болып саналады. 

 

14. 



Қоғамның тарихи дамуында Өмірдің жалпы даму заңдарының пайда 

болуы

 

Қоғамның  қажетті  деңгейде  және  ҥздіксіз  дамуының  шарты  болып  идеяларды 

алға  тартып  және  ӛмірде  жҥзеген  асыра  алатын  адамдар  табылады.  Осы  ҥдерістің 

қажетті шарты болып идеялардың болуы болып табылады, олар кейбір индивидуумның 

санасында пайда болады.  

П.Кузнецов  кірістірілген  заңдарға  сәйкес  қоғам  дамуын  қамтамасыз  ететін 

ғылыми идеяларды былайша жҥйеледі.  

Бірінші класс – бҧл  қуаттың жаңа кӛздері туралы идея. 

Екінші класс – бҧл  жаңа машиналар, механизмдер мен технологиялық ҥдерістер 

идеясы. 


Ҥшінші класс – бҧл  басқару сапасын арттыру идеясы. 

Идеялардың фактісі тек қажетті болып қана есептеледі, бірақ дамудың жеткіліксіз 

шарты болып табылады.  

Идеялар болғанмен, олар жылдам тҥрде жҥзеге аспайды.  

Идеяларды  ӛтелдеуге  аз  уақыт  кетсе,  онда  қажетті  эффект  тез  жҥзеге  асады, 

мҥмкіндіктер ӛсуінің ӛсу жылдамдығы болады.  

Әрине, әр ел, аймақ, нақты қоғам ҥшін идеялар ӛтелденуі ӛзінің ерекшеліктеріне 

ие. 


Әр  қоғам  типіне,  кез-келген  елдің,  ҧйымға  оның  саяси  қҧрылымы  мен  меншік 

нысанына қарамастан әр қоғам типіне әділетті жалпы шарттар болады.  

Бҧл жалпы шарттар былай айтылады: 

Жеке  индивидуум  санасында  пайда  болған  идеяны  қолдана  алатын  қоғам 

қоғамның  жалпы  ӛсуі  ҥшін  және  қоғамның  ӛсуінің  мҥмкіндігін  индивидуум 

қалыптастыру  ҥшін  пайдалана  алатын  болса,  жаңа  идеяларды  жҥзеге  асыра  алатын 

болса, онда ол қоғам мҥмкіндік ӛсуінің мейлінше тез формаларымен қарулана алады.  

Бірақ  идеяны  жҥзеге  асырғанда  оны  мҥмкіндік  ӛсуіне  қосатын  ҥлесіне 

байланысты бағалау қажет.  

Идеялардың практикалық  бағасы олардың тек алғашқы  уақытқа t

0

  қосқан  ҥлесін 



ғана болжап қана қоймай, болашақтағы нақты t, t

2

, t



кезеңдерге де байланысты.  

Бірақ  бҧл  ҥдеріс  P(t)  пайдалы  қуаттың  ыдырауы,  жоғарыда  айтылғандай  ҥдеріс 

сапасын сақтайды, бірақ оның ӛтуінің жылдамдығын ӛзгертпейді. Хронобҥтінді тарихи 

ҥдеріс  орын  алған:  барлық  уақытта  толық  қуатты  қолдану  тиімділігінің  азаймай 

сақталуы және болашақта да. Бҧл ҥдерісті біз тҧрақты даму деп атаймыз. Бҧл ҥдерістің 

артында  Ӛмірдің  жалпы  даму  заңдары  кӛрсетілген  Адам  ШЫҒАРМАШЫЛЫҒЫ  тҧр. 

 

 



 

 


 

29 


15. 

Даму,

 

Тұлға, Адам популяциясының

 

Санасының қалыптасуы 

 

Қоғамның  тарихи  дамуында  шығармашылықтың  алғашқы  бастаулары  жай  ғана 

ӛндіріске емес, тіршілік ету ҥшін де кӛп бос уақыттың болуын білдіреді.  

Қоғамға  бітпейтін  қажеттіліктерді  қалыптастыру  ҥшін  неғҧрлым  аз  уақыт  керек 

болса,  соғҧрлым  болашақ,  ӛткен,  және  осы  уақытқа  керекті  жаңа  қажеттіліктерді 

қанағаттандыру  ҥшін  кӛп  уақытқа  ие  болады.  Қоғамдық  ӛндірістің  нақты  мақсаты 

адами тҧлғаны ӛндіру болып табылады, болды және болады. Әр қанағаттандырылатын 

тҧтынушылық Тҧлғаның анау немесе мынау жағын қалыптастырады.  

Егер  тарихи  дамудың  баспалдақтарында  «кҥшті  тҧлға»  тез  кӛтерілсе, 

физиологиялық  кҥшке  ие  тҧлға  ретінде  соңында  кҥшті  тҧлға  бай  адам  деп  тҥсіне 

бастады.  Тауарлы-ақша  қарым-қатынастары  кезінің  идеалы  ретінде    билік  қаржы 

капиталы  болып  есептеліп,  заттық  байлықтың  кҥштілігін  кӛрсетеді.  Заттардың  болуы 

заттық байлықты білдіреді.  

Трансҧлттық  корпорациялардың  ӛсуі 

«кҥшті  тҧлғаның»  жаңа  типін 

қалыптастырады, ол «менеджер-технократ» болып есептеледі.  

Бірақ  ерте  заманда  рухани  кҥштің  болатынын  білген.  Ол  адам  рухын  билейтін 

кҥш. Діни сана нҧсқалары «рухани қажеттіліктің» алғашқы дәні болып табылады. Ӛнер 

туындысының,  философия  мен  ғылымның  адам  рухын  билейтіні  болады,  жаңа  сала 

эталоны «кҥшті тҧлға» қалыптасады.  

Адамзат  заттар  әлемінен  рухани  қҧндылық  әлеміне  жылжи  бастайды.  «АЛУ» 

әлемінен  Адамдар  мен  Адамзат  болашағы  ҥшін  «БЕРУ»  қажеттілігі  басым  болатын 

жерге қарай ауысады.  

Біз осы жолдың басында тҧрмыз.  

Бҧл жол тҧтастай қоғамның тҧрақты дамуына кӛшетін жол деп аталады.  

Тарихи  талдау  мынаны  кӛрсетеді:  осы  ӛтпелі  кезеңге  балама  тҧрақты  даму 

болады,  оның  салдары  әлеуметтік  жҥйенің  стагнациясы,  соңында  оның  қҧлдырауы 

және қҧруы болады. Басқаша айтуға болады: әлеуметтік жҥйенің қҧлдырауының себебі 

тарихи  даму  ҥдерісінің  хронобҥтінді  заңдылықтардың  бҧзылуы,  басқаша  айтқанда 

қоғамның тҧтас тҧрақты дамуы.  

Тарихтың  хронобҥтінді  дамуына  қарсы  болатын  тҧлғалардың  болуы  және 

адамдардың  бірігуі  осы  субъектілердің  санасында  осы  ҥдерістің  адекватты  емес 

қалыптасуы болып табылады.  

Осы ӛтуге қажеттіліктің болуы  Жердегі Ӛмір эволюциясының барлық жҥрісімен 

расталады.  

4  миллиард  жыл  ішінде  Тірі  табиғат  алып  дайындық  жҧмысын  жҥргізді,  оның 

нәтижесін  кҥн  сайын  әр  адам  қолданады.  Бірақ  бҧл  жҧмысқа  бір  цент  те  жҧмсалған 

жоқ,  бірақ  орасан  зор  энергия  мен  уақыт  жҧмсалды.  4  миллиард  жыл  бойы  адам 



популяуциясы  санасының  қалыптасуының  заңды  ҥдерісі  жҥріп  жатыр,  онда 

техникалық  жағынан  Адам  кҥшті  геологиялық  кҥш  болып  табылады,  ӛз 

мақсатында  ол  табиғат  заңына  бағындырылған.  Осындай  шешімді  қабылдау 

тұлғалық ерлікті қажет етеді, себебі нақты мақсаттары ӛмірдің даму заңдарымен, 

Ӛмірмен, Санамен және Жаратушының Ерігімен ҥндеседі. 

Адамзаттың  ҥлкен  бӛлігіне  ҥлкейіп  отырған  геноцид  қаупі  шиеленіс  тҥрінде 

кӛрінеді.  

Осы  қауіптерді  алып  тастау  Сана  мен  Жаратушының  Ерігіне  байланысты  деп 

білді.  

Осы  кӛзқарасты  біз  толығымен  қолдаймыз  және  Адам  ӛзінің  ғылыми 

шығармашылығында  барлық  шіркеулердің  иерархтарының  қолдауына  ие  деп 

ойлаймыз.  



 

30 


2002  жылы  Дҥниежҥзілік  Саммитте  Адамзат  құқығының  Жаратушының 

санасы мен ҥндесімі туралы мәселе кӛтеруді ұсынамыз.  

 

 



16. П.Кузнецов

 

өмір бойы айналысқан нәрсені қысқаша қалай атауға 

болады? 

Бҧл  қарапайым  сҧрақ  емес.  Побиск  кейде  оны  ӛзінің  пікірлестеріне  қоятын  еді.  Бірде 

осы  сҧрақты  ол  бізге  де  қойды.  Сонда  біз  былай  деп  жауап  бердік:  «Қолданбалы 

ғылымдар теориясы». Бҧған Побиск оның шындыққа жанасатынын айтты. Бірақ та біз 

қанағаттанбайтын сезімде болдық.  

Қазіргі  ғылымда  әр  тҥлі  білім  аттарының  иерархиясы  бар:  кӛзқарас,  теория, 

технология,  жобалау.  П.Кузнецов  жҧмыстарында  осы  әр  тҥрлі  білім  нысандарын 

кӛреміз.  Бірақ  бҧл  басты  нәрсе  емес.  Бастысы,  бізше,  ол  П.Кузнецовтың  білімнің  әр 

тҥрлі  нысандарын  біртҧтас  қҧрылымға  біріктіріп  және  осы  бірігуге  сапалы  жаңа 

анықтама  бергендігінде,  алғандығында.  П.Кузнецов  жҧмыстарына  дейін  оны  ешкім 

істей алған жоқ. П.Кузнецов ӛз жҧмыстарында кӛзқарас, теория, әдіс және технология 

болашақ  әлемді  жобалаудың  бірыңғай  шығармашылық  ҥдерісінің  екі  жағы  екенін 

кӛрсетеді.  Осы  шығармашылық  ҥдеріске  ол  –  БОЛАШАҚ  ӘЛЕМДІ  ЖОБАЛАУ 



1   2   3   4   5   6


©emirb.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

войти | регистрация
    Басты бет


загрузить материал