Н.Ә. Назарбаев. Аянышты тағдыр аңдатпа



жүктеу 0.57 Mb.

бет5/5
Дата09.01.2017
өлшемі0.57 Mb.
1   2   3   4   5

 ҚР Президенті  Н. Назарбаев

университеттің  «Нұр  Отан»    партиясы  

ұйымының  хатшысы А.Катенов.

Көңілімізді  №3 оқу ғимаратының  фойесіне  

қойылған  сурет  және  қолөнер    заттарының 

көрмесі  жадыратты.  Сахнаның  безедірілуі 

де  жарқын,  сәулетті  көрінді.  «Жас  түлек»  

театрының 

өнерпаздары 

(жетекшісі 

Ғ.Темірбаева) сахналаған Керейдің  хан сай-

лануын бейнеленген қойылым да тартымды 

өтті. Содан кейін жастар  ән шырқап, би би-

леп форумның салтанат-шырайын ашықтау 

шегіне жеткізді.

Қазағымның тарихы жатқан аңыз,

Ел болдық егеменді мақтанамыз.

Төбеміз көкке жетті қуаныштан,

Жаңғырды  ата-дәстүр,  салт-санамыз,- 

деген  жыр  жолдарымен  сөздерін  ше-

бер  өрнектеген  жүргізушілер  Нұржан 

Жетпісбаев  пен  Салтанат  Спандирова 

сахнаның көркін ашты. Білімгерлер,  «Дала 

дауысы» халықаралық ән фестивалінің ла-

уреаты  Қайсар Қаділжан,  республикалық 

байқаудың  лауреты  Мәдина  Әліпбекова, 

Нұржан    Ахметбеков,    Медет  Тұзбаев, 

Әсем  Қалибекқызы,  Мөлдір  Әуелбекова, 

Марлан  Тұрсынғазыұлы  орындаған  әндер  

тақырыпқа  сай  таңдалған.  Мұнда,  әрине, 

қоғамдық    мамандықтар    факультетінің 

деканы,  облысқа  танымал  әнші-жырау 

Серікбол    Шыныбаевтың  да    ізденісті 

еңбегін айтып өткен жөн.

Жалпы    университет  жастарының  осын-

дай тарихи маңызы  зор іс-шараға жыл ба-

сынан  үн  қосуы  білім  ордасындағы  тәлім- 

тәрбиелік  жұмыстардың  дұрыстығынан 

дерек береді.

Аяулым МАДИКАНОВА,

1-курс  білімгері.


Жетісу 

университеті



11

бейсенбі, 5 ақпан, 

2015 жыл

Б

ұқаралық 

ақпарат 

құралдарында 

«километр» 

сөзі  «шақырым»  деп  бұрыс 

аударылып  жүр.  «Шақырым»  -  нақты 

емес  өлшем,  субъективке  тәуелдігі 

басым  түсінік.  «Шақырым»  дегенде 

айқайлап шақырғандағы дауыс жететін 

ара  қашықтық  айтылған.  Айқайдың 

естілу  қашықтығы  айқайлаушы  мен 

естушінің толып жатқан физиологиялық 

ерешеліктеріне (дауыс жиілігі, күштілігі, 

биіктігі,  ұшқыштығы,  өкпе  көлемі,  да-

уыс  тіндерінің  сипаттамалары,  құлақ 

элементтерінің  жағдайы  ж.б.)  және 

қоршаған орта жағдайына (су беті, орман, 

тау,  жазық  жер,  ж.б.),    тәулік  мезгіліне 

(күн,  түн)  байланысты.  «Шақырым»  - 

«Естілу  қашықтығы»  терминіне  сәйкес 

келеді.  Ол  стандарттауға  келмейді  де 

нақты  шамасы  бекітілмеген.  Не  ай-

тылып  жатқанын  айыруға  келмейтін 

айқай  дауыстың  естілу  қашықтығының 

мөлшерлі мәні әр түрлі, ол кейде 1-1,5 

км 

(Учебно-методические 



пособия. 

Общевойсковая  подготовка.  Министер-

ство  обороны  Российской  федерации), 

кейде оның орташа мәні 1 км  (“Блокнот 

Снайпера”  ©2000,2001  HPBT  Inc.)  деп 

есептелінеді. «Шақырым»  да стандартта 

жоқ.  «Шақырым»  сипаттамалық  катего-

рия  тұрғысында  «ат  шаптырым»,  «таяқ 

тастам», «көш жер», «арқан бойы» деген 

сияқты ұғымдардың қатарында.

«Вокзал»,  кей  жерде  «станция»  сөзі 

қазақшаға «бекет» сөзіне сәйкестендіріліп 

(мысалы: ж.д. станция – т.ж. бекет, авто-

вокзал-  автобекет)  аударылып  жүрген 

жағдайлар  бар.  Вокзал  сөзі  ағылшын 

тілінен  енген,  түпнұсқасы:  Vauxhall, 

мағынасы қоданылуына сәйкес. «Бекет» 

орыс тіліндегі «Пикеттен», ал орыс тіліне 

француз тілінен енген, түпнұсқасы: piquet, 

бұл  тұстағы  мағынасы  (күзет  застава-

сы;  патшалық  Ресей  кезінде  пошта,  ат, 

арба  қатынас  жолдарындағы  пункттер), 

яғни «вокзалдан» басқа. Сөйтіп ағылшын 

сөзін  мағынасы  сәйкес  келмейтін  фран-

цуз сөзіне аударып және бұл үрдісті орыс-

шадан  қазақшаға  аудардық  деп  мәз  бо-

лып жүргендер бар.

«Термопара»  сөзі  –  «бу  қызуы»  деп 

аударылған жағдайлар кездеседі. Дұрыс 

мағынасы – «терможұп» (пара- жұп), т.т.



Т

ілімізді  жаңғырту,  байыту,  әрине, 

маңызды. Бірақ «бояғыш, бояғыш 

дегенге  сақалын  бояптының»  

кебімен  әлемдегі  сөздердің  бәрін 

қазақшалау  мақсат  емес,  ол  мүмкін 

емес  те.  Аударма  сауатты  болуы  керек. 

Халықаралық  терминдер  сол  қалпынша 

қалдырылғаны  дұрыс.  Қазақ  өз  ғылыми, 

техникалық  жетістіктерін  басқа  тілдерге 

таңып  беретіндей  ештеңе  істеп  жатқан 

жоқ,  жуық  арада  істемейді  де.  «Поезд» 

қазақша  қалай  болады  деп  жүріп,  поез-

дан қалып қоймайық.



Жанбай  ӨЗДЕНБАЕВ,

техника ғылымдарының 

кандидаты.

 ОЙТҮРТКІ 

Километр – 

шаќырым 

емес, 


вокзал - 

бекет емес

Нәтижеге  бағдарланған  білім  берумен 

оқу-тәрбие  үрдісіне  инновациялық  қызметті 

енгізу,  яғни  оқушыларды  оқыту,  тәрбиелеу, 

дамыту  мақсатында  білім  беру  технология-

ларын,  интерактивті  әдіс-тәсілдерді  меңгерту 

нәтижесінде 

мұғалім 

еңбегін 


жаңаша 

ұйымдастыру,  соған  орай  әдістемелік  жұмыс 

жүйесін жаңаша құруға байланысты.

№23  орта  мектеп    ұжымы  "Әрбір  пән 

мұғалімінің  педагогикалық  шеберліктерін  арт-

тыра  отырып,  технологияны  жетік  меңгеру 

негізінде  шәкірттің  білімін  жоғары  деңгейге 

көтеру”  атты  өзекті  мәселемен  жұмыс 

істейді.  Мектептегі  педагог  мамандардың 

шығармашылықтары 

мен 

инновациялық 



қызметін ұтымды ұйымдастыру:  мұғалімдердің 

өз  білімдерін  үздіксіз  жетілдіруі;  кәсіби 

білімдерін  жетілдіруі;  біліктілік  санаттарын 

көтеруі;  ақпараттық  –коммуникативтік  техно-

логияны  толық  меңгеруі;    инновациялық  тех-

нологияларды оқып-үйреніп, тәжірибеде тиімді 

пайдалана білуі сынды  бағыттар арқылы іске 

асырылады.

Ғаламдандыру күннен-күнге өсіп келе жатқан 

халықаралық  бәсекелестік,  қоғамда  болып 

жатқан өзгерістердің ауқымы мен қарқынының 

өсуі  білім  беру  саласының,  мемлекеттік 

дамуының  басты  факторына  айналуына 

себеп  болып  отыр.  Ал  білім  беру  сапасын 

жақсартудың  бірден-бір  жолы  –инновациялық 

педагогикалық 

технологияларды 

тиімді 


қолдану. 

Мектеп  мұғалімдерінің  тәжірибелерінде 

пайдаланып  жүрген  инновациялық  техно-

логияларды  анықтау,  олардың  сол  тех-

нологияны 

қаншалақты 

меңгергендерін 

байқау,  оқушылардың  білім  сапаларын 

Алайда бастауыш сынып оқушыларының 

да      сыни  тұрғыдан  ойлау  негіздерін 

дамытуға болатынына көзім жетті. Ол үшін 

оқушылардың  қызығушылығын  оятып, 

қызықты  тапсырмаларды  талқылатып, 

дәлелдер  айтуға  ынталандыру  керек 

екендігін  пайымдадым.  Оқушыларды  сыни 

ойлауға үйрету оңай нәрсе емес. Оны белгілі 

кезеңде орындап, кейін ұмытып кетуге бол-

майды.    Бұл  процесс  жүйелі  әрі  тиянақты 

түрде  өтілуі  қажет.  Ол  үшін  бұл  модульдің   

теориясымен    толық  танысу  керек.  Ондағы 

негізгі  артықшылық    оқушының  дербес 

болып,  еркін  сөйлеп,  өз  жетістіктерімен 

кемшіліктерін  саралап  айта  білуі,  білімді 

қосымша  ақпаратпен  түрлендіріп,  жеткізе 

білуінде.    Алдымен  оқушыларға  сыни 

тұрғысынан ойлау – сынау емес, шындалған 

ойлау  екенін  санасына  жеткізуіміз  керек. 

Шәкірт  сабақ  барысында:  мен  не  білемін? 

Мен  жаңаша  нені  білуім  керек?    Менің 

білімім  қалай  өзгерді?    Мен  осы  біліммен 

не  істей  аламын?  деген  сауалды  өздеріне 

қоюы қажет.   Сонымен, сыни тұрғыдан ой-

лауды  дамыту  модулінің  мақсаты  барлық 

жастағы  оқушыларға  кез  келген  құбылыс 

пен  заттарға,  әрекет  пен  мазмұнға  сыни 

тұрғыдан  қарап,  көптеген  пікірдің  ішінен 

біреуін таңдауға саналы шешім қабылдауға 

үйрету.  Осы  мақсатты    игере  отырып,  біз 

оқыту барысын  түбегейлі өзгертіп,  нәтиже 

көре  аламыз.  Біздің  оқушылар  келешекке 

кемел  біліммен,  нақты  көзқараспен,  өзіндік 

пікірмен,  оны  дәлелдей  алатын  оймен,  

машықтандырылған тұлға болып  енеді.

Оқушы  тұлға  болып  қалыптасуы  үшін 

оның  бойында  түрлі  жағдаяттағы  про-

блеманы  анықтауға,  өзіндік  тұжырым 

жасай  білуге,  өзіндік  бағалауға,  сыни 

ақпараттарды  өз бетімен табуға, талдауға  

логикалық операцияларды қолдана отырып  

дәлелдеуге,  жалпы алғанда  жеке адамның  

құзіреттіліктерін  қалыптастыру  қажет.

Сыни  тұрғысынан  ойлау  модулінің 

стратегияларын  мен  әр  сабақтың  түріне 

қарай  пайдалануға  тырыстым.  Мыса-

лы,  тізбектелген  сабақтар  топтамасын-

да  осы  әдісті  қолдану  арқылы  оқушылар 

қандай  өзгерістерді  бастан өткізеді, білім 

шыңына  жете  ала  ма,  өздігімен  игерген 

білім  қаншалықты  құнды  болады?  -деген 

сауалдарға жауап алдым.  

Сыни  ойлауды  оқыту  үдерісіндегі  тиімді  

стратегиялардың 

бірі 

«ойлан-жұптас-



талқыла»  деп  аталады.  Бұл  –  ой  шақыру 

стратегиясының  негізгі  түрлерінің  бірі. 

Стратегияның бірінші қадамы – әр оқушы өз 

бетімен ойланады және жазады; екінші – бір-

біріне  бұрылып,  жазғандарымен  бөліседі; 

үшінші – топта жұмыс жасайды, ортақ тізім 



ТӘЖІРИБЕ

СЫНИ Т¦РЃЫДАН 

ОЙЛАУ

МҰҒАЛІМГЕ АРНАЛҒАН 

НҰСҚАУЛЫҚТАҒЫ ЖЕТІ МО-

ДУЛЬМЕН ТАНЫСА ОТЫРЫП, ӨЗ 

ТӘЖІРИБЕМЕ СЫНИ ТҰРҒЫСЫНАН 

ОЙЛАУ МОДУЛІН ТАҢДАДЫМ. 

СЕБЕБІ, СЫНИ ТҰРҒЫСЫНАН 

ОЙЛАУ - ҚАЗАҚСТАНДАҒЫ БІЛІМ 

БЕРУДІ ДАМЫТУ ҮШІН МАҢЫЗДЫ 

БОЛЫП ТАБЫЛАТЫН  ЕҢ БА-

СТЫ ПЕДАГОГИКАЛЫҚ ТҮСІНІК. 

БҰЛ МОДУЛЬ ОҚУШЫЛАРДЫҢ 

ДА, МҰҒАЛІМДЕРДІҢ ДЕ СЫН 

ТҰРҒЫСЫНАН ОЙЛАУЫН  ДАМЫ-

ТАДЫ.  БІЗ ОСЫ УАҚЫТҚА ДЕЙІН 

СЫНИ ТҰРҒЫДАН ОЙЛАУДЫ ТЕК 

ЖОҒАРЫ СЫНЫП ОҚУШЫЛАРЫ 

МЕН СТУДЕНТТЕРІНЕ ҒАНА 

ҚОЛДАНУҒА БОЛАДЫ ДЕП ЕСЕП-

ТЕП КЕЛДІК. 

жасайды;  төртінші  –  әр  топ  кезекпен  кезек 

ортақ тізімге бір-бір сөзден қосады.  Мыса-

лы,    «Бір  заттың  атауын  сипаттау,  келесі 

топ  тауып  атын  айту»  Әр  топ  мүшесі  сол 

сөздің    мағынасын  ашып  айту  үшін,  оны 

қандай  сөздермен  байланыстырады  деген 

тапсырма  берілді.  Сонда  В  деңгейіндегі 

оқушы  өздігімен  ойланып,    жұбы  С 

деңгейіндегі  оқушымен    «Домбыра» сөзі 

туралы  не  білетіндерін    мазмұнды  сызба 

түрінде  көрсетті.  Мысалы,  домбыраның 

сүйемелдеуімен  ән айтуға, күй тартуға бо-

латынын  жазды.    Ол  ойларын  ортаға  са-

лып  талқылады,  топ  бұл  жұптың  ойларын 

ескерді,  өйткені    баяндаушының  сөзі  мен 

сызбаларына сүйенді.     «Ассоциациялау» 

стратегиясын  бірінші  рет  қолдануыма  бай-

ланысты  оның  кемшіліктері  көбірек  болған 

сияқты,  оқушылар  алған  білімдерін  есіне 

түсіру  мақсатында  дәптерге  жүгініп,  су-

ретке  назар  аударып,  ортақ  талқылауға 

салу, іздену керектігін білмей жатты. Жаңа 

сабақты игеруде бұл стратегия, менің пай-

ымдауымша,  тақырып  арасында  байла-

ныс  туғызады,  оқушылардың  білім  қорын 

анықтауға көмектеседі. 

Қорытындылай  келе,  оқушыларда  сыни 

ойлауды  дамытуда  қолданылатын  стра-

тегиялар  оқушыларға:      сабаққа  белсенді 

қатысуға;  сыныпта  диалогтің  дұрыс 

құрылуына;    өзіндік  пікір  қалыптастыруға; 

сыныптастарының  еңбегін  бағалай  білуге;  

үлгерімі  жақсы  оқушыға  көңіл  бөлініп, 

үлгерімі  төмен  оқушыларға  көмектесу 

мүмкіндігін 

тудыруға; 

оқушылардың 

қабілетінің  артуына  мүмкіндіктер беретініне  

көзім жетті. 

Бұл  модульді  оқыту  барысына  тұрақты 

енгізетін    болсақ    қаншама  жетістіктерге  

қол  жеткізер  едік.  Алдымен  бала  не  үшін 

оқып  жатқанын  түсінеді,  оқу  үдерісіне  өзі 

тікелей жауапты болады. Мен де сабағымда 

оқушыларға  тапсырманы  таратып,  орын-

далу  барысын    ғана  бақылаймын  деп  

жоспарлағам.  Оларға  тапсырма  орындау-

да  тек  бағыт  беріп  отырам    деп    ойлағам,  

бірақ  әлі  үйреншікті  көп  сөйлеу  әдетінен  

арыла    алмағанымды  байқадым.    Әр 

сабақта  туындаған  сәтсіздіктерді  келесі 

жолы  болдырмауға  тырыстым.    Әр  бала 

өзін  жеке тұлға  ретінде жайлы сезінуі үшін, 

оған эмоциялық жағымды  ахуал керек. Әр 

сабақта    оқушы  жетістігіне  назар      ауда-

рып,  ынталандырып отырдым. Бүгінгі сабақ  

ұтымды  өтті,      ол    сендердің    арқаларың  

деген сөзді  естіген балалар келесі сабақта   

өз  пікірінің  құнды  екенін    түсініп,  сабақтың 

сәтті    өтуі  тікелей    өздеріне    байланысты 

екенін    сезінді.  Олар    шығармашылықпен 

жұмыс істеуге  тырысты.  Уильям Уордтың  

«жай мұғалім – хабарлайды,  жақсы мұғалім 

– түсіндіреді,  керемет мұғалім – көрсетеді,  

ұлы мұғалім – шабыттандырады»  дегеніндей  

мұғалім  тек  бағыттаушының  рөлінде  бола  

тұрып,  оқыту үдерісінің  қызықты әрі тиімді 

болуына  тікелей  өзі    жауапты.  Кeлeшeктe 

бaғдaрлaмaның мoдульдeрiн ықпaлдaстырa 

oтырып,  тaпсырмaлaрды  сыни    тұрғыдaн 

oйлaп,  жeңiлдeн  күрдeлiгe  қaрaй  құрып,  

қaлыптaсқaн кәсiби iс-әрeкeтiмe өзгeрiстeр 

eнгiзуді көздеп отырмын.



Ботагөз МҰСАБАЕВА, 

№23 бастауыш сынып мғалімі, 

Төңкеріс ауылы.

САПАЛЫ БІЛІМ КЕПІЛІ



Қ

ай мемлекеттің де  негізгі тірегі  - 

білімді де білікті, іскер де белсенді 

адамдар.Сондықтан заман тала-

бына сай қоғамды көркейтетін, дамыта-

тын жастар тәрбиелеу ең маңызды мәселе 

екені даусыз.Бүгінгі таңда білім берудің 

мазмұны жаңарып, жаңа көзқарас, өзгеше 

қарым-қатынас пайда болды. «Қазақтың 

қаны бір, жаны бір жолбасшысы -мұғалім» 

деп ұлы Мағжан айтқандай, жас ұрпаққа 

саналы тәрбие, сапалы білім беру деңгейі 

ең алдымен мұғалімнің шеберлігіне, оның 

іс-тәжірибесінің қалыптасып шыңдалуына 

байланысты.

арттыруға  тигізген  ықпалын  және  пәнге  де-

ген  қызығушылық  деңгейлерін  анықтау 

мақсатында  жүйелі  сауалнамалар  алы-

нып,  зерделеніп,  мұғалімдердің  теориялық 

білімдерін  жетілдіру  мақсатында  түрлі 

семинарлар 

ұйымдастырылып 

отырды. 

Нәтижесінде  мектептегі  әдістемелік  қызмет 

жандандырылып,  семинарлар,  әдістемелік 

күндер, апталықтар, «Озық ойлар жәрмеңкесі» 

т.б  іс-шаралар өткізілді.

Мұғалімдердің  кәсіби  шеберлігін  арт-

тыру  және  олардың  шығармашылықпен 

жұмыс  істеуіне  жағдай  туғызу  мақсатында 

«Ізденіс»  шығармашылық  тобы    озат 

тәжірибелі  мұғалімдердің  іс-тәжірибелері 

арқылы  педұжымның  әдістемелік  біліктілігін 

көтеру,  жаңа  технологияны,  әдіс-тәсілдерді  

үйрену,  тәжірибеге  енгізу  және  насихаттау 

мақсатында  жұмыс  істеп      келеді.  Мұғалімнің 

шығармашылық 

ізденісінің 

нәтижесі 

– 

оқушылардың  білім  сапасы.  Мектебіміздегі 



шығармашылықпен  жұмыс  істейтін,  озат 

тәжірибелі  ұстаздарымыздың  сабақ  беретін 

сыныптарындағы  білім  сапасының  көрсеткіші 

жоғары екендігін атап айтуға болады. 

Ұлтымыздың 

ұлы 


ұстазы 

Ахмет 


Байтұрсынұлы  «Мектептің  жаны  –  мұғалім. 

Мұғалім  қандай  болса,  мектебі  һәм  сондай 

болмақшы» дегендей, мектебімізде қазіргі за-

ман талабына сай оқу үрдісіне оқытудың жаңа 

технологияларын  енгізу  арқылы  нәтижеге 

бағдарланған  білім  бере  отырып,  бәсекеге 

қабілетті    шығармашыл,  білімді  тұлғаны 

тәрбиелейтін әдістемелік шеберлігі шыңдалған 

мұғалімдер  еңбек  етеді.  Бүгінгі  өмірімізге 

кеңінен  еніп  отырған  ҰБТ  жүйесінің  нәтижелі 

болуы  да  тікелей  осы  әдістемелік  шеберлікті 

жетілдіруге  келіп  тіреледі.  Мұғалімдердің  ерен 

еңбегі  арқасында  біздің  №23  орта  мектебі  ау-

дан  рейтингісі  бойынша  үнемі  алғашқылар 

қатарында көрінуде, өткен оқу жылында да ҰБТ-

де мектептің орта балы 83,8 пайызды құрап, 2 

оқушы    „Алтын    белгі“    иегері  атанып    мектеп 

абыройын тағы да бір асқақтатты. 

 Сөзімді қорытындыласам, білім - әр адамның 

ақыл-ойы  мен  өмір  танымын  қалыптастырушы 

тірек.  Сондықтан  қазіргі  мектептегі  әдістемелік 

қызметке  белгілі  бір  нәтижеге  жету  үшін 

қойылатын  бүгінгі  заман  талабы  –  өзіндік  ой-

тұжырымы  бар,  логикалық  ойлау  қабілеті 

дамыған,  өз  көзқарасы  мен  пікірін  ашық  айта 

алатын,  ақпараттар  ағымынан  қажетін  іріктеп 

ала  білетін,  қоғамдық  ортаға  икемді,  өз  жолын 

дұрыс  таңдай  алатын  жас  ұрпақ  тәрбиелейтін 

ұстаздар қызметін ұйымдастыру.

Мектептегі  әдістемелік  жұмыстарды  жүйелі 

жүргізіп, жаңаша жоспарлау оқу-тәрбие үрдісінің 

сипаты  мен  мұғалімдердің  шығармашылық 

деңгейлерінің артуына көп септігін тигізері сөзсіз.

Жанна САДЫҚОВА,

№23 орта мектептің оқу ісінің меңгерушісі.

МАМАН МІНБЕРІ


Газет Талдықорған қаласы, 

Қабанбай батыр көшесі, 32-

үйде, «Алматы - Болашақ» АҚ 

филиалы «Офсет» баспахана-

сында басылады.

Газет айына екі рет шығады.

БІЗДІҢ 

МЕКЕНЖАЙЫМЫЗ: 

Талдықорған қаласы, 

Жансүгіров көшесі, 187а. 

Байланыс телефоны: 

223329; ішкі нөмір.1143

Бас редактор Баян Шаянбаева

Жарияланған мақала авторларының пікірлері 

редакция көзқарасын білдірмейді.

«Жетісу университеті» газетінің компьютер орталығында 

теріліп, беттеледі.

Тапсырыс №145

Таралым 2000 дана

Жауапты хатшы Ү.Өмірзақов

Тілші А.Дегтярёв

Корректор Б.Жаңабаева

Беттеуші А.Кенжебекова

Суретке түсірген Б.Айменов

Газет Қазақстан Республикасы Мәдениет, ақпарат және қоғамдық 

келісім министрлігінде 2003 жылғы 02 қыркүйекте тіркеліп, 

№ 4190-Г куәлігі берілген.

Жетісу 


университеті

ОЙМАҚТАЙ ОЙ

бейсенбі, 5 ақпан, 

2015 жыл

12

ҚҰРЫЛТАЙШЫ: І.Жансүгіров атындағы Жетісу мемлекеттік университеті



Апалы-сіңілі 



құбыжықтар

Журналистер Үндістанда тұратын ерек-

ше  отбасын,  яғни  “құбыжық  синдромы” 

немесе  гипертрихозомнан  зардап  шегіп 

жүрген апалы-сіңілілер отбасын тауыпты. 

Апалы-сіңілі  құбыжықтар  23  жастағы 

Савита,  18  жастағы  Мониша  және  16 

жастағы  Савитри  Үндістанның  Пуна 

қаласына жақын маңдағы ауылда тұрады. 

Оларға  Гипертрихоз  ауруы  әкелерінің 

қанымен  берілген.  Бұл  көп  кездеспейтін, 

ұрпақтан ұрпаққа берілетін, адам денесінің 

барлық  жерін  түк  басатын  ерекше  ауру 

болып табылады.

Қыздардың  бетін  түгелдей  дерлік  түк 

басқан, олардың қастары ер адамдардың 

қастары  сияқты  қалың  және  сақалдары 

бар.  Бұндай  індеті  бар  қыздардың  ау-

ылдарында  тұрмыс  құруына  ешқандай 

мүмкіндік  жоқ  десе  де  болады.  Алайда, 

қыздар  үміттерін  үзбейді.  Олар  әрдайым 

депиляцияға 

арналған 

кремдерді 

қолданады  және  бірнеше  мың  доллар 

тұратын  лазерлік  депиляцияға  ақша  жи-

науды армандайды.

Бұл отбасында 6 қыз бар, алайда қалған 

үшеуінде мұндай ерекшелігі жоқ. Олардың 

шешелері Анита Самбхаджи Рауттың ай-

туынша  оларға  бұл  ауру  әкелері  арқылы 

берілген.  Анитаны  12  жасында  оған 

тұрмысқа шығуына мәжбүрлеген, ол оның 

тойға дейін ондай аурумен ауыратынын біл 

меген.                                                                                                          

Психологиялық проблемаға бай-

ланысты. Психологтердің пікірінше, 

кейбір  адамдар  өзіне  жұрттың  на-

зарын аудару үшін, әдемі көйлегін, 

ҒИБРАТ

ӘЛЕМДЕ ТАЛАЙ ҚЫЗЫҚ БАР...

Кешірім сұрауға 

асығайық!

Екі  ағайынды  бірде  ренжісіп 

қалыпты. 

Ағасы 


“інім 

келіп 


кешірім сұрар” деп күтіпті. Ол келе 

қоймайды. Шыдамаған ағасы інісіне 

келеді, сөйтсе інісі де сағынып жүр 

екен. Ағасын көре салып, құшақтап 

жылап жіберіпті. Сонда ағасы:

-  Сен  кішісің  ғой,  неліктен  бірінші 

болып келіп кешірім сұрамадың? – 

дейді


Сонда інісі:

- Жаным ағатайым, кім бірінші бо-

лып  кешірім  сұраса  сол  мол  сауап 

алады деуші еді. Сол сауапты өзіме 

қимай Сіз алсыншы деп 

тосқан едім, – депті көз 

жасын сүртіп.

«Ғибратнама» кітабынан.

Нашар әдет

Бір жас жігіт жаман әдеттерінен арылудың жолын сұрап бір данышпанға ба-

рыпты. Данышпан кісі оған: «Сен ана бір жас шыбықты жерден суыршы», – депті. 

Ол қиналмай-ақ суырып алыпты. Енді одан жуанын суыруын тапсырыпты. Ол до-

сын көмекке шақырып қана орынынан қозғапты. Данышпан одан да жуан ағашты 

көрсеткенде, тағы көп адам жиналып ырғаса да, орнынан қозғалта алмапты. Сон-

да данышпан: – Көрдің бе? – депті, – жаман дағдыдан бастапқы кезде құтылу 

жеңіл.  Ол  кезде  оған  өзіңнің  де  шамаң  жетеді.  Кейіннен  достарыңды  көмекке 

шақырасың.  Ал  нашар  қылықты  көп уақыт қайталап, ол  қанға  әбден  сіңгенде, 

көмекке қанша адамды шақырсаң да, бәрі кеш болады, – деген екен.

Әзірейілдің назарына 

ілінбей жүрген қария

«Естімеген  елде  көп..»  демекші, 

әлемде  небір  таңғажайыптардың  түр-

түрі  бар  екен-ау?  Үндістанның  Варанси 

кентінде әлемдегі ең қарт адамның өмір 

сүріп жатқаны анықталды. Үш ғасырдың 

куәгері  Махача  Мураси  есімді  қарттың 

жасы  бүгінде 179 жасты алқымдапты.

Үнділік  қарияның  қолындағы  бар 

құжаттардағы  деректер  бойынша  оның 

1835  жылы  6  маусымда  туылғаны 

айтылған. Қызығы,  бүкіл адамзатты жа-

сымен  таңғалдырып  отырған  кейіпкер 

1957 жылдарға дейін аяқ киім жасайтын 

кәсіпорында жұмыс жасап, 122 жасында 

сол  жерден  қызметінен  кеткен  көрінеді. 

Бәрінен  бұрын  жасының  ұлғайғаны 

соншалық,  шөпшегін  өз  қолымен  жер-

леген  ол:  “Әзірейіл  мені  ұмытып  кеткен 

шығар  деп  ойлаймын.  Ұзақ  жасағаным 

сондай,  немеремнің  немересінің  өлімін 

көрдім.  150  жасқа  жеткен  ешкім  жоқ. 

Өлімсіз шығармын мен?!”, – депті.

Сайттың 


мәліметіне 

сүйенсек, 

қарияның  денсаулығы  жақсы,  кінәрат 

болмаған.  Оның  ең  соңғы  дәрігерінің 

өзі  1971  жылы  өмірден  озыпты.  Бүгінде 

ақсақал  дүние  жүзінің  ең  жасы  үлкен 

кәрі адамы ретінде Гиннестің рекордттар 

кітабына еніпті.



Munara.kz

ҚАПЕРІҢІЗДЕ БОЛСЫН

ҚАЛАМГЕР ҚАҒЫТПАЛАРЫ

Неліктен 

кµп 

кешігеміз?



КЕШІГУ – ЭТИКА ҚАҒИДАЛАРЫНА ЖАТ 

НӘРСЕ. ДЕГЕНМЕН ЖҰМЫСҚА, САБАҚҚА, 

КЕЗДЕСУГЕ, Т.Б. ЖЕРЛЕРГЕ КЕШІГІП 

ҚАЛЫП ЖАТАМЫЗ. ТІПТІ ӨЗ-ӨЗІНЕ, 

БАСШЫЛЫҚҚА, ӘРІПТЕСТЕРІНЕ ҚАНША 

УӘДЕ БЕРСЕ ДЕ КЕШІГУДІ ӘДЕТКЕ 

АЙНАЛДЫРҒАНДАР ДА БАР.



1



2

3

4

5

Өз 


режимін 

дұрыс 


жасай 

алмағандықтан.  Мүмкін  ата-анасы 

оны  жастайынан  барлық  нәрсені 

мезгілімен істеуге баулымаған болар. 

Мұндай  кісілер  үлкейе  келе  өзін-өзі 

тәрбиелеуге ұмтылғаны абзал.

Ертерек  тұруға  дағдыланбаған. 

Түнімен компьютер ойнап не теле-

дидар көріп, болмаса түнгі клубта

көңіл көтеріп, кеш ұйықтағандықтан. Әрине 

бос уақытын қалай өткізетіндігі әркімнің өз 

еркінде. Тек мұндай адамдарға жұмыс ор-

нын ауыстырғаны жөн шығар.

Алыста  тұратындықтан.  Әсіресе 

көлік  кептелісі  көп  болатын  үлкен 

қалаларда  бұл  да  кешігудің  бір 

себебі.  Сондықтан  жұмысқа,  кезде-

суге  екі-үш  сағатқа  ертерек  шығуға 

тура келеді.

Барғысы 


келмегендіктен. 

Біреулер  істеп  жүрген  жұмысын 

ұнатпайды.  Амал  жоқтықтан 

сүйретіліп үйден шығады, жолда

міндетті  түрде  проблемалар  тап  бо-

лады:  автобус  сынып  қалады,  басқа 

автобусқа отырып кетеді, т.с.с. Өзіңізді де, 

әріптестеріңізді  де  қинамаңыз,  ұнайтын 

жұмыс тауып алыңыз. Үнемі стресте жүру 

адамды ауру қылады.

шаш үлгісін көрсету үшін әдейілеп кешігеді 

екен.  Мысалы,  үйлену  тойы  әлдеқашан 

басталып  кеткен,  сөйлеп  жатқан  асаба 

залды  қақ  жарып  келе  жатқан  кешігушіні 

байқап, қалжың айтып, қошаметтеп, орны-

на  отырғызады,  әлбетте  бар  жұрттың  на-

зары  оған  ауады.  Кешігуші  дән  риза.  Бұл 

кісілер  өздеріне  көңілі  толмайтындықтан, 

бөтен адамның жылы сөзіне зәру. Алдымен 

өзіңізді өзіңіз жақсы көріңіз, өйткені сіз же-

ке-дара, қайталанбас тұлғасыз.

Төкен ағаға 

төте өлең

 

Қаламгер Сейіт тығыз шаруасы бо-



лып театр директоры Төкен Елтебаевты 

іздейді. Театр «мәдениет басқармасына 

кетті» дейді. Ол жер «музейге кетті» дейді. 

Онда барса музей бастығы бір әйелмен 

кетті дейді. Бұған ыза болған 

Сейіт Кенжеахметов:

Таптырмайсың іздесе,

Қуып жүрмін із кесе.

Дос-жаранды ұмыттың

Не пәлең бар қыз десе? – 

деп қағаз жазып жіберіпті.

Қайтып келген 

жігіт

 

Белгілі театр өнерінің майталманы, 



режиссер Жамбылбек Есенбеков Торғай 

облыстық музыкалық драма театрында бас 

режиссер болып істеп кейін Қарағанды және 

басқа қалалардағы театрларда болып біраз 

жылдардан соң Торғай театрына қайтып 

оралыпты. Оны жаңа жұмысымен құттықтай 

келіп сатирик ақын Сейіт Кенжеахметұлы:

- Қайтып келген қыз - жаман,

Қайтып келген жігіт –жақсы, - 

деген екен.

Баспалдақ пен 

қос балдақ

 

Машина апатынан кейін аз уақыт 



балдақпен жүрген Сейіт шаруасы 

болып облыс әкімшілігіне барып 

лифтке келсе жастар жағы жапырлап 

кіріп лифт жүрмей қалады. Сонда 

сатирик:

- Ал, жастар, сендер лифт 

қосылғанша күте тұрыңдар, менің 

баспалдағым мен қос балдағым 

аман болсын, - деп лифтіні күтпей 

жүріп кетіпті.

Қырандар 

биікте тұрады

 

«Шылбырынан сан ұстаған» ағасы 



Ғафу Қайырбеков Арқалықта «Ру-

бин» дүкенінің үстіндегі Сейіт үйінде 

қонақта болады. Сегізінші қабаттан 

қарап тұрған аға ақын сол кездегі 

жас ақынға:

- Сейітжан, тым биікте тұрады 

екенсің, - дегенде, інісі:

- Ғафа, қырандар биікте тұрады, - 



деп жауап беріпті.


1   2   3   4   5


©emirb.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

войти | регистрация
    Басты бет


загрузить материал