Мүхамбетқалиев С., Ахметов К.Ғ, Ғабдуллин Х. А. Байүлы мен Жетіру және Төре, Төлеңгіт



жүктеу 27.6 Kb.

бет6/48
Дата08.01.2017
өлшемі27.6 Kb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   48

29

З
а
-
й
Й
Г
-
й
  ^ а н і »  
Н; м іт а „.  НурмүЮ1ш ;,п  -  C cplK.  Мү, ,п .   Т УРк„п
Нүрмүкан  -  „Орал  өңірі,,  (Екпінді  күрылыс)  газетіиде  жүмыс  жасады,  кешн  Кдратооии  а>лаклык  плрш я 
комитетінде  бірінші  хатшы  болды.
Байшуақтан  -  Адай,  Қүрман,  Қодар,  одан  -  Кддіралі,Қобыш.  Кддыраліден  -  Кдрасаи,  одан  -  Аскар. 
Қобыштан  -  Беккали,  одап  -  Бисенбай.
Байтілсуден  -  Оразғали,  Төреғали,  Кенжеғали,  Рэш  (Рамазан).  Рамазаннаи  -  Ж үш баіі  одан  Тастсмбск, 
Мүрат  Серік. Тастембектсн  - Дихан,  Руслан,  одан Аян.  Мүраттан  - Асан,  одан  Кдират.  Рашев  Ссрік  (1940- 
2002)  Шыңғырлау  аудандық  партия  комитетінің  бірінші  секретарі,  облыстык  атқару  комитетш щ   оіршші 
оры нбасары   қы зм етін  атқарды,  ауы лш аруаш ы лы к  ғы лы м д ар ы н ы н   к а н д и д а ты ,  Ж а р аты л ы ст а н у  
Академиясыньщ  корреспондент-мүшесі.  Серіктен  -  Ж әрдем,  одан  Ержан.
Шакдйдан - Ғабдеш,  Мүратқан, Ахметкдяи, Лайык, Мендіғалидан - Ізімғали.  Елеусінен -К урм ст.  Ғаодол. 
Қүрмспсн  -  Қүспан,  Серік.  Сабденнен  -  Қамеш,  Батыр.  Батырдан  -  Елеусін,  Қүттыбай.  Байш \ актан 
Адай,  Қүрман,  Крдар,  Өтебай,  Отарбай,  Сенғали.  Қодардан  -  Қарасай.  Кдрасайдан  -  Асқар.  Отсбаидан 
Ботан.  Ботаннап  -  Көбеш.  Көбештен  -  Ибрайім,  Мақамбет,  Смағүл.  Смағүлдан  -  Ғалымжан.  Ибрайымнан
-  Мүрат.  Ссмғалидан  -  Абдош.  Абдоштан  -  Макамбет,  Исатай,  Сырым.  Сырымнан  -  Мамбет,  Нүркен, 
Даурен.
Жамболдан  -  Ырысбай,  Куанышпай.  Ырысбайдан  -  Бидік,  Нүржан.  Нүржаннан  -  Ғайсағали,  Ссрғали. 
Куанышпайдан  - Уали.  Уалидан  -  Модцан.  Молданнан  -  Тілеген.
Өте
Өтенің  бәйбішесінен  -  Ақмырза,  Қылыш,  Қүлбай,  Бәш ек,  Төлебике;  токэлынан  -  Асан,  Үсен,  Байел, 
Қүмалақ,  Босай.
Ақмырзадан  -  Итес,  Шығанақ,  Баймырза,  Бармақ,  Қанатбай.
Итестен  -  Жаңабай,  Жәвдір,  Модда,  Сапақ.  Жаңабайдан  -  Сарт.  Ж әндірден  -  Тәтті,  Мсрген.  Тәтіден  - 
Жүмақожа,  Саюып, Жүқаш, Төйтік,  Сәлімгерей.  Сақыптан  -  Әділгерей(Әділ),  Егізбай.  Әділгерейдің бірінші 
өйелінен  -  Қаршыға;  екінші  әйелінен  -  Ғарапша,  Ж ақсылық,  Нүрболат,  Ерболат.  Ғарапшадан  -  Даркдн. 
Егізбайдан - Абзал,  Нүрлан, Ерлан,  Қахгай. Абзалдан - Ақылбек. Нүрланнан -  Смайыл,  Мүстафа. Жүкдштан
-  Саясат, Амантай.  Саясаттан  -  Берік,  Куантай.  Амантайдан  -  Әділ,  М ейрам.  М ергеннен  -  Абай.  Молдадан
-  Жоуміт.  Жоуміттен  -  Суық.  Суықган  -  Жексен.  Ж ексеннен  -  Асылбек,  Ж әнібек.  Сапақган  -  Жүмағали. 
Жүмағалидан -  Сайын.  Сайыннан -Қүспан,  Ғүмар.
Қүлбикеден -  Бекеш.  Бекештен -  Хасанғали. Хасанғалидан  -  Әлімжан,  Әндіжан,  Ғалымжан,  Бакытжан. 
Әлімжаннан -  Мүрат,  Манас, Дамир. Әндіжаннан -  Қанат,  Марат, Талғат,  Саят.  Қанаттан -  Аян.  Мараттан
-  Мадияр.  Ғалымжаннан  -  Самат.  Саматган  -  Мағжан.  Бакытжаннан  -  Бақгияр.  Бактиярдан  -  Данияр.
Босайдан  -  Оцғарбек.  Оңгарбектен  -  Иманғали,  Кенжетай.  Кенжетайдан  -  Марат,  Нүрлан.
Отеніц  Қүлбайынан  -  Есқабыл,  Оркашбай,  Демесін.  Есқабылдан  -  К^би,  Сағи.  Орқашбайдан  -  Бүркіт. 
Бүркітген - Ғүмар, Ахмет.  Ғүмардан - Камел, Болат. Демесінен - Оцғар. Оңғардан - Мақсот, Карім.  Мақсогган
- К*іби.
Сейтек
Кддыркүлүлы  Сейтекген  -  Тілеуберді,  Ырыс,  Жанғабыл,  Мөлік.
Тілеубердіден  -  Қоңыр,  Айту,  Мамбет.
Мәліктен  - Жамас,  Бестумақ.  Жамастан  -  Жаңқара,  Маяш,  Нүрбай,  Сүрбай,  Қүлан,  Бүлан.  М аяш тан  - 
Елемес,  Андамас,  Матыш,  Қүрман.  Елеместен  -  Тума,  Байшеркеш ,  Әреней.  Байш еркеш тен  -  Мауыт. 
Аңдамастан  - Жөнібек,  Бабалы,  одан - Абу, Абілхан.  Матыштан - Досай,  Қалағай,  Есей. Д осайдан  -  Есбай, 
Арыстан.  Есбайдан - Сарқүл.  Қүрманнан -  Кддір,  Садір. Қадірден - Байнияз,  Әлібек,  Ш ыны бек  Сүлеймен, 
Жансеиіт.  Байнияздан  -  Жоныс,  Жылысбай,  Әліпбай.  Жоныстан  -  Байтен,  Баймен,  Хаби  Әліпбайдан  - 
Жүмағали.  Әлібекген  -  Смағүл,  Абдарахман.  Абдрахманнан  -  Телеу,  Рахмет,  Рыскали  Төлеуден  -  Есет, 
Бисенғали,  Семғали.Рахметтен  -  Жүмабай.  Садірден  -  Алдамжар,  Қожамжар,  Қожамбет.
Шінібекген  -  Досжан,  Бекеш,  Сағиден.  Дошаннан  -  Жүмағали,Рыскдзы,  одан  -  Узақбай,  Жақсыбай. 
Бекештен  -  Ергали  одан  -  Изғали,  Бисенғали,  Дүйсенғали,  Кенжіғали,  одан  -  Сағынғали.Сағиденнен  - 
Оразғали, Дінғали.Ишанғали,  Абдуали,  одан -  Ыскдқ,  Айтқали.  Оразғалидан  -  Моддамүрат.
Нүрбайдан  -Тайбүкд.  Тайбүкадан -  Кенжеғүл,  Өте,  Игілік.
П ы ш аіШ к -  Балғыбай, Сүіщетбай.  Б ал ғы байдан-Л ею р ,  Іэбас. 
и І к ^ Ь й і с ш   'ж .« Іч о " '
Базан
КенжИлдан  -  Кдлманбст,  Кдли,  Баймүхан,  Кдлдыбек,  Сандібек.  Кдлманбегген  -  Төлеғазы  Калидан  - 
іан  ,  Қаиролла.  Базаннан  -  Тастамбек.  Баймүханнан  -  Бисүлтан,  Кднаталі.

Отсден  -  Абыш,  Мүкзш.  Абыштан  -  Даулет,  Мүқыш,
Игіліктсн  -  Жолдығүл,  Жүбат,  Есмүрза,  Досым.  Жолдыгүлдан  -  Тажібай,  Бскболат,  Ақболат,  Ержан. 
Тажібайдан  -  К^іймолда. Ақболатган  -  Тілеген. Жүбатган -  Бектілеу,  Шакет.  Бектілеуден  - Лүқпан,  Нығмет.
Есмүрзадан  -  Жалскеш,  Жүсіпалі.  Жалекештен  -  Даулет,  одап  -  Носіпқали,Бақтығали,Теңел  оданнан 
Бауыржан.  Нәсіпкалидан  -  Дархан,  Ербол.  Дарханнан  -  Мейрам.  Жүсіпаліден  -  Рахым,  одан  -  Максот, 
Мүрат.  Жүбаттан  -  Бектілеу,  одан  -  Лүқпан,  Нығмет.  Лүқпаннан  -  Ермек,Елемес.
Д осы мнан  -  Қосан,  одан  -  Ережеп,  Ермүқан,  Маржан,  Әжмүкан,  Ансс.
Ереж ептен  -  Дабыс,  Ғазиз.  Дабыстан  -  Махмүд,  Бақытжамал,  Махамбет,  Сансызбай,  Сабырғали, 
Қайырғали,  Мейрамғали.  Ғазизден  -  Тілек,  Бауыржан,  Бақытжан,  Мержан.
Ермүханнан  -  Мария,  Қамария,  Нәсіп,  Әсия,  Мақсот,  Мерует.  Мақсоттан  -  Дархан,  Дамир,  Гүлжан, 
Дастан.  Д арханнан  -  Асылай,  Абылай.  Дамирден  -  Ерасыл,  Әлихан.
Анестен  -  Төлеген,  Райхан,  Жүпар,  Күләш,  Фарида,  Қанат.  Төлегеннен  -  Данияр,  Галина,  Эльдар, 
Талғат. Даниярдан - Дария, Жайнар,  Ернар.  Эльдардан - Майра.  Қанаттан - Ансар, Айдар, Аманбек,  Камшат.
Сүрбайдан -  Итен, Амантай, Жаңай.  Итеннен -  Кемел, Ж иенәлі. Ж иенәліден -  Сейіт,  Бердібек,  Бабалы. 
Бабалыдан  -  Демесін,  Сүйесін.
Қүланнан  -  Ашықбай.  Ашықбайдан  -  Ахмет,  Мүқан.  Бүланнан  -  Қараман,  Қошан.  Тумадан  -  Қүлшық. 
Қүлшықтан  -  Есенәлі, Жамедцен, Жалелңден, Досқали,  Мүқамбетқали,  Кенжеғали.  Әренейден  -  Кеңтуған. 
Кеңтуғаннан  -Қүрақбай,  Қүбабай.  Қүбабайдан  -  Алқам,  Абу.  Бестумақган  -  Әбіті,  Сағындық.  Қүспан, 
Кеңес,  Біржан.  Әбітіден -  Тінәлі,  Әсірәлі,  Батырхан.  Әсірәліден  -  Қайырғали,  Өтей.  Әсірәлі- туған жерінде 
атақгы  жырау,  төкпе  ақын  -майдангер.  Талай  айтыстарға  қатынасты.  Жер,  ел  басшылары  жәйлі  өлендері 
болды.  М әліктен  (Айтудан)  -  Мамбет,  Ахмет,  Бөлеғали,  Мендіғали,  Қожекен.  Мамбеттен  -  Заки.  Ахметтен 
-Сағи.  Сағидан  -  Нүржан,  Ержан,  Біржан.  Бөлеғалидан  -  Зайлағи.  Зайлағидан  -  Болат,  Нүрлан,  Ерлан. 
Меңціғалидан  -  Абай.  Қожекеннен  -  Сәлімгерей.  Тәңірбергеннен  -  Еспамбет  (Ерембет),  Ж аныс  (Жиес), 
Есенбай  (Есім).
Тәңіберген
Тәнібергеннен  -  Еспамбет,  Есім.
Еспамбеттен  -Қара,  Ораз,  Айбас,  Жылқыайдар.
К^ра
Қарадан - Ақгоғай,  Байтоғай. Ақгоғайдан - Қоқан. Қокдннан - Әлдібай, Жолдыбай,  Молдабай, Тулдыбай, 
Қалдыбай.  М олдабайдан  -  Ақжігіт,  Жаужігіт.  Ақжігіттен  -  Төрәлі,  Отарәлі.  Төроліден  -  Орынғали. 
Орынғалидан - Әбілкайыр, Айткдли,  Қайыржан,  Мүрат, Кднат, Асылбек. Әбілқайырдан - Салауат.  Мүраттан
- Кднат.  Тулдыбайдан - Ж еңсек одан Тасқали.  Қалдыбайдан - Әлберген одан -  Тыным.  Ораздан -  Қарасарт, 
Болат, Айткүл, Жарты,  Пүсырман.  Қарасарттан -  Майдан,  Ш ырдай,  Ш олпанкүл, Сауан, Бастыбай,  Қаспсрі, 
Ш ерубай,  Олжабай.  Шерубайдан  -  Есей,  Айдос,  Досай.  Досайдын  бірінші  әйелінен  -  ІОшдай,  Жаидау, 
Төлеген,  Мүқаш,  Жоламан;  екінші  өйелінен  -  Түлкібай,  Кдрсақ.
Ж оламаннан  -  Қүрманәлі,  Қүрманғажы,  Өтебай,  Қазанқап.  Қазанкдптан -  Моймас,  Жарылғас,  Қарағүл, 
Отарәлі,  Отарбай.  Жарылғастан  -  Толыбай,  Естебай,  Есекен,  Тілеумағамбет.  Есекеннен  -  Ш үқыш,  Изжан, 
Тілеу. Тілеуден - Жайғали. Жайғалидан - Дүйсенбай,  Қорлыбай, Бейсен, Жүма, Сенбі. Болатган - Сарыболат, 
Кдоаболат.  Қараболаттан  -  Есір,  Қалыбай,  Сағындық.  Сағындықган  -  Сүйесін,  Ашық,  Сүйіншәлі,  Рақым, 
Салық,  Қадес, Даржан. Ашыктан  -Зинолла.  Зинолладан  -  Махсот, Дамир.  М ақсоттан  -  Тимур.  Дамирден - 
Азамат.  Сүйіншәліден  -  Қүсан,  Сисенғали,  Бисенғали,  Кенжеғали,  Оразғали.  Салықган  -  Бақыт.
Рақымнан  -  Жалғасбай  одан  -  Аманша,  Амандық,  Ізғүтгы  одан  -  Зайдеш.  Ж аржаннан  -  Тасекен, 
Бақгығали.
Жылқыайдар
Ж ылқыайдардан -  Малбай, Тоң.
М албайдан  -  Бекмағамбет,  Ерекеш,  Көбенғали.  Бекмағамбеттен  -  Ермек,  Жылқышы.
Көбенғалидан  -  Орынбасар.  Орынбасардан  -  Оңғарбай.  Оңгарбайдан  -  Нүрболат,  Бахыт.  Ерекештен  - 
Қадырбай.  Айтқүлдан  -  Намаз,  Танат,  Азнағүл,  Жағалық,  Семсер.  Семсерден  -  Түгел.  Түгелден  -  Ермек. 
Ермектен  -  Ермекбай  одан  -  Мендіғали,  Рүзкдн.  Меңдіғалидан  -  Халиолла,  Жолдығали,  Чапай,  Әбілсейіт, 
Елтай,  Олжас, Жандос.  Чапайдан - Жалғас. Олжабайдан -  Балғожа,  Ердес,  Қүлжан.  Ш ырдайдан -  Киікбай, 
М ырзабай,  Ботабай.  Майданнан  -  Бекі,  Қонжыр,  Бабаназар,  Ақкебе,  Дауіт,  Манат,  Қыдыр.  Қосбөріден  - 
Қойбағар, Жүмағүл. Киікбайдан - Бораншы.  Мырзабайдан -  Кдлмақшы. Жартыдан - Себек,  Бөбек.  Себектен
- Үсенғали.  Үсенғалидан - Темірхан,  Өтеген.  Темірханнан  -  Өтепкдли,  Рафхат,  Ришат,  Ринат.  Отспкдлидан
-  Ш ыңғыс.  Өтегеннен  -  Руслан.
Ораз

Ораздан  -  Қарасарт,  Болат,  Айткүл,  Жарты,  Пүсырман.
Қарасарттан  -  Майдан,  Сиырдан,  Есен,  Досай,  Кдсбері.
Пүсырман
Пүсырман  аталық  шежіресі  Серекешев  Сағызбай  ,  Кдзғүлов  Оңғарбайдың  берген  деректері  боиынша 
таратылып  отыр.  Сонымен  қатар  Ғиният  Жүмашевтің  Атамекен  № 
28 

2000 
жылғы  газетіндсп„Ы сық 
Пүсырман,,  атты  макала  негізге  алынды.
Пүсырмандардыц  үрпағы  Бөкей  Ордасы  қүрылғаннан  кейін  Еділдіц  бір  саласы  Тсптер  өзені  Гэойып 
қоныстанғап.  Осы  жсрдс  бүларды  патша  оскері,  Жонгір  хан  жасақтары  күшпен  кайтадан  Тайсойгаш л 
көшірген.  Қыста  жарын  шыкқзн  өзеиініц  бойында  болып  жаз  жайлауы  Ойыл,  Сағыз  озендсрінің  ооііы, 
Шынғырлау,  Торыат,  Қызымшек деген  жерлері  екен.
Пүсырмашіап  -  Алдос,  Беймырза,  Қүдияр,  Тілсу.  Алдостың  үрпағы  Сыр  боиыпда.  Беймырза  \рпағы 
бслгісіз.
Қүдияр
Қүдиярдан  -  Мамашак,  Шаншар.
Мамашақтан  -  Бақабай,  Ермек,  Аманалық,  Самалык,  Амандық.  Бақабайдан  -  Телебай,  Кепепблй, 
Ксншснбай,  К^йраибай,  Шопан,  Телебайдан  -  Беркінбай,  Дабыс,  Мырзахмет.
Кснсибайдап  -  Есенбай,  Бисенбай,  Тоқсанбай,  Болекбай,  Елемес.  Есенбаіідан  -  Ес.мағапбет,  Мүқат, 
Сүлтан.  Есмағанбеттен  -  Жалғас, Даулст,  Мейізғали,  Бақтығали,  Сақтыгали,  Орынғали,  Арсүлтан,  Малік, 
Егізбай, Жеміскэли.  Даулеттсн -  Мүрат, Мақсот.  Меізғалидан - Тауман.  Сақгығалидан - К^был.  Жемісқалидан
-  Жанқожа.
Кеншенбайдан  -  Кдзмағанбст,  одан  -  Садық-
Ш оішаннан  -  Кдзи,  одан  -  Кддыр,  одан  -  Ермск,  одан  -  Кердері,  Керейт  ,  Келімберлі.  Ксрдерідеи  - 
Текебай,  Басықара.  Текебайдан  -  Бейсеу,  Бүркітәлі.  Бейсеуден  -  Ш айқы,  Тожмағанбет.
Бүркітөліден  -  Жүмабай,  Орынбасар,  Жасар.  Жүмабайдан  -  Қайырзада.
Басықарадан  -  Отарғазы,  одан  -  Әтшібай,  Қаржаубай,  одан  -  Тыныштыбай.
Керейтгсн  -  Иса,  Дүйсе,  Шорхат.  Исадан  -  Имангазы,  Серекеш.
Имангазыдаи - Дүйсепгали, Изтілсу. Дүйсенғалидан - Тілсміс,  Тілекқабьш, Толеп,  К^йырбек. Тілемістен
-  Сембск,  Наурызбек.  Тілекқабылдап  -  Нүрлан.  Төлсптен  -  Ильяс.  Қайырбектен  -  Жасүлан,  Әнуар.
Ссрскештен  -  Есснгали,  одан  -  Сағызбай,  Батырбай,  Тсмірғали,  Кәрім,  Камал.  Сағызбайдан-Мүрат, 
Динара.Мүрнітап-Моди.  Батырбайдан  -  Ссрік,  Ноян,  Нүрлан,  Қайрат,  Кднат,  Зинет,  Дархан.  Серіктен  - 
Айді.ш,  Кдйырбек,  Аділбек.  Нояшіан  -  Нүрым,  Сырым,  Ерлан,  Ербол.  Нүрлаинан  -  Дархан.  Қанаттан  - 
Асылбек
Дүйседсн  -  Табыпбай.  Шархаттан  -  Қалыбек,  Бсрекст,  одан -  Байғазы,  одан -  Сағынғали.  Қалыбектен
-  Жантүрлы,  Байғана,  Жүмағали.
Кслімбсрдідсн  -  Шақабай,  Өтеген,  Өтеулі.  Шақабайдаи  -  Бекмағанбет,  одан  -  Абенғали,  Абілқайыр.
Ш аншардан  -  Атабай.  Атабайдың  бірінші  әйелінен  -  Байсақал,А қсақал,  Ж ансақал,  С ақалбай, 
Орынбай,Орда.
Ақсақалдан  -  Крғабай.  Қоғабайдан  -  Боқмүрын,  Аманияз,  Кдли.  Кдлидан  -  Бегей.  Бегейден  -  Аманқос, 
Байдос.  Байдостан  -  Дэмен,  Сағидолла.  Сағидолладан  -  Руслан,  Ерлан.
Жансақалдан  -  Елекбай.  Елекбайдан  -  Сансызбай.  Сансызбайдан  -  Жасар,  Көпжасар.  Көпжасардан  - 
Жайіш.  Жайіштен  -  Күтыш,  Әубәкір.  Қүтыштан  -  Жалғас,  Берік,  Толеген,  Қаршыға,  Бүркіт,  Куаныш. 
Жалгастан  -  Анарбек.  Беріктен  -  Да.мир.  Төлегеннен  -  Азамат  одан  -  Айдар.  Куаныштан-  Рүстем.
Орынбайдан  -  Райымқүл,  одан -  Нүғи,  Тыныштыбай.  Нүғидан  -  Шайхы.
Сақалбайдан  -  Байсеркеш.  Байсеркештен  -  Көпек,  К^ірасай.  Кепсктен  -  Кдазғүл,К,аным.  Кэзғүлдан  - 
Үлмекен.Үзақбай,  Онғарбай.  Үзақбавдан  -  Біләлі,  Есенәлі,  Ержан,  Нүрлан.  Біләлідсн  -  Мелс,  Мсралы, 
Ағымсалы.  Есенәліден  -  Түзілген,  Нэзірке.  Ержаннан  -  Ерхат,  Ернар,  Ермүрат.  Оңғарбайдан  -  Оразалы, 
Ерлан,Нүргүл,  Тогыь;ыз,  Гүлнар,  Роза,  Жанна.  Оразалыдан  -  Ершат,  Аида,Айна,  Жарқынай.  Ерланнан  - 
Асылтас,  Айару.  Қарасаіщан  -  Сагынгали,  одан  -  Әжібай,  Әжіғали,  Қозыбақ.  Әжіғалидан  -  Амандық 
Талгат,  Самат.
Атабайдың  екінші  ойелінен  -  Қойбас,  Күнбас,  Түяқ.  Ізбасардан  -  Мамежан,  Қосаяқ,  Бердіке,  Қоныс 
Бимырза.  Қосаяктан  - Тшеу,  Махамбет,  Шыганақ,  Сансызбай,  Мамырай,  Сары,  Кдлдыбай.  Қалдыбайдан
-  Ұлықпан,  Болғанбаи,  Қүлшықодан Әпештай.  Әпештайдаи  -  Есенғали  (1905-1965),одан  -  Сағызбай.
Қосаяқ

Қосаяктан  -  Сәндібай,  Мамырбай,  Сары,  Қалдыбай.
Сәндібай  ксзінде Ресей сенатына сайланған адам. Оның үрпакхары Ресейде Жанғала ауданында кездеседі.
Сондібайдал  -  Әндіқожа.  Әндіқожадан  -  Бегей.  Бегейден -  Ескевдір.  Ескендірден  -  Мамбет.  М амбетген
- Ахмет.  Ахметтеп  -  Бақтығали.  Бақгыгалидан -  Нүрлан,  Мақамбет.  Нүрланнан - Асылбек,  Сырым. Ахметов 
Бактығали  көп  жылдар  облыстық денсаулық сақгау мекемесін  басқарды.
Мамырбайдан  -  Лай,  Хамза деген  балдары  болған,  бірақ олардан үрпақж оқ.
Сарыдан  -  Тсмірғали  деген  арабша  өте  сауатты  молда  болған,  оның  бірер  ұрпағы  Оралдың  Қаратөбе 
ауданьшдагы  Мүхит ауылында болған  -  Ғалиев  Ермекдеген.
К^ідыбагідан  -  Иманбай.  Қабыланбай,  Көпсек,  Иманалы,  Қали,  Танатар,  Бекатар,  Сабалақ,  Есмаил, 
Уали,  Есмагүл,  Ғайшіжамал.  Ғай нижамал  өнші, домбрашы,  суырып салма ақьш,  өте көркен адам  болулы. 
Оған  ғаш ык  болған  Сарыарканың  Сегіз  сері  атанған  атақгы  ақын,  шын  аты  Мүхамбет  -  Қанапия,  1818 
кылы  туған  „Қыз  сипаты,,  дег  аталатын  133  шумақган  түратын  өлен  шығарған.  Сол  еленде  мынадай
,  олдар  айтулы:
Ішінде  Байүлы  Ы сы қ елі,
Сауыкдпыл  болады  екен  кыз-жігіттері,
К өсемін  Ы сық,  Тана  іздеп  едік 
Қалдыбай  батыр  екен  кемеңгері.
Кэдцыбай ел ішівде „Қызыл көз Кдлдыбай,, деп аталыпты,  өзі ер жүрек,  өте өжет адам болулы, жөнсіздікке 
көнбеген. 
Осы  қасиеттері  Исатай  -  Махамбет  көтерілісінің  басшыларының  бірі  болуына  итермелеген. 
Өз әулетінен согысқа 12 адам катысқан. Сол соғыста Кдлдыбай өзі, үлдары Есмағүл, Уали, Танатар,  Бекатар, 
Ғайнижамалқызы  оққа  үшқан.  Қабыланбай  мен  Есмайыл  патша  әскерінін,  қолына  түсіп  трибуналмен 
сотталып,  Сібірге айдалып кеткен.  Қабыланбайдың колға түсіп түтқындалумен байланысты патша әскерінің 
қолбасшысы подполковник Геке Орынбор  генерал - губеранаторына хат жазғанда оны былай деп сипатгапты: 
„  Он молодец  собой,  отважен,  находясь  при  Исатае с самого начала везде действовал  с  ним в чем  ничуть 
не запирается, показывая и теперь твердый дух...,,  (из архива военного трибунала  Оренбургского  губернатора 
1836 -  1838 гг. Лист 441).
Қабылапбайдап  -  Қүлшық,  Ш онканай,  Балуанахмет,  Лүқпан.  Қүлшықгың  бөйбішесінен  -  Мырзалы, 
Муса,  Қүлжан;  екінші  ейелінен  -  Ж ақия,  Хамит,  Ш аймардан,  Ш арафи.  Мырзалыдан  -  Әбдір,  Рақыш, 
Рахмет,  Рамазан.  Толеуғалидан - Өтеген,  одан - Тілекқабыл,  Қайрат,  Берік.  Мусадан -  Сатыбалды,  Қазжан, 
одан -  Есен.  Күлжаннан - Тәжім, Ертеже, Ақгежі. Ж ақиядан -  Ескали.  Хамш теп -  Ш өкес, одан - Жарылғап, 
Ж ақып, Жакай.
Ш онқаңайдан  -  Сейіт,  Ескендір,  Идрис,  Ахмет,  Биат,  Төленгіт,  Бейтіле,  Ш опан,  Қожан,  Донай. 
Ескендірден  -  Нүрлан.  Ахметтен  -  Изтілеу.  Биатган  -  Телман,  одан  -  Қожан.  Ш опаннан  -  Сағындық.
Балуахметтен  -  Арыстаналы,  Қүрманғазы,  Оразалы,  Наурызалы,  Бекежан, Жетібай,  одан  - Түрсынбай, 
одан  -  Қожық,  Серік,  Махан.  Жеті  байдың  екінші некесінен  -  Ағыс.
Лүқпаннан -  Иманқүл,  К^мал,Куапыш, Шабазкерей,  Кенжеғазы. Иманқүлдан  - Жаймағанбет, Әнуарбек. 
Қгімалдан  -  Марат,  Рустам.  Лүқпанүлы  Куаныштан  - 
Айтмағанбет,  одан  -  Салімгерей,  одан  -  Сайын, 
Сакен,  одан  -  Саден.
Қалдыбайдың баласы Көпсектен - Ғабдолла, Байдолла,  Қүбаш. Ғабдолладан - Ш айдарахман,  Қүлрахман, 
Бисенқұл,  Тоғай.  Қүлдырахманнан -  Ержан  .  Қүбаштан - Төлеген, Жүмабай, Даулет,  Нүрым. Жүмабайдан
-  Ғаббас.
Қалдыбайдың бір баласы Иманалыдан - Дүзім, Темірғазы, Ж анүзақ,  Балқи, Д әукзра, Дүйсенбай,  одан  - 
Нүрқжа,  Нүркей  бүлардың  үрпағы Теректі ауданында.
Кдлдыбайдың  баласы  Қалидан  -  Кдлаулы,  Басанбай,  Яр,  одан -  Хасан,  Әпетай.
Қалдыбайдың баласы Иманбайдан - Бақьпжан, Балсүлтан,Әміржан, М әліке, Қарағай,  Кдпыш.Батырхан, 
одан -  Ж үмабек,  Өтеп.  М әлікеден -  Сағидолла,  Төлеген,  Кдрағай,  одан  -  Сүйінішелі,  Нүртаза.  К^пыш тан
-  Нүрым,  Жүмақүл,  Ғаббас.  Сүйінішәліден  -  Есберген.
Пүсырман үрпағы  Қожахметтен -  Қүныскерей.  Ол шын мәнінде баскесер де,  бүзакы да болмаған,  кеңес 
тәртібіне  қарсы   күрескен  батыр  адам  болған.  Қүныскерей  1885  ж ы лы   Атырау  еңіріндегі  Қ ы зы лқоға 
ауданындағы  Тайсойған  қүмында  дүниеге  келеді  ал  1965  жылы  Түркмен  С С Р -і  М ары  облысы  Кушка 
ауыданында дүние  салады.  Қүныскерейдің балалары:  Айжан,  Аитмүхан,  Есет,  Болат.

СҮЛТАНСИЫҚ
Маскдр
Асқар
Тана
Алаша
Әлке
Ацыздың түбі ақиқаткд үласып шындыккз жетелейді дегендей баршага мөлім түстарынын өзі бес ғасырдаіі 
уақыт  алады  скен.  Яғни  Сүлтансиықгың  арғы  аталары  Алшын  қыпшақгар  дәуіріндс  белгілі  болса,  1400 
жылдары  қазақ жері жеке  хандықкд  бөліпгенде  олардың үрпақгарының  ірге  тасыда  калапды  деген  үғымда 
тсріс  болмас.  Содан  бері  олар  өз  алдына  мемлекет  болмағанмен  әз  үрпактары  тіршілік  етігі  отырган 
жсрлерііще  қажет болғаи  сыртқы-ішкі  мәселелерді өздері  шешіп,  өршітпей  түсінісіп  келген.  Оны  олардын 
өмір  жольша  үңілсек  бүкіл  қазақ халқы  мен  Байүлының  басқа  аталарымен  кіші  жүздіц  басынан  шыдғыс, 
ноғай  заманынан  бері  қалмакден  Жонғар,  Торғауыттардың  шапқыншысы  өткені  куә.
Қалмактармен  өзара  кырқысу  жүз  жылға  созьиіған.  Бірде  олар  жеңсе,  бірде  бүлар  жеңіске  жстксп. 
Бірінің адамын бірі күлдыккэ салып,қыздарын алып солардан үрпақгар да тарағаны жасырын смсс. Ақтығыігда 
кдлмакгарды  ойсыратып жеңіп,  соның  нәтижесінде  елін  қорғап,  жерін  сактап  қалған.
Сүлтансиық балаларының басын біріктіріп,  кейінгі үрпағына өздерінің  атын үранға  қалдырғаи Даукара, 
Малайсары,  Байбарақ,  Жиембай,  Қаратайлар  елдіктің,  татулықгың,  бірліктің  туын  көтере  де,  үстай  да 
білді.  Жерінің  түтастығын  сақгауға  кднын  төгіп,  жанын  аямаған.  Найзаньщ  үшымен,  білекгің  күшімен 
осынша кең жерді сырттан келген жауға бермеген.  Өздері басқадан жер іздеп ешкімге тимеген.  Сүлтансиық 
үргіакларыныц  ата  қонысы  келесі  бетте  көрсетілген.
Ата-бабалардың  осындай  дәстүрін  қазіргі  үрпақгар  бағалай  білгені  жөн.  Олар  келеш ек  үрпақка  сол 
достүрді  сақтауға  одан  әрі  жалғастыруға  әркэшанда  дайын  екендігін  бүкіл  әлем  халқы  алдында  өздерін 
таныта  білуі  тиіс.  Сол  үшін де  тарихын  білуі  азаматгық борышы.
Сүлтасиықган  -  Маскар,  Аскэр,  Тана,  Алаша,  Әлке  туған.
Тсбстсй  қызыл  мақпал  Сегізқиық,
Байүльшың  баласы  Сүлтансиық,
Данасы  мен  кдрасы,
Ішінде  жоқ бөтен  аласы,
Ойда да,  қырда да  бастары біріккен,
Бес  сауыттың жағасы,
Шатақ болып жау шықса,
Ағайын туған арасы.
Қайырлы  болсын,  дейді  екен 
Найзадан  түскен жарасы.
Қай  орында  болсада 
Барлығының  силайтын,
Масқар  екен  ағасы!
Даркдн  кең  далада  еркін  өскен  аталардан  калган  сөз.  Бес  сауыттың  жағасы  дегені  бес  бала  үлкені  - 
Маскдр. 


МАСКДР
Қүрман 
Өтебай 
Бабаназар 
Жәдік 
Атойнақ 
Қадырқұл 
Қырықсадақ 
Төлеке  -  Кднай
Үраны  -  Кдратай 
Таңбасы -  Бакдн
>,Ү
Масқар  Сұлтансиық баларыныц  ағасы  болып  саналады.  Арғы  аталары  Батыс  М онғолияда  мекендейтін 
түрік тектес Хотон жүртына енетін жеті атаның біреуі.  Солардан бөлініп батысқа қоныс аударуы,  ертерекген 
қазақ халқын кұрайтын  кауымдастыктарға  енуі  мүмкін.  М асқардың  бір  атасы  Қыры қсадақ Кдракдлпақгьщ 
кәндскілі  руының  қүрамывда,  Өзбектер  аталықгарыныд  қүрамыіща,  ұлы  жүздің  Ш аныш қы лы иың  Балы қ 
атасывда  аталады.
35

I
Баты с  өл кен і  м екен д ей тін   М асқарлар  к е г із ін е к   Ж ай ы қты ң   к ҮМШЬігас  жагьі  і^үкар  б стін де 
шоғырланған.Бұл өңірде олардың аталарымен аталатын жерлер осы кезге деиш сақгалған.  ь*л  М ^ к д р -м  ль  і 
Г £ б а н ы , ата қонькьі деуге әбденсияды. Дегенмен, тарихкөш інің барысьшда Маскарлар ата-ашга  бел  ш 
еркезде ел табанынан ауып Батыс өлкенің әр жеріне қоныс аударулары болған.  Оның себептері б арш ы л ы ^ 
Әсіресе  ондай  көшу  Сырым  Датовтыд  бастауынан  алса,  соңғы  жаиылыс  іздеу  түрлі  саяси-экономикалы к 
жағдайлар  эсер  еткен.  Маскдрлардын  басым  көпшілігі  Ж айық пен  Едіддщ  арасын  қоныстанған.
Жиембет Тана-Сүгір Мырзалы ұлы  елін сағынып жырлаған  “Жасаған жаббар ием бергей жәрдем  деген 
өлеңінде:
Есен  де  мекен  сау  мекен,
Сұлтансиық баласы,
Сүлтансиық  ішінде,
Масқар  екен ағасы.
Мырзакелді  Ер Дөнен,
Әлдеберген,  бабасай.
Естек, Мастек бай Туман,
Үркін,Сеті,  би  Шолан 
Тыным бір  төге  ғажайып,
Дөулетгің  қүйған  сағасы.
Тарылғаңда  қодда жоқ,
Шөлдегенде жолда жоқ,
Аралсынды  Арыстан,
Тоғайбайдай данасы  -  деп  Масқарлардын, атакты-атакты  аталарын,  батырларын айткдн екен дейді.
Алдымен оқырмандар естеріне ескерте кететін бір ж әйт кейбір аталар арасында үзілістер болады. Өйткені 
олардың  аггары  әртүрлі  себептер  мен  тарихта  қалмаған.  Мүндай  жағдайларда  түстарына  көп  нүкте  (...) 
түсіп отырады.
Маскдр аталығын шежіресін жинақтаған техника ғылымдарының кандидаты  доцент Сағынаев Хайролла.
Масқардан  -  Ақанай,  Акзнайдан  - Жөндібай,  Ж өндібайдан  -  Қаратай  туған.  Осы  Қаратай  М асқардың 
үранына айналған  ірі түлға.  Оның кей бір  шежіре  нүскаларында  „аңны,,  „ү„  ,  „т„  өрпінің  „л„  әрпі  болып 
жаңсақ тіркесуінен  Қүралай  болып  кеткенін  ескерген дүрыс  болады.
Кдратайдан  -  Қүттықадам,  Масақ.
Қүттыкдцамнан үш бала  - Қүрман, Өтебай, Бабаназар;  Масақган бес бала  - Жадік,  Атойнақ, Крдыркүл, 
Қырықсадақ,  Төлеке  -  Кднай.  Масқардын  сегіз  арысы деген  осылар.

1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   48


©emirb.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

войти | регистрация
    Басты бет


загрузить материал