Мемлекеттік қызметкерлерді қыс қарту идеясы осыдан үш-төрт жыл бұрын



жүктеу 0.65 Mb.

бет1/6
Дата10.09.2017
өлшемі0.65 Mb.
  1   2   3   4   5   6

ИӘ

– Мемлекеттік қызметкерлерді қыс-

қарту идеясы осыдан үш-төрт жыл бұрын 

да шыққан еді. Премьер-министр сол 

кезде «мемлекеттік қызметкерлердің са-

нын 10 пайызға қысқарту қажеттігін» айт-

қан болатын. Сондай-ақ бұл идея 2005 

жылы да Президент Жолдауына сәй-

кес «мемлекеттік қызметкерлерді үштен 

бірге қысқарту керек» деп көтерілді. 

Қысқартуды сол кезде жүргізген дұрыс 

болар ма еді, бірақ дәл қазір, меніңше, 

бұл дұрыс емес-ау. Себебі бүгінгі таңда 

мемле 


кеттік қызметкерлердің санын 

азайтатын болсақ, онда бюрократизм 

одан сайын өрши түседі. Неге десеңіз, 

біздегі қағазбастылықтың себебінен 

мем лекеттік органдар жұмыс ауқымын 

иге ре алмай жатыр.   



ЖОҚ

– Біріншіден, мемлекеттік қызмет-

керлерді қысқарту сапалы жүргізіле тін 

болса, қысқарту қажет болатын адам-

дарды қысқартып жатса, ол еңбек сапа-

сы мен өнімділігіне әсер етпейді. Ал егер 

«әйтеуір, қысқарту керек» деп басшы-

лар өзіне ұнай қоймаған, бірақ жұмы-

сын жақсы істейтіндерді сарапта май 

қысқартып тастаса, бұл, әрине, еңбек 

өнімділігіне кері әсерін тигізеді. Сон-

дықтан да басшылар, ең бірінші, жұмыс-

тан шығармас бұрын қол астын дағы 

қызметкерлердің арасында сарап тама 

жүргізу керек. Практикада мынадай жағ-

дай кездеседі, көбіне жұ мысқа кейін 

келген адамды қысқартып тастап жатады. 

Ал оның жұмыс сапасына көңіл бөліне 

бермейді.   

Республикалық қоғамдық-саяси ақпараттық газет      

Наталья БРЫНЦАЛОВА:

– Менің күйеуімнің миы ме-

нің фигурам сияқты мінсіз бол-

ғанда жақсы болатын еді.



(Ресейлік саясаткер 

Владимир Брынцалов 

туралы айтқан сөзінен 

http://perly.ru сайтынан)

№160 (386) 

17 қыркүйек

жұма


2010 жыл

...де

дiм-ай, а

у!

3-бетте

Бәкір ӘБДІЖӘЛЕЛ, 

саяси ғылымдар докторы:

Уәлихан ҚАЙСАР, 

саясаткер:

3-бет

5-бет

7-бет

Жанкүйерлер 

депутаттарға 

жалтақтайды

Қазақ тілі 

хинди тілімен үндесті

Біләловтің бастамасы 

бір жылға жетпеді



www.аlashainasy.kz

e-mail: info@аlashainasy.kz

147,29

191,80

4,76

21,83

1,29

10572,73

1488,84

1470,73

79,11

1269,4

Таяуда мемлекеттік қызметкерлердің 

санын 15 пайызға қысқарту жайында Пре-

зидент Жарлығының жобасы әзірленіп 

қойғанын білдік. Есептеп отырсақ, шамамен 

25 мыңға жуық адам қызметінен босатыла-

ды екен. Бұдан мемлекет бюджеті біршама 

қаржыны үнемдеп қалатыны да анық. Бірақ, 

екінші жағынан, мұның артында қаншама 

отбасының тағдыры тұр. Қысқартуға он 

шақты ғана адам емес, мыңдаған адам ілі-

гетіндіктен, оларды жұмыспен қамту жағы 

да ескерілуі тиіс. Өйтпеген күнде ертең 

жұмыссыздық белең алуы мүмкін. Үкімет 

осындай шешім қабылдамас бұрын, оның 

әлгіндей «жіңішке» тұстарын ескерген болар 

деген үмітпен біз де мәселені таразы басына 

тартқанды жөн көрдік. 

Жаңарған Түркі қағанатына 

қадам бастық

Жалғасы 2-бетте

Елбасы саммит аясында бірқатар кездесу-

лер өткізді. Алдымен Түркия басшысы Абдолла 

Гүлмен саммиттің күн тәртібіндегі мәселелер 

мен ынтымақтастық жайын қозғады. Бұдан 

кейін Президент осы елдің премьер-минис-

трі Режеп Тайип Ердоғанмен кездесіп, екі 

мемлекеттің экономикалық ынтымақтастық 

мә се лелерін талқылады. Саммит аясында Нұр-

сұлтан Назарбаев басқосуға келген өзге де 

әріптестері Роза Отунбаевамен және Ильхам 

Әлиевпен кездесті.

Жалпы, түркітілдес мемлекет басшылары бас-

қосуды 1992 жылы бастаған болатын. Мәдени 

құндылықтары ортақ халықтар басшыларының 

бұл жиынында тек қана руханиятқа қатысты 

дүниелер емес, сонымен қатар қатысушы мемле-

кеттерге жаңа мүмкіндіктер ашатын экономикалық 

проблемалар, аймақтық қауіпсіздік мәселелері 

де ашық көтеріледі. Түркі елдерінің Парламент-

тік Ассамблеясы, ТҮРКСОЙ халықаралық ұйымы 

үздіксіз жұмыс істеп жатқанымен, мемлекет бас-

шылары деңгейіндегі басқосудың мәні зор. 

Сейсенбі күні Елбасы Нұрсұлтан 

Назарбаев түркітілдес мемлекет 

басшыларының X cаммитіне 

қатысу үшін Ыстамбұл қаласына 

барған болатын. Айта кетейік, 

түрік жеріндегі алқалы жиынға 

Әзірбайжан, Қырғызстан

Түрікменстан Президенттері 

де қатысуда. Халықаралық 

хаттамаларға сәйкес, ресми 

шаралар кеше басталды.

Ерлан ҚАРИН:

ДАТ!

6-б

етте

Қазақстан ЕҚЫҰ-

ның ұмытылып 

бара жатқан  

қағидаттарын 

қайта жаңғыртты



Ерлан ҚАРИН:

6-б

етте

Қазақстан ЕҚЫҰ-

ның ұмытылып 

бара жатқан  

ұ

қағидаттарын 



қайта жаңғыртты

Жалғасы 6-бетте

«Шығысэнерготрейдке» 

ешкімнің шамасы жетпей ме?

ОЙ-КӨКПАР 



Мемлекеттік қызметкерлердің санын қысқарту еңбек өнімділігіне кері әсерін тигізбей ме?

Семейде су тапшылығы дүйсенбіден басталып, 

қазір шарықтау шегіне жетті. Бұған наразы 

қалалықтар көшеге шеруге шықпақ. Қаланың сол 

жағалауы тұтастай судан қағылып, халық ауызсу 

іздеп сеңдей соғылысуда. 

Тұрғын үйлермен қоса, өмірлік маңызы бар 

әлеуметтік нысандарға су соратын төрт бірдей 

стансының жарықтан ажырауы қала тарихында бірін-

ші рет. Ауруханаларда жоспарланған ота жасау кейін-

ге қалдырылса, толғағы жеткен аяғы ауыр аналар 

перзентханалардан үйлеріне қайтуда. Мектептер-

де қысқартылған күн тәртібі енгізіліп, оқушылар оқу 

жоспарынан қалды. Балабақшалар бүлдіршіндерді 

қабылдамайды. Алғашқы күндері ат-тонын ала қашып, 

үн-түнсіз жатып алған «Семей су арнасы» мемлекеттік 

мекемесі «Шығысэнерготрейд» ЖШС-нің есепшотына 

екі күнде 500 мың теңгеден аударып, қарызды жабу 

жөнінде кесте жіберген. Бірақ оған екінші жақ келісімге 

келген жоқ. Өткен күні Цементшілер елді мекені судан 

қағылса, келесі кезекте Роша су стансысы жарықтан 

ажыратылып, Затон ауданының тұрғындары сусыз 

қалды. «Семей су арнасының» жарыққа қарызы 185 

миллион теңге болса, оның 60 миллионын қалалықтар 

суық су үшін төлемеген. 



Еркін САҒЫНДЫҚОВ

«Семей су арнасы» мемлекеттік мекемесінің 

оңалту жөніндегі басқарушысы: 

– Бірақ ешқашан қаладағы ірі төрт су сору 

стансысы жарықтан бұрын-соңды ажыратылып 

көрген емес. Бұлар өмірлік маңызы бар нысандар 

болғандықтан, әлеуметтік нысандар зардап шекпеу 

үшін оларды электр қуатынан ажырату ақылға сый-

майды. «Шығысэнерготрейд» халыққа қиындық 

түсірмей, біздің қарызымызды сот арқылы өндіруі 

тиіс еді.

ТҮЙТКІЛ


Жарқын ТҮСІПБЕКҰЛЫ

РЕСПУБЛИКАЛЫҚ ҚОҒАМДЫҚ-САЯСИ АҚПАРАТТЫҚ ГАЗЕТ

№160 (386) 17.09.2010 жыл, жұма



www.alashainasy.kz

2

e-mail: info@alashainasy.kz

САЯСИ БЮРО

? Б I Л Г I М   К Е Л Г Е Н   Б I Р   С Џ Р А Ћ

Б I Л Г I М   К Е Л Г Е Н   Б I Р   С Џ Р А Ћ

Экономикасы бәсекеге барынша қабілетті алғашқы он мемлекетті 

атап берсеңіздер. Сондай-ақ Қазақстан қай деңгейде тұр?

Саржан ТЕМІРБЕКҰЛЫ, Қарағанды

Бүкіләлемдік экономикалық фо-

рум экономикалық бәсекеге қабі-

леттілік бойынша жыл сайынғы 

рей 

тингті осыдан бір апта бұрын 



жариялаған болатын. Сол бойынша 

алғашқы ондыққа іліккен мемле-

кеттерді атайтын болсақ, Швейца-

рия екінші жыл қатарынан тізімдегі 

алғашқы орыннан табылды. Өткен 

жылы екінші тұрған АҚШ мемлекеті-

нің биыл төртіншіге құлауы күтпеген 

жағдай болды. Ал екінші орынға 

Швеция көтерілсе, Сингапур биыл 

да өзінің үшіншілігін сақтап қала ал-

ды. Алғашқы ондыққа кезек бойын-

ша Германия (5-орын), Жапония (6), 

Финляндия (7), Нидерланды(8), Да-

ния (9) елдері енді. Бұл тізімде Қытай  

— 27-інші, Бразилия — 58, Үндістан 

— 51, Ресей — 63, Қазақстан — 72-

інші, Украина — 89, Молдавия — 94, 

Тәжікстан 116 орында тұр. Зерттеу 

нысанасына айналған елдердің жал-

пы саны — 139 мемлекет. 

САПАР

Жаңарған Түркі қағанатына 

қадам бастық

Мемлекет басшысының түркітілдес мемлекет басшыларының кезекті саммитіне барғаны 

туралы ақпараттар беріліп жатыр. Жалпы, бұл саммит дәстүрлі түрде өткізіліп келе ме?

Алма БЕКОВА, Алматы

Түркітілдес мемлекет басшыларының саммиті 

бесінші рет Түркияда өткізілуде

Бұқаралық ақпарат құралдарындағы мәліметтерге 

қанық болсаңыз, түркітілдес елдердің бұл басқосуы 

осымен 10-рет ұйымдастырылып жатқанын айтқан 

болар. Демек, аталған саммит дәстүрлі түрде 

ұйымдастырылып келеді десек әбден болады. Түбі бір 

түркі халықтарының басшылары бас қосып, кеңесіп 

тұруды 1992 жылы бастаған болатын. Ең алғашқы 

саммит Анкара төрінде өткен еді. Бұдан кейін екі 

жылдан соң мемлекет басшылары 1994 жылы тағы 

да түрік жерінде, бұл жолы Ыстамбұлда кездесті. 

1995 жылы Бішкек қаласында, 1996 жылы Ташкент 

шаһарында, ал 1998 жылы елордамыз Астанада 

өткізілді. Саммит өткізу 2000 жылы Баку қаласына, 

2001 жылы қайтадан Ыстамбұлға, 2006 жылы 

Анталья қаласына бұйырған болатын. Былтыр өткен IX 

басқосу Әзірбайжан астанасында ұйымдастырылды.

Бәсекеге қабілетті ондық



Басы 1-бетте

ТЕК ТІЛ Т

УР

АЛЫ


Біздің қоғамның тілін сындыру емес, 

санасын серпілту қиындық тудырып жатыр

– Мәдениет министрлігімен әзірле-

ніп жатқан Тіл бағдарламасына кім 

жауапты болуы керек?

– Бұл мемлекеттік бағдарлама бол ған-

нан кейін, оның жүзеге асуына қоғамның 

барлық бөлшектері атсалысуы керек. Тіпті 

ешбір ресми құрылымға қатысы жоқ жеке 

адамның өзі отбасындағы жағдайды мой-

нына алса, бұл да тілді дамытуға қосқан 

үлес болар еді. 



– Мысалы, 2020 жылы қазіргі би-

лік ауысып, жаңа адамдар келеді. Сол 

кезде біз олардан осы бағдарлама-

ның қаншалықты орындалғанына 

есеп сұрай аламыз ба? Олар мұны біз-

ге дейінгілер уәде еткен деп жүрмей 

ме? Өйткені бізде сондай бір әдет бар 

ғой...

– Жоқ, бұл жолы олай болмауға тиіс. 

Себебі бұл бағдарламаны баз бір шенеунік 

жеке қабылдап жатқан жоқ, жалпы қоғам 

жұмылдыруда. Барлық тілге жауапты ме-

кемелер, қоғамдық бірлестіктер, БАҚ 

өкілдері іске тартылуда. Бағдарламаның 

дайындалуына қоғамдық бақылау бар, 

арнайы комиссия құрылған. Сондықтан 

бағдарлама орындалмай жатқан бол-

са, оған мемлекеттік құрылымдардың 

барлығы бірдей жауапты. 



– Осы «2020 жылы қазақстан-

дықтардың 90 пайызы қазақ тілін-

де сөйлеп кетеді» деген пікір көптің 

– Онда ең алдымен ғылыми тілдің 

ахуалы сөз болады. Тіл дамуы үшін ол 

ғылымның кез келген саласына кібіртік-

темей бара алуы керек. Мейлі физика 

болсын, кванттық физика немесе астра-

номия болса да. Біз, ең алдымен, қазақ 

тілінің тек әдебиет пен тарихтың тілі 

ғана болып қалмай, ғылымның тіліне де 

айналдыруының жолдарын ұсынамыз. 



– Қазір интернет желісі Қазақстанда 

өте қарқынды түрде қолданысқа еніп 

жатыр. Жастардың виртуалды сұх-

баттарында әдеби нормаларға кел-

мейтін жаңа тіркестер, слэнгтер пайда 

болып жатқан сияқты. Бұлар қазақ 

ті лін шұбарлайды деп қорықпайсыз 

ба?

– Мен, керісінше, жастардың арасын-

да қазақша слэнгтердің қалыптаспауынан 

қор қамын. Өйткені біздің жастар ата-ана 

дегеннің орнына «предки» сияқты та-

за орысша слэнг терді қолдана береді. Ал 

қазақша слэнгтер пайда болып, ол жас-

тар дың арасында сәнге айналып, кең қол-

данылып жатса, ол да қазақ тілінің екпі нін 

арттыруға септігін тигізер еді. Бірақ, әрине, 

оларды әдеби нормаға енгізіп жі беру ке-

рек деген пікірден аулақпын. Қыс 

қасы, 

жастардың арасындағы қазақ ша слэнг тердің 



пайда болуын жақсы қабыл дай мын. 

Әңгімелескен 

Сәкен КӨКЕНОВ

ЖИЫН


Мысалы, алысқа ұзамай-ақ өткен 

жылғы саммитте көтерілген мәселелерге 

келетін болсақ, Еуропаға тартылатын 

мұнай құбырларының жаңа жобала-

ры туралы, ТҮРКСОЙ аясында ортақ 

мәдени құндылықтарды қорғап, сақтау 

үшін арнайы қор құру туралы бастама-

лар кең көлемде қолдауға ие болған 

еді. Міне, осындай идеялардың жүзеге 

асуына ықпал ету мақсатында, тың 

ұсыныстарды ортаға салу үшін Прези-

денттер тағы да бас қосты. Отырыс бары-

сында түркітілдес мемлекеттердің бас-

шылары саммитке қатысушы елдердің 

арасындағы қатынастардың кең көлемді 

мәселелері, өзара қызығушылық ту-

дыратын халықаралық проблемалар 

бойынша пікір алмасып, Түркі кеңесінің 

хатшылығын құрып, оның басшылығын 

бекіту мәселесін қарады. Десе де, күн 

тәртібіндегі басты тақырып Түркітілдес 

мемлекеттер ынтымақтастығы кеңесін 

құру болды. Дүниеге енді ғана келген 

халықаралық ұйымның штаб-пәтері 

идея жүзеге асқан Ыстамбұл топырағына 

тие сілі болмақ. Шынын айту керек, бұл – 

түркітілдес елдердің көптен күткен ортақ 

жеңісі. Бұл ұсынысты ең алғаш рет осыдан 

төрт жыл бұрын өткен Анталья саммитін-

де Елбасы Нұрсұлтан Назарбаев жаса ған 

болатын. Ал өткен жылғы басқосуда жан-

жақты пысықталып, қажетті құжаттарға 

қол қойылды. Ынтымақтастық кеңесі 

 

бауырлас елдердің тілдік, мәдени, саяси 



және экономикалық байланыстарына не-

гіз болмақ. Ыстамбұлдағы «Чираган» са-

райында өтіп жатқан X саммиттің жалпы 

отырысын аша отырып, Түркия Президен-

ті Абдулла Гүл: «Түркітілдес мемлекет тер 

ынтымақтастығы кеңе сін құра отырып, 

біз тарихи қадам жасаймыз», – деген 

пікірін білдірді. Ол Түркияның Түркітіл -

дес мемлекеттер ынты мақтастығы кеңе-

сін құру туралы Нахичеван келісіміне баса 

назар ауда ра тындығын атап өтті. «Түркі-

тіл 


дес халықтардың ынтымақтастығы 

біз дің аймақ үшін өте маңызды. Біздің 

мақсатымыз – халықтарды одан ары 

бі 


ріктіріп, ынтымақтастық үшін жаңа 

мүм 


кіндіктер тудыру», – деді Түркия 

басшысы. 

Түркітілдес 

мемлекеттер 

Түркітілдес мемлекеттер 

ынтымақтастығы  кеңесінің  бас  хатшысы 

ынтымақтастығы кеңесінің бас хатшысы 

болып түрік дипломаты Халиль Акынджи 

болып түрік дипломаты Халиль Акынджи 

сайланды.  Кәнігі  дипломат  бұрындары 

сайланды. Кәнігі дипломат бұрындары 

кезінде  Астанада болды. Халықаралық 

мәртебеге ие академия, жалпы түркі та-

рихын оқып үйренумен, біздің жалпы 

мәдениетімізді дамытумен айналысатын 

болады. Нұрсұлтан Әбішұлы жалпы түркі 

мәдениетін дамытуға мүдделі барлық 

мекемелер мен ғалымдарды академия 

жұмысына белсенді араласуға шақырды. 

Оның айтуынша, бұл салада халықаралық 

ТҮРКСОЙ ұйымының рөлі орасан. Осыған 

орай ТҮРКСОЙ өкілеттілігін кеңейтіп, оның 

қызмет ету ауқымын арттыру қажет. Ба-

уырлас Қырғыз еліндегі жағдайды Қазақ 

елінің басшысы көтерді. «Белгілі болып 

отырғандай, көршіліс Қырғызстанда орын 

алған қиын жағдайдың басты себебі — 

әлеуметтік-экономикалық мәселелердің 

шешілмеуі. Бауырлас қырғыз халқының 

басына түскен жағдай барлығымызды 

алаңдатады. Қазақстан Қырғыз Респуб-

ликасына жан-жақты қолдау танытып, 

ЕҚЫҰ төрағасы ретінде де екіжақты негіз-

де гуманитарлық көмек беруде», — деді 

Нұрсұлтан Назарбаев. Елбасы көрсетілетін 

көмектің қаржылай жағына емес, оның 

нақтылығы мен тәжірибелік тиімділігі-

не назар аудару керек екенін атап өтті. 

Осыған байланысты Н.Назарбаев нақты 

және бірлескен шаралар қолдануды 

ұсынды. Мысалға, бас қосып отырған 

адамдардың ынта-ықыласына байланыс-

ты. Сол ынта мен ықыласты пайда бол-

дыратын тетіктер: талап қоя білу мен 

ынталандыра білу. Сондықтан 2020 

жылы халықтың 90 пайызы қазақ 

тілінде сөйлейді деген ұранды өзімізге 

қойылған талап деп қабылдасақ та 

болады. Меніңше, бұл ұран дұрыс 

тасталды. Себебі ол мемлекеттік тілді 

түбі бір игеру керек екенін түсіндіретін, 

санаға түрткі беретін құрал қызметін 

атқарады. Біздің қоғамның тілін сын-

дыру емес, санасын серпілту қиындық 

тудырып жатыр. 

– Халыққа тіл үйретудің жолдарын 

әркім әрқалай ұсынып жатады. Оның 

ішінде қарапайым, қарабайыр жол-

дары айтылады. Ал сіздер ғылыми 

институт ретінде мемлекеттік тілдің 

арнасын кеңейтудің әдістемелерін 

ұсына аласыздар ма, ұсынып жатыр-

сыздар ма?

– Иә, ұсынып жатырмыз. Біз тілдің 

лингвистикалық қырларын қарастырып, 

қазіргі жағдайда қазақ тілінің қарым-

қатынас құралына айналуының жолда-

рын зерттеп-ақ жүрміз. Мекеме ретін-

дегі ұсыныстарымызды алдағы уақытта 

министрлікке табыстамақ ойымыз бар. 



– Мекеменің құпиясы болмаса, сол 

ұсыныстарыңызда не қамтылғанын 

айтып өтесіз бе?

көңіліне қонбай жатыр. Бұған ешкім 

сене алар емес. Жалпы, осындай ме-

жені бағындыру ғылыми тұрғыдан 

қарағанда мүмкін құбылыс па?

– Ғылыми тұрғыдан қарағанда, ақыл-

есі толық адамның 10 жылдың ішінде үш 

жаңа тілді игеріп алуға шамасы жетеді. 

Демек, бұл айтылған межеге қол жеткізу-

ге адамның физикалық мүмкіндігі жетеді. 

Ал оның шынайы өмірде көрініс беруі 

Вице-министрдің сөзіне қарағанда, 

Вассенаар келісіміне қосылу, ең алдымен, 

қарапайым қару-жарақтардың заңсыз 

айналымын жою бағытында көп жақты 

экспорттық бақылауды күшейтуге ықпал 

етеді. Әрі жеңіл атыс қарулары мен оқ-

дәрілерге қатаң бақылау орнату арқылы 

түрлі қақтығыстардан алдын ала сақтануға 

мүмкіндік береді. 



Болат СЕМБИНОВ, ҚР қорғаныс 

министрінің орынбасары:

— Қазақстанның ЕҚЫҰ-ға төра-

ғалық етуі өңірлік экспорттық диалог-

ті дамытуға әрі қару-жарақтың заң-

сыз айналымымен күресу бағытын да 

ҰҚШҰ, ШЫҰ сияқты түрлі өңірлік 

ұйымдармен жаңа тәжірибелік бай-

ланыстар орнатуға мүмкіндік беріп 

отыр. Мұндай аймақтық ұйымдар-

мен ынтымақтаса жұмыс істеу Ор-

талық Азияда қауіпсіздіктің тиімді 

әрі тұрақты сәулетін қалыптастыруға 

ықпал етеді. Осы бағытта біраз ша-

ралар атқарылып, еліміздің Вассе-

наар келісіміне қосылу мүмкіндіктері 

қарастырылуда. 

Бүгінде өзекті мәселеге айналып 

отырған жеңіл атыс қаруларын таңбалау, 

делдалдық қызмет, экспорттау мен им-

порттауды бақылау және халықаралық 

стандарт мәселелерін талқылауға бағыт-

талған «Орталық Азиядағы жеңіл атыс 

қаруларының заңсыз айналымымен кү-

рес» тақырыбындағы екі күндік бас 

қо-


суға қазақстандық мамандармен қатар, 

Венгрия, Литва, АҚШ, Қырғызстан, Түрік-

менстан мен Тәжікстаннан келген өкілдер 

қатысып жатыр. 



АНЫҚТАМА

Вассенаар келісімі 1996 

жылы Нидерландының Вассе-

наар қаласында 33 мемлекеттің 

қатысуымен жасалған. 

Мақсаты – келісімге қатысушы 

мемлекеттердің күшін біріктіру 

арқылы саяси тұрақсыз мемле-

кеттер мен түрлі қақтығыстар 

орын алған өңірлерге қарапайым 

қару-жарақтар мен жоғары техно-

логияларды экспорттау бойынша 

бақылауды ұйымдастыру. 2008 

жылғы мәлімет бойынша Авс-

трия, Аргентина, Италия, Латвия, 

Мальта, Люксембург, АҚШ, Түркия, 

Финляндия, Франция сияқты 

әлемнің 40 мемлекеті Вассенаар 

келісімінің қатысушылары болып 

табылады.

Жансая СЕРҒАЗЫҚЫЗЫ

Қару айналымын 

бақылауға арналған 

халықаралық келісім

Қазақстан қарапайым қару-жарақ және қос қолданыстағы тауарлар 

мен технологиялар экспортын бақылауға бағытталған Вассенаар келісіміне 

қосылуы ықтимал. Қазір осы бағытта жұмыстар жүріп жатыр. Бұл туралы 

Алматыда өткен жиында еліміздің қорғаныс министрінің орынбасары 

Болат Сембинов мәлімдеді. 

түркітілдес мемлекеттер Ош және Жалал-

абад облыстарында мектеп, аурухана 

сияқты әлеуметтік маңызға ие нысандар-

ды сала алады. Сонымен қатар қырғыз 

жастары үшін түркітілдес мемлекеттердегі 

ЖОО-да тегін білім алуға бөлінетін квота-

лар санын өсіруге болады. Атап айтқанда, 

Президенттің айтуынша, Түркістандағы 

Қожа Ахмет Ясауи атындағы Халықара-

лық университеттің жағдайын кеңінен 

қол 


дануға болады. Мемлекет басшы-

сы Қырғызстанға көрсетіліп отырған 

көмек түгелдей Орталық Азиядағы 

бейбітшілік пен қауіпсіздікті сақтауға 

қол ұшын береді деп атап өтті. Прези-

дент түркітілдес ел 

дер Қазақстанның 

бастамасы бойынша ал 

дағы күндері 

Алматыда өтетін Халықаралық донор 

мәслихатына қатысады деген үмітін біл-

дірді. Қашанда тың ұсыныстарын ортаға 

салып жүретін Қазақстан Президенті 2011 

жылы Қазақстан, Қыр ғызстан, Өзбекстан, 

Түрікменстан мен Әзірбайжан Тәуел-

сіздігінің 20 жылдығын тойлау жөніндегі 

бірлескен шараларды өткізу туралы ұсы-

ныс жасады.




  1   2   3   4   5   6


©emirb.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

войти | регистрация
    Басты бет


загрузить материал