Жоғары лауазымға тағайындалған адамның өз командасымен келуіне үрке



жүктеу 0.75 Mb.

бет1/6
Дата08.02.2017
өлшемі0.75 Mb.
  1   2   3   4   5   6

иә

–  Жоғары  лауазымға  тағайындалған 

адамның  өз  командасымен  келуіне  үрке 

қараудың  қажеті  жоқ.  Тура  мағынасын­

да  жоғары  лауазым  дегеніңіз,  аса  үлкен 

жауапкершілік  те.  Осы  жауапкершілікті, 

артылған  сенімді  ақтай  алуы  үшін 

оған  белгілі  бір  дәрежеде  еркіндік  те 

қажет.  Қол­аяғын  тұсап,  «ана  адамды 

өз  командаңа  ал,  мына  адамды  алма» 

деген  шектеу  қою  оның  өзіне  жүктелген 

міндеттерді  нәтижелі  атқаруына  кедергі 

болуы мүмкін. Бұл – бір. Екіншіден, жалпы 

жұртқа әкімқарадан керегі – командасына 

кімдерді  алғаны  емес,  оның  нәтижелі, 

елге­жерге  пайдалы  жұмысы.  Команда 

жасақтауындағы  шектеулер  оның  жұрт 

күткендей  тиімді  жұмыс  істеуіне  кедергі 

болуы мүмкін.

Жоқ 

  –  Орталық  мемлекеттік  орган­

дарда,  жергілікті  атқарушы  билік те 

сәнге  айналған,  біздің  түсінігіміз­

дегі  командалық  басқару  жүйесі­

нің  халыққа  да,  шаруашылыққа 

да  титтей  пайдасы  жоқ.  Бірінші­

ден, командалық ойын – әу бастан 

ақша  мен  мансаптың  ойыны.  Мұ­

ның  артында  елдің  тірлігі  емес, 

коммерциялық,  карьералық  мүдде 

ғана  тұрады.  Екіншіден,  бұл  тәсіл 

қоғамның өз ішінде жасанды «кінәз 

топтардың»,  «ақ  жағалылардың» 

қалыптасуына, касталық, әлеуметтік 

бөлінушілікке алып келді.Үшіншіден 

және  ең  қатерлісі,  біз  халыққа 

қызмет  ету  ұғымын  ұлыққа  тәу  ету 

әдетімен шатастырып алдық.

Республикалық қоғамдық-саяси ақпараттық газет      

Уго Чавес, 

Венесуэла Президенті:

«Бізде семіздер көбейіп кетіп­

ті.  Отырып­тұру  жаттығуын  жа­

сап, дұрыс тамақтану керек... мен 

семіздік туралы әйелдерге қатыс­

ты айтқан жоқпын, себебі олар  ды 

семірді демейді, кішкене толысты 

дейді». 


(www.newsru.com сайтынан)

№204 (204) 

17 қараша

сейсенбі


2009 жыл

 

...де



дiм-ай, а

у!

3-бетте

Талғат еШеНҰЛЫ,

журналист:

айдос қаРсЫБаЙТеГІ,

саясаттанушы:

да

Был!



2-бет

5-бет

7-бет

Ой­КөКпар 

Үш бірдей президент 

тамашалаған ойын

Таланттарды тани 

білген Тәжібаев...



C

M

Y

K

C

M

Y

K

C

M

Y

K

C

M

Y

K

Экология: не бел 

кетеді, не белбеу кетеді

Премьер Үкімет 

мүшелеріне үш күн берді

Лауазымды қызметкерлердің командалық 

жүйемен іс басқаруын дұрыс деп есептейсіз бе?

қазіргі күні жаңа әкім немесе министр

агенттік басшысы ауысатын болса, жұрт сол 

саладан басқа да кадрлық өзгерістерді күтетін 

болып алды. Өйткені жаңа басшы өзінің қол 

астына бұрыннан істес, сыралғы қызметкерлерін 

бірге ала келеді. Мұны, әрине, қажетті қадам 

деп санайтындар да жоқ емес. Кей жағдайларда 

бұл үрдіс жақын туыс, рулас, жерлестерді 

тартуға дейін кетіп қалатыны айтылып жүр. 

Жалпы, кадрлық саясаттың өзіндік бір жолына 

айналып кеткен осы тәсілдің дұрыс-бұрыстығын 

ой-көкпарына салғанды жөн көрдік. 

М

әс



Ел

Е

қызылордаға қызыл судың қаупі бар

Қарашаның11­13­і  аралығында  бұл  орталық­

алматылық  ер­азаматтарға  арналған  тегін  тексеру, 

кеңес беру шарасын өткізді. Баспасөз жиынына қатыс­

қан  орталық  директоры  Мырзакерім  алшынбаев­

тың  айтуынша,  шара  барысында  700­ден  астам 

азаматтың  денсаулығы  тексерілген.  Нәтижесінде, 

ол ар дың  67  пайызының  әртүрлі  урологиялық  ауру­

ға  шалдыққандығы  анықталды.  статистикалық  де­

ректерге  сүйенсек,  қазір  әлемде  150  миллионнан 

ас там  еркек  кіндікті  белсіздік  ауруына  шалдық қан, 

ал  Қазақстанда  олардың  саны  жарты  миллион­

нан  асады.  «Бұл  тек  санақта  барлары  ғана,  ал  есеп­

ке  алынбағандары  әлі  қаншама?  Біздің  еркектер  өз 

денсаулығын  уақытында  тексертпейді,  соңынан  бұл 

дерттен  зардап  шегеді.  себебі  олар  денсаулығын 

дұрыс  деп  есептейді»,  –  дейді  М.алшынбаев.  Оның 

сөзіне қарағанда, бүгінде бұл саладағы басты мәселе 

– ер­азаматтардың менталитетін өзгерту болып отыр. 

Яғни  оларды  уақтылы  тексеруден  өтіп  тұруға  үйрету 

қажет.  сондай­ақ  бұл  жерде  дәрігерлердің  де  ер 

адамдарға деген көзқарасын өзгерткен жөн. дәрігер­

мамандар  белсіздік  ауруымен  ауыратындарға  дер 

кезінде кеңес беріп отырса дұрыс болады. ал кейбір 

дәрігерлер  бұл  мәселеге  жүрдім­бардым  қарайды. 

сол себептен де Қазақстанда еркектердің 10 пайызы 

ғана  белсіздік  ауруынан  дәрігерлер  көмегіне  жүгіне­

ді  екен.  Жиынға  қатысқандардың  сөзіне  қарағанда, 

қазір  елімізде  бұл  салада  маман  дайындауға  толық 

мүмкіндік бар. Осы бағыттағы жұмыстарды да уақыт 

оздырмай  қолға  алу  қажет.«Шара  барысында  бізге 

келген ер­азаматтардың көбі мұндай орталықтың бар 

екенін  бұрын  білмегендерін  айтты.  Екіншіден,  олар 

таңданыстарын  жасыра  алмады.  Үшіншіден,  үлкен 

рақметтерін жеткізді. Осы үш жағдайды ерекше атап 

өткім келеді», – дейді орталықтың директоры. Оның 

пікірінше,  бірінші  рет  қолға  алынған  мұндай  шара 

алдағы уақытта да ұйымдастырылады.

Нұрмұхаммед МаМЫРБеКов

Қазіргі  күні  Нарын­сыр­

дария алабында су деңгейі кө­

теріліп  тұр.  Осы  күндері  онда 

20  млрд  539  млн  текше  метр 

су  бар.  Ол  былтырғы  жыл­

дың  дәл  осы  кезеңіндегіден 

едәуір  артық.  Қысқы  мезгілде 

«Шардара» су қоймасына жо­

ғары  жақтан  14  млрд  текше 

метр шамасында су келеді деп 

болжанып  отыр.  ал  су  қой­

масының  сыйымдылығы  бар 

болғаны  5  млрд  текше  метр. 

әзірге  аталған  орында  1,6 

млрд текше метр су жиналған. 

Оған құйылған су күннен­күнге 

көбейе түскен. 

арал­сырдария  алаптық 

су  шаруашылығы  басқарма­

сы  бас тығының  орынбасары 

Жұма хан  Нұрсейітовтің  айту­

ын  ша, дарияның жоғар  ғы бө­

лігіндегі өзге су қой мала рында 

қазір жинақ тал ған су былтырғы 

жылдан  едәуір  артық  болып 

тұр.  атап  айтқанда,  бүгінгі 

күндері «Тоқ тағұлда» 12 млрд 

720  млн  текше  метр  су  бар. 

Бұл  су  деңгейі  өткен  жылдан 

3  млрд  текше  метрге  көп. 

Осындай жағдай «Қайраққұм» 

су  қоймасында  да  кездесуде. 

сондықтан  дарияның  төмен­

гі  бөлігіндегі  қазақ  елі  қыс­

қы  маусымда  мол  суды  қа­

былдауға  қамсыз  отырғаны 

дұ рыс емес.

            

Жалғасы 3-бетте

Жуырда италия премьер-министрі сильвио 

Берлускони қазақстандық еркектердің қуатына 

іштей қызығатынын айтып еді. алайда бәрі ол 

ойлағандай емес екен. Шын мәнінде, сынақта 

болған қазақстандық ер-азаматтардың шамамен 

30 пайызы белсіз. Мұның себебі – бөріктілер 

бойындағы дерттің жария болғанынан қысылып, 

дәрігерге көрінуден бас тартады. Жарбосынов 

атындағы урология ғылыми орталығының маман-

дары кеше алматыда өткен баспасөз мәслихатында 

ерлерге қатысты түйткілдерді ортаға салды.

елімізде жарты миллионнан 

астам еркек белсіз екен

елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың тікелей байланысқа 

шығуы Үкімет мүшелеріне біраз шаруа тауып берді. Кеше 

астанада өткен селекторлық кеңесте Кәрім Мәсімовтің 

қабағынан ызғар сезілді. Үкімет мүшелерінің екі аяғын 

бір етікке тықты. Мәселені мынадан бастады: жанар-

жағармай бағасын ойыншық қылып жүргендерді 

сабасына түсіру, бағаның құбылу себебін анықтау, оны 

тұрақтандыру. 

Жеке және заңды тұлғалар үшін:  индекс – 64259. 

«қазпошта» ақ-тың барлық бөлімшелерінде жазылуға болады

Баспасөз – 2010

«алаш айнасына» 

жазылу жүріп жатыр

БасҚалар, БәлКіМ, МайМылдаН 

ШыҚҚаН Шығар, ал ҚазаҚ 

ТұлпардаН ЖараТылғаН



алдағы қыста сырдария 

өзенінде су мол болады деп 

күтілуде. арал-сырдария 

алаптық су шаруашылығы 

басқармасы мамандары 

осындай хабарды жария етті. Бұл 

хабар жергілікті жұртшылыққа 

жайсыз тиіп тұрған жағдайы 

бар. осыған орай Түрікменстан, 

Тәжікстан, қырғызстан, 

Өзбекстан және қазақстан елдері 

ара сында мемлекетаралық 

су шаруашылығы комиссия-

сының отырысы қараша айы  ның 

басында өтуі керек еді. Өкінішке 

қарай, қазіргі таңда қараша 

айы орталанып қалғанымен, 

ол отырыс белгісіз себептермен 

өткізілген жоқ. 

www.аlashainasy.kz

e-mail: info@аlashainasy.kz

149,95

223,37

5,21

21,97

1,496

10270,47

1463,29

1739,33

77,29

1128

Жалғасы 2-бетте

әділжан ҮМБеТ

ДАТ!

6-б

етте

Нәбидолла КиКеБаев:

салтан сәКеН

Елімізге жоғары октанды бензин­

нің  шамамен  37  пайызы  ресейден 

импортталады  екен.  Яғни  бензин 

бағасының  құбылуына  бірден­бір 

себеп  осында  жатыр.  Қазақстанда 

жөң кіліп жүрген шетелдік көліктердің 

барлығы анау­мынау емес, тек қана 

импорттық бензинді «сіміретіні» бел­

гілі.  сондықтан  да  жоғары  октанды 

бензинге  деген  сұраныс  та  тәуір­ақ. 

ал  біздегі  мұнай  өнімдерін  өңдеу ші 

зауыттардың  бұл  сұранысты  өтеу­

ге шамалары жетпейтіні өкінішті­ақ. 

«рес публикамызды жоғары ок тан ды 

бен зинмен  қамтамасыз  ету ге  біздің 

зауыт тардың  шамасы  жет пейді»,  — 

деді  энергетика  және  ми нералды 

ресурстар  министрі  сауат  Мыңбаев. 

Жалпы  алғанда,  ресейлік  бензин 

импортына  40  пайыз  тәуелдіміз. 

сондықтан  да  амал сыздан  көрші­

міздің қазанына қарауға тура келеді. 

Бұл  жағдайда  бағаның  құбыл­

мауы  мүмкін  емес.  өйткені  ресей­

дегі  бензин  баға сының  әлем дік 

нарықтағы  бағамен  тере зесі  тең. 

Осыған  байланысты  сауат  Мың­

баев  ресейлік  бензин  баға сын ың 

ықпалынан  тез  арада  арыла  ал май­

тынымызды  жеткізді.  «Екі  ел  ара­

сындағы  жанар­жағармай  нары­

ғы ның  өзара  ықпалдасуы  Кедендік 

одақ  құрылғаннан  кейін  бұдан  да 

айқын бола түседі», – дейді ол.

Бәсекелестікті  қорғау  агенттігі 

төра ғасының  орынбасары  Жанат 

Қо жахметов  бензиннің  Оңтүстік 

Қазақ стандағы  қымбаттау  себебін 

оны жеткізуші операторлардың қол­

дан  жасаған  тапшылығынан  көріп 

отыр.  Осыған  дейін  оңтүстіктегілер 

бағаның  қымбаттауын  бензиннің 

жетіспеушілігімен  түсіндіріп  келген. 

Ж.Қожахметов  мұның  жөнсіз  ек е­

нін  айтты.  «Біздегі  дерек  бойынша  

бұл  операторлар  жанар­жағармай­

ды об лыстан тысқары жаққа әкетеді 

ек ен  де,  Шымкенттегі  мұнай  өңдеу 

зауыттарының белгілеген бағасынан 

артық  бағаға  сататын  көрінеді»,  – 

деді ол. Бұлай деуінің себебі: Оңтүс­

тік  Қазақстанға  қазан  мен  қараша 

айының  10­ы  аралығында  жанар­

жағармай көлемі сұраныс көлемінен 

40  пайызға  артық  жеткізілген.  ал­

айда  бұл  аймақ  әлі  де  «дефицит» 

деуінен  танбай  отыр.  «Оған  қоса, 

10  қарашадағы  мәлімет  бойынша 

Шым кенттегі мұнай өңдеу зауытын да 

тағы да 22 мың тонна қалдық бен зин 

қалған»,  –  деді  Бәсекелестікті  қор­

ғау  агенттігі  басшысының  орынба­

сары.  Оның  оңтүстіктегі  әкімшілікте 

отырғандарға тағып отырған айыбы 

–  жергілікті  билік  бензинді  облыс­

тан  тысқары  жаққа  қарай  шығарып 

әкетіп  жатқандарға  тыйым  салмай 

отыр. 

Мансұр Х


а

МИТ (фо


то)

РеспубликалыҚ ҚоҒамдыҚ-саяси аҚпаРаттыҚ газет

№204 (204) 



17.11.2009 жыл, сейсенбі

www.alashainasy.kz

2

e-mail: info@alashainasy.kz

СаяСи  бюро

? Б i л г i м   к е л г е н   Б i р   с џ р а ћ

Б i л г i м   к е л г е н   Б i р   с џ р а ћ

Калашников автоматын 55 

мемлекет пайдаланады

Еуропалық әскер құрыла ма?



Ақпарат құралдары арқылы Калашников автоматы жайлы 

айтылып жатыр. Бұл қару әлемнің қанша еліне таралған?

Елдос ҚАнАтБЕКұлы, Семей

Жақында Еуроодақ елдеріне ортақ әскер құру идеясы шықты. 

Құрылғанына бірнеше жыл болған ЕО-да бұған дейін ортақ әскер болмаған 

ба?

Бақытжан БАймұхАмБЕтОв, Алматы қаласы

үКімЕт


Премьер Үкімет мүшелеріне үш күн берді

Экология: не бел кетеді, не белбеу кетеді

ынтымақтастық

санақ-2009

ШаРтаРаП


мемлекеттік хатшы 

Ресейге барды

қР  сім  ресми  өкілі  Ержан  ашық баевтың 

хабарлауынша, осы кез де суде бірқатар аймақ-

тық  проб  ле малар  жөнінде  де  пі кірлер  алма-

са ды.  Келіссөздер  нә тижесінде  2010  жыл ға 

арналған  қазақстан  мен  Ре сей  сыртқы  іс тер 

министрліктері  ара сын дағы  ынтымақтастық 

жөніндегі Ic- ша ралар жоспарына қол қойыла ды. 

Е.ашықбаев жария еткен мәлі мет ке қа  рағанда, 

бүгін сондай-ақ Бель гия астанасы Брюссельде 

қазақстан-Еу ропа Одағы саяси үн қа тысулары 

кес тесіне  сәйкес,  Жо ғары  деңгейдегі  ын-

тымақтастық кеңесінің 11-отырысы өтеді. 

мұнда 


қазақстан-Еуроодақ 

фор   ма-

тындағы  ынтымақтастық тың  қазір  гі  ахуалы 

мен даму ба ғыт тары, «Еу ропаға жол» мем ле-

кеттік бағдарла масы және Ор та лық азиядағы 

Еуро па Одағы стратегиясының жүзе ге асу ба-

рысы,  қазақстанның  2010  жыл ғы  ЕқыҰ-ға 

төрағалығы  мәсе ле ле рі  қарастырылмақшы. 

Осы  бас  қосу  шеңберінде  Брюссель де  Еу-

ро  одақ-ЕқыҰ  саяси  «үшті гінің»  ми нис трлік 

дәрістерін өт кі зу де жос пар ла нып отыр. қара-

шаның  16-18-і  күн дері  Италия  астанасында 

өтетін 

азық-түлік 



қауіпсіздігі 

жөніндегі 

дүние жү зі лік  саммит  те  –  еліміздің  сырт қы 

саясатындағы  маңызды  оқи ға лар дың  бірі. 

мемлекет  және  үкімет  бас шыларының  қаты-

суымен  дағдарыс  кезеңіндегі  ға ламның  ең 

өзекті  мәселесі  тал қыланатын  жиын ға  қа-

зақ стандық  делегацияны  қР  ауыл  шаруа-

шылығы министрі ақылбек Күрішбаев бастап 

барады.


Болатбек мұхтАРОв

Еліміздің мемлекеттік хатшысы 

әрі сыртқы істер министрі Қанат 

Саудабаев Ресей Федерациясына 

ресми сапармен ат басын тіреді. 

РФ Сыртқы істер ведомствосының 

басшысы Сергей лавровтың 

шақыруымен барған ол саяси-

экономикалық және мәдени-

гуманитарлық байланыстарды 

қамтитын қазақ-орыс екіжақты 

ынтымақтастығына қатысты 

мәселелерді талқыламақ.

16 миллион 300 мың болдық

Иранда виртуалды полиция құрылды

Баспасөз  мәслихатында  агент-

тік  төрағасы  2009  жылғы  халық 

санағының  нақты  қорытындысы 

жел тоқсан  айында  белгілі  бола-

тынын атап өтті. «нақты қорытынды 

жұмыстары  аяқталуға  жақындап 

қалды.  нақты  деректерді  әзір 

айтуға  әлі  ерте  деп  ойлаймыз»,  – 

деп  атап  өтті  ол.  Оның  айтуынша, 

елімізде  жалпы  халық  саны  соңғы 

10  жыл  ішінде  14  млн  900  мың 

адамнан  16  млн  300  мың  адамға 

көбейген. 

сондай-ақ  соңғы  он  айдың 

іш ін де  ел  экономикасында  әжеп-

тәуір  өрлеу  болған.  Бұл,  әсіресе, 

құрылыста,  жүк  тасымалы,  ішкі 

және сыртқы сауда саттық саласына 

қатысты. агенттік төрағасының ай-

туынша,  елімізде  ағымдағы  жыл-

дың  10  айында  инфляция  5,1,  ал 

тек  қазан  айында  0,4  пайызды 

құраған. Осы орайда ол өткен жыл-

ғы  инфляциямен  салыстырған да, 

осы  жылы  инфляциялық  үрдіс тің 

біршама  қысқарғандығын  атап 

өт ті.  «қазақстанда  2009  жылдың 

нәтижелері бойынша, жылдық ин-

фляция  7  пайыз  шегінде  болады 

деп  жоспарланып  отыр.  Ол  соны-

мен  қатар,  жылдық  инфляция 

дең гейі  келер  жыл  басынан  жыл 

соңы на  дейінгі  аралықта  тұрақты 

бо лады», – деп атап өтті. 

Жалпы, ағымдағы 9 айда өнер-

кәсіп  өндірісі  9,8  пайызға,  ауыл 

шаруашылығы 9 пайызға өссе, құ-

рылыс  саласы  6,4,  бөлшек  сауда 

тауар айналымы 9,7 пайызға кемі-

ген.  сонымен  қатар  екінші  тоқ-

саннан  бастап  шикі  мұнай,  табиғи 

газ,  уран,  мұнай  өнімдерін  өндіру 

біршама  артқан.  «Бес  аймақ  бой-

ынша, атап айтқанда ақтөбе, аты-

рау,  солтүстік  қазақстан,  Батыс 

қазақстан,  Оңтүстік  қазақстан  об-

лыс та рында  өнеркәсіп  өндірісте-

рі нің  ұлғаюы  байқалады»,  –  деді 

Ә.смайылов.



Бүркіт нұРАСыл,

Астана

Виртуалды  полицияда  экстре-

мис термен  күресті  жүргізуді  12 

адам  қолға  алмақ.  сарап шы лар-

дың  сөзіне  сен  сек,  тамыз  ай ын-

дағы президент сайлауы нан кейінгі 

басбұзарлық  әре кеттер ге  ғалам-

тордағы  үгіт-насихат  жұ мыс та ры 

ті келей  әсер  еткен  көрінеді.  «Ұлт-

тық  қауіпсіздікке  жауап  береміз» 

деп құ рылған Ирандағы құрылым-

ның тиімді әрі тиімсіз екеніне уақыт 

төреші.  мұны  айтып  отырған  се-

бебіміз, қазір әлем нің бірқатар ел-

дерінде  интернетті  ба қылайтын 

ор ган туралы мәселе қоз ғалып жүр. 

Еліміздің ақпарат құрал дарында да 

виртуалды полиция туралы әртүрлі 

пікірлер айтылуда.

Жарқын тҮСіПБЕКұлы

Статистика агенттігінің бұрынғы басшысы Анар 

мешімбаеваның қызметтен кетуінде ешқандай саяси астар 

жоқ. Ол жұмыстан кету туралы өтініш білдірген. Бұл туралы 

кеше еліміздің бары мен жоғын, кемшілігі мен жетістігін 

саралап отыратын статистика агенттігінде болған ашық есік 

күніне қатысты өткен баспасөз мәслихатында осы агенттіктің 

су жаңа басшысы Әлихан Смайылов осылай деді. 

Иран Ислам Республикасында полиция жанынан саяси 

сайттар мен интернеттегі қылмыстарды қадағалап отыратын 

арнайы бөлімше ашылды. Жаңа бөлімшенің бастығы 

полковник мердад Омидидің айтуынша, жаңа құрылым 

қасақана шабуылдар мен жалған ақпараттарға жол бермеу 

үшін құрылған. 

үкімет  сағатында  қоршаған  ор та ны 

қорғау министрлігінің депу тат тар назары-

на  ұсынған  тақырыбы  –  «қалдықтарды 

кешенді түрде қай та өңдеу проблемалары; 

Киото  хат тамасының  тетіктерін  іске  асы-

ру»  жай ында  болды.  Баяндама  жасаушы 

ми нистр  нұрғали  Әшімов  ұзынсо нар 

сөзге  бой  алдыр ған  жоқ.  себебі  нұрғали 

сәдуа қас ұлы  басқаратын  меке ме  баян-

дама ның  негізгі  мәті нін  халық  қалау-

лыларына  өткен  апта да  таныса  берулері-

не  мүмкіндік  ту дырыпты.  Депутаттардың 

қолында  он ың  эл ектронды  нұсқасы  да 

бол ды. Әрине, мұны төменгі палата өкіл-

дері  де  назардан  тыс  қалдырған  жоқ. 

мә селен,  депутат  Зейнолла  ал шым баев 

«министрліктің үкімет саға тына белгілі бір 

жауапкершілікпен,  дай ындықпен  келге-

нін айта кету керек, материалдарды өткен 

апта да  алдық,  кеңінен  таныстық»,  –  деп 

жылы  лебізін  білдірді.  сонымен  қатар  ол 

мәжіліс  залының  фойе сін де  орналасқан, 

ай мақтардағы 

экологиялық 

жағдай-


лардан  хабар  беретін  түрлі  ақпарат тық 

көр некі тақталардың да жақсы дайындал-

ғанын айта кетті. 

министрдің 

мәліметіне 

қараған да, 

еліміз қалдықтың астында өмір сүріп жатыр 

деуге де болатындай. қазақстанда 22 млрд 

тонна  өндіріс  және  тұтыну  қалдықтары 

жинақталған.  соның  ішінде  қоршаған 

ортаға  қатер  төндіріп  отырғаны  өндірістік 

қалдықтар.  нақтылай  айтсақ,  16  млрд 

тоннадан  астам  техногендік  минералды 

түзілімдер  және  5  млрд  тоннасы  қауіпті 

қалдықтар.  ал  жыл  сайын  еліміз  бойынша 

шамамен  700  млн  тонна  өнеркәсіп  қал-

дықтары  шығады.  Оның  250  млн  тоннаға 

жуығы  улы  қалдықтар.  тұрмыстық  қал-

дықтар  да  табиғатқа  тартымдылық  сыйлап 

жатқан  жоқ.  Жыл  сайынғы  89  млн  текше 

метр  тұрмыстық  қатты  қалдықтардың 

тек  5  пайызы  ғана  іске  жаратылады, 

болмаса  өртеледі.  министрлік  болса  бұл 

қалдықтарға қарсы қауқарсыз отырған жоқ. 

«2010-2012 жылдарға арналған қа зақстан 

экологиясы»  мемлекеттік  бағ дарламасын 

әзірлеген.  Оның  шең бе рінде  қазірше 

«Жасыл  даму  ор та лығы»  деп  аталатын 

өндіріс тік  және  тұрмыстық  қалдықтарды 

ке шенді  басқару  орталығын  құруды  ұсы-

нып отыр. Оның негізінде, бірқа тар қауіпті, 

тым  арыда  қалыптасқан  ластануларды 

жоюға,  техногендік  ми нералды  түзілімдер 

кадастрын  құ руға  және  инвестициялар-

ды  тартуға  мүмкіндік  ашылады.  Бұл  ғана 

емес,  тұрмыстық  қоқыс  және  ағынды  кә-

різ  суларын  тазарту  бойынша  эко логия-

лық  проблемаларды  оң  ше шуге,  ең  қау-

іпті  қалдықтарды  жою ға  және  қазақстан-

да  стокгольм  кон вен циясы  бойынша  ха-

лықаралық  мін деттемелерді  орындауға 

болады  деп  күтілуде.  сонымен  бірге  түр-

лі  салаларда  қай тарылмалы  өнеркәсіп 

газдарын таза лау бойынша алдыңғы қатар-

лы  жаңа  технологиялар  енгізілмек.  Және 

халық тың  әлеуметтік  жағдайына  жайлы 

тие тін жаңа жұмыс орындарын құруға орай 

жаратылмақшы.  министр  нұрғали  Әші-

мов  Киото  хаттамасына  сүйене  отырып, 

Елбасының  аз  көміртекті  энергетиканы 

дамыту  жөніндегі  тапсырмасын  орын-

дау  барысына  тоқталды.  Осы  бағытта 

министрлік  алдына  нақты  міндеттер  қой-

ылған,  департамент  те  құрылыпты.  Ен-

ді  қазақстанды  Киото  хаттамасының  Б 

қосымшасына қосу бойынша және пар никтік 

газдарды реттеу, халықаралық стандарттарға 

сәйкес парниктік газдар квоталарын сату үшін 

алаңдар  құру  т.б.  жұмыстар  атқарылады. 

Еліміздің  бас  экологы  қоршаған  ортаны 

қорғау ба ғы тында атқарылып жатқан, алда 

жос парланған ұшан-теңіз істер туралы терең 

түсіндіріп берді. Бір ғана мысал айтсақ, енді 

алматы  бастаған  бірнеше  қалада  қоқыс 

өңдейтін  зауыттар  салынбақшы.  анығында 

оны шетелден сатып алып, елімізде құрады. 

мұндай бір зауыттың бағасы 160-180 млн 

евро. үкімет сағатында халық қалаулылары 

министрге  ойларында  жүрген  сауалдарын 

қойды.  Депутат  төлебек  қосмамбетов  мұ-

най-газ  өндірушілер  тарапынан  парниктік 

газдардың  босқа  жанып  жатқаны  туралы 

мәселені  көтерді.  мәселен,  өткен  жылы  2 

млн  текше  метр  газ  жаныпты.  Бұл  елді  жиі 

мазалайтын  өзекті  жағдайдың  бірі  екені 

анық.  министр  биыл  үш  мекеменің  ғана 

ілеспе  газды  реттеуге  байланысты  жұмыс 

істеуге  рұқсат  алғанын  баян  етті.  себебі 

олар  заң  бойынша  табиғатты  пай далану 

талаптарын  орындаған.  Олар:  «қаз гер-

мұнай»,  «теңізшевройл»  және  «қа ра шыға-

нақ»  компаниялары.  Олар  тиіс ті  талапқа 

сай,  қажетті  бағдарлама ны  жаса ған,  газ 

таситын  құбырларды  жасау ға  тап сырыс 

берген. «ал басқаларына рұқсат бермейміз» 

деп  шорт  кесті  ми нистр.  Келесі  кезекте 

депутат  Шалатай  мыр захметов  «Шикізат 

өндірушілер  та би ғатқа  қатерсіз  жұмыс 

жасағанды  қа лай  ма,  әлде  айыппұл  төлеп 

құтыла ма?» деген сұрағын көлденең таста-

ды.  мәселен,  осы  саладағы  компаниялар-

дан  жыл  сайын  70  млрд  теңгеден  астам 

айыппұл  жиналады  екен.  министр  өндіріс 

орындарының  айыппұлмен  құтылғаны  біз 




  1   2   3   4   5   6


©emirb.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

войти | регистрация
    Басты бет


загрузить материал