Жаратылыстану – географиялық факультеті Химия кафедрасы 5В011300



жүктеу 258.55 Kb.

бет1/3
Дата09.04.2017
өлшемі258.55 Kb.
  1   2   3

М. Өтемісов атындағы Батыс Қазақстан мемлекеттік университеті 

 

 

 



 

 

Жаратылыстану – географиялық  факультеті 



Химия кафедрасы 

 

 

5В011300 - «БИОЛОГИЯ» мамандығы бойынша кредиттік оқу 

жүйесінде оқитын студенттерге арналған 

 

БИОХИМИЯЛЫҚ ЗЕРТТЕУ ЖӘНЕ ТАЛДАУ ӘДІСТЕРІ 

(пәннің  атауы) 

ПӘННІҢ ОҚУ - ӘДІСТЕМЕЛІК КЕШЕНІ 

 

 

 



Курс – 3 

Семестр – 5 

Кредит саны - 3     

Дәріс – _15 сағат 

Практикалық сабақ (сем.)  –15 сағат 

Лабораториялық сабақ - 15х2  сағат 

Оқытушының жетекшілігімен  

студенттің өзіндік жұмысы (ОЖСӨЖ) – 23 сағат 

Емтихан –  1-ші семестрде 

Барлығы –  83 сағат 

 

 



 

 

 



 

Орал  2013 ж. 

 

 

 

1. 


Пәннің  оқу  әдістемелік  кешені  «Биологиялық  химия»  5В011300  «Биология» 

мамандығы  үшін  типтік  оқу  бағдарламасы.  -  Алматы:  Абайатындағы  Қаз  ҰПУ  (Б.№7 

03.03.05ж.) 2005    типтік бағдарлама негізінде құрастырылған.  

 

 



Құрастырушы(лар): Молдагалиева Маншук Айтугановна, оқытушы - магистр 

                                                (аты-жөні, лауазымы, ғылыми дәрежесі) 

“11“ қыркүйек  2013  ж.   № 1  хаттама 

 

 



 

Кафедра меңгерушісі:    Сулекешова Г.К.

______________

 

 



 

 

 



 

 

жаратылыстану  -  географиялық    факультетінің    оқу  -  әдістемелік  кеңесінің  отырысында 



қарастырылды. 

 

“ 24“  қыркүйек   2012 ж.   №  1 хаттама   



 

 

жаратылыстану - географиялық  факультетінің оқу - әдістемелік кеңесінің төрағасы      



Тургунбаев А.А.                 _____   

 

 



 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 



 

 


1.1.  КУРС БАҒДАРЛАМАСЫ (SILLABUS). 

1.2 Оқытушы туралы мәлімет 

Оқытушы:    Молдагалиева  Маншук  Айтугановна,  жаратылыстану  ғылымдарының 

биология бойынша магистрі  

Офис: М.Өтемісұлы атындағы Батыс Қазақстан Мемлекеттік университеті 

Жұмыс  мекен  -  жайы:  Достық    -  Дружба  даңғылы  121,  №  5  оқу  ғимараты,  Химия 

кафедрасы 17 кабинет 

Жұмыс телефоны: 50–35-49  

 

1.3 Пән туралы мәлімет 

Биохимиялық зерттеу және талдау әдістері пәні 

Семестр 15 оқу аптадан және 2 апта сессиядан тұрады. 

Бір аптада 3 кредит, әр кредит - сағат үш байланыс сағаттан (1 дәріс, 1 семинар және 

1  зертханалық  жұмыс)  және  2  сағат  оқытушының  жетекшілігімен  студенттің  өзіндік 

жұмысынан (ОЖСӨЖ) тұрады. 

Сабақтар 

Өткізілу 

уақыты 

Сабақтар 

Өткізілу 

уақыты 

Сабақтар 

Өткізілу 

уақыты 

Байланыс 

сағаты 1 

(дәріс 2) 

50 мин. 

Практикалық 

сабақ 2 сағат 

50  мин. 

ОЖСӨЖ 

1 сағат 


50 мин. 

Кредит саны – 3 

Өту орны: №  5 оқу ғимараты (Достық–Дружба даңғылы,  121), сабақ кестесі бойынша

 

Оқу жоспарынан көшірме:  

Курс 


Семестр  Кредит 

саны 


Дәрістер  Лабораториялық 

сабақтар 

ОЖСӨЖ 

Барлығы  Бақылау 



түрі 



15 


15х2 

23 


83 

емтихан 


 

 

1.4 Кіріспе 

Курстың қысқаша сипаттамасы: 

Биохимиялық  зерттеу  және  талдау  әдістері    ағзадағы  үрдістердің  химизмінің 

өзгерістерін зерттейтін ғылым.  

       Бұл  салада  несеп  нәрінің  биосинтезі,  фотосинтез,  көмірсудың  катаболизмі, 

көмірсудың аэробты тотығуы, анаболизмі, гликоген биосинтезі, липид және ақуыздардың 

биосинтезін қарастырады.  



Курс мақсаты: 

а) Студенттердің бағдарламада көрсетілген негізгі сұрақтар бойынша теориялық білім алу. 

ә) Практикумды өте отырып, іскерлік пен дағдыларды қалыптастыру. 

Курс міндеті:  

Төмендегі мәселелер бойынша студенттердің теориялық білімдерін қалыптастыру. 

а) Несеп нәрінің биосинтезі.  

ә) Фотосинтез.  

б) Көмірсудың катаболизмі. 

в) Көмірсулардың анаболизмі  

г) Гликоген (гликонеогенез) биосинтезі.  

ғ) Тағамдағы липидтердің қорытылуы, сіңірілуі. 

д) Глицерофосфолипидтердің ресинтезі. 

е) Глутамин тізбегі көмегімен аминқышқылдарының тасымалдануы  

ж) Аминқышқылдарының дезаминденуі 

 

 



Курстың мазмұны: 

1. Тақырыбы:  Кіріспе. Несеп нәрінің биосинтезі. Орнитин тізбегі және механизмі.  

2. Тақырыбы:  Фотосинтез. Жарық және қараңғы фазасының механизмі.   

3.Тақырыбы: Көмірсудың катаболизмі. Гликолиз тізбегі 

4. Тақырыбы: Көмірсулардыңаэробты тотығуы 

5. Тақырыбы: Көмірсулардың анаболизмі.   

6. Тақырыбы: Гликоген (гликонеогенез) биосинтезі.  

7. Тақырыбы: Тағамдағы липидтердің қорытылуы, сіңірілуі. 

8. Тақырыбы: Глицерофосфолипидтердің ресинтезі. 

9Тақырыбы: Глутамин тізбегі көмегімен аминқышқылдарының тасымалдануы  

10. Тақырыбы:  Аминқышқылдарының дезаминденуі  

11. Тақырыбы: Аминқышқылдарының түзу емес дезаминденуі 

12. Тақырыбы: Пуриндердің катаболизмі 

13. Тақырыбы:  Пиримидин рибонуклеотидтердің биосинтезі 

14. Тақырыбы: Гемопротеиндердің алмасуы 

15.Тақырыбы: ДНК синтезі 

 

Оқыту әдістемесі: 

Оқытудынегізгі  оқу  материалының  мазмұнын  көрсететін  және  практикалық 

білімдерін  бекітетін  дәріс,  семинар  және  лабораториялық  сабақ  түрінде  жүргізеді. 

Студенттердің  білімін  бақылауын  есептер  шығару  және  жаттығу  орындау  арқылы  үй 

тапсырмаларын  орындауын  тексеру,  тестлер,  ауызша  сұрау,  жеке  тапсырмалар, 

коллоквиум, әңгімелесу түрінде жүргізеді. 

 Пререквизиттер. Қарастырылған курсты оқу үшін жалпы және биохимия бойынша 

білімі қажет. 



Постреквизиттер. Биологиялық химия. Биологиялық пәндер. 

 

Апта  1 

Дәріс № 1 

Тақырып: Кіріспе. Несеп нәрінің биосинтезі.  

Дәріс мазмұны:  

Несеп нәрінің биосинтезі. Орнитин тізбегі 

 Әдебиет: 2,3, 4, 18, 20, 28, 30 

 

ОЖСӨЖ мазмұны:  

1.  Несеп нәрі синтезінің бұзылуы 

Әдебиет: 18, 20, 28, 30 

 

Семинар: 

Орнитин тізбегінің механизмі 



 

№1 Зертханалық  сабақ  тақырыбы:   Аминқышқылдар  

Зертханалық  мазмұны:  Аминқышқылдар  мен  ақуыздарға  түсті  реакциялар.  Қағаздағы 

хроматография әдісі бойынша аминқышқылдарды бөлу 

Әдебиет

Сеитов З.С. Биохимия. – Алматы: Агроуниверситет, 2000. – с. 40-164 

Гумаров М.Х., Ниязова Р.Е. Практикум по биохимии. – Уральск, 2005. –7-27 

 

Дәріс №  2  

Тақырып: Фотосинтез. 

Дәріс мазмұны:  

Фотосинтез үрдісі  

Әдебиет:3, 4, 14, 15, 17, 18, 19, 20, 23 


 

ОЖСӨЖ мазмұны:  

Глюкоза фотосинтезінің С

4

- жолы  


Әдебиет: 18, 19, 20, 30 

 

Семинар: 

Фотосинтездің жарық және қараңғы фазасының механизмі 



 

№2 Зертханалық  сабақ  тақырыбы:   Ақуыздар 

Зертханалық мазмұны: Ақуыздарға түсті реакциялар 

Әдебиет: 

Гумаров М.Х., Ниязова Р.Е. Практикум по биохимии. – Уральск, 2005. – с. 7-27 /18-19 б. 

бақылау сұрақтар; № 2 зертханалық жұмыстың конспектісі (2, 4-10 тәжірибелер)/; 



 

Дәріс № 3  

Тақырып: Көмірсудың катаболизмі. 

Дәріс мазмұны:  

Көмірсудың катаболизмі. Гликолиз 

Әдебиет:1-4, 15, 17-22, 24, 25, 28, 29, 30 

 

ОЖСӨЖ мазмұны:  

Ашу гликолизбен байланысы 

Әдебиет:5, 6, 8, 23, 29 

 

Семинар: 

Гликогенолиз және гликолиздің реттелуі 



 

№3 Зертханалық  сабақ  тақырыбы:Ферменттер  

Зертханалық мазмұны: Ферменттерге сапалық реакциялар. Ферменттердің қасиеттері.   

Әдебиет: Гумаров М.Х., Ниязова Р.Е. Практикум по биохимии. – Уральск, 2005. – с. 38-47 

38, 43 б. бақылау сұрақтар; № 4 зертханалық жұмыс (1-4 тәж), зерт. жұмыс № 5 (1-5 тәж/; 

тапсырма 1-16, 47-48 б./ 



 

Дәріс № 4  

Тақырып: Көмірсулардың аэробты тотығуы 

Дәріс мазмұны:  

Көмірсулардың аэробты тотығуы  

Әдебиет:1-4, 15, 17-22, 24-25, 28, 29, 30 

 

ОЖСӨЖ мазмұны:  

Пируваттың декарбоксильденіп тотығуының реттелуі 

Әдебиет:17-22, 24-25, 28, 29 

Семинар: 

Пируваттың декарбоксильденіп тотығуы 



 

№4  Зертханалық  сабақ  тақырыбы: Витаминдер 

Лабораторияның мазмұны: Витаминдерге сапалық реакциялар 

Әдебиет: Гумаров М.Х., Ниязова Р.Е. Практикум по биохимии. – Уральск, 2005. –  с. 49-60 



 

Дәріс № 5 

Тақырып: Көмірсулардың анаболизмі  

Дәріс мазмұны:  

Көмірсулардың анаболизмі.   

Әдебиет:1-4, 15, 17-18, 20-22, 28, 30, 33  



 

ОЖСӨЖ мазмұны:  

1.  Гликонеогенез механизмі 

Әдебиет:20-22, 28, 30 

 

Семинар: 

Глюкоза биосинтезі 



 

№5  Зертханалық  сабақ  тақырыбы: Көмірсулар. 

Лабораторияның мазмұны: Көмірсуларға сапалық реакциялар 

Әдебиет: Гумаров М.Х., Ниязова Р.Е. Практикум по биохимии. – Уральск, 2005. –  с. 49-60 

 

Дәріс № 6 

Тақырып: Гликоген (гликонеогенез) биосинтезі. 

Дәріс мазмұны:  

Гликоген (гликонеогенез) биосинтезі.  

Әдебиет:1-4, 15, 17-18, 20-22, 28, 30, 33 

 

ОЖСӨЖ мазмұны:  

Гликогенездің реттелуі 

Әдебиет:1-4, 15, 17-22, 24-25, 28, 29 

Семинар: 

Гликоген (гликонеогенез) биосинтезі. 



 

№6  Зертханалық  сабақ  тақырыбы: Несеп нәрі 

Лабораторияның мазмұны: Несеп нәріне сапалық реакциялар 

Әдебиет: Гумаров М.Х., Ниязова Р.Е. Практикум по биохимии. – Уральск, 2005. –  с. 49-60 



 

Дәріс № 7 

Тақырып: Тағамдағы липидтердің қорытылуы, сіңірілуі. 

Дәріс мазмұны:  

Тағамдағы липидтердің қорытылуы, сіңірілуі. 

Әдебиет:1-4, 12 

 

ОЖСӨЖ мазмұны:  

1.  Өт қышқылының құрылымы, қызметі 

Әдебиет: 4, 12 

 

ОЖСӨЖ мазмұны:  

1.  Өт қышқылының сіңірілуі 

Әдебиет: 4, 12 

 

Семинар: 

Триацилглицеролдың қорытылуы  



 

№7  Зертханалық сабақ  тақырыбы: Өт қышқылы 

Лабораторияның мазмұны: Өт қышқылына сапалық реакциялар 

Әдебиет: Гумаров М.Х., Ниязова Р.Е. Практикум по биохимии. – Уральск, 2005. –  с. 49-60 

 

Дәріс № 8 


Тақырып: Глицерофосфолипидтердің ресинтезі. 

Дәріс мазмұны:  

Глицерофосфолипидтердің ресинтезі. 

Әдебиет1-4, 15, 17-18, 20-22, 28, 29, 30 

 

ОЖСӨЖ мазмұны:  

Липидтердің тасымалдануы 

Әдебиет:1-4, 15, 17-18, 28, 29 

 

Семинар: 

Холестеролдың қорытылуы, сіңірілуі 



 

№8  Зертханалық  сабақ  тақырыбы: Әйел, сиыр сүттерінің ерекшеліктері 

Лабораторияның мазмұны: Әйел, сиыр сүттерінің ерекшеліктері  

Әдебиет: Гумаров М.Х., Ниязова Р.Е. Практикум по биохимии. – Уральск, 2005. –  с. 49-60 



 

Дәріс № 9 

Тақырып: Глутамин тізбегі көмегімен аминқышқылдарының тасымалдануы  

 Дәріс мазмұны:  

Глутамин тізбегі көмегімен аминқышқылдарының тасымалдануы  

 Әдебиет:1-4, 13, 15, 17-18, 20-22, 28, 30, 34 

 

ОЖСӨЖ мазмұны:  

1.  Липидтердің тасымалдануы 

Әдебиет:1-4,13,  15 

 

Семинар: 

Амин қышқылдарының катаболизмі 



 

ОЖСӨЖ мазмұны:  

Ақуыздың қорытылуы 

Әдебиет: 4, 12 

 

№9 Зертханалық  сабақ  тақырыбы:Липидтер 



Лабораторияның мазмұны: 

Майлардың эмульгирленуі.  

Әдебиет: 

Гумаров М.Х., Ниязова Р.Е. Практикум по биохимии. – Уральск, 2005. – с.79 



 

Дәріс № 10 

Тақырып:  

Дәріс мазмұны:  

Аминқышқылдарының дезаминденуі 



 

ОЖСӨЖ мазмұны:  

Аминқышқылдарының трансаминденуі 



ОЖСӨЖ мазмұны:  

Әдебиет: 5, 8, 9 



 

Семинар: «Матрицалық биосинтездер» тақырыбы бойынша есептер шығару 

 

 

Зертханалық жұмыс №10 

Тақырып: Көмірсулардың алмасуы  

Мазмұны:  Көмірсулардың  аэробты  және  анаэробты  тотығуы.  Спирттік  ашу  процессі 

кезіндегі  бейорганикалық  фосфаттың  жұмсалынуы.  Лимон  қышқылы  айналымындағы 

дегидрогеназалар. 

Әдебиеттер: Гумаров М.Х., Ниязова Р.Е. Практикум по биохимии.  Уральск, 2005. –  с. 

70-75 


 

Дәріс № 11 

Тақырып:   

Дәріс мазмұны:  

Аминқышқылдарының түзу емес дезаминденуі 



 

ОЖСӨЖ мазмұны:  

Аминқышқылдарының декарбоксилденуі 



Семинар: 

«Аққуыз биосинтезі» тақырыбы бойынша есептер шығару 

 

№11  Зертханалық  сабақ  тақырыбы:Витаминдер 



Лабораторияның мазмұны:Витаминдерге сапалы реакциялар 

Әдебиет: Гумаров М.Х., Ниязова Р.Е. Практикум по биохимии. – Уральск, 2005. –  с. 49-60 

 

 

Дәріс № 12 



Тақырып:  

Дәріс мазмұны:  

Пуриндердің катаболизмі 

Әдебиет:1-4, 11, 15, 17-18, 20-22, 28, 30 

ОЖСӨЖ мазмұны:  

Пиримидиндердің катаболизмі 

 

Семинар: 

 Алмасу механизмдердің реттелуі бойынша кестелермен жұмыс істеу 

 

Зертханалық жұмыс №12 

Тақырып: Липидтер 

Мазмұны: 

Стеролдарды 

ашу.Креатин, 

несеп 


қышқылы, 

кетондық 

денелерді 

ашу.Майлардың  ерігіштігі  мен  эмульгирленуі.Лецитин  гидролизі  мен  және  гидролиз 

өнімдерін ашу. өсімдік майының құрамында қанықпаған май қышқылдарын ашу№ 

Әдебиеттер: Гумаров М.Х., Ниязова Р.Е. Практикум по биохимии. – Уральск, 2005. –  с. 

79 


  /«Липидтер» тақырыбы бойынша сұрақтар 79 б. (№ 1-7). Зертх. жұмыс № 10 (1-5 

тәжірибелер)/; тапсырмалар 1-9, 83 б./ 



 

Дәріс № 13 

Тақырып:  

Дәріс мазмұны:  

Пиримидин рибонуклеотидтердің биосинтезі 



 

ОЖСӨЖ мазмұны:  

Пурин рибонуклеотидтердің биосинтезі 



Семинар:  «Зат  алмасу  процесінің  гормоналды  реттелуі»  тақырыбы  бойынша  есептер 

шығару 



Зертханалық жұмыс №13 

Тақырып: Гормондар  

Мазмұны: Гормондарға сапалы реакциялар 

Әдебиеттер: Әдебиеттер: Гумаров М.Х., Ниязова Р.Е. Практикум по биохимии. – 

Уральск, 2005. –  с. 84-9087 бет «Гормондар» тақырыбы бойынша сұрақтар; № 11 

(тәжірибелер 1-5) Зертх.жұм. конспектісі/ 

 

 

Дәріс № 14  



Тақырып:  

Дәріс мазмұны:  

Гемопротеиндердің алмасуы 



 

ОЖСӨЖ мазмұны:  

Гемоглобиннің ыдырауы 



Зертханалық №14 

Тақырып: Матрицалық биосинтездер  

Мазмұны: 

Нуклеотид, 

олигонуклеотидтердің 

құрылысын 

зерттеу. 

Репликация. 

Транскрипция 

Әдебиеттер: 1. Электрондық оқулық «Молекулярлы биология», Алматы 

Оқу процесінің техникалық құралдары: компьютер 

 

Семинар: Аққуыз биосинтезі 



 

 

Дәріс № 15 

Тақырып:  

Дәріс мазмұны:  

ДНК синтезі 

Әдебиет:1-4, 15, 17-18, 20-22 

ОЖСӨЖ мазмұны:  

РНК синтезі 

Әдебиет:1-4, 15, 17-22 

Семинар  

Зат және энергия алмасу процестерінің өзара байланыстары 



№15 лабораториялық  сабақ  тақырыбы:   Матрицалық биосинтездер  

Лабораторияның  мазмұны:  Нуклеотид,  олигонуклеотидтердің  құрылысын  зерттеу. 

Репликация. Транскрипция 

Әдебиет: 1. Электрондық оқулық «Молекулярлы биология», Алматы 

 

 

 

1.6. 

Әдебиеттер 

Негізгі: 

1.  Сеитов З.С. Биологиялық химия. – Алматы, 1992 

2.  Сейтмбетова А.Ж., Лиходий С.С. Биологиялық химия –Алматы Білім,1994 – 304 б. 

3.  Сеитов З.С. Биохимия. – Алматы: Агроуниверситет, 2000. – 897 с. 

4.  Филиппович Ю.Б. Основы биохимии. - М.: Высшая школа, 1983. – 502 с.                           

5.  Гумаров М.Х., Ниязова Р.Е. Практикум по биохимии.–Уральск, 2005. –140 



      Қосымша: 

6.  Аблаев Н.Р. Биохимия в схемах и рисунках.–Алматы: НИЦ Ғылым,2001. 

288 

7.  Березов Т.Т., Коровкин Б.Ф. Биологическая химия. - 2-е изд.-М.: Медицина,  



1990 -528 с.                                                                                                                      

8.  Биохимия. Краткий курс с упражнениями и задачами./Под ред.  

Е.С.Северина, Николаева А.Я. - М.: ГЭОТАР-МЕД, 2001. - 448 с. 

9.  Буховец С.В. Упражнения по биологической химии.– М:  

     Просвещение,1966.–156 с. 

10.  Вопросы и задачи по органической химии / Под ред. Суворова Н.Н., М:  

      Высшая школа, 1988 

11.  Геннис Р. Биомембраны. Молекулярная структура и функции.–М.: Мир,  

1997. – 624 с. 

12.  Гончарова А.В. Витамины. Учебное пособие. – Алматы, 2001 

13.  Есмагул Қ.Е., Тулегенова Б.Т.Көмірсулар. Оқу-әдістемелік құрал.– 

      Алматы, 2001.-33 б. 

14.  Кольман Я., Рём К.-Г. Наглядная биохимия. - М.: Мир, 2000. - 469 с. 

15.  Комов В.П., Шведова В.Н. Биохимия. М.: Дрофа, 2004. – 640 с.  

16.  Қайырханов Жануарлар биохимиясы. Алматы 

17.  Ленинджер А. Биохимия. - М.: Мир, 1976. - 960 с.                                                                         

18.  Ленинджер А. Основы биохимии: В 3-х т. - М.: Мир, 1985.  

19.  Малер Г., Кордес Ю. Основы биологической химии. - М.: Мир, 1970. - 568 

20.  Марри Р. и др. Биохимия человека: В 2-х т. -.М.: Мир, 2004. 

21.  Марри Р. и др. Биохимия человека: В 2-х т. -.М.: Мир, 1993. 

22.  Мецлер Д. Биохимия: В 3-х т.- М.: Мир, 1980.  

23.  Мусил Я., Новакова О., Кунц К. Современная биохимия в схемах.-М.:Мир,1984.–216с.   

24.  Николаев А.Я. Биологическая химия.- М.: Высшая школа, 1989. - 495 с.                       

25.  Овчинников Ю.А. Биоорганическая химия.- М.: Просвещение, 1987. - 815           

26.  Основы биохимии. Под ред. А.А.Анисимова. -.М.: Высшая школа, 1986. 

27.  Проскурина И.К. Биохимия. – М.: Владос-пресс, 2001. – 240 с. 

28.  Страйер Л. Биохимия: В 3-х т.- М.: Мир, 1984. 

29.  Тулегенова Б.Т., Ажибаева З.С., Есмагул Қ.Е. Белоктар және нуклеин  

      қышқылдары.  Оқу-әдістемелік құрал. – Алмати, 2002.- 55 б. 

30.  Уайт А., Хендлер Ф. и др. Основы биохимии: В 3-х т.- М.: Мир, 1981. 

31.  Филиппович Ю.Б.  Биохимия белка и нуклеиновых кислот. - М.:  

Просвещение, 1978.  

32.  Филиппович Ю.Б. Основы биохимии.- 4-е изд. - М.: «Агар», 1999. - 512 с.   

33.  Плакунов В.К. Основы энзимологии. – М.: Логос, 2001. – 126 с.  

34.  Красильникова Л.А. и др. Биохимия растений. – Ростов-на-Дону: Феникс,  

2004. – с. 8-59                    

35. Электрондық оқулық «Молекулярлы биология», Алматы 

 

2.  «БИОХИМИЯ”   пәні бойынша  



  1   2   3


©emirb.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

войти | регистрация
    Басты бет


загрузить материал