Х а б а р л а р ы известия



жүктеу 5.08 Kb.

бет22/27
Дата22.04.2017
өлшемі5.08 Kb.
1   ...   19   20   21   22   23   24   25   26   27

III
 
   ┌─────┐                        ┌─────┐ 
   │ Жг  │                        │ Ха1 │  
   │ │   │           
II
           │ │66 │ 
   │ │57 │   60   ┌──────┐   56   │ │   │ 
I
│ Кр3─┼────────┼─Би3──├────────┼─Ха2 │ 
│ │   │        │ │    │        │ │   │ 
   │ │67 │        │ │54  │        │ │66 │ 
   │ Кр2 │        │ │    │        │ │   │ 
   │ │   │        │ Би2  │        │ Ха3 │ 
   │ │58 │        │ │    │        └─────┘ 
   │ │   │        │ │63  │         
   │ Кр1 │        │ Би1  │       
   └─────┘        └──────┘    
 
Дендрит, построенный способом максимального корелляционного пути и корреляционные плеяды  
для исследованных водотоков (для таблицы) 
 
Естественные ненарушенные биоценозы перифитона характерны для пунктов, входящих в I и 
II  комплексы.  Пространственные  сукцессии  перифитонных  сообществ  в  этих  водотоках  опре-
деляются  природным  градиентом  абиотических  факторов,  связанных  с  особенностью  их  ланд-
шафтного  положения  и  различиями  в  водности.  Водотоки,  входящие  в III комплекс,  характе-
ризуются  заметным  нарушением  исходной  структуры  перифитонных  сообществ  под  влиянием 
антропогенного фактора. 
В исследованных водоемах обнаружено 129 видов, форм и разновидностей, принадлежащих к 
22  родам.  Широко  представлены  роды  Achnanthes, Cyclotella, Cymbella, Gomphonema, Navicula, 
Nitzschia.  
Обширные  площади  горной  системы  использовались  и  используются  для  сельскохозяй-
ственных нужд, в первую очередь, в качестве пастбищ и земледельческих угодий, что не могло не 
отразиться  на  состоянии  водных  биоценозов.  Реки  в  юго-западной  части  Каратауского  хребта(в 
особенности,  нижние  равнинные  части)  больше  подвержены  антропогенному  прессингу, 
вследствие  пологого  и  мягкого  рельефа  и  благоприятных  климатических  условий.  Отсюда  и 
большая уязвимость водоемов и их биоценозов. 
 
ЛИТЕРАТУРА 
 
[1]  «Физико-географические  условия  территории  Каратауского  заповедника».  Материалы  Каратауского  государст-
венного природного заповедника. 
[2]  Жадин В.И. Методы гидробиологического исследования. – М.: Советская наука, 1953. 
[3]  Жизнь пресных вод СССР. – Т. IV, ч. I / Под ред. акад. Е. Н. Павловского и проф. В. И. Жадина. – М., Л.: Изд. АН 
СССР, 1956. – 289 с. 
[4]  Жадин  В.И.,  Герд  С.В.  Реки,  озера  и  водохранилища  СССР,  их  фауна  и  флора. – М.:  Учпедгиз,  Мин.  Просв. 
РСФСР, 1961. – 344 с. 
[5]  Диатомовые водоросли СССР. – Т. 1. – Л.: Наука, 1974. – 403 с. 
[6]  Толбаев  Н.Б.  Оценка  экологического  состояния  водных  источников  Каратауского  хребта. – Saarbrucken, Deut-
schland, LAMBERTAcademicpublishing, 2014. – 110 с. 
 
REFERENCES 
 
[1]  Physico-geographical conditions of the territory Karatau reserve. " Materials-Karatau your country of venous nature 
reserve. (in Russ.). 
[2]  Zhadin V.I. Methods of hydro-biological research. - M .: Soviet science, 1953. (in Russ.). 
[3]  The life of fresh waters of the USSR. - V. IV, p. I. Ed. Acad. E.N. Pavlovsky and prof. V.I. Scrooge. - M, L .: 
Publishing House. USSR Academy of Sciences, 1956. - 289 p. (in Russ.). 

ISSN 2224-5308
 
                                                                               Серия биологическая и медицинская. № 3. 2015 
 
 
127 
[4]  Zhadin V.I., Gerd S.B. Rivers, lakes and reservoirs of the USSR, their flora and fauna. - M .: Uchpedgiz, Min. Pros. 
RSFSR, 1961. - 344 p. (in Russ.). 
[5]  Diatoms of the USSR. - V. 1. - L .: Nauka, 1974. - 403 p. (in Russ.). 
[6]  Tolbaev N.B. Evaluation of the ecological state of water sources Karatau ridge. - Saarbrucken, Deut-schland, 
LAMBERTAcademicpublishing, 2014. - 110 p. (in Russ.). 
 
ҚАРАТАУ ЖОТАСЫНЫҢ КЕЙБІР СУ КӨЗДЕРІНІҢ АЛЬГОФЛОРАСЫНЫҢ  
ТАКСОНОМИЯСЫ ЖАЙЛЫ МАҒЛҰМАТТАР (ОРТАЛЫҚ ҚАРАТАУ) 
 
Н. Толбаев 
 
Қ. А. Ясауи атындағы Халықаралық қазақ-түрік университеті, Түркістан, Қазақстан 
 
Тірек сөздер: сынамалар, тау жотасы, өзен, климат, ландшафт, антропогендік əсер ету.  
Аннотация. Балдырлары бар сынамалар Байылдыр, Біресік, Хантағы, Құрсай жəне Жыңғылшық өзен-
дерінен алынды. Байылдыр, Біресік жəне Хантағы өзендері тау жотасының оңтүстік-батыс беткейі орталы-
ғының  негізгі  су  көздері  болып  саналады.  Аталған  өзендердің  ішінде  тек  Хантағы  нағыз  өзен.  Қалғандары 
ерте көктемде ғана толы болады да, жазға қарсы суы тартылып калады. 
Зерттелген су көздері су көлемі бойынша айрықшаланады, ландшафтты-климаттық факторлар мен ант-
ропогендік  əсерге  сезімтал.  Перифитонды  шоғырлар  құрамына  жататын  доминантты  жəне  субдоминантты 
түрлердің жиынтығымен ерекшеленеді. 
 
Поступила 20.05.2015 г. 
 
 
 
 
 
N E W S 
OF THE NATIONAL ACADEMY OF SCIENCES OF THE REPUBLIC OF KAZAKHSTAN 
SERIES OF BIOLOGICAL AND MEDICAL 
 
ISSN 2224-5308 
Volume 3, Number 309 (2015), 127 – 131 
 
 
CURRENT STATE OF A FISH FAUNA  
OF THE LAKE OF SHOSHKALY AND RECOMMENDATION  
ABOUT INCREASE IN A FISH EFFICIENCY 
 
B. I. Abilov  
 
Kazakh Scientific Research Institute of Fishery, Almaty, Kazakhstan. 
E-mail: b.i.abilov@mail.ru 
 
Keywords: fish fauna, phytoplankton, reservoirs, concentration, fertility, biomass, fatness. 
Abstract.  The lake – landlocked, is located near the settlement of Kabangbai towards the northwest 
approximately in 23-25 km, among the sandy vicinity. Filling of the lake water happens at the expense of 5 wells 
which were constructed in Soviet period, and also at the expense of rainfall and thawed snow. The coast of the lake 
which strongly grew with the highest water vegetation, width of a continuous strip of a reed and other rigid 
vegetation makes from 2 to 30 m. Separate strips and islands of rdest and other soft water vegetation try to keep step 
with them. The central part of a reservoir rather pure, though water of a mutnovat because of development of a 
phytoplankton. 
As a result of the carried-out research works Shoshkala's lake and the main biological indicators (length, 
weight, age, fatness, etc.) the studied fishes are presented a current state of a fish fauna. And also it is resulted to 
recommendation on growing of valuable kinds of fishes in to the lake. 
 
 

Известия Национальной академии наук Республики Казахстан  
 
 
   
128  
ƏОЖ 597 
 
ШОШҚАЛЫ КӨЛІНІҢ ИХТИОФАУНАСЫНЫҢ  
ҚАЗІРГІ КЕЗДЕГІ ЖАҒДАЙЫ ЖƏНЕ БАЛЫҚ ӨНІМДІЛІГІН 
ЖОСПАРЛАУ БОЙЫНША ҰСЫНЫСТАР БЕРУ 
 
Б. И. Əбілов 
 
«Қазақ балық шаруашылығы ғылыми-зерттеу институты» ЖШС, Алматы, Қазақстан 
 
Тірек сөздер: ихтиофауна, фитопланктон, суқойма, шоғырлану, тұқымдылық, биосалмақ, қоңдылық. 
Аннотация.  Шошқалы  көлі  Қабанбай  ауылынан  солтүстік-батыс  бағытына  қарай  шамамен 23-25 ша-
қырым жерде, құмның ортасында орналасқан ағынсыз көл. Көлдің суы Кеңес Одағы кезеңінде салынғын 5 су 
алу ұңғымасымен жəне жауын-шашын, қар еру кезіндегі сулардан толады. Көлдің жағасы ені 2-ден 30 м-ға 
дейін  болатын  үздіксіз  қамыс,  қоға  сияқты  басқа  да  қатты  жоғары  сатыдағы  өсімдіктер  жолақтарымен 
шектелген.  Олардың  арғы жағынан  басқа  да  су  өсімдіктері  созылып  жатыр  жəне  жұмсақ  өсімдікті  аралдар 
бар. Судың орталық бөліктері фитопланктонның дамуынан лайырақ болғанымен айтарлықтай таза.  
Ғылыми-зерттеу жұмыстарын жүргізу нəтижесінде Шошқалы көлінің қазіргі кездегі ихтиофаунасының 
жағдайы жəне ондағы балықтардың негізгі биологиялықкөрсеткіштері (ұзындығы, салмағы, жастық құрамы, 
жыныстық белгілері, қоңдылығы) зерттелді. Сонымен қатар көлге құнды балықтар өсіру бойынша бірқатар 
ұсыныстар келтірілген. 
 
Зерттеу материалдары мен əдістері 
 
Балық өсіру – нағыз табыс көзі. Бұлай дейтініміз, елімізге балық өнімдері 50-ге жуық мемле-
кеттен келеді екен. Негiзгi өнім жеткiзушi елдер – Ресей, Норвегия жəне Қытай. Балық өнімдерінің 
импорты жылдан-жылға өсіп келе жатқаны нарықтың болашағы зор екенін айқындайды. Отандық 
балық  шаруашылығын  жандандыру  мақсатында  ел  үкіметі  балық  шаруашылығын  дамытуға 
арнайы  көңіл  бөліп  келеді.  Біздің  елімізде  де  балық  өнімдерін  беретін  көптеген  ірі  суқоймалар, 
сонымен  қатар,көптеген  кішігірім  көлдер  мен  су  айдындары  да  жеткілікті.Осындай  кішігірім  су 
айдындарының бірі Алматы облысы Алакөл ауданында орналасқан Шошқалы көлі.  
Мақала2014  жылдың  шілде  айында  Шошқалы  көлінде  жүргізілген  ғылыми-зерттеу  жұмыс-
тары  барысында  ауланған  балықтар  негізінде  жəне  əдебиет  көздерін  ескере  отырып  жазылды. 
Балықтарды аулау тор көздері 20, 24, 30, 40, 50, 60, 70, 80, 90, 100 мм жəне əрбір аудың ұзындығы 
25 м, биіктігі 2-3 мболатын құрма аудың жəне сүзгі аудың көмегімен ауланды. Балықтарға биоло-
гиялық  анықтаулар  жүргізілді.  Ауланған  балықтардың  айқын  белгілері  бойынша  түрлік  құрамы 
мүмкін  болғандары  ғылыми-зерттеу  жұмыстары  (ҒЗЖ)  жүргізілген  бойда  анықталды.  Балық 
шабақтары  формалинде  фиксацияланады.  Жасы  зертханада  МБС-10  бинокуляр  көмегімен 
қабыршағы  арқылы  анықталды.  Зерттеу  жұмыстары  (жасы,  қабыршағы,  тұқымдылығы)  Прав-            
дин И. Ф. əдістемесі бойынша жасалды [1-4]. 
 
Зерттеу нəтижелері 
 
Шошқалы көлінің жалпы ауданы 56,1 га құрады. Орташа тереңдігі 4,5 м, ал ең терең жері 7 м 
болды.  Зерттеу  кезеңінде  Шошқалыкөлінің  ихтиофаунасы  тұқылар  тұқымдасына  жататын  екі 
түрден жəне балиторлар тұқымдасына жататын бір түрді құрады [5] (1-кесте). 
 
1-кесте – Шошқалы көлінің ихтиофаунасының түрлік құрамы 
 
Түр атаулары 
латынша 
қазақша 
орысша 
Cyprinus carpio (Linnaeus, 1758) 
Сазан 
Сазан, карп 
Carassiusauratus (Linnaeus, 1758) 
Күміс мөңке 
Серебряный карась 
Triplophyzastoliezkai(Steindaehner, 1866) 
Тибет талма-балығы 
Голец тибетский 

ISSN 2224-5308
 
                                                                               Серия биологическая и медицинская. № 3. 2015 
 
 
129 
Жергілікті  халықтың  айтуы  бойынша  күміс  мөңке  жəне  сазан  шабақтары 1960-1970 жж. 
Шынжылы өзенінің бойындағы тоқтау сулардан (көлдер) алып келінген. Көлден барлығы 251 дана 
күміс мөңке жəне 11 дана сазан жəне 1 дана тибет талма балықтары ауланды. Аудың орташа аулау 
өнімділігі 1,32 кг/ауды құрады. 
Күміс  мөңке.  Ғылыми-зерттеу  ауларында  күміс  мөңкенің  орташа  ұзындықтары 5,6 см-ден           
21,5 см аралығында, ал салмақтары 5 г-нан 280 г дейін болды. Қоңдылық коэффициенттері айтар-
лықтай жоғары жəне олар жастық топтары бойынша 2,8 бірліктен 3,7 бірлік аралығында болса, ал 
орташасы 3,0 тең. Бұл көрсеткіш көлдегі қоректік объектілердің жеткілікті екендігін көрсетеді.  
Сазан. Аулауда сазанның жастық қатарлары ұзақ емес, ол 1+ жастан 6+ жас аралығында ғана, 
ал  ұзындығы 10,0 см-ден 40,5 см,  салмақтары 28 г-нан 1296 г-ға  дейін  болды.  Аулаудың  басым 
бөлігін 1-2 жастағы  балықтар  құрады.  Бұл  түрдің  жастық  топтары  бойынша  қоңдылық  коэффи-
циенті орташа жəне олар 2,2-2,5 бірлік болды (2-кесте). 
 
2-кесте – Шошқалы көліндегі күміс мөңке жəне сазан балықтарының  
негізгі биологиялық көрсеткіштері 
 
Жастық 
қатары 
Ұзындығы, см 
Салмағы, г 
Фультон бойынша 
Саны, 
дана 
мин-макс 
орташа 
мин-макс 
орташа 
мин-макс 
орташа 
Күміс мөңке 
1+ 5,6-7,8 6,2 5-20 7,2 
2,4-4,7 2,9 36 
2+  7,8-11,0 9,2  14-42 26 2,6-5,1  3,3 34 
3+ 11,0-16,0 13 26-130 69 2,0-3,7  3  20 
4+ 14,0-19,5 
16,9 68-238 
144,6 
2,3-3,7  3 139 
5+ 16,5-21,5 
18,9 
138-280 
189 2,3-3,2  2,9 20 
6+ 20,0-21,0 
20,5 
228-264 
246 2,9-2,9  2,9  2 
Барлығы 
5,6-21,5 14,2  5-280 108 2,0-5,1  3,0 251 
Сазан 
1+ 10,0-13,5 
118,6 28-48 38,6 2,0-2,8  2,3  6 
2+ 140-140 140 68-68 68 2,5-2,5 2,5 1 
3+ 160-160 160 90-90 90 2,2-2,2 2,2 1 
5+ 265-270 
267,5 
440-470 
455 2,2-2,5 2,4 2 
6+ 40,5 
40,5 
1296 
1296 2  2 1 
Барлығы 100-40,5  17,7  28-1296  236  2,0-2,8 
2,3 
11 
 
Зерттеу  жұмыстарының  нəтижесінде  күміс  мөңке  жəне  сазан  балықтарының  жастық  құрамы  
1-ден 6 жас  аралығында  болды.  Аулауда  күміс  мөңкенің 4 жастағы  дарақтарының  үлесі  басым 
болды (55,4 %). Күміс  мөңке  популяциясында  кішкентай  жастағы  балықтардың  болуы  олардың 
үйірінің көбейіп жатқандығын айқындайды. Сазанның 1 жастағы дарақтарының үлесі үлесі басым 
болды (сурет).  
Ғылыми-зерттеу  ауларындағы  мəліметтер  бойынша  мөңке  үйірінің  жыныстық  ара  қатынасы 
аналықтардың басымдығымен байқалды, яғни аналық – 71,3%, аталық – 12,4%, ювенальді дарақ- 
тар – 16,3% құрады, мұндай басымдық барлық жастық топтар бойынша байқалды. Жыныстық ара 
қатынасы 1:4,2 болды.  
Шабақтық сүзгі аулауында мөңке балығы жəне бір дана тибет талма балығы ауланды. Мөңке 
балығының шоғырлануы 0,56 дан/м
3
 болып осы аталған түрдің көлде көбею процесінің бар екендігі 
анықталды (3-кесте).  Кəсіптік  маңызы  жоқ  балық  түрлері  Шошқалы  көлінде  тіркелмеді.  Бұл 
жағдай көлдегі керексіз ихтиофаунаның жоқ екендігін жəне көлге сазан, ақ амур тағы сол сияқты 
құнды балықтармен отырғызып балық өсіруге пайдалануға болады.  
Шошқалы  көліне  негізінен  сазан,  тұқы,  ақ  амур  жəне  ақ  дөңмаңдай  балықтарының  шабақ-
тарын  отырғызуға  болады.  Көлде  табиғи  қоректік  қордың  болуына  байланысты  құнды  балық 
түрлерін отырғызудың ұсынылатын мөлшері 4-кестеде көрсетілген. 
 

Известия Н
 
Балық т
Тибет-талм
Мөңке 
4-кесте
зоопланк
г/м
3
2-3 
3-5 аст
Көлге
жəне аула
мен көлге
балықтард
Балық оты
ғызуға қаж
Суқой
Аудан
Орташ
Отырғ
Отырғ
Отырғ
Көлге 
Национально
Шошқалы кө
3-кест
түрлері 
ма балығы 
е – Көлдегі таб
Биосалмақ 
ктон, 

зо
там 
1
е  балық  өсі
ау. Отырғыз
е мелиорати
ды аулап ал
ырғызылған
жетті балық 
йма түрлері 
ны, га 
ша тереңдігі, м 
ғызуға ұсыныл
ғызар алдында
ғызатын балық
жалпы, дана 
0
10
20
30
40
50
60
ой академии н
 
өліндегі сазан 
те – Шошқалы
Ұзындығы
мин-макс 
11,0 
5,4-6,2 
биғи ихтиофау
ообентос, 
г/м


0 астам 
ру үшін кел
зуға балықт
ивтік жұмыс
лу), көлді ар
н жағдайда о
көлемін есеп
5-кесте – К
Өлшем
латын түрлер ж
ғы іс-шара 
қтардың салмағ
1+
2+
наук Республи
жəне күміс мө
ы көлінің жағал
ы, мм 
орташа 
11,0 
5,7 
унаға байланыс
табиғи қор
қорында
100 
150-180
лесідей  үш 
тар арнайы м
стар жүргізі
ртық өсімдік
олардың өсу
птеу жəне құ
Көлдегі балықт
мдері 
жəне отырғызу
ғы мен жасы, г
3+
ики Казахста
   
130  
 
өңке балықтары
 
 
лауларындағы 
 
Салмағы
мин-макс 
12,4 
4,6-7,2 
 
 
сты құнды бал
 
Тұқы
рек 
а 

 
жағдайды  о
мамандаған 
п алу қажет
ктерден жою
уі адамның а
ұнды балықт
 
тандырудың кө
 
у тығыздығы д
г 
 
4+
5+
ан  
ының жастық қ
ихтиофаунаны
ы, мг 
орташа 
12,4 
5,8 
ықтарды отыр
жасанды қор
пайдалану
350 
500 
орындау  қаж
балық өсір
т. Яғни аула
ю жəне тағы
араласуынсы
тарды брако
өлемін алдын 
ана/га. 
+
6+
құрамының ди
ың түрлік құры

Балық

3
30 9
рғызу тығызды
д
екті 
у 
жет  олар: б
ру кешендер
ау аудандар
ы басқа шар
ыз өздігінен
нерлерден с
ала есептеу 
Шо
Трофт
Т
ақ
ақ дө
Күміс 
Саза
Күм
 
инамикасы, % 
ылымы 
қ үлесі,  

Кон
3,2 
6,8 
ығына ұсыныс,
Ақ 
дөңмаңдай 
250 
300 
алық  отырғ
рінен алынад
ын дайында
ралар жасал
н жүзеге аса
сақтау қажет 
ошқалы көлі 
тылығы төмен
56,1 
4,5 
Тұқы - 100 
қ амур - 30 
өңмаңдай - 50 
мөңкені аулау
15-20 
0+, 
10100 
ан
міс мөңке
нцентрация, 
дана/м
3
 
0,024 
0,562 
 дана/га 
Ақ  
амур 
50-100 
50-100 
ғызу, өсіру 
ды. Алды-
ау (құнсыз 
луы қажет. 
ады. Отыр-
(5-кесте). 
 
у 

ISSN 2224-5308
 
                                                                               Серия биологическая и медицинская. № 3. 2015 
 
 
131 
Зерттеу нəтижелерді талдау көрсеткендей, аталмыш көлде сирек жəне жойылып кету қаупі бар 
балық  түрлері  кездеспеді.  Қорыта  айтқанда,  Шошқалы  көліне  күміс  мөңке  жəне  сазан  балықта-
рымен  қатар  өсімдік  қоректі  балықтарды  (ақ  амур  жəне  ақ  дөңмаңдай)  жерсіндіруге  жəне  көлді 
əдеттегі кəсіптік суқойма ретінде пайдалануға болады.  
 
ƏДЕБИЕТ 
 
[1]  Мина  М.В.  О  методике  определения  возраста  рыб  при  проведении  популяционных  исследований // Типовые 
методики исследования продуктивности видов рыб в пределах их ареалов. – Вильнюс, 1976. – Ч. 2. – С. 31-37. 
[2]  Спановская В.Д., Григораш В.А. К методике определения плодовитости единовременно и порционно нерестую-
щих рыб // Типовые методики исследования продуктивности видов рыб в пределах их ареалов. – Вильнюс, 1976. – Ч. 2. – 
С. 54-62. 
[3]  Правдин И.Ф. Руководство по изучению рыб. – М.: Пищевая промышленность, 1966. – 376 б. 
[4]  Рыбы Казахстана. В 5 томах. – Алма-Ата: Наука, 1988. – Т. 4. – 312 с. 
 
REFERENCES 
 
[1]  Mina M.V. On the method of determining the age of fish during population studies. Typical methods of research 
productivity of fish species within their habitats. - Vilnius, 1976. - Part 2. - P. 31-37. (in Russ.). 
[2]  Spanovskaya V.D.,  Grigorash V.A. By the method of determining fertility at the same time and in portions of spawning 
fishing. Typical methods of research productivity of fish species within their habitats. - Vilnius, 1976. - Part 2. - P. 54-62. (in 
Russ.). 
[3]  Pravdin I.F. Study Guide fish. - M .: Food Industry, 1966. - 376 p. (in Russ.). 
[4]  Fish Kazakhstan. In 5 volumes. - Alma-Ata, Nauka, 1988. - V. 4 - 312 p. (in Russ.). 
 
СОВРЕМЕННОЕ СОСТОЯНИЕ ИХТИОФАУНЫ ОЗЕРА ШОШКАЛЫ  
И РЕКОМЕНДАЦИИ ПО УВЕЛИЧЕНИЮ РЫБОПРОДУКТИВНОСТИ 
 
Б. И. Абилов 
 
ТОО «Казахский научно-исследовательский институт рыбного хозяйства», Алматы, Казахстан 
 
Ключевые слова: ихтиофауна, фитопланктон, водохранилища, концентрация,плодовитость, биомасса, 
упитанность.  
Аннотация.  Озеро – непроточное,  расположено  недалеко  от  пос.  Кабанбай  в  сторону  северо-запада 
примерно в 23-25 км, среди песчаной окрестности. Наполнение озера водой происходит за счет 5 скважин, 
которые  были  построены  в  советское  время,  а  также  за  счет  осадков  и  талых  вод.  Берега  озера,  сильно 
заросшие  высшей  водной  растительностью,  ширина  сплошной  полосы  тростника  и  другой  жесткой  расти-
тельности составляет от 2 до 30 м. За ними тянутся отдельные полоски и островки рдестов и другой мягкой 
водной растительности. Центральная часть водоема относительно чистая, хотя вода мутновата из-за развития 
фитопланктона.  
По  результатам  проведенных  научно-исследовательских  работ  представлены  современное  состояние 
ихтиофауны  озера  Шошкалы  и  основные  биологические  показатели  (длина,  масса,  возраст,  упитанность  и 
др.) исследованных рыби рекомендации по выращиванию ценных видов рыб.  
 
Поступила 20.05.2015 г. 
 
 
 

Известия Национальной академии наук Республики Казахстан  
 
 
   
132  
N E W S 
OF THE NATIONAL ACADEMY OF SCIENCES OF THE REPUBLIC OF KAZAKHSTAN 
SERIES OF BIOLOGICAL AND MEDICAL 
 
ISSN 2224-5308 
Volume 3, Number 309 (2015), 132 – 136 
 
 
WAYS OF WILD СARP POPULATION RECOVERY  
IN THE ALAKOL LAKES SYSTEM 
 
M. Zh. Pazylbekov, E. K. Dan'ko  
 
«Kazakh Scientific Research Institute of Fishery, Almaty, Kazakhstan» LLP, 
E-mail: make_1984@mail.ru 
 
Key words: fish fauna, basin, population, fish, limit.  
Abstract. Currently reproduction resources of wild carp in the Alakol lakes system are in a low level. The main 
reason for the drastic reduction of the wild carp population is the unsustainable fishing, which was based primarily 
on the catching of pre-spawning fish. 
Recovery of the wild carp population is one of the most urgent tasks of Fisheries in the Alakol lakes system. 
To increase the population of wild carp, we need to artificially restock the lake with grown juveniles which will 
increase the efficiency of measures. 
This the article author leads investigates hardens Kazakh fish economy scientific investigates institute 
ichthyology laboratory summarizes fund taking data compel to come.  
 
 
ƏОЖ 597 
 
АЛАКӨЛ КӨЛДЕР ЖҮЙЕСІНДЕГІ САЗАННЫҢ  
ҚОРЫН ҚАЛПЫНА КЕЛТІРУДІҢ ЖОЛДАРЫ 
 
М. Ж. ПазылбековЕ. К. Данько  
 
«Қазақ балық шаруашылығы ғылыми зерттеу институты» ЖШС, Алматы, Қазақстан 
 
Тірек сөздер: ихтиофауна, суқойма, популяция, балық, лимит. 
Аннотация.  Алакөл  көлдер  жүйесі – қай  тұрғыдан  алып  қарасақ  та,  өзіне  ерекше  назар  аудартатын 
еліміздегі қайталанбас су айдыны екені анық. Сонымен қатар, еліміздегі Балқаш алабұғасының кəсіптік қоры 
осы Алакөлде сақталғанын ерекшелеп кетуге болады. 
Мақалада  Алакөл  көлдер  жүйесінің  ихтиофауна  құрамына  кіретін,  кəсіптік  құнды,  жоғары  сұранысқа 
ие, өкініштісі биоқоры азайып кеткен – сазан балығы қарастырылады. 
Осы  мақалада  авторлар  өздерінің  жүргізген  зерттеулерімен  қатар  Қазақ  Балық  Шаруашылық  ғылыми 
зерттеу институтының Ихтиология зертханасының жинақтаған фондтық мəліметтерінен деректер келтірген. 
Бүгінгі таңда еліміздің барлық су айдындарында сазан қорының күрт төмендеп кетуі балықшылардан бастап 
балық шаруашылық саласының мамандарын алаңдатуда.  
 
Алакөл  көлдер  жүйесіне  сазан 1933–1936 жылдары  Балқаш  көлінен  əкелініп  жерсіндіріл-            
ген [1]. 
Бүгінгі  таңда  еліміздің  барлық  су  айдындарында  дерлік  сазанның  кəсіптік  қоры  күрт  төмен-
дегені анықталған. Оның өзіндік бірнеше себептері бар: 
1.  Көктемгі  сазанның  уылдырық  шашу  маусымы  кезеңіндегі  су  айдындарындағы  қолайлы 
гидрологиялық жағдайдың тұрақты болмауы; 
2.  Көктемгі балық аулауға тыйым салу кезеңінде шектеулердің өз дəрежесінде жүргізілмеуі; 
3.  Сазанға бөлінген лимиттен асыра аулау, яғни нақты статистиканың күмəн тудыруы; 
4.  Сазанға белгіленген кəсіптік өлшемнің сақталмауы. 

ISSN 2224-5308

1   ...   19   20   21   22   23   24   25   26   27


©emirb.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

войти | регистрация
    Басты бет


загрузить материал