Ғаламтор және қазақ тілінің жаңа кеңістігі Сырымбет – сыршыл тарих мекені



жүктеу 0.96 Mb.

бет9/11
Дата25.04.2017
өлшемі0.96 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11

* * *

Қазақ тұрмысының ілгері болуы-

на қызмет ететін қазақ генетикасының 

к шбасшысы Рахметқажы Берсімбай 

бүгінде халықаралық деңгейде танылған 

к рнекті ғалым атанды. Ендеше, бір кезде 

Жазотырдағы мектепте жеті жыл оқып, 

Таулы Алтай педучилищесіне түскен 

баланың биологияға құмарлығын оятқан 

баяғы ойлы оқытушының еңбегін қалайша 

бағаламассың?!

Бауыржан ОМАРҰЛЫ

ы 

ді. 



м-

ді. 


ақ 

р-

де 



ді. 

е р 


ін 

ш 

ы 



ін 

и-

іп 



да 

с-

не 



лі. 

р-

ы 



та 

ен 


о-

ы 

з 



а-

не 


н 

і 

-



м 

айналасындағылар үшін тосын жаңалық 

болды.  мір бойы ғылымның қазанында 

қайнаған, зерттеудің қазығына байланған 

адамның шенеуніктің шекпенін жа-

мылуы шынымен де таңсық к рініп 

еді. Тілеулестері «Рахаңның ғылымдағы 

бірқатар жоспары орындалмай қалатын 

болды-ау» деп қауіп ойлады. Бірақ акаде-

мик Берсімбай бұл қадамын да ойланбай 

жасаған жоқ-ты. Біріншіден, қызметке 

сол тұстағы жаңашыл министр Жақсыбек 

Құлекеев шақырды. Бұрын  мірі арала-

сып к рмеген адамның қолқа салуы оның 

сенімін оятты. Екіншіден, оған ғылымды 

қадағалайтын сала ұсынылды. Ендеше, 

зі білетін шаруа аса қиындық туғыза 

қоймайтын шығар. Үшіншіден, ғылыми 

ізденістерін дамытуға зор мүмкіндік 

ашылатынын аңғарды. Онсыз да жиі 

байланысып тұратын әлемдік деңгейдегі 

ғалымдармен кеңірек араласудың сәті 

түспек. Т ртіншіден, инновациялық 

бағдарламаның жаңа басталып жатқан 

кезі еді. Соны ғылымға енгізудің басы-

қасында болу міндеті жүктелмек. С йте 

тұра, бірден елп ете қалған жоқ.  йткені, 

бұрынғы үйренген жұмысы жақсы еді. 

С зге келместен салып ұрып жетіп ба-

ратын жастан әлдеқашан асып кеткен. 

Сондықтан едәуір салмақтап-саралап, 

ақыры келісім берді. 

Рахметқажы Берсімбай жаңа қызме-

тінде де ғылымнан шеттеп қалмайтынын 

дәлел деп шықты. Инновация мәселесі 

қолға алынып жатқан тұста түрлі ұсы-

ныстар айтылды. Шет елдерден инно-

вацияны елімізге әкеліп, бәрін бірдей 

зімізге сіңірейік дегендер де болды. Рахаң 

бастаған басшылар бұған бірден қарсылық 

танытты. Олар к зсіз к шірменің ұшпаққа 

шығармайтынын салғаннан-ақ ұқты. 

Алдымен  з еліміздегі ғылым тәжірибесі 

басты бағыт ретінде белгіленді. Қалай 

болғанда да, Қазақстан – күллі жұртқа 

Ғылым академиясымен танылған ел. 

Академиялық үлгідегі зерттеулер талай 

жыл сынақтан  ткен мәртебелі мектептің 

жемісі екені анық. Отандық ғылым елдің 

дамуына  лшеусіз үлес қосты. Ғалымдар 

әр кезеңде пайдалы қазбаларды іске жа-

рату ж нінде бағалы ұсыныстар айтты. 

ндірісті  рге сүйрейтін жобалар к птеп 

жасалды. Ғылым технологияны, техно-

логия ғылымды жетілдірді. Рахаң осының 

бәрін түпқазық етіп ұстанды. Ақыры, « з 

ғылымымыз  з елімізге қызмет етуге тиіс» 

деген тұжырымға табан тіреді. «Шетелден 

тәжірибені к бірек алсақ, тезірек дами-

мыз» дейтіндерге осыны ұғынықты тілмен 

түсіндірді. С йтіп, ол нағыз ғылымға жа-

нашыр әрі қорған болды.

Ғ и б р а т т ы   ғ а л ы м   Р а х м е т қ а ж ы 

 Бер сім бай кеңсе қызметін жатсынған жоқ. 

з саласының қыр-сырын жақсы білген 

соң, к п қинала қоймады. Қарапайым 

болмысы жұртшылыққа жақындауына 

жол ашты. Сәт сайын жиналыс  ткізіп, 

елді әбден мезі қылатын мазасыз шенеунік 

болған жоқ. Нақты ғылымның  кілі ретінде 

мәселені турасынан қойып, тапсырманы 

қысқа-нұсқа етіп беруге дағдыланды. 

Кейбір әріптестері секілді жұртты есігінің 

алдында иіріп қойып, асықпай қабылдауға 

да әдеттенбеді. Шаруамен келген адам 

оның б лмесіне еркін кіріп-шықты. 

Қазір мемлекеттік қызметке талпынған 

жастарға үш тілді игеру талабы қойылады. 

ған. Ағылшын тілі аптасына т рт рет 

оқытылады.  рбір студент үшінші курстан 

бастап түрлі лабораторияларға бекітіліп 

қояды. Сол лабораторияларда к бінесе 

шетелдік ғалымдар жұмыс істейді. Олар 

ертелі-кеш зерттеулер жүргізіп, экспе-

римент жасайды. Мұнан артық қандай 

мүмкіндік керек? Елгезек студент со-

лармен с йлесуге талпынады. Шешіліп 

әңгімелесуге тілдік тәжірибесі жете 

қоймайды. Жас  реннің ынтасы зор екенін 

лаборатория меңгерушісі бірден байқап 

қойды. К п ұзамай оны шетелдіктердің 

тобына қосты. Содан тілдің түйіні 

шешілді де кетті. Ақыры, отыз жасқа 

дейін ағылшыншаны тәп-тәуір меңгеріп 

алды. Бірақ басқа тілді үйренудің сәті 

түскен жоқ. 

Белгілі бір тақырыпты зерттеуді қолға 

алғандар алғашқы қадамын ғылыми 

мақала жазудан бастайды. Рахаңның 

әдепкі жазған үш мақаласы да ағылшын 

тілінде жарияланды. Швейцарияның 

«Experientia» деген ғылыми журналын-

да жарық к рді. Ал кейінірек тікелей 

ағылшын тілінде жазған кітабы басылып 

шықты. Ұлт ғалымы ретінде қазақ жұртына 

кең танылды, Ресейде оқып, ғылымын 

үйренген соң, сол елдегі әріптестерінің 

арасына беделді болды, әлемде  зіндік 

орны бар  зге мемлекеттер  кілдері ал-

дында жаңалықтарын жария етті. 

С йтіп, ол үш тілдің игілігін к ріп, үш 

үрдістің үлгісін ұстанды. 



БИІККЕ БАСТАҒАН 

БЕЛЕСТЕР

«Р.Берсімбаевтың еңбегі міндеттерді 

нақты қоюымен, тосын шешімімен, елеулі 

нәтижелерімен ерекшеленеді. Меніңше, ең 

жоғары бағалауға лайық».

 Дмитрий Беляев,

КСРО Ғылым академиясы 

Сібір б лімшесінің Цитология және ге-

нетика институтының директоры, 

КСРО ҒА академигі,

1977 ж.

О баста Рахаңның жетекшіден жолы 

б о л д ы .   Н о в о с і б і р д і ң   а к а д е м и я л ы қ 

қ а л а ш ы ғ ы н д а   1 9 5 7   ж ы л д а н   б е р і 

қызмет істеп келе жатқан әйгілі акаде-

мик  Рудольф Иосифович Салганикке 

шәкірт болу бақыты бұйырды. Кеңес 

Одағының даңқты биохимик ғалымы 

білмекке құштар қазақтың қара баласын 

бірден бауырға тартты. Отан соғысының 

қанды қырғынын бастан  ткерген ол 

шәкірттерін  з баласынан кем к рмей, 

үнемі мейірбандық танытты. Ғылымның 

з  кілі болуға баулыды. Академик ол 

кезде Цитология және генетика институ-

ты директорының орынбасары болатын. 

Бір жағынан университетте молекулалық 

б и о л о г и я   к а ф е д р а с ы н   б а с қ а р д ы . 

Мақалаларын ағылшынша жаздырып, шет 

елдердің ғылыми басылымдарына ұсынып 

жүрген де – сол кісі. Лениндік сыйлықтың 

және КСРО Мемлекеттік сыйлығының 

лауреаты  Рудольф Салганик қазір 94 

жаста.  Америка Құрама Штаттарындағы 

Солтүстік  Каролина университетінде 

қызмет істейді. 

Рахметқажы аға кейін Ұлыбританияда 

бір жылдық ғылыми тәжірибеден  тті. 

С йтіп, ағылшыншасын жетілдіре түсуге 

құрап жазуға кәдімгідей машықтанды. 

Жалпы, бұл оқу орнында тіл үйре

немін деген адамға толық жағдай жасал-

е-

л-


10

№9 (1371) 

2 – 9 наурыз

2017 жыл


АНА ТІЛІ

ҚЫЗ-КЕЛІНШЕКТЕР ЖЫРЛАЙДЫ

ткен айда қазақ елінің рухани астана-

сы саналатын қасиетті Түркістан қаласын 

бүкіл түркі жұртының ең танымал мәдени 

о р т а л ы қ т а р ы н ы ң   б і р і н е   а й н а л д ы р у 

мақсатында Халықаралық ТҮРКСОЙ 

ұйымы, Қазақстан Республикасының 

Мәдениет және спорт министрлігі, 

Оңтүстік Қазақстан облысының және 

Түркістан қаласының әкімдіктері күш 

біріктіріп «Түркістан – Түркі әлемінің 

мәдени астанасы» жобасының жылдық 

жоспарын бекіткен болатын. Атаулы жыл 

аясында Түркі әлемінің «Наурызнама» іс-

шарасы, «Наурыз» халықаралық ақындар 

айтысы, Халықаралық«Театр к ктемі» 

фестивалі, «Бұраң бел» би фестивалі, Түркі 

әлемі қол нер шеберлерінің фестивалі

Халықаралық медиа форум, «Ұлы Дала 

сазы» дәстүрлі  нер орындаушыларының 

халықаралық фестивалі сияқты ондаған 

ірі мәдени жобаларды іске асыру жоспар-

л а н ғ а н .   А л д а ғ ы   2 1 - ш і   н а у р ы з   к ү н і 

 «Түркістан – Түркі әлемінің мәдени аста-

на  сы» жобасының салтанатты ашылуы мен 

ТҮРКСОЙ Баспас з сыйлығын тап сыру 

рәсімі  теді. Қасиетті қалада  тетін алғаш-

қы ірі шараға түркітілдес елдерден 250-ге 

жуық  нерпаздар, ғалымдар, журналистер 

мен ресми делегация  кілдері келеді. 

Түркістанда жыл бойы  ткізілетін 

шаралар туралы түрік жұртшылығына 

ақпарат беру мақсатында Халықаралық 

К КТЕМ-АНА, 

ҚҰШАҒЫҢА АЛ МЕНІ!

Кірпіктерін әзер ашып шық жатыр,

Жарысуға дайындалып жылға тұр.

Жаңбырменен қауышамын, 

Алақай

Деп аспанға к терілді қолшатыр.



Биші қыздай майысады жел cұлу,

Бар даусымен күлер болды енді су.

Қыр астынан бой к терер қызғалдақ,

Күнге қарап сыбырлайды «мен – сұлу».

Жер-бесіктен басын созып  скіндер, 

Рақмет, ана, еңбегіңіз  стім дер .

ТҮРКСОЙ ұйымы, Ыстамбұл қалалық 

М ә д е н и е т   б а с қ а р м а с ы   ж ә н е   Б у р с а 

қалалық Мәдениет басқармасы бірігіп 

ұйымдастырған іс-шараға Ыстамбұл 

Мәдениет басқармасының басшысы 

 Невзат Күтүк, Бурса қаласының әкімі 

Режеп Алтепе, ТҮРКСОЙ Бас хатшы-

сы Дүйсен Қасейінов, осы ұйымдағы 

з е р б а й ж а н   к і л і   Е л ч и н    Г а ф а р л ы , 

Қ а з а қ с т а н   к і л і   А с қ а р   Т ұ р ғ а н б а е в , 

Қырғызстан  кілі Қожагелді Кулуев және 

ТҮРКСОЙ Қаржы б лімінің басшысы 

Санжар Мүләзімоғлы қатысты. 

О ң т ү с т і к   Қ а з а қ с т а н   о б л ы с ы н ы ң 

туристік аймақтары мен Түркістан қаласы-

ның к рнекті жерлерін насихаттайтын 

қысқа фильмді к рсетумен басталған 

 жиында с з алған ТҮРКСОЙ Бас хатшы-

сы Дүйсен Қасейінов түркі  ркениетіндегі 

Түркістан қаласының тарихи маңызын 

айта келе, «Мәдени астана мәртебесіне 

орай, жыл бойы Түркістан, Шымкент 

қалаларында ондаған ірі мәдени шаралар 

ткізілетін болады. Ең бастысы, биыл бұл 

ңір түркі әлемінен туристер мен мәде-

ниет қайраткерлерінің жиі бас қосатын, 

зияратқа келетін мәдени орталығына 

айналады. Бауырлас түркі халықтары бір-

бірінің мәдениетін жақыннан танитын 

болады» деді.



Асқар  БДУ ЛИҰЛЫ

МӘДЕНИЕТ 



Жұлдыз БЕЙСЕК

Ақбота МҰХАМБЕТӘЛИ

ОҚЫРМАН ОЙЫ

Түркияда Түркістанды 

таныстырды



Жақында Түркияның Ыстамбұл жəне Бурса қалаларында «Түркістан-түркі əлемінің 

мəдени астанасы» жобасын таныстыру шаралары өтті.

2016 жылдың 1-2 желтоқсан күндері Əзербайжанның Шеки қаласында өткен 

Түркітілдес елдердің Мəдениет министрлерінің Тұрақты Кеңесінің 34-ші 

мəжілісінде Қазақстанның Түркістан қаласы 2017 жылғы «Түркі əлемінің мəдени 

астанасы» болып жарияланған болатын.

Оңтүстік Қазақстан облыстық «Отырар» ғылыми-əмбебап кітапханасы «Өлмейтұғын 

ұлы ағыс» атты жаңа жобаны қолға алып отыр. Жоба тұсаукесері белгілі ақын, əнші, 

сазгер, Халықаралық «Алаш» жəне А.Фадеев атындағы əдеби сыйлықтардың иегері, 

Саха (Якутия) Республикасының еңбек сіңірген мəдениет қызметкері Тұрсынай 

Оразбаеваны еске алуға арналған «Бір əнін қазағымның салып кетсем...» атты əдеби-

сазды кешімен ашылды. Басқосу ақынның өрелі де батыл ой-толғаныстарға толы 

азаматтық поэзиясын кеңінен насихаттауға арналды. 

Мен «Ана тілі» газетінің таяудағы 

н мірінен белгілі публицист,  Қазақ стан 

Журналистер одағының және 

Ғ.Мүсірепов атындағы әдеби сый-

лықтардың лауреаты, Ақпарат са-

ласының үздігі Мақсат Рсалиннің « мір 

сынағы» атты дүниесін оқыдым. 

Автор маған жақсы таныс. Ол 

кісі Ақт бе облысы Хромтау ауда-

ны Аққұдық ауылында туған. Менің 

жерлесім.  «Сағыныш», «Тағдыр сыйы» 

кітаптарын  мірге әкелді.

« мір сынағы» сәтті жазылыпты. 

Қаламгердің қалам қарымы, шебер-

лігі анық байқалып тұр. Мұндағы де-

ректер  мірдің  зінен алынғандығы 

байқалады. 

Рас,  мір деген бізге берілген сынақ. 

Автордың айтар ойы белгілі. Т зімділік 

танытуымыз керек. Сабырлылық талай 

сынақтан алып шығады. Болашаққа 

деген сенім жоғалмауы тиіс. 



Р.НАРАНБАЕВА, 

Ақжар орта мектебінің 

мұғалімі 

Ақт бе облысы

Өмір сынағы шыңдайды

КЕШ


Кешті ақын Нармахан Бегалыұлы 

жүргізіп отырды. Алдымен «Ғұмырдария» 

хабары мен «Бір әнін қазағымның 

салып кетсем...» атты слайд-шолу 

ұсынылды. Қазақстанның еңбек сіңірген 

қайраткері Еркінбек Тұрысов, Ілескүл 

Оразбайқызы, Хализа Сағынбекова 

және Қабылбек Т ретайұлы, Орынба-

сар Қуандықов және басқалар әсерлі 

естеліктерімен б лісті. 

Кеш барысында М. уезов атын-

д а ғ ы   О ң т ү с т і к   Қ а з а қ с т а н   м е м л е -

кеттік университеті мен Оңтүстік 

Қазақстан мемлекеттік педагогикалық 

и н с т и т у т ы н ы ң   с т у д е н т т е р і   а қ ы н 

леңдерінің желісімен «Іңкәр жүрек 

әуені» атты әдеби композицияны тар-

ту етті. Жол-к лік колледжінің және 

Ж.Жабаев атындағы №26 мектеп-

гимназиясының бір топ шәкірттері ақын 

жырларын оқыды. 

Мәскеудегі Халықаралық Жазушы-

лар одағы қауымдастығында Қазақстан 

мен Орталық Азия елдері бойынша хат-

шы қызметін атқарған Тұрсынай талай 

шығармашылық кеш пен кездесулер 

ұйымдастырды. Кітап шығаруға атса-

лысты. Қауымдастықтың С.Михалков, 

Ф.Кузнецов сынды басшыларымен 

бірлесе отырып «Казахстан в творчестве 

русских поэтов» атты кеш  ткізді. Сон-

да орыс ақындарының осы тақырыпқа 

 байланысты 200-дей  леңін тауып, әдеби 

тұрғыда қос халықты барынша жақындата 

түскен. С.Досанов, Н.Бегалыұлы секілді 

қазақ қаламгерлерінің шығармашылық 

кештерін  ткізуге ұйытқы болды.

«Ажал айла таптырмас» демекші, 

қазақтың айтулы ақын қызының  мірден 

озғанына екі жылдай уақыт болып қалды. 

« О т ы р а р »   к і т а п х а н а с ы н д а ғ ы 

«Оңтүстік қаламгерлері» атты арнайы 

б лмеде қаламгерге арналған бұрыш бар. 

Онда ақынның кітаптары мен марапат-

тары орын алған.  Оның әдеби, мәдени 

мұрасы мәңгі жасай бермек.



Қарлығаш ҮСЕНҚҰЛОВА

ШЫМКЕНТ 


«Бір әнін қазағымның 

салып кетсем...»

Жапырағымен билеп және сыр айтып,

Бойжеттім мен,

Құлағымды тестім дер.

Қар жылаған... сұрағандай кешірім,

Мейірімге ашық менің есігім.

Біреу маған талмай ұзақ қарады,

К ктем дедім,

К ктем дедім есімім. 

***

Босанғандай бұтақтарым бүр жарды, 



Қолын бұлғап тал шақырды құстарды.

Тіршіліктің белгісі ғой,

Оянды.

К ктем-ана қолда деді ұшқанды.



Сәукелесін киіп алды сарғалдақ,

Қыр т сінде қызғалдақтар ән салмақ.

Қиыршық құм жел қуалап күлгенде,

Ауыл дедім к ктен түсіп қалған бақ.

Жер к рпесін имене ашты ш п керім,

К рді күннің қақ маңдайдан  пкенін.

Күн құшады қара жерді жұмақ деп,

Жер елжіреп дем бердің дер к ктегі үн.

Сай-салалар бозбаладай тебіскен,

Жүгіргендей мал қайтқанда  рістен.

Таудан аққан апам сынды сол  зен.

Қолындағы бармен елмен б ліскен.



ШЫН СҮЙСЕҢ... 

Біз К ктемде таныстық,

сем бақта табыстық.

Жан-жүректі баурады...

Нәзік сезім – ғашықтық.

Шын сүйсең...

Бар әлем құлпырады,

К к-жасыл дүние құбылады.

Бақытқа б лейді ғашықтарды...

Махаббаттың нұр-шуағы.

Шын сүйсең...

Бар мұңнан арыламын,

зіңді сәт сайын сағынамын.

Жүректі кернеген Махаббатым,

Асыл әнім!

Сол бір К ктем есімде,

Саумал самал есілген.

Сыр шертісіп, жұптастық...

Сауық-думан кешінде.

Шын сүйсең...

Жүрекке нұр тұнады,

Жаныңды кернейді сыр бұлағы.

Жалынын сақтаған Махаббаттың...

Ғашықтардың жұбы мәңгі.

Шын сүйсең...

К ктемдей жаңарамын,

Таңдағы тілектей тазарамын.

Айнымас сертінен Махаббатым,

Ғашық жаным! 

ЖЫР КИЕСІ 

Сәлем, С здің бас иесі – 

Сырлы Жырдың хас киесі!

Табындырған шырқау К кті...

Түпсіз терең қасиеті.

Аударып от назарыңды,

Азайтсаңшы азабыңды.

ҚАЛАЙ ҒАНА 

ҰМЫТАМЫН  ЗІҢДІ

Ағаш біткен алтын сырға тағынып, 

Маужырайды дала нұрға малынып. 

Тек мен жалғыз тереземнің алдында, 

Сарғаямын сүйгенімді сағынып. 

Гүлсамал АЙМАХАНОВА

Марал НАРЫМБЕТОВА

Ақ жауынның тамшылары...

Аңсайды ғой таза мұңды.

Сыйлап лепті самалыңды,

Сергітсеңші жамалымды.

Кең тыныспен салқындатшы...

Құрсауланған қамалымды.

К легейлеп бар асылды,

Кие тұнған Дала сынды...

К ктемдіктің сыр сандығы...

К ксеп сазын, таң асырды.

Баурап шемен ет-жүректі,

Бұлтын шердің селдіретші.

Балақандай елжіретіп,

Бесігіңде тербетсеңші.

Сана к гін биіктетіп,

Сынағыңды жеңілдетші.

Сезім гүлін үйіп беріп, 

Сыр-жырымды күлімдетші.

Қарауытқан тау тұлғалы,

К мбең бе екен қазыналы?

Қамықтырды табиғатты, 

Қоңыр күйің... сазды, назды. 

Жанымды бір жадыратып,.

Жұлдызымды жарқыратшы.

Жанартаудай жалын атып

Жырдың шоғын шашулатшы!

Айналайын, Жыр киесі!

К ркем Күйді күмбірлетші.

Күреңіткен дүниені...

Аймаласын К ктем лебі!

К З К РГЕНДЕР... 

К к жиектен жедел к шіп,

Құба жонның құмындай...

Қасиеттер к зден  шіп,

Қарауытты Қырымдай.

К мескілеу к з к ргендер,

Қара Нары Даланың.

Сансыз ойлар мазалайды еріккен,

лде маған жалған уәде беріп пе ең. 

Күнде  зіңді күтіп жүрмін тағатсыз, 

Неге жаным келмей кеттің, неліктен? 

Жалын оты жандырады жанымды, 

Құса болдым шығара алмай зарымды. 

Келіп күтші, аялашы гүліңді, 

С ндірмеші алаулаған жалынды. 

Қалай, қайтіп ұмытамын  зіңді, 

Нұрға толы м лдір қара к зіңді. 

шіремін қалайша  з қолыммен, 

Жаңа гүлдеп  бүршік жарған сезімді.

***


Қызғалдақ басып қыр-белді, 

Құлпырып дала гүлденді. 

Шуағын шашып алтын күн, 

Дүние ғажап түрге енді. 

Жанымда сүйген аяулым,

Бойымды шаттық кернейді. 

К зден ғайып к ген белдер...

Құрсауында наланың.

Қаратауда к ш бастаған

Қайда қайран, аталар?

Қара жолда қаңтарылған...

Қазынам ба, қырқалар?

Құрбысымен кесте тіккен,

Қайда ғазиз әжелер?

Кең қолтығын к ктеп  ткен...

Қойнында ма қара жер?

К з к ргендер қалды ма екен,

К мбесінде  ткеннің?

К з-жанары талды ма екен,

К бесінде б ктердің?

Кібіртіктеп К штен кейін,

Керуендей ш ккен Кім?

Кешегіме қойып зейін,

К кейден шер  ткердім.

Кие тұтқан  мірімде,

К бейер ме т рімде?

Күрсінгендер к ңілімде,

Күлімдер ме К гімде?

...Қымбат екен ғазиз жандар – 

Қайран, Баба баласы.

Қайрат қайтып, азаймаңдар – 

Қазағымның Данасы!

Қуаттанған алмас-сертпен,

Қариялар, бармысың? 

Құрбысымен назын шерткен,

Кейуаналар, армысың! 

Қадірменді К з к ргендер – 

Қасиеті Елімнің!

Құдіретім,  згермеңдер...

Құнар-құты Жерімнің!

АҚТ БЕ

Осы бір шақтан нұр т ккен, 



Қол үзіп қалғым келмейді. 

ҚЫЗ БЕН ГҮЛ

Құмар етер  жұпары бар гүлдің де, 

Үзіп алып, иіскеп  оны к рдің бе? 

Алаулаған сезіміңді білдіріп, 

Сүйгеніңе гүлді сыйға бердің бе? 

Қыз да нәзік гүл секілді, білгейсің, 

Күтіп-баптап қамқоры  боп жүргейсің. 

Жайына  оның мұң-қайғыны жолатпа, 

Қиындықты жігіт болсаң жеңгейсің. 

Баға жетпес бақытың ол, бағала, 

Күн түсірмей бағып, қағып, аяла. 

Сонда сені мәңгі сыйлап  теді, 

Кір жолатпас жүрек түгіл жағаңа. 

Қызылорда облысы

Қазалы ауданы

АНА ТІЛІМ

Тіл арқылы шертілер  жан сырымыз, 

Тіл арқылы ашылар сан қырымыз . 

Тіл дегенің тірегіміз тұғырлы, 

Тіл  дегенің бағымыз бен арымыз. 

Жасай берер мәңгілікке ана тіл, 

Тіл сырына тереңірек бойлай біл. 

Туған тілдің к ркеюі,  суі, 

з қолыңда соны жұртым,  ойлай біл. 

Тілім десе қуаныштан салам ән, 

Жүрек нұры  ана тілден таралған. 

Тіл тұғырын биіктету, нығайту, 

Бізге аманат, қалған мирас бабадан! 

                 САҒЫНДЫМ

Анашым, уайымдама жақсы бәрі

К ңілімнен сазды әуен таралады.

Студенттер жандар ғой ақ пейілді,

здеріне тартады бар адамды. 

Анашым, сағындым ғой  зіңізді, 

Боташым, күнім деген с зіңізді. 

рқашан ақыл айтып, демеу болып, 

Күлімдеп құшақтаған кезіңізді. 

Анашым, студентпін енді мен де, 

Қызыңыз бой жетуде күннен-күнге. 

Сезудемін күткендей емес екен, 

мір сүру дегенің жеңіл мүлде. 

Шуақ шашқан арайлы бүгін маңым, 

Арманға қол создырар нұрлы таңым, 

Анажан, алаңдама,  зің артқан, 

Үмітіңді ақтауға тырысамын. 



БАСТАУЫ  ЗІҢСІҢ 

ОТАННЫҢ 

Туған жер мерейлі мекенім, 

Бауырыңда ойнақтар б кенің.

Жанымнан сені әркез тастамай, 

Жырлаумен  зіңді  темін. 

Туған  жер сен де  скен ботаңмын, 

зіңнен күш алдым, от алдым. 

Сен деген жақсылық қайнары, 

Бастауы  зіңсің Отанның.

АЛМАТЫ


Бұлт – тостақтан шашу шашты аспан да,

Домбыра үні шықты жерді басқанда,

Үйіп едік, жылтырынан жинап ап,

К ктеммін деп жазу жазды тастар да.

Балалықтың иісіндей таң лебі,

Бұл ғұмырым, ғұмыр емес бал ма еді?

р тал шашым раушан болып гүлдеп тұр,

К ктем-ана, құшағыңа ал мені.

***

Анам күтіп тұрған шығар т беңде



Жасын сүрт, жел, к ре қалсаң «келер» де. 

Жанында жүр, ақмаңдай ай, кешқұрым,

Шеңгелдердің қоңырауын терерде.

Туған жерді бүгін, ертең... к рем бе?

Тал бесігің тыныштыққа б лер ме?

Түсімде мен к ктем-қызбен той тойлап, 

Үй ойнаймын, құмды екіге б лем де.

Лақ қуалап, гүлден гүлге жүгірген,

Етегіне ошағандар ілінген,

Саусақтары сұлу еді анамның,

Туған жердің тікенімен тілінген.

Саған қарай қадам басып келемін,

Бақылайтын бойшаң аға - терегім.

К белегім қонбай әуре ететін, 

Еркелетіп иілетін еменім.    

Сүйемін-ау, құм суырар дауылын, 

Құмнан моншақ таққан менің ауылым.

Шалқып кетсем құшағыңда күндей боп,

Бір иіскемей кетпеуші еді жауының.

Бақбақ гүлім, бәйшешегім – құмарым,

Сендерді  ппей, сағынышқа құладым.

Топырағыңнан түлеп ұшқан қызың ем,

Шаштарымнан жусан аңқып тұратын.

Киелі ғой сенде жатқан тас-дағы,

Шақырады м лдірліктің аспаны.

Канша уақыт ауаң мені құшақтап,

Күнің алтын сәулелерін шашпады.

Аппақ қарың ерімеді қолымда,

Қаңбақтарың жүгірмеді жолымда.

Бақаларың секірмеді солымда, 

Тасбақалар тәй баспады оңымда.

Күлкім еді – сылдыраған бұлақтар,

Жасыл ш бім жайлауым ғой тұрақтар.

Мен келгенше жанында боп анамның,

Жарық етші жолын жұлдыз – шырақтар. 

Жамбыл облысы 

Талас ауданы 

Ќыр астынан 

Ќыр астынан 

бой кμтерер ќызѓалдаќ...

бой кμтерер ќызѓалдаќ...


11

№9 (1371) 

2 – 9 наурыз

2017 жыл



1   2   3   4   5   6   7   8   9   10   11


©emirb.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

войти | регистрация
    Басты бет


загрузить материал