Әскердегі сарбаздардың өліміне қатысты істі азаматтық соттың қарауына беру керек пе?



жүктеу 3.11 Mb.

бет5/24
Дата22.02.2017
өлшемі3.11 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   24

ХАЛЫҚАРАЛЫҚ ШАРТТАР ЕНДІГӘРІ 

МЕМЛЕКЕТТІК ТІЛДЕ ӘЗІРЛЕНЕТІН БОЛАДЫ

Мәжілісмендер бастама жасап, өзара ма-

құл даған  және  бір маңызды заң жобасы екі үл-

кен дүниені көздейді. Оның бірі – халықаралық 

Бұл норма келісімдерді даярлау мен оларды 

жүргізуге қатысушы мемлекеттік қызметшілер 

үшін баса қаперде ұстанатын негіз болуы шарт», 

–  дейді М.Әшімбаев. Бұдан бөлек, қазақ тіл

іл

і 

Қа



Қа

за

зақс



қста

танн


нн

ың

ың



м

мемлекеттігін айқындайтын б

бас

ас

-



-

ты

ты



ф

фак


ак

то

тор



р 

ек

ек



ен

ен

і



ін еске ала отырып, Қазақс

қста


тан

н

Республикасының шет мемлекеттермен екі-



жақты халықаралық шарттарын  Қазақ стан ның 

мемлекеттік тілінде және тараптардың келісуі 

бойынша өзге де тілдерде жасасуы қаралып 

отыр. Тоқталатын жайт, бүгінгі қолданыстағы 

заңнамада осын

ында


да

й 

й



та

та

ла



ла

п 

п 



ба

ба

р.



р.

Д

Д



ег

ег

ен



ен

ме

ме



н 

н 

со



со

нд

нд



ай

ай

 



талаппен қоса,

а о


о

нд

нда



а

«е

«е



ре

реже


же

б

бой



ойын

ын

ша



ша»

» де


деге

ге

н



н

тіркестер қосылған екен. Ал сол «ереже бо йын-

ша» жасалатын келісімшарттар қазақ тілін 

айналып өтуге көп «септігін» тигізіп те отырған.



Мәулен ӘШІМБАЕВ,

ҚР Парламенті Мәжілісінің депутаты: 





Бі

Бі

з 

з 

бұ

бұ

ға

ға

н 

н  дейін Үндістанмен арада 

а  құ

құ

-

-

қы

қықт

қтық

ық

к

к

өм

өмек

ек

к

көр

ө сету туралы ке лісімді рати 

и

фи

фи

-

-

кациялаған болатынбыз. Мемлекетаралық екі-

жақты келісім болғанына қарамастан, ол орыс, 

ағылшын және хинди тілінде жасалып, қазақ тілі 

шет те қалған еді. Бұл бір ғана мысал, ал он дай-

ларды санасақ, жетіп-артылады. Екінші мәселе 

кей бір жағдайла

ла

рд

рда ке

ке

лі

лі

сі

сі

мд

мд

ер

ерді

ді

ң 

ң қа

қаза

за

қш

қш

а 

а 

мә

мә-

тіні сын көтер

рме

мейд

йді.

і. Т

Т

іп

іп

ті

ті

с

с

оң

оң

ғы

ғы

у

уақ

ақ

ыт

ытта

та

б

б

ііз 

осындай келеңсіз жағдайларға көбірек ұрынып 

жүр міз. Соның салдарынан қазақ тіліндегі мә-

тінді қайта-қайта түзеп, шетелдерге ноталар жі-

бе руге  мәжбүр болып жатырмыз. Бұл, шын ды-

ғын да,  біздің еліміздің имиджіне нұқсан 

ке

кел

л 

ті

ті

рм

рм

ей

ей

қ

қ

ой

ой

ма

майды. Мысалы, Люксембургп

п

ен

ен

 

жа

жа

 с

 с

ас

ас

қа

қа

н 

н 

ша

шағы

ғы

н

н ғана келісімде біз қазақ т

т

іл

ілін

ін

-

-

дегі мәтінінің грамматикалық, орфографиялық 

сипаттағы қателіктері  үшін төрт мәрте нота 

жіберуге мәжбүр болдық. Бұл ұят нәрсе енді. 

Астана

Б

РИ



Ф

ИНГ


Бас прокурордың 

ң

бі



бірі

рінш


нші

і 

ор



ор

ын

ынба



ба

са

сары



ры

И

И



о-

о-

ган Меркельдің сөзіне қарағанда, ар на йы 



мекемеаралық жұмыс тобы жаңа қыл мыстық 

құқықтық алаң бағытында үш жыл бо йы  жұмыс 

істеген. Нәтижесінде Қыл мыс тық және Қыл-

мыс тық іс жүргізу кодекс те рінің жаңа нұсқасы 

да

даяр


яр

б

бол



ол

ып

ып



, бү


бү

гі

г



нд

нд

е



е

па

п



р 

р

ламентшілердің қызу 



та

талқ


лқыс

ысы


ы үш

үшін


ін

о

о



р

рта


таға

ға т


та

асталған. Құжат жаңа 

қыл  мыстық ая ны аңсайтын болғандықтан, но-

вел ладан кен де емес. Айталық, Қылмыстық 

ко декстің  жа ңа  үлгісінде медициналық қыл-

мыс тар үшін жауапкершілік күшейтілген. Сон-

дай-ақ киберқылмыстарға қатысты қатаң жаза 

қол  дану  қарастырыл

лға

ға

н



н.

«

«Бү



Бү

гі

гінд



нд

е 

е 



да

да

мы



мы

ға

ға



н

н

мем  лекеттерде ки



б

берқылмыстарға қатысты ар-

на йы  баптар бар. Ал біз болсақ, хакер лердің 

іс терін әлі күнге дейін дұрыс тергей ал май жа-

тыр мыз», – деп мойындайды қа зіргі олқылыққа 

келгенде Иоган Давидович. Бұл ғана емес, сәу-

лет-құрылыс саласындағы қа уіпсіздік үшін де 

жа уапкершілік кү шей тіледі.  Соның 

ң

арқасында 



Қа

Қа

рағандының «Бе соба» тұрғы



ғын-

н-

үй



үй к

кеш


еш

ен

ен



ін

ін

де



де

гі

гі



 

се

секілді оқи ғалар қайталанба



ба

йд

йды



ы де

де

ге



ге

н

н



се

се

н



нім

м

бар. «Жол апатында адам өліміне себепкер 



бол  ған мас жүргізушіге жаза қатаң болады. 

Ме  кемеаралық  жұмыс  тобы мұны «ауыр қыл-

мыс саналады» деп шешті. Ол үшін біз жеті жыл 

бас бостандығынан айыру жазасын бел гіледік. 

Ос

Осы


ы

ор

орай



айда

да

а



а

та

тап 



п

өт

өт



ер

ер

лі



лі

к 

к 



жа

жа

йт



йт, 

, ау


ауыр қылмыстар 

бо

бой



 й

ын

ынша



ша т

т

ар



арап

ап

та



а

рд

рд



ың

ың ы


ы

мы

мы



р

р

ағ



аға келуі мүмкін 

емес», – дейді Бас про курордың бірінші орын-

басары. Ал бас қа  қылмыстар бойынша бас бос-

тан дығынан  айы рудың орнын айыппұл төлеу 

жазасы ба сады. Меркель мырзаның айтуынша, 

та ғайындалатын осындай шараның  үлесі 50 

па

а

йызға дейін артады. 



«ТЕР

РГЕ

ГЕУ 

У

СУ

СУ

ДЬ

ДЬЯС

ЯСЫ

Ы» Д

ДЕГ

ЕГЕН

ЕН

Ш

ШЫҒ

ЫҒА

АДЫ

Бұдан бөлек, Қылмыстық іс жүргізу ко декс-

інің жаңа нұсқасына сәйкес, сотқа де йінгі іс 

жүр гізу  тәртібін бақылау мақсатында «тергеу 

су дьясы» лауазымын енгізу көзделіп отыр. Ол 

про курорлармен  бірге  Қазақстан  аза мат та ры-

ның құқықтарын қорғауды қадағалайд

д

ы. Осы-



ға

ған


н ор

ор

ай



ай, тергеу судьясы үй қамаққ

қ

а



а от

от

ыр



ыр

 ғ

 ғыз



ыз

у,

у,



 

ме

меди



ди

ци

ци



н

налық  ме ке меге  күшпен  қа

қа

ма

мау



у 

жә

жә



н

 н

е



е 

тағы  басқа ша ра лардың қаншалықты заң ды 

екендігін әлгі тер геу судьясы тексеретін тә різді. 

Сондай-ақ тергеу судьясы ауыр және аса ауыр 

қыл мыстардан бөлек істер бойынша  ке  піл зат-

тың көлемін анықтай алады. Ал ке піл зат жасал-

ған  бо

ойд


йд

а

а те



те

рг

рг



еу

еу

и



изо

з ля


лято

то

ры



ры

ны

ны



ң 

ң 

ба



бас шысы 

күдікті аз

азам

амат


атты

ты

б



бос

ос

ат



ат

уы

уы ш



шар

арт.


т О

Ол 


л үш

үшін


ін соттың 

қосымша шешімі керек емес. «Алайда адам 

өлімі,  ұйымдасқан қылмыс және лаң кес тікке

қатысы бар азаматтардың кепілзаты еш қа был-

данбайды», – деп нық айтты Меркель мырза.

Бұдан  бөлек,  бас прокуратура өкілі Қыл-

мы

мы

с 



с 

ты

ты



қ  ко

к

декстің қазіргі нұсқасын



нан

ан і


і

ст

ті 



і 

қо

қо



-

-

сы



сым 

м

ша



ша

 тер


ер

ге

ге



уг

у

е 



е жіберуді алып тастау қажеттігі

гі

н



н

ал

алғ



 ға 

а та


тарт

ртад


ады.

ы. «


«

Бі

Б з осы саладағы жағдайды зе



зер-

р-

делеп шықтық. Соңғы бес жылдың ішінде 4,5



рет істі қосымша тергеуге жіберу жөнінде ше-

шім шығарылды. Ондайда тергеу амалдары 

қай та  басталып, куәгерлер екінші рет сотқа ша-

қы рылады. Оған көп адамдардың көңілі тол-

май ды.  Біздіңше

е,

, қо



қосы

сы

мша терг



р

еу

еу



ді

ді

алып тас-



тау дың  арқасы

сынд


нда

а со


сот 

т

қа



қа

ма

ма



у

у

не



не

ме

ме



се

се

а



а

қт

қт



ау

а

 



бо йынша нақты е

і

кі шешімнің бі



б

реуін қаб

был-

дай  ды. Әрине, тергеу кезінде қандай да бір 



ол қылықтар орын алуы мүмкін. Мұндай жағ-

дайда соттың кінәлі азаматты ақтап шығуы да 

ық тимал.  Алайда  бұл жолмен барлық дамыған 

мемл


л

ек

е



еттер 

р жүүріп келеді. Сол арқылы тер геу

еу-

д

ді



ң 

ң

са



са

па

па



сы

сы

к



к

өт

өт



е

еріледі», – дейді И.Мерк

кел

ель.


ь.

 

Ай



Айт пақ шы,  қылмыстық кодекстің кеңістіг

і

і ақ-



па рат тық технологиядан да кенде қалмайды.

Мә селен, бейнебайланыс құралдарын қолдану 

ар қылы қашықтан жауап алу жүйесі де енгізілуі 

әб ден  мүмкін. Бұл біздің еліміз үшін әбден ла-

йық  ты  дүние  се

екі


кілд

д

і.



і

 Өйткені Қаз

аз

ақстанның 



тер риториясын

ын е


еск

ск

ер



ер

се

сек,



к, б

б

ей



ей

не

е



ба

ба

йл



йлан

аныс


ыс

а

а



р-

р

қылы жауап алу



лу ж

ж

үй



үй

ес

ес



ін

ін

ің



ің т

т

иі



иімд

д

іл



іліг

гі

і зо



зор

р.

О



О

ға

ған



н

қоса, бюджеттің біраз қаражатын үнемдеуге 

бо  лады. Сонымен қатар бас прокуратура сан 

алуан қылмыстар кезінде зардап шеккен аза-

мат тарға көмек берудің арнайы қорын құ руды 

жос парлап отыр. Аталған қор кінәлі аза мат тар-

дан өндірілген ақшамен толықтыралады.

Бә

Бәлк



лкім

ім,


,

оғ

оғ



ан

ан

ж



ж

ек

е еменшікті тәркілеу шарал



л

ар

ар



ы

ы

да



да б

бағ


ағ

ыт

ытта



талы

лы

п



п қ

қалар. «Әрине, дамыған ел де

дер-

р-

дің тәжірибесі көрсетіп отырғандай, осы іспетті 



қор лардың ақшасы зардап шеккен барлық аза-

маттарға жетпей жатады. Сондықтан біз қазақ-

стан дық қорды құруға қатысты заң жобасында, 

ал дымен,  асыраушысынан айы рылған және 

жыныстық зор

орлы


лы

қ-

қ-



зо

зомб


мб

ыл

ыл



ық

ыққа


қа т

т

ап



ап

б

б



ол

ол

ға



ға

н

н



азаматтарға  кө

кө

ме



ме

к

к



бе

беру


руді

ді

к



к

өз

өз



де

де

йм



йм

із

із. 



За

Заң


ң

жобасын талқылау барысында оның бар лығы 

қайта қаралып, тиісті өзгерістер енгізілуі әбден 

мүмкін», – дейді Меркель мырза. 

Айта кеткен жөн, Қылмыстық және Қыл-

мыс тық іс жүргізу кодекстерінің жаңа нұсқасын 

20

2015


15

ж

жыл



ыл

ы

ы



қо

қо

лд



л анысқа енгізу көзделген.

Бұл заң жобасы ҚР аумағында 

қар жылық  (инвестициял

ял

ық



ық

)

)



пи

пи

р



р

а-

а



ми далардың  қызмет

ет

ін



ін

ің

ің



ж

ж

ол



ол

ын

ын 



кесу және оған тыйым салу жөнін-

дегі шаралар кешенін қарастырады. 

Заң жобасы күшіне енсе, қаржылық 

(инвестициялық) пирамидаларын 

құрған немесе олардың қызметіне 

ба

басш



сшыл

ылық


ық

ж

жас



асағ

аған


а  азаматтар 

қы

қы



лм

лм

ыс



ысты

ық,


қ,

а

ал



л ос

ос

ы 



ы пи

пира


рамидаларды 

жарнамалаған азаматтар әкімшілік 

жауапкершілікке тартылатын бо ла-

ды. Яғни еліміздің «Бұқаралық ақ-

па 

рат құралдары туралы» және 



«Жар нама  туралы»  Заңдарына 

қаржылық (инвестиция

ялы

лық)


қ)

 пир


р

а-

ми даларының қызме



е

ті

тін



н жа

жар


р

на

на



 м

 ма-


а-

лауға тыйым салу туралы ти

і

істі


і

 

түзетулер енгізілмек.



Со

Со

нд



нд

ай

ай



ақ 


қ комитеттің ке ңей-

ті

тілг



лген

ен о


о

ты

ты



ры

рысында «Қазақстан 

Рес публикасының кейбір заң на-

малық ак тілеріне мемле кеттік ор-

ган дар дың  құзыретін заңнамалық 

жә  не  (немесе)  заңға  тәуелді  де ң-

гей де бе кіту мәселелері бойынша

өзге ріс тер м

м

ен

ен т



т

ол

ол



ық

ық

ты



тыру

рула


ла

р

р



ен

ен-


гізу туралы»

ы»

ж



ж

ән

әне



е

«К

«Кей



ейб

бі

р за



за

ң 

ң на



на

-

-



ма лық актілерге атқарушылық іс 

 жүр гізуді  жетілдіру  мәселелері 

бо йынша  өзгерістер мен толық ты-

рулар енгізу туралы» заң жо ба-

лары екінші оқы лым да қаралды. 

Ко

Ко



 м

 м

итет оты ры сында  қаралған 



за

заң 


ң 

жо

жо



ба

бала


ла

ры

р



 Па лата қарауына

жі

і



 б

б

еріілді



і

.

Бүгін ҚР Парламенті Сенаты Конституциялық заңнама



сот жүйесі және құқық қорғау органдары комитетінің 

кеңейтілген отырысында «Қазақстан Респуб

у ликасының 

ке

ке

йб

йбір

ір

з

заң

аңна

на

ма

ма

лы

лы

қ актілеріне қаржылық 

қ (и



нв

нвес

ес

ти

ти

ци

ци

ял

ялық

ық





пи

пи

ра

ра

ми

мида

дала

лард

рд

ың

ың қызметіне қарсы іс-қимы

мы

л

л мә

мәсе

се

ле

ле

ле

лері

рі

 

бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» заң 

жобасы қаралды. Бұл жөнінде ҚР Парламенті Сенатының 

баспасөз қызметі хабарлады.

Ре

Ре

се

сей 

й Ғы

Ғылы

лым 

м 

ак

а

адемиясы Экономикалы

лы

қ 

қ 

ст

стра

рате

те

ги

ги

ял

ялар

ар 

ин

инст

стит

итут

утын

ын

ың

ың х

х

ал

алықаралық сарапшылар 

р то

то

бы

бы

«

«

Қа

Қаза

зақс

қста

та

н

н 

2050 – жаңа биіктерге» атты ұжымдық монографиясын 

жарыққа шығарды. Астанада ресми түрде тұсауы кесілген 

ресейлік сарапшылардың еңбегі жайында ұлыбританиялық 

Р.Мэтьюз бен ресейлік ғалым Александр Агеев тарқатты.

ТҰСАУКЕСЕР

Құрамында Ұлыбри

ри

та



та

ни

ни



я,

я,

Г



Г

ер

ер



-

ма ния, АҚШ пен Швей

ей

ца

цари



рия

я се


се

 к

кіл



іл

-

ді елдердің са рап шылары бі рік ті-



рілген халықаралық  ұжым жыл 

са йын  Ресейдегі ғылым ака де мия-

сы жанындағы Экономикалық 

стра  те гия лар

ар

 институтымен бір-



ле

ле

сі



сіп,

п, зз


ер

ер

тт



тт

еу

еу



ж

ж

үр



үрг

гіз


із

іп

іп



 келеді екен. 

Со

Со



л

л арқы


қылы

лы әле


лемн

мнің


і

1

100-ден ас-



там мемлекетінің арасындағы ин-

тегралды қуат туралы жаһандық 

рейтинг те түзілетінге ұқсайды.

Ал  ресейлік профессор Алек-

сандр Агеев 

тің айтуын

ынша

ша,


,

биыл 


жүр гізілген  ин те гралд

лд

ық



ық

з

з



ер

ер

тт



тт

еу

еу 



нә тижесінде Қазақстан 34-орынға 

та бан  тіреген. Әлемдік рей тинг і-

лер дің  көпшілігі  экономикадағы 

бел гілі  бір көрсеткіштерге негізделе 

оты рып жа салады. Ал интегралды 

қуат туралы  ті зім ді  жасаған  уақытта 

ес

ес

еп



еп

ті

тік 



к  мо

мо

де



де

ль

льде



де

рг

рг



е

е

сү



с

йене оты-

ры

рып,


п,

э

э



ко

коно


номи

мика


ка

да

дан 



н бө

бө

л



лек ішкі сая-

си тұрақтылық, сыртқы саясат, ұлт-

тық қа 

уіпсіздік, президенттің 



абы рой-беделі мен ықпалы және 

ха лықаралық қатынастар са-

ласындағы бастамалар

р

 ескеріледі. 



А.Агеев бұл турасынд

д

а



а

«Қ

«Қаз



аз

ақ

ақ



ст

ст

ан



ан 

2015 жы лы интегралд

лды

ы

қу



қ ат

ат

ж



ж

ө

ө-



нінен әлемдік рей тинг іде он сатыға 

жо ғарылап, 24-орынға тұрақтауы 

тиіс», – деген жора мал ды алға тар-

тып отыр. Бұл да елдігіміздің ерен 

қа дамына  қа

қ

тысты сырттағы са-



ра

ра

п



пшы

шы

ны



ны

ң

ң 



бе

бе

рг



рген

ен

т



т

әу

әуел



е

сіз бағасы 

бо

б

л са  керек. 



Дәл осындай тәуелсіз бағаны 

бри  тан дық  сарапшы да қолмен 

қой ғандай қай та лай ды.  «Қазақстан 

Пре зиденті  Н.На зар баев  ұстанған 

сая  сатының  арқасында

да

б



б

ү 

ү гі



гінд

нд

е



е

мем лекет  жоғары эко

ко

но

но



ми

ми

ка



калы

лық


қ

та  быстарға қол жеткізіп қана қой-

ған жоқ, әлеуметтік даму жоға ры-

лады, медицина, ғы лым мен білім 

саласында да халық аралық та быс-

тарға жетті. Халықаралық бі тім гер-

ші

ші

лі



лі

к 

к жо



жоба

ба

ла



ла

ры

ры



ны

ны

ң 



ң 

тұ

тұ



тас легі жү-

зе

зеге



ге а

а

сы



сы

ры

рылы



лы

п

п,



т

түр


үр

лі

лі



р

р

ей



е

тингілерде 

жоғары қарқынмен алға жылжуда. 

Бұ

Бұ



ла

ла

р 



р 

ды

ды



ң 

ң 

ба



б

рл

р



ығы тұтастай ал ған-

да

да



Т

Т

әу



әуел

ел

сі



сі

з 

з



Қа

Қа

зақстанның әлеуетін 



анық байқатады», – дейді ұлы бри-

та ниялық  профессор Р.Мэ 

тьюз. 

Сон дай-ақ  зерттеулердің қоры тын-



ды сы  Қазақстан  басшысының 

идея  лары мен

ен

 мақ


а

саттары бүгінде

күллі елдің

ң

жа



жал

л

пы



пы

 ұ

 ұ



лт

лтты


ты

қ 

қ құ



құнд

нд

ы-



ы-

лық тарына а

айн

йналға


ғаны

нын да көр

өр сет

іп

іп 



отырса керек. «Ал бұлар өз кезе-

гінде қоғам санасына нық орны-

ғып, қазақстандық өмір салтының

не гізіне  айналғандығын  көрсетіп 

отыр

ыр

»,



,

  – д


дейді

д

 тұсаукесерде пікір



б

біл


л

д

діру



ру

ші

ш



ле

лер.


р. 


1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   24


©emirb.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

войти | регистрация
    Басты бет


загрузить материал