Бір тойым болатыны сөзсіз менің



жүктеу 1.47 Mb.

бет2/14
Дата10.03.2017
өлшемі1.47 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   14

Қр Президент Әкімшілігінің бас инспекторы Ерлан 

Әукенов, сенаторлар Ермек Жұмабаев, Асхат Күзеков 

қатысты. Кеңейтілген сессия мәжілісін облыстық 

мәслихаттың хатшысы Манап Көбенов жүргізді. 

Қазақстан республикасының Мәдениет және ақпарат министрі Дархан Мыңбай бастаған 

республикалық ақпараттық-насихаттық топ мүшелері Қызылорда облысында болып, өңір 

жұртшылығымен және бұқаралық ақпарат құралдары өкілдерімен кездесті.

Елбасымыздың Қазақстан халқына Жолдау-

ында атап көрсетілгендей, ақпараттық техно-

логиялар мен ақпаратты таратудың жаңа ны-

сандарына бағдарланған мамандандырылған 

білім беру бағыттарын құру міндеті де 

алдымызда тұр. Компьютерлік сауатта-

ну жөніндегі ауқымды іске азаматтарды

әсіресе, жастарды тарту қажеттілігі Жолдауда 

нақты айтылған және мемлекеттік қызметке 

жаңа қызметкерлерді қабылдау кезінде 

компьютерді, интернетті қолдана білу дағдысы 

міндетті талап болуға тиіс екендігі атап 

көрсетілген. 

Е.Арын  өз  сөзінде  2011  жылдың  облыс 

үшін  табысты  жылдардың  бірі  болғанын  атап 

өтті. Былтыр Елбасы Нұрсұлтан Назарбаевтың 

басшылығымен айтарлықтай жетістікке жеткен 

еліміз  тәуелсіздіктің  20  жылдығын  мерекеледі. 

«Әлеуметтік­экономикалық  жаңғырту  – 

Қазақстан дамуының басты бағыты» атты биылғы 

Президент Жолдауы көреген саясаттың кезекті 

үлгісі екенін де тілге тиек етті. 

«Жалпы,  2011  жыл  табысты  аяқталды. 

Көптеген  салалар  бойынша  біздің  өңір 

көш  бастап  келеді  әрі  республикалық  орта 

көрсеткіштерден  асып  түсті»  деген  Ерлан 

Арын  облыстағы  барлық  салалар  бойын­

ша  атқарылған  жұмыстардың  жай­күйіне, 

алынған нәтижелер мен жеткен жетістіктерге 

тоқталды. Әкімнің сөзінен белгілі болғандай, 

2011  жылы  ішкі  аймақтық  өнім  бір  трилли­

он  үш  жүз  миллиард  теңгеден  асса,  нақты 

өсім 7,2 пайызға көтерілген екен. Бұл игілікті 

жаңалықты  Ерлан  Мұхтарұлы  аймақтағы 

мемлекеттік  бағдарламалардың  табысты 

жұмыс істей бастағандығымен байланыстыр­

ды. Жалпы алғанда, облыс аумағында соңғы 

жылдардың бедерінде көптеген оң өзгерістер 

мен алға жылжулар байқалады. 2011 жылы 87,2 

миллиард теңгенің өнеркәсіптік өнімі (өсім 16 

пайызды құрайды) шығарылып, 1202,7 милли­

ард теңгенің 169 инвестициялық жобасы іске 

асырылған.  Шағын  және  орта  кәсіпкерлікті 

дамыту  бойынша  да  бірнеше  жұмыстар 

атқарылуда. «Бизнестің жол картасы ­ 2020» 

бағдарламасын орындауға 1,6 миллиард теңге 

бөлініп, 135 жоба қабылданды. 

Өңір жетекшісі өз баяндамасын аграрлық сек­

тор, экология, тұрғын үй мәселелерімен сабақтай 

түсті.  Әкімнің  айтуынша,  бұл  бағыттарда  об­

Осы  орайда,  Ақпараттық  даму  үдерісінде 

еліміздің айтулы оқу орыны әл­Фараби атындағы 

Қазақ ұлттық университетінің жұмыс үдерісі осы 

заманғы бiлiм беруі компьютерлiк, ақпараттық 

технологияларға  негiзделген.  Сөйтіп  барынша 

сапалы  бiлiм  беру  арқылы  бiлiктiлiгi  жоғары 

және бәсекелестiктiң мықты тегеурiнiне төтеп 

бере алатын кадрларды даярлауға атсалысуда. 

Университетте  инновациялық  техноло­

гиялар дың  бірі  –  ақпараттық  технологияны 

қолдану  кеңінен  жүзеге  асырылып  жатыр. 

Ақпараттандыру  технологиясы  арқылы  за­

ман  талабына  сай  сабақ  берудің  тиімділігі 

арта  түсуде.  Күнделікті  сабаққа  видео,  аудио 

қондырғылар  мен  теледидарды,  компьютерді, 

интерактивтік  тақта  мен  мультимедиалық  жо­

баларды пайдалану үлкен нәтижелер беретініне 

ҚазҰУ  оқытушыларының  көзі  жетіп  отыр. 

Жаңа  ақпараттық  технологияның  ерекшелігі 

оқытушылар  мен  оқушылардың  бірле сіп, 

шығармашылықпен жұмыс істеуіне ықпал ете ді. 

Кез­келген сабағын қызықты өткізу үшін ізденіс, 

жаңаға ұмтылу жұмысын жүргізу – әр оқытушы 

үшін  бұлжымас  қағида.  Себебі,  оқытушының 

өзі – ізденуші. Сонда ғана өзі қызыққан ұстаз 

сабағын шәкірттеріне де қызықты жеткізе ала­

ды.

Университетімізде  мультимедиалық  каби­



неттер, компьютер лік сыныптар, интербелсенді 

тақта орнатылған аудиториялар әр факультетте 

бар. Кез­келген сабақта электрондық оқулықты 

пайдалану оқушылардың танымдық белсенділігін 

арттырып қана қоймай, логикалық ойлау жүйесін 

қалыптастыруға,  шығармашылықпен  еңбек 

етуіне жағдай жасалынған. ҚазҰУ студенттерінің 

қалауымен  2009  жылы  «Жастар»  Интернет 

орталығы да ашылған болатын. Заманауи ком­

пьютерлермен,  арнайы  бағдарламалармен 

жабдықталған  300  адамға  арналған  «Жастар» 

интернет  орталығы  ҚазҰУ  қалашығының 

көзайымы,  білім  алумен  қатар,  ой­өрісті  да­

мытатын,  шаршағандарын  ұмыттыратын 

студенттердің құтты мекені болып келеді.

Бір сөзбен айтсақ, университетіміздің Елбасы 

Жолдауындағы нұсқауға сәйкес әлемдік жоғары 

оқу орындары рейтингінде лайықты орын алуға 

толықтай мүмкіндігі бар. 

Ботагөз сӘРсЕНғаЛИ, 

әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық 

университетінің магистранты 

лыс  аумағында  ірі  жұмыстар  жүргізіліп  жатыр. 

Мәселен, 2011 жылы аграрлық сектор бойынша, 

89,2 миллиард теңгенің өнімі өндіріліп, барлық 

шығарылған  өнімдер  облыс  халқының  тұтыну 

әлеуетін  толық  қамтамасыз  етуге  жетіп  отыр. 

Е.Арын сессияға қатысушылар назарын Павлодар 

қаласындағы тозығы жетіп, ескірген үйлерге аудар­

ды. «Бұл мәселені шешуге батыл қадам жасаудың 

уақыты жетті деп есептеймін. Сегіз пәтерлі 159 

үйді бұзу қажет. Ауданды толық жоспарлаудың 

жобасы әзірленді, 3852 пәтерге арналған тоғыз 

қабатты тұрғын үйлер құрылысының нұсқаларын 

қарастыру керек. Оның 1272­і пәтері тозығы жет­

кен үйлердің тұрғындары үшін салынбақ. Бүгінде 

үй алу кезегінде 12872 адам тұр, төрт мың шаршы 

метрге үй тұрғызу қажет. Бар күш­жігерімізді аян­

баймыз», – деді.

Облыс  әкімінің  есебінде,  сондай­ақ 

«Жұмыспен қамту – 2020» бағдарламасының іске 

асырылу барысы, «Балапан» бағдарламасының 

жай­күйі,  білім  беру  мәселелері  де  сөз  болды. 

Медициналық қызмет көрсетудің қолжетімділігі 

мен сапасында да ілгерлеу бар екенін атап өтті. 

Павлодар  облысы  –  өнер  мен  мәдениеттің 

жақсы  дамыған  аймағы  болып  есептеледі. 

Әкім:  «Алда  мәдени  мұраны  жаңғырту  сияқты 

маңызды міндет тұр. Облыс аумағында тарихи, 

археологиялық,  сәулет  және  монументалдық 

өнердің  аса  мол  ескерткіштері  бар.  Біздің 

мақсатымыз – ел тарихын тануда оларды пайда­

лану білу», – деді. 

Баяндамасының  соңында  облыс  басшы­

сы  «Халықты  толғандырған  мәселелерді  шешу 

–  басты  басымдылық,  бұл  жұмысымыздың 

көрсеткіші», – деп сөзін түйіндеді. 



Дәуіржан ТөЛЕБаЕв

«Балапан» БағдарлаМасының 

Келешегі Мол

Алматы облысының әкімі Аңсар Мұсаханов өткен жылдың қорытындылары және 

халықтың әлеуметтік жағдайына байланысты мәселелер бойынша есеп берді. 

Оған ҚР Парламенті Сенаты мен Мәжілісінің бірқатар депутаттары, ҚР Президенті 

Әкімшілігінің мемлекеттік инспекторы Ж.Ахметов қатысты. 

Жетісу  өңірінің  жетістіктері  паш  етілген 

көрме мен бейнефильм, фото және бейне экс­

понаттар, жергілікті өнімдер – қай­қайсысы да 

келушілерді бей­жай қалдырған жоқ.

Облыс әкімі өңірдің атқарушы органдарының 

өткен жылғы негізгі міндеттері Елбасы Нұрсұлтан 

Әбішұлы  Назарбаевтың  «Болашақтың  іргесін 

бірге  қалаймыз»  атты  Жолдауынан  туындай­

тын міндеттер мен тапсырмаларды, мемлекеттік 

бағдарламаларды  орындау  шеңберінде  жүзеге 

асырылғанын атап өтті. 

«Бүгінде  облысымызда  экономиканың 

барлық  салаларында  дамудың  оңды  қарқыны 

сақталып отырғаны жөнінде зор сеніммен айтуға 

болады, экономиканың өсуі 8,1 пайызды құрап, 

жалпы  аймақтық  өнім  көлемі  1  трлн.  57  млрд. 

теңгеге жеткізілді»,­деді А.Мұсаханов.

Өнеркәсіп көрсеткіштері барынша жақсар­

тылды. 2011 жылы 422,8 млрд. теңгенің өнімдері 

шы ғарылып, нақты көлем индексі 109,8 пайызды 

құрады. 


Еңбек  өнімділігі  жан  басына  шаққанда 

61,3 мың АҚШ долларына жетіп, 2010 жылмен 

салыстырғанда 0,2 пайызға артты. 57 жаңа нысан 

пайдалануға беріліп, бұрыннан жұмыс істеп кел­

ген 12 өндіріс кеңейтіліп, қосымша 1400 жұмыс 

орны құрылды.

Облыс  әкімі  А.Мұсахановтың  айтуынша, 

2011 жылы мемлекеттік үдемелі индустриялды­

инновациялық  даму  бағдарламасының  Индус­

трияландыру  картасы  аясында  құны  9,6  млрд. 

теңге болатын он нысан пайдалануға берілген. 

«Есепті  жылда  олар  8,9  млрд.  теңгенің 

өнімдерін  шығарды  немесе  2010  жылмен 

салыстырғанда 6,7 есе артық өнім өндірді», – деді 

өңір басшысы. 

Ауыл шаруашылығында жалпы өнім көлемі 

286,1 млрд. теңгені (нақты өнім индексі – 103,1 

%) немесе республикада өндірілген өнімнің 12,7 

пайызын құрады. 

«Алматы қаласының маңындағы азық­түлік 

белдеуін  қалыптастыру»  бағдарламасы  жүйелі 

түрде  іске  асуда.  Осы  мақсатта  жасалған,  жал­

пы  сомасы  43,6  млрд.  теңгені  құрайтын  54 

инвестициялық жобаның 19,8 млрд. теңге бола­

тын 31 нысаны 2009­2011 жылдары пайдалануға 

берілді. 

Шағын  және  орта  бизнестегі,  тұрғын  үй 

құрылысы, «Балапан» және басқа да мемлекеттік 

Облыс  тұрғындарымен  жүздесудегі  негізгі 

мақсат  –  Елбасы  Нұрсұлтан  Назарбаевтың 

биылғы  Жолдауын  халыққа  түсіндіру  және 

одан  туындайтын  міндеттерді  жүзеге  асы­

ру  жұмыстарымен  таныстыру.  Жолдаудың 

маңыздылығы мен жауапкершілігін айқындаған 

кездесулерге өңірдегі үкіметтік емес ұйымдар, 

қоғамдық бірлестіктер және бұқаралық ақпарат 

құралдары  өкілдері  қатысты.  Студенттер  са­

райында өткен дөңгелек үстел барысында ми­

нистр Елбасы Жолдауында айтылған он негізгі 

бағыттың әрқайсысына жеке­жеке тоқталды. 

«Ұлттық  идея  мен  ұлттық  идеология  жоқ 

деген  пікірді  естиміз.  Мұнымен  келісу  қиын. 

Өйткені,  Қазастан  тәуелсіздік  жылдарында 

әрқайсысы ұлттық идеологияның жүгін арқалар 

«Қазақстан–2030», бәсекеге қабілетті 50 елдің 

қатарына қосылу секілді стратегиялық құжаттар 

қабылдады. Осының бәрі ұлттық идеология бо­

лып табылады. Жолдау жүктеген міндеттердің 

барлығы да ұлт тық идея негізінде жоспарланған. 

Мемлекеттік  тілді  дамыту  тек  бір  ғана 

комитеттің  немесе  басқарманың  ғана  мін деті 

емес.  Оған  әрбіріміз  атсалысуға  тиіс піз.  Жақ­

ында 15 томдық түсіндірме сөздік жа рық көрді. 

Жолдауда  көрсетілгендей,  2020  жылға  қарай 

халықтың  95  пайызы  мемлекеттік  тілді  біліп, 

толықтай қолданысқа енуі керек. Тілді дамытуда 

мүмкіндік мол», – деді Д.Мыңбай. Сондай­ақ, 

министр БАҚ пен мәдениет саласына қатысты 

оң өзгерістерді, алдағы уақытта жүзеге асатын ірі 

жобаларды атап көрсетті.



с.ҚаДыРБЕк

бағдарламаларды жүзеге асырудағы толымды та­

быстар туралы да аталып өтілді. 

Баяндамасының соңында облысы әкімі Мем­

лекет басшысының «Әлеуметтік­экономикалық 

жаңғырту – Қазақстан дамуының басты бағыты» 

атты Қазақстан халқына Жолдауынан туындай­

тын жаңа міндеттерді белгіледі. 

Атап  айтқанда  халықты  жұмыспен  қамту, 

қолжетімді  баспана,  аймақтарды  дамы­

ту,  моноқа лалардың  мүмкіндіктерін  саралау, 

үдемелі  индустриалды­инновациялық  даму 

бағдарламасын  жүзеге  асыруды  жалғастыру, 

аграрлық сектордың бәсекеге қабілеттілігін арт­

тыру сияқты бірқатар келелі мәселелерге қатысты 

нақты тапсырмалар берілді. 

Есепті  жиында  тікелей  бейнебайланысқа 

Алакөл,  Қарасай,  Көксу  аудандары  мен  Қап­

шағай  қаласы  қосылып,  облыс  әкіміне 

сұрақтарын  қойды.  Қант  қызылшасын  өсіруге 

қолдау көрсету, көпқабатты үйлерді жөндеу, жы­

лыту қазандықтарының жұмысы, үш ауысыммен 

оқитын  мектептер  сияқты  бірқатар  маңызды 

мәселелерге орай қойылған сауалдардың барлы­

ғына тыңғылықты жауаптар берілді. 

Жалпы жиынға қатысушылар облыс әкімінің 

2011 жылғы жұмысына бірауыздан оң баға берді. 

Оған  қоса  өңір  басшысының  баяндамасынан 

биылғы  жылғы  атқарылатын  жұмыстардың 

ауқымдылығын аңғарып, алдағы күнге зор үміт 

артатындарын да жеткізді 

сағыныш НаМаЗШаМова

Бүгінде  қазақ  елі  Наурыз  мейрамы  секілді,  жаңарып, 

түрленіп  келеді.  Бүкіл  ғаламда  күн  мен  түн  теңелсе,  ал 

Қазақстан болашаққа жаңа қадаммен, сенімді аттанып бара-

ды. Егер біз шыныменен әлемдегі бәсекеге қабілетті 50 елдің 

қатарына кіргіміз келсе және олардың біршамасынан озғымыз 

келсе онда біз өзара ауызбірлікті сақтап қана қоймай, осы 

мақсатқа жету үшін бір атаның баласындай жұмыс істеуіміз 

керек

***

Тарихы тереңде жатқан Наурыз мерекесі қазақ жерінде 

әрқашан  тойланған,  алайда,  бір  замандарда  халқымыз 

оны жоғалтып алды. Еліміз тәуелсіздік алғаннан кейін төл 

мерекемізді біз қайтадан жаңғырттық. Бұл мереке әруақытта 

халқымызда  іргесі  сөгілмеген  бірліктің,  еңселі  ерліктің, 

ырыс пен бақ-берекенің мерекесі болып саналатын. Қыстан, 

қиыннан  шыққан  халқымыз  бір-бірімен  қауышып,  төс 

түйістіріп, ағайынның аманшылығын біліп, өткенге салауат 

айтып, келешектен бақыт тілеп, Наурыз көже ішетін болған. 

Бұл күні ұрысқан ағайын табысатын, ренжісіп қалған жастар 

қайтадан табысып, махаббаттарын арттырып, бас қосатын, 

барлық жаманшылық ұмытылатын, жақсылыққа қарай бет 

бұратын кез болған. Түбінде біздің нағыз жаңа жылымыз осы 

Наурыз мейрамы болуы қажет. Қытай өзінің жаңа жылын 

ақпанның ортасында бір апта тойлайды. Шығыстың барлық 

халқының өз жаңа жылдары бар. Біз де түбінде өз мерекемізге 

келуіміз керек.


3

№11-12 (1112-1113) 

15 – 28 наурыз

2012 жыл


АНА ТІЛІ

атамекен

МИрАс


бАстАМА

А

қпараттар ағыны



А

қпараттар ағыны



 Әзірлеген Нұрлан ҚұМаР

бАйқАу


ШАрА

зерттеу


ШАбыт

тұсАукесер

Ақтөбедегі «Достық» үйі «Достық аруы» байқауын өткізді. Оған осы 

өңірдегі  18  ұлттық­мәдени  орталықтың  өкілдері  қатысты.  Еліміздегі 

ұлтаралық татулық пен достықтың беріктігін паш еткен байқауға шалғай 

аудандардан да бойжеткендер қатысып, бақ сынасты. Байқау үш бөлімге 

бөлінді.  Ең  алдыман  қатысушылар  өздерін  және  ұлттық  киімдерінің 

ерекшеліктерін таныстырды. Екінші шарты бойынша Ақтөбе облысының 

80  жылдығына  орай  ел  тарихына  қатысты  сауалдарға  жауап  беріп, 

зерделерін сынға салды. Үшіншісінде, өнерлерін көрсетті. Одан кейін үй 

тапсырмасы бойынша ас мәзірлерін дайындады. Бұл байқауда елімізде 

тату­тәтті тұрып жатқан ұлттардың дәстүрін қазақи тәрбиемен ұштастыру 

және мәдениеттер үндестігін көрсетті. 

Батыс Қазақстан облысының тарихи­өлкетану мұражайында «Көктем 

өрнектері» көрмесі ұйымдастырылды. Онда негізінен ХІХ және ХХ ғасыр 

басында  әйелдер  тұтынған  түрлі  бұйымдар  қойылған.  Мұражайдың 

көрме  залында  50­ден  астам  айна,  орамал,  дастарқан,  көйлек  сынды 

бұйымдармен  қатар,  өңірдің  танымал  адамдары  сыйға  берген  тарту­

таралғылары да жеткілікті. Мәселен, Мәжіліс депутаты Елена Тарасен­

ко орынборлық түбіт орамалды сыйласа, белгілі сәнгер Ақкенже Девят­

ко Париж сән апталығында көрсетілген көйлекті тарту еткен. Сонымен 

қатар екінші қабаттың холында әйел суретшілердің түрлі халықаралық 

байқауларда көзге түскен туындылары қойылған. Мұражайдың бас қор 

сақтаушысы Марина Мырзағалиеваның сөзіне қарағанда, қорда тарихи 

мәнге ие 100 мыңнан астам бұйым бар. Көрме залы экспонаттары ай са­

йын жаңартылып отырады.

«Тәуелсіз Қазақстанның жаңа әдебиеті» (XX ғ. 90­

жылдары және XXI ғ. бас кезі) бұл – Абай атындағы 

Қазақ ұлттық педагогикалық университетінің 2011 

жылғы ғылыми жобаларға арнап жариялаған рек­

тор  гранты  бойынша  (ғылыми  жоба  жетекшісі­

филология  ғылымдарының  докторы,  профессор, 

академик  Темірхан  Сақаұлы  Тебегенов)  дайын­

далып  жарыққа  шыққан  іргелі  зерттеу.  Моногра­

фияда Қазақстан Республикасы Тәуелсіздігі салта­

нат  құрған  1991­2011  жылдарда  жазылған  көркем 

шығармалар, әдебиеттанудағы, фольклортанудағы 

зерттеулер  алғаш  рет  қамтыла  қарастырылған.  Іргелі  ғылыми­зерттеу 

еңбектің  төрт  бөлімінде  (Бірінші  бөлім:  Қазақ  поэзиясының  жаңа 

белесі; Екінші бөлім: Прозадағы көрнекті туындылар өрнектері; Үшінші 

бөлім: Драматургия және туысқан халықтар әдебиеті; Төртінші бөлім: 

Тәуелсіздік жылдарындағы әдебиеттану мен фольклортану) қамтылған 

мәселелер қазіргі әдеби үдеріс пен ғылыми­зерттеу жұмыстарының өзара 

тығыз сабақтастығын танытады. 

Оралдағы Сәкен Ғұмаровтың мұражай­үйінде Қазақстан Суретшілер 

одағының  мүшесі,  сазгер,  М.Өтемісұлы  атындағы  Батыс  Қазақстан 

мемлекеттік  университетінің  доценті  Қуандық  Мәдірдің  «Ақ  Жайық 

ардақтылары» атты сурет көрмесі ашылды. 1990 жылдан бері аталмыш 

университетте ұстаздық етіп келе жатқан Қ.Мәдірдің бұған дейін де су­

рет көрмесі бірнеше қалада қойылған болатын. Бұл жолы елімізге, өңірге 

кеңінен танымал әр сала адамдарының портреттері көрмеден орын алған. 

Мәселен, «Қасиет тұнған киелім» атты портретте қарапайым ана бейнесі 

көрініс тапса, «Абыз» – ұлы ақын Қадыр Мырза Әліге, «Терезе» – Жұмекен 

Нәжімеденовке,  «Поэзия  пырағы»  Жанғали  Набиуллинге  арналған. 

Қуандық Мәдір көптеген әндері бар сазгер ретінде де белгілі. Соңғы жыл­

дары ол «Өнер» қоғамдық қорының президенті ретінде суретшілердің аль­

бомын шығарып, халықаралық көрмесін де ұйымдастырып келеді.

Алматыда «Қазақ халқының мақалдары мен мәтелдері» атты жаңа 

кітаптың  тұсауы  кесілді.  Оған  ХVIII­ХIХ  ғасырда  Петербург,  Қазан, 

Орынбор, Омбы, Алматы қалаларында араб әрпімен басылған жинақтарда 

жарияланған таңдаулы мақал­мәтелдер енді. Сондай­ақ, бұрынғы жинақ­

тарға  енбеген  жүздеген  жаңа  мақал­мәтел  қосылды.  Олар  Қазақстан 

Ғылым академиясының қолжазбалар қорынан алынып отыр.

Татулық – ел тірегі 

Сәндік бұйымға бай мұражай

Жаңа дәуір әдебиеті туралы

Сегіз қырлы, бір сырлы 

«Қазақ халқының 

мақалдары мен мәтелдері»

Нью­Йоркте  «Көшпелілер  және  олардың 

қоғамдастығы,  ежелгі  өнер  мен  Қазақстан 

мәдениеті»  атты  көрмеге  қазақ  жерінде  мекен 

еткен тайпалардың тұрмыс­тіршілігі мен әдет­

ғұрыптарынан  сыр  тартатын  археологиялық 

жәдігерлер  қойылды.  Шараны  Нью­Йорк 

университеті  жанындағы  Көне  әлемді  зерттеу 

институты  ұйымдастырды.  Институт  маман­

дары  бұл  көрмені  ұйымдастыруға  екі  жылдан 

аса  уақыт  жұмсапты.  Нәтижесінде  Қазақстан 

мұражайларындағы 250­дей құнды жәдігер Аме­

рика жұртшылығының назарына ұсынылды. Экспонаттардың ішіндегі 

ерекше назарға ілінгені сыры кетпей сақталған бұғы мүйізінен жасалған 

ат әбзелдері болды. Сондай­ақ, келушілерді көне зергерлік бұйымдар да 

ерекше тәнті етті. Қойылған зергерлік заттар әр алуан. Олардың ішінде 

асыл  тастармен  көмкерілген  алқа,  жүзіктер  де  бар.  Көрме  жұмысы 

3­маусымға дейін жалғасады. 

өнер

Көшпелілер өмірінен сыр шертті

Қазақтың ұлттық сүт 

тағамдарының (айран, қаймақ, 

құрт, қымыз, сүзбе, сүт, шұбат, 

ірімшік) адам денсаулығына 

тигізетін пайдасы орасан зор. 

бабаларымыз қадірлеген жылқы 

малының сүті – қымыздың емдік 

қасиеті бар екендігі ежелден 

мәлім. Дені сау адамның ағзасы 

бір тәулікте орта есеппен 50 мг 

С дәруменін қажет етсе, бір литр 

қымыз құрамында 200-260 мг 

С дәрумені бар екен. Қымызда 

сонымен қатар сөл бөлу және 

жүрек жұмысын жақсартатын 

В тобындағы және ағзадағы 

тотығу-тотықсыздану реак-

цияларына әсер ететін С тобы 

дәрумендері, сондай-ақ, А 

тобы дәрумендері кездеседі. 

Шіріткіш микробтарға, ішек 

таяқшаларына және сарғыш 

стафилококтарға қарсы жойғыш 

күші бар қымыз – туберкулез, 

сүзек, дизентерияға, дифтерия 

бактерияларына тосқауыл қояды. 

Арнайы емдейтін сауықтыру 

орталықтарындағы қымыздың 

жоғарыда айтылған аурулардың 

қоздырғыштарын жою қуаты 

дәріден еш кем түспейді. «Ауруға 

– ем, сауға – қуат, дәрі қымыз» 

деп Жамбыл атамыз жырға 

бекерден-бекер қоспаса керек-

ті. Ал Ақтамберді жырау болса: 

«биенің сүті сары бал – қымыздан 

асқан дәм бар ма?» деп 

тамсанған. Өйткені, қымыз қазақ 

халқының ұлттық тағамдарының 

ішіндегі ең құрметті дастарқан 

дәмдерінің бірі. 

Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық 

университетінің ұжымы игі бастама 

көтерді. «ҚазҰУ-дің студенті оқуға тиіс 

100 кітап» жобасы өмірге келді. Осы жоба 

жөнінде аталған оқу орнындағы фило-

логия факультетінің деканы, филология 

ғылымдарының докторы, профессор 

Қансейіт Әбдезұлы былайша ой бөліскен 

еді.

Қазақтың талантты ақыны Төлеген 

Айбергенов жай отындай жарқ еткен 

қысқа ғұмырында мәңгі өлмес, ешкім 

қайталай алмас жыр мұрасын қалдырып 

үлгерді. Шығармалары бір жұқа кітаптың 



1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   14


©emirb.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

войти | регистрация
    Басты бет


загрузить материал