Бағдарламасының ( Syllabus) титулдық парағы Нысан пму ұс н 18. 3/37 Қазақстан Республикасы білім және ғылым министрлігі



жүктеу 193.66 Kb.

Дата17.02.2017
өлшемі193.66 Kb.
түріБағдарламасы

Пән бойынша оқыту

бағдарламасының (

Syllabus)

титулдық парағы 

Нысан

ПМУ ҰС Н 7.18.3/37



Қазақстан Республикасы білім және ғылым министрлігі

            С.Торайғыров атындағы Павлодар мемлекеттік 

университеті

Гуманитарлық-педагогикалық факультет

5В020500  «Қазақ филологиясы» мамандығының студенттеріне

арналған

«Орыс әдебиетінің тарихы»



ПӘНІ БОЙЫНША ОҚЫТУ БАҒДАРЛАМАСЫ 

(Syllabus)

Павлодар


 

Пән бойынша оқыту

бағдарламасын (

Syllabus)

бекіту парағы

Нысан


ПМУ ҰС Н 7.18.3/38

БЕКІТЕМІН

                                          

ГП факультеттің  деканы

                                              

_________       Ж.Т.Сарбалаев

                                              

«  ___»   _____   2013 жыл

Құрастырушы: ф.ғ.к., доцент Муталиева Р.М.

Қазақ филологиясы  кафедрасы

 

5В020500     «Қазақ   филологиясы»    мамандығының     күндізгі



бөлім студенттеріне арналған   «Орыс әдебиетінің тарихы»

пәні бойынша оқыту бағдарламасы (Syllabus)

Бағдарлама   2013ж.   «___»   _________бекітілген   жұмыс   оқу   бағдарламасының

негізінде әзірленді. 

Кафедра   отырысында   ұсынылды   2013ж.   «___»______     №_____

Хаттама 

Кафедра меңгерушісі  _________    Жүсіпов Н.Қ.   2013ж. «____» ________

                  (қолы)

          (аты-жөні)

Гуманитарлық-педагогикалық факультетінің оқу-әдістемелік 

кеңесімен мақұлданды 2013ж. «_____»______   №____ Хаттама 

ОӘК төрағасы  

___________     Ксембаева С.К.   2013ж. «___» _____



1. Оқу пәнінің паспорты

Пәннің атауы 

«Орыс әдебиетінің тарихы»



Кредит саны және  оқу мерзімі

Барлығы – 3 кредит

Курс: 3

Семестр: 6



Аудиториялық сабақтар – 45 сағат

Дәрістер – 30 сағат

Тәжірибелік – 15 сағат

СОӨЖ – 22,5

Соның ішінде СӨЖ – 90

Еңбек сыйымдылығы барлығы – 135 сағат



Бақылау формасы 

Емтихан – 6 семестр



Пререквизиттер

Әдебиеттану ғылымына кіріспе

ХІХ ғасырдағы қазақ әдебиетінің тарихы

Постреквизиттер

 Ұлы Отан соғысы және соғыстан кейінгі жылдардағы қазақ әдебиетінің 

тарихы

 Қазіргі қазақ әдебиеті 



2 Оқытушылар туралы мәліметтер және байланысу ақпараттары 

Аты-жөні: Муталиева Раушан Мамырқызы

Ғылыми дәрежесі, атағы, қызметі: ф.ғ.к., доцент

«Қазақ филологиясы» кафедрасында «А» корпусында (Ломов к-сі, 64)                  

356 аудиторияда орналасқан. 

Байланысу телефоны: Тел. (12-55) 356 кабинет



2 Пәні, мақсаты мен міндеттері

Пән нысаны: Орыс  әдебиетінің тарихы

Пәнді оқыту мақсаты: Орыс әдебиетінің классикалық туындыларын идеялық-

көркемдік жағынан талдау, қазақ әдебиетімен салыстыру.



Пәнді оқытудың міндеттері:

- Ақын, жазушылар  шығармалары  жөнінде түсініктері болуы;

- шығармаларға идеялық-көркемдік талдау жасауды білуі;

- ақын, жазушы шеберлігін ашуда көркемдегіш құралдарды табуда икемді 

болуы;

- өлеңдерге, поэмаларға, романдарға, драмаларға талдау жасау бойынша 



практикалық машықтарды иемденуі қажет.

3  Білім, икемділік және дағды-машықтарға қойылатын талаптар 

Пәнді оқу нәтижесінде студенттердің:

Орыс  әдебиетіндегі ақын, жазушылар  шығармалары  жөнінде түсініктері 

болуы; 



білуі тиіс:

Орыс әдебиетіндегі көркем шығармаларды  теориялық тұрғыда талдау 

талаптарын;

дағды мен икемділігі:

ақын, жазушы шеберлігін ашуда көркемдегіш құралдарды табуда икемді болуы; 



қолдана білуі:

орыс әдебиеті тарихын бағыт, ағымдарға қарай анықтап, стильдік 

ерекшеліктерді айқындай білу;

құзыреттілігі:

Әдебиет пен эстетика тұрғысынан көркем шығармаларға, әрі әдеби үрдістің 

құбылыстарына сыни баға беру.

5 Пәнді оқудың тақырыптық жоспары

Сабақ   түрлері   бойынша   академиялық   сағаттарды

бөлу

№ 

р/с

Тақырып атауы

Сабақ түрлері 

бойынша 

дәрісханалық 

сағаттар саны

СӨЖ

          

дәріст

ер

Практикал

ық

(семинар)

Барлығ

ы 

оның 

ішінде 

СОӨ

Ж

1

1-тақырып. 

М.В.

 

Ломоносовтың



әдеби мұрасы.

1

1



9

2

2

2-тақырып.  

И.А.   Крылов

мысалдары.

 2

 1



9

2

3

3-тақырып.  

А.С. Пушкиннің

шығармашылығы.

4

 3



9

2

4

4-тақырып.  

Лермонтовтың

әдеби мұрасы

 1

  1



9

2

5

 

  5-тақырып.



 

Гоголь


шығармашылығы.

3

 2



9

2


6

    6-тақырып.  

Достоевский

шығармалары

5

 1

9



2

7

7-тақырып.  

Л.Н.   Толстой

шығармашылығы

5

 3

9



2

8

8-тақырып.

 

Чехов


әңгімелері

3

 1



9

2,5


9

9-тақырып.

 

М.   Горький



шығармашылығы.

3

 1



9

2

10

10-тақырып.

 

Есениннің



әдеби мұрасы.

3

 1



9

2

Барлығы:135  (3 кредит)

30

15

90



22,5

6 Дәріс сабақтарының мазмұны 

1-тақырып 

М.В. Ломоносовтың әдеби мұрасы.

Жоспар:

1. Өмірі, қызметі

Ресей   ғылымы   мен   ағарту   ісін   дамыту   үшін   ғұлама   орыс   ғалымы   Михаил

Васильевич  Ломоносовтың  қызметінің мәні ерекше  болды. Шаруа-теңізшінің

баласы,   ол   сауатын   ерте   ашты.   Сол   кездегі   басқа   орыс   балалары   сияқты   ол

білімін   оқуын   діни   кітаптарды   оқудан   бастады,   оның   алғашқы   оқыған

кітаптары   Смотрицкийдің   гармматика   оқулығы   мен   Магницкийдің

арифметикасы

 

болды.


 

Ол   онтоғыз   жасында   Москваға   жаяу   келіп,   өзінің   шыққан   тегін   жасырып,

Славян-грек-латын   академиясына   оқуға   түседі.   Ломоносовтың   дара

қабілеттілігі,   ерекше   еңбек-сүйгіштігі   және   тез   қалыптасқан   жетістіктері

Академия басшыларының оған көңіл аударуына себепші болады. 1736 жылы ол

12   үздік   шәкірттің   бірі   болып   Петербургке   жіберіледі,   содан   кейін   білімін

жалғастыру

 

үшін



 

шетелге


 

жіберіледі.

 

1741 жылдан М.В.Ломоносовтың белсенді, ерекше жемісті, жан-жақты ғылыми



және   ағартушылық   қызметі   басталады.  1745   жылы   Петербург   Ғылым

академиясының химия профессоры болып тағайындалады, кейіннен академик

болып   сайланады.   Ломоносов   Ресейде   көптеген   ғылымның   негізін   қалады.

Оның   жан-жақты   ғұламалығы   туралы   А.С.Пушкин   өте   орынды   баға  берді:

“Ғажайып күш-жігерді, ғажайып ғұламалықпен ұштастыра отырып, Ломоносов

ағарту   ісінің   барлық   саласын   татты.   Ғылымға   деген   шөлдеу   жан   дүниесінің

күшті құмарлығы еді. Тарихшы, шешен, механик, химик, минералог, суретші

және   өлеңші   –   ол   бәрін   сынап   көрді,   бәріне   бойлай   білді”.  



Ломоносов философиялық материализм негізінде құрылған орыс классикалық

философиясының   Ресейдегі   ғылыми   жаратылыстанудың   негізін   салды.   Ол

бірінші рет әлемдік ғылым тарихында табиғаттың негізгі заңы – материямен

қозғалыстың сақталу заңының бірден-бір толық және дәл анықтамасын берді. 

М.В.Ломоносовтың   ғылымға   сіңірген   еңбегін   европа   ғалымдарының   –

замандастарының  мойындауының  объективтік  дәлелі болып табылатын  оның

швеция   академиясын   құрметті   мүшесі   (1760ж)   және   Балон   академиясының

құрметті   мүшесі   (1763ж)   сайлануы,   ал   француз   ғалымы   Н.Леклерктің

мойындауынша М.В.Ломоносовтың есімі “адамзат ақыл-ойының жинамасында

бір   дәуірді   құрайды”   деп   жоғары   баға   берген   болатын-ды.

 

Орыс ғалымы мен ағарту ісінің жалынды жаршысы, Ломоносов орыс ғылымын



дамытуға   және   отандық   ғылыми   кадрларды   даярлауға   қарсы   болған

реакционерлермен   белсенді   күрес   жүргізді.   Ол   қарапайым   адамдар   үшін

университеттерге   еркін   түсе   алатын   болуы   керектігін   талап   етті,   текке

бөлінбейтін

 

мектептер



 

ашуға


 

тоқталды.

 

Ломоносовтың   айтуынша,   жоғары   мектептің   өзінің   “регламенті”   (жарғысы)



болуы керек деді. Жоғары мектепке еркіндік және жеңілдіктер берілуі  қажет.  

М.В.Ломоносовтың   ұсынысымен   және   оның   жобасымен   1755   жылы   Москва

университеті   ашылды.   Үкімет   басындағылар   университетті   чиновниктер

даярлайтын және тек ғана дворяндарға түсуге мүмкіншілік беретін оқу орны

ретінде   ашуды   көздегеніне   қарамастан,   Ломоносов   университетті

ұйымдастырудың өз жобасын өткізді, яғни ғылымға қабілетті барлық адамдарға

бірдей

 

есіктің



 

ашық


 

болатындығын

 

іске


 

асырды.


 

Жоғары мектептер үшін Ломоносовтың оқу құралдары мен оқулықтар жасауда

еңбегі

 

ұшан



 

 



теңіз.

 

“Экспериментальдық   физика”   (латын   тілінен   аударылған),   Риторика   “Ресей



грамматикасы”   –   орыс   тілінің   бірінші   ғылыми   грамматикасы   болды.   “Ресей

грамматикасымен”   орыстың   көптеген   зиялыларының   бірнеше   ұрпақтары

оқыған болатын. 

2- тақырып Крылов Иван Андреевич (1769-1844)

Жоспар:

1. Өмірі мен қызметі

2. Мысалдары

Орыс жазушысы, мысалшы,Петербург Ғылым Академиясының академигі 

(1841). «Почта духов» (1789) атты сатиралық журнал шығарған.Трагедия, 

комедия, опералық либретто жазған. 1809-1843 жылдары 200 –ден астам мысал 

жазған. Онда қоғамдық және адамдардың кемшіліктері сыналады. Гоголь оның 

мысалдарын «халық даналығының кітабы» деп атаған.

Мәскеуде 2 ақпанда кедей армия капитанының отбасында туған, әкесі шенін 13 

жылдық  солдаттық  қызметтен соң алған. Крылов жөнді білім алмағанымен, 

үйінде өз бетімен білім алып, білімділердің қатарына қосылады.

Әкесі қайтыс болған соң 10 жастағы Крыловқа сотта қағаз жазушы болып 

жұмыс істеуге тура келеді. 


ІІ Екатерина қайтыс болған соң князь Голицынның жеке хатшысы және оның 

балаларының мұғалімі болып жұмысқа орналасады.Голицынның үйіндегі 

театрда Крыловтың «Триумф» трагедиясы қойылды.Онда Павел І мен патша 

сарайы сынға алынады.1801 жылы «Пирог» комедиясын аяқтайды, ол Мәскеу 

мен Петербургте қойылды.

1806 жылы Петербургке оралады. "Модная лавка" (1806) ,"Урок дочкам" (1807) 

комедияларын жазды. 1809 жылы Крыловтың алғашқы мысалдары кітап болып 

шығады.200 –дей мысалдары 9 кітап болып шықты.

1812 жылы көпшілікке арналған кітапханада кітапханашы болып жұмысқа 

кіреді.Ол жерде 30 жыл қызмет етеді.1841 жылы демалысқа 

шығады.Библиографиялық көрсеткіштер мен славян-орыс сөздігін құрастыру 

үшін көп еңбек етті.

1844 жылы 75 жасында қайтыс болып, Петербургте жерленді.

3-тақырып А.С.Пушкин (1799-1837)

Жоспар

1) Өмірі мен қызметі

2) Шығармашылығы

1799   жылы   6   маусымда   Мәскеуде   дүниеге   келген.Әкесі   Сергей   Львович

бұрынғы   дворян   әулетінен   шыққан,   Гвардия   офицері,   шешесі   Надежда

Осиповна,   Абрам   (Ибрагим)   Петрович   Ганнибалдың   немересі,   ол   эфиопия

князінің баласы, Ресейге 1706 жылдары келген (Петр патшаның арабы).

Пушкин   француз   гувернерлерінің   тәрбиесінде   өседі.Бала   кезінде   Ломоносов,

Жуковский   поэзиясымен   таныс   болып   өседі,   Мольер   мен   Бомарше

комедияларын,   Вольтер   шығармаларын   оқиды.Әжесі   Мария   Алексеевна

Ганнибал   орыс   тілінде   еркін   сөйлеп,   сауатты   жазатын,   күтушісі   –   Арина

Родионовна.

Александр   Сергеевич   Пушкин  1799 жылы  6 мамырда  Москвада  туып,   1837

жылы 10 ақпанда Петербургте қайтыс болды. Александр Сергеевич Пушкин –

орыс   халқының   ұлы   ақыны,   жаңа   орыс   әдебиетінің   негізін   салушы.

Кедейленген дворян семьясында туған. Ардақтылар балаларына арналған оқу

орны – Лицейде оқып тәрбие алды. Бұл уақыт 1811-1817 жылдар аралығында

өтті. Пушкин өкеңді 13-14 жасынан жаза бастады. Өлең-жыр, поэмаларымен

қатар аса күрделі туындылары – «Борис Годунов» атты тарихи драма (1825),

«Дубровский»   (1832-1833),   «Капитан   қызы»   (1833-1835)   повестерін   жазды.

Пушкиннің лирикалық  поэзиясының  тақырыбы  шексіз бай,  идеялық маңызы

мейлінше терең. Оның саяси-әлеуметтік лирикасында отаншылдық идеясы аса

қуатты, әсерлі бейнеленген. Тұңғыш поэмасы «Руслан мен Людмилада» және

«Кавказ   тұтқыны»   (1820-21),   «Цығандар»   (1823-24)   дастандарында   ақын   өз

заманының   ең   күрделі   қоғамдық   мәселелерін   қозғады.   «Борис   Годунов»

трагедиясында   тарихи   дамудың   бағытын   белгілейтін   ең   үлкен   күш   –   халық,

халықтың   мүддесі,   ниет   тілегі   деген   ойды   меңзейді.

 

«Евгений Онегин» романында Пушкин халықтың өмірін мейлінше  талық, жан-



жақты суреттеді, дворяндар мен жаруалардың өзара қарым-қатынасын айқын

көрсетті.   Халықтың   күнделік   тұрмыс-тіршілігін,   әдет-ғұрпын,   әр   алуан



адамдардың   мінезін,   табиғат   көрінісінбәрін   де   терең   және   көркем

бейнелегендіктен, бұл шығарма шын мәнінде «Орыс өмірінің энциклопедиясы»

(В.Г.Белинский)   атанды.   Пушкин  «Мыс   салт   атты»   (1833),  «Полтава»   (1828)

поэмаларында   Петр   1-нің   дәуірін   суреттеп,   Россия   мемлекетінің   құаты   арта

түскенін

 

сүйсіее



 

жырлады.


Пушкин қарапайым халықтың, орыс шаруаларының тағдырын «Дубровский»,

«Капитан қызы» сияқты шығармаларында шебер бейнеледі. «Пугачев тарихы» 

(1833-34)   атты   еңбек   жазды.   Онда   Емельян   Пугачевтің   халық   ортасынан

шыққан   нағыз   қарапайым   адамға   тән   қасиеттерін,   ерлігін,   батылдығын,

ақылдылығын,   қарапайымдылығын   сүйсіне   сипаттады.   Пугачев   бастаған

кқтеріліске   орыс   шаруаларымен   бірге   басқа   халықтар   өкілдерінің   –   балқұрт,

қазақ кедейлерінің де қатысқаны әсерлі суреттелген. Пушкин орыс халқымен

тарихи жақын, тағдыры бір, туыстас барлық халықтардың өміріне үңіле қарады,

Россия   халықтарының   бәрінің   тілек-мүддесін,   арманын   терең   түсінді.   Қазақ

жерінде Орынбар, Орал қалаларында болған кезінде   1833 жылы қазақ халқына

сүйіспеншілік   сезіммен   қарап,   оның   өміріне,   әдетғұрпына,   мәдениетіне   зер

салды. Қазақтың лиро-эпостық жыры – «Қозы Көрпеш-Баян сұлу» дастанын

әдейілеп жаздырып алып, ол жөнінде шығарма жазуды ойлады.

4- тақырып Лермонтов Михаил Юревич (1814-1841)

Жоспар

1) Өмірі

2) Өлеңдері

1814   жылы   Мәскеуде   туған.   Үш   жасында   анасынан   айрылып,   дворяндық

тәрбиесі бар, адуынды,  қатал  әжесі Арсеньеваның қолында өседі.Әкесі Юрий

Петрович   отставкадағы   офицер   екен,   ұнамсыз   мінездері   болғандықтан

Арсеньева  одан  Михаилды  заң жүзінде айырып  алады.Михаилды  ақсүйектер

баласынша   тәрбиелеп,   Мәскеу,   Петербургтегі   шонжар   балаларына   арналған

әскери   оқу   орындарына   орналастырады.   Михаилды   13   жасында   Мәскеу

университетінің   ізгілік   пансионына   оқуға   береді.Өлең   жазуды   сол   кезден

бастайды.   Мұнда   екі   жыл   оқығаннан   кейін   Мәскеу   университетінің   саяси-

ғибрат бөліміне түседі. Ол оқу орнында өзінен жас жағынан да, ой жағынан да

үлкен Белинский, Герцен, Огаревті кездестіріп, олармен пікірлес болады.

Табиғатынан   өр,   емін-еркін   албырт   ақын   университеттің   профессорларының

кейбір қисындарына келісе алмай, Петербургқа кетеді. Онда Лермонтов гвардия

мектебіне   түседі.   Әскери   машық   қиындығын   екі   жылдай   көреді.   Бұл   кезде

халықтың еркіндік күресін сипаттайтын «Вадим» романын жасырын түрде жаза

бастайды.   Патша   селосында   гусарлар   полкында   әскери   қызметте   жүрген

шағында   Петербург   шонжар   қауымының   топас   қылықтарына   жиренішпен

қарайды.   «Маскарад»   драмасын,   «Княгиня   Лиговская»   повесін   жазады.   1837

жылы Пушкин дуэльден қаза тапқанда «Ақын ажалына» атты өлеңін жазып,

атағы   аспанға   көтеріледі.   Билеуші   топқа   деген   бүкіл   ой-пікірін   ,   ыза-кейпін

айқындап берді.

Лермонтов осы өлеңі үшін абақтыға жабылады. Ақынның ізін аңду да,

қуғын-сүргін   де   осы   өлеңнен   басталады.   Патша   үкімі   бойынша   Лермонтов


Кавказға әскери қызметке жіберілді. Бұл жер аударғанмен бірдей еді.Пушкин

өліміне байланысты шыққан бұл өлең батылдығы мен жүрек жұтқан өжеттігі

жағынан Пушкинді қайғылы қазаға ұшыратқан қауымға, зымиян билеушілерге

деген саяси наразылық еді.Абақтыда отырғанда 1837 жылы ақпанда «Тұтқын»

деген өлең жазады:

1841   жылы   жазылған   ең   күшті,   ең   өжет   саяси   туындыларының   бірі   –

«Қош, Ресей, тазармаған қоқыстан». Кавказға қуылғалы тұрғанда жазылған.

1841 жылы дуэльде 27 жасында қаза тапты.



5- тақырып Николай Васильевич Гоголь  (1809 - 1852)

1) Өмірі мен қызметі

2) Шығармалары. «Өлі жандар» романы

Николай 15 жасқа келгенде әкесі қайтыс болады.Әкесі ақжарқын, әңгіме

айтудың шебері болады. Ол он жасқа келгенде Полтавадағы гимназияға алып

барады. 1821-1828 жылдары Нежиндегі жоғары ғылым гимназиясында оқиды.

Оның есте сақтау қабілеті жоғары болды. Сурет пен әдебиет сабағында ғана

жетістікке жетті.

1828   жылы   петербургке   барады.   Үлкен   қалада   оның   аз   қаражаты   түкке   де

жетпеді.   Оның   күткен   үміті   жуық   арада   орындалмайтынына   көзі   жетеді.Ол

сахнаға   шықпақшы   болады,   бірақ   оны   театрға   алмайды.   Содан   соң   әдебиет

үйірмесіне   қатысады.   Америкаға   баруды   армандап   жүргенде   департаментке

жұмысқа   кіреді.   Ол   жерде   1830-1832   жылдары   жұмыс   істейді.   Осы   кезде

Жуковский мен Пушкин ортасына тап болады. Ол 1828 жылдан бастап еліндегі

шешесіне хат жазып, кішіресейліктердің салт-дәстүрі, киімдері туралы мәлімет

жіберуін   өтінген     болатын.   Бұның   бәрі   болашақ   әңгімелердің   материалдары

еді.1830 жылы «Вечер накануне Ивана Купала» шығармасы басылып шықты.

Жуковскийдің   досы   Плетнев   Гогольды   патриоттық   институтқа   мұғалім   етіп

қабылдайды. Плетнев ол жерде инспектор еді.

Оның атағын шығарған шығарма «Диканька хуторы маңындағы қоңыр кештер»

(Вечера   на   хуторе   близ   Диканьки)   повесі   еді.   1831-32   жылдары   шыққан

әңгімелері Пушкинге қатты ұнайды. Оған Пушкин қатты әсер етеді, өмір бойы

оған табынып өтеді.

1835 жылы «Миргород» кітабы шықты.Оның бірінші бөлімінде "Старосветские

помещики" , "Тарас Бульба" повестері болды. Екінші бөлімінде «Вий», «Тарас

Бульба»   т.б.   1836   жылы   Пушкиннің   «Современник»   журналында  "Шинель",

"Коляска" повестері шықты.

1836   жылы   «Ревизор»   шықты.   Сахнаға   Николай   патшаның   рұқсатымен

қойылды.   Ресей   халқы   оған   дейін   мұндай   комедияны   көрмеген   еді.Мұнда

провинциялық   алты   шенеуніктің   іс-әрекеті   сөз   болады.   «Ревизор»

Петербургтың   жоғары   мансабында   дүрбелең   туғызады.   1836   жылдың

мамырында   Погодинге   жазған   хатында   Гоголь:   «Астана   провинциялық   алты

шенеуніктің бар болмысын ашып көрсеткеніме осынша бұрқан-талқан болып

жатыр; ал егер олардың өз болмысын сәл ғана ашып көрсеткен болсам, не айтар

еді?», - дейді.


1836 жылдың маусым айында шетелге кетіп, сол жақта біраз жылдар болады.Ол

Германияда,   Швейцарияда,   Парижде   тұрды.   Парижде   Пушкин   қазасын

естиді.1837   жылы   наурызда   Римге   барады.   Рим   оған   екінші   отаны   секілді

болады.   Римде   ежелгі   ескерткіштерді,   картиналар   галереясын   зерттейді.

Суретшілердің   шеберханаларына   барады.   Халық   өмірімен   танысады.   Келген

орыс   таныстарына   Римді   көрсететін.   Мұнда   «Өлі   жандарды»   жазумен

айналысты.   Осында   «Шинельді»   аяқтайды.   1839   жылы   Мәскеуге   келеді.   Ол

қайтадан   Римге   аттанады.   Бір   жылдан   соң   «Өлі   жандардың»   1-томын   алып

келемін деп достарына уәде береді. 1841 жылдың жазында «Өлі жандардың» 1-

томы   дайын   болады.   Осы   жылдың   қыркүйегінде   кітабын   шығару   үшін

Мәскеуге   барады.   Кітап   алдымен   Мәскеу   цензурасынан   өтпейді.Мәскеу   бұл

кітапқа   тыйым   салмақшы   болды.   Одан   соң   Петербург   цензурасына

тапсырылады.   Белинскийдің   көмегімен   кітап   цензурадан   өтеді.   1842   жылы

Мәскеуде «Өлі жандар» басылып шығады. Маусымда Гоголь тағы да шетелге

кетеді.

 

Ол   біресе   Римде,   біресе   Германияда,   біресе   Франкфуртте,



Дюссельдорфте,     Ниццеде,     Парижде,     Остендтте   Жуковский,   Смирнова,

Толстойлар

 

секілді достарының ортасында



 

болды.


 

1847 жылы Неапольге барып,

1848 жылдың басында Палестинаға барады. Ол жақтан Константинополь мен

Одесса   арқылы   Ресейге   қайтып   келеді.   Көктем,   жаз   айларында   шешесінің

қасында   болып,   1   қыркүйекте   Мәскеуге   барады.   1849   жылдың   жазын

Смирнованың деревнясында және Калугада өткізеді. Смирнованың күйеуі ол

жерде   губернатор   еді.   1850   жылы   тағы   өз   үйінде   болады.   Одессада   біраз

тұрады.   1851   жылдың   күзінде   Мәскеуде   болады.Онда   граф   А.П.Толстойдың

үйінде тұрады.

1852 жылы 21 ақпанда қайтыс болады. Мәскеуде жерленеді.



6-тақырып. Лев Николаевич Толстой (1828-1910)

Жоспар

1) Өмірі және шығармашылығы

2) «Әзәзіл» әңгімесі, «Адамға қанша жер керек», «Крейцер сонатасы» повестері

16   жасында   Қазан   университетінің   философия   факультетінің   араб-түрік   тілі

бөліміне түседі.Одан заң факультетіне ауысады.Университетті тастап, деревняға

барады, онда да көп тұрақтай алмай, Мәскеуге, Петербургқа барып, қайтадан

деревняға келеді.1851 жылы, 23 жасында ағасы Николаймен Кавказға барады,

онда әскери қызметте болады. 1847 жылдан бастап ол күнделік жазады. 1852

жылы Толстой «Детство» повесін «Современник» журналындағы Некрасовқа

жібереді.   Өзінің   алғашқы   повесімен   ол   өзін   танытады.   Оның

шығармашылығының қағидасы, көркемдік әдісі алғашқы шығармасынан бастап

«жан   диалектикасы»   болды.   Ол   ешкім   қозғамаған   шындықтың   қабаттарына

бойлады.

1856   жылы   «Помещиктің   сәскесі»   («Утро   помещика»)   атты   повесін

жариялады.Мұнда   жазушы   шаруаның   жертөлесіне   кіреді.Чернышевский   осы

повесть   туралы   былай   дейді:   «Граф   Толстой   с   замечательным   мастерством



воспроизводит не только внешнюю обстановку быта поселян, но их взгляд на

вещи. Он умеет переселяться в душу поселянина».

1859 жылы Толстой «Ясная Полянада» мектеп ашып, шаруалардың балаларын

оқыта   бастайды.1863   жылға   қарай   мектепке   деген   қызығушылығы   болмай

қалады. Ол «Казаки» повесін жазады. Мұнда Мәскеулік жас дворянин Дмитрий

Оленин жастық шағының  босқа  өтіп жатқаны үшін қаланы тастап,  Кавказға

барады.Тау әйелдеріне ғашық болып, жаңа өмір бастағысы келеді.Бірақ Оленин

өз ортасына қайтады.

В.Шкловский   «Война   и   мир»   романындағы   тарихи   оқиғалар   мен

адамдардың жеке өмірі Стендальдың «Пармская обитель», Теккерейдің «Ярмарка

тщеславия»,   Гюгоның   «Отверженные»   романдарындағы   секілді   бір-бірімен

астасып жатқанын айтады. Роман 1812 жылғы Наполеонмен болған Отан соғысы

оқиғаларын суреттейді.Негізгі кейіпкерлер – граф Ростов отбасы.Олар: Николай

Ростов, Наташа Ростова, Петя Ростов. Николай Ростов соғысқа қатысады, Петя

соғыста қаза табады.Наташа Ростова басында князь Болконскийдің қалыңдығы

болғанымен,   Пьер   Безуховқа   күйеуге   шығып,   төрт   баланың   анасы

болады.Болконский   де   Бородино   шайқасында   қаза   табады,   өлер   сәтінде   оның

жанында Наташа болады.



«Әзәзіл»  әңгімесінде   Иртеньев   деген   жігіт   Степанида   дейтін   әйелмен

уақытша   көңілдес   боламын   деп,   оған   деген   құштарлығынан   құтыла   алмай

қалады. Кейін басқа әйелге үйленсе де, Степаниданы ойлауын доғара алмайды.

Соңында өзін атып тастайды. Жазушының айтайын дегені – адамның нәпсісін

тыюы қиын нәрсе.

«Адамға   қанша   жер   қажет»  повесі   1885   жылы   жазылған.   Қалада

тұратын әпкесі деревнядағы  сіңлісіне қонаққа келіп, біреуі  қала өмірін, біреуі

ауыл өмірін мақтайды.Үйдің қожайыны Пахом болса : «Біздегі бір қасірет – жер

тапшылығы.   Шіркін,   жер   жеткілікті   болса,   мен   ешкімнен   де,   тіпті   жын-

шайтаннан   да  қаймықпас  едім»,  –    дейді   ол.  Ал  шайтан  бұл  әңгімені  пештің

артында   отырып,   бәрін   естіген   екен.   «Мақұл,-   деп   ойлады   шайтан,   -   екеуміз

бәстесіп көрелік. Мен сенен жерді аямайын. Жермен алдап, түбіңе жетермін».

Башқұрттардан тегін жер аламын деп, Пахом зорығып өледі. «Пахом ең соңғы

күшін жинап, безіп келеді, ал күн де еңкейіп, жиектеп барып, қан сияқты ұйып

тұрып қалды».  Ол  межелі  жерге  жеткенімен  зорығып  өліп  кетеді.  «Пахомның

көрін   қазды.Оның   басынан   аяғына   дейін   шақтағандағы   қажет   жер   үш-ақ   кез

екен,- байғұсты сол жерге көме салды». Жазушы қанағатсыздықты сынайды. 



«Крейцер   сонатасы»  повесінде   Позднышев   пойызда   келе   жатып

қасындағы   жолаушылармен   махаббат,   семья   туралы   пікірталас   құрады.   Ол

үйленіп,  бес   балалы  болады.  Кейін  әйелі  өзімді күтемін  деп өзгере  бастайды.

Позднышев оны тексеру үшін музыкадан сабақ беретін мұғалім жалдайды. Әйелі

мен   мұғалімнің   бір-біріне   деген   қатынасын   олардың   көзқарастарынан   сезе

бастайды.   Скрипкашы   Трухачевский   Позднышев   жоқта   оның   үйінде   түнде

отырады. Позднышев білдірмей үйіне кіргенде залда әйелі мен Трухачевскийдің

отырғанын көріп әйеліне пышақ салып өлтіреді. Повесте сол кездегі әйелдердің

киім киісі сыналады. Үйінде отырып бала табатын қыздар мен күйеуі әскердегі


әйелдердің сол балаларды қалай өлтіретіндерін айтады. Дені сау әйелдерге кейбір

дәрігерлердің   бала   тапқызбай   қоятынын   сынайды.   Музыканы   гипноз   деп

есептейді.

7- тақырып Чехов Антон Павлович (1860-1904)

Жоспар

1) Өмірі

2) Шығармалары

Таганрогта   17   (29)   қаңтарда   1860ж.   туып,     2   (15)   шілдеде   1904   ж..

Баденвейлер   қаласында   қайтыс   болады.   (Оңтүстік   Германия).Мәскеуде

жерленген.

 

           1876 жылы Чеховтар отбасы Мәскеуге көшіп келеді.Әкелерінің саудасы



жүрмей , қарыздарынан қашып кетеді. Олар Мәскеуде үш жылдай кедейшілікте

өмір   сүреді.   Барлық   балалары   сонда   да   оқуларын   тастамайды.   Антон

Таганрогтағы гимназияны бітіріп, репетиторлықпен күн көріп, Мәскеуге 1879

жылы университеттің медицина факультетіне түсу үшін келеді.

1880   жылы   «Стрекоза»   журналында   Чеховтың   алғашқы   шығармасы

шығады. Ол қысқа әңгімелер, юморлық, сценкаларды Антоша Чехонте немесе

«Человек   без   селезенки»   деген   псевдониммен   жариялап   жүрді.   1884   жылы

әңгімелерінің бірінші кітабы шықты.

Университетті бітірген соң Воскресенск қаласындағы ауруханада уездік дәрігер

болып істейді. Бұл кезде «Қашқын», «Хирургия», «Өлік», «Сирена» әңгімелері

жазылды.

1885 жылы Чеховтар отбасы Воскресенск қаласының маңындағы Бабкино

усадьбасына көшіп келеді. 1887 жылы Чеховтың «Иванов» пьесасы  қойылды.

Пьеса Мәскеудегі Корш театрында қойылды. Көрермендердің кейбіреулері қол

шапалақтап, кейбіреулері аяқтарымен жер тепкілеп, кейбіреулер жұдырықтасып

жатты.


1888 жылы ғылым Академиясының шешімімен Чехов «В сумерках» деп

аталатын әңгімелер жинағы үшін Пушкин премиясын алады.

1890   жылы   Чехов   Сібірге   ,   каторга   орналасқан   Сахалин   аралына

аттанады. Осы саяхатынынан көргендерін «По Сибири» деп аталатын очеркінде

жазады. Ол Сахалинде халық санағын жүргізеді. Он мың карточка толтырады.

Ресейге келгенде «Сахалин аралы» деген кітабын шығарады. Ресейге бұл кітап

қызығушылық   туғызады.   Юстиция   министрлігі   мен   түрме   басқармасы

Сахалинге   өз   өкілдерін   жібереді.   Сахалинді   зерттеуге   орыс,   шетел

зерттеушілері барады.

Чехов Батыс Европаға сапарға шығады. Вена, Болонья, Венеция, Флоренция,

Рим, Неаполь, Италияда болады. Одан кейін Монте – Карлоға, кейін Парижге

барады.


1891-92 жылдары Ресейдің орталық бөлігі мен Поволжьяда құрғақшылықтан

ашаршылық болады. Чехов аштарға көмек ұйымдастырады. Осы кезде «Жена»

деген әңгіме жазады.


Лев Толстой : «Чеховты суреткер ретінде алдыңғы орыс жазушыларымен

– Тургенев, Достоевский немесе менімен салыстыруға болмайды», – деді. Чехов

жаңа   характерлер,   образдар,   детальдар   іздеп,   тапты.   Прозасы   мен

драмаларының тілін қарапайым да әсерлі ете білді. Ол ешкімге еліктемей, өз

жолымен жүрді.

8- тақырып Достоевский Федор Михайлович (1821-1881)

Жоспар

1) Өмірі


2) Шығармалары

Әкесі   Михаил   Андреевич   дәрігерлік   білім   алып,   1821   жылы   Мәскеудегі

Марийнск ауруханасында кедейлерді емдейтін лекарь болады. Шешесі Мария

поэзияны   ұнататын,   музыкалық   қабілеті   бар,   діншіл,   балаларының   алғашқы

ұстазы   болды.   Федор   Михайлович   Мәскеудегі   Марийнск   ауруханасының

флигелінде дүниеге келеді. Сол жерде оның балалық шағы өтеді.

1834-1837   жылдары   үлкен   ағасы   Михайлмен   жекеменшік   пансионда   білім

алады.


1838   жылы   ағайынды   Достоевскийлер   әкелерінің   қалауымен   инженерлік

училищеге түседі.

Ол   алдына   шығармашылық   міндет   қояды:   «При   полном   реализме   найти   в

человеке человека». 40 жылдардың басында ол инженерлік жұмысқа ыңғайы

келмейтінін, оған әдебиет керек екенін түсінеді.

Ол   бастапқыда   Бальзактың   «Евгения   Гранде»   повесін   1844   жылы   аударады.

Достоевский үшін бұл аударма тәжірибеден өту болады. Ол Бальзактың барлық

шығармасын   оқып   шығады.   Оған   Бальзактың   кейіпкер   жасау   тәсілі   ұнайды.

«Его характеры – пройзведения ума вселенной!» деп жазады ағасына.

Алғашқы   романы   «Бейшара   жандарды»   қолжазбасын   Некрасов   1845   жылы

оқып, «жаңа Гоголь пайда болыпты» деп, Белинскийге көрсетеді. Белинскийге

бұл роман ұнайды. «Более всего поразила критика раскрытая в романе трагедия

бесконечной   униженности   героя.   И   тем   выше   ставил   он   дар   писателя,

сумевшего   непосредственным   чутьем   открыть   эту   «страшную   правду».

Белинский бұл романды алғашқы әлеуметтік роман деп атады.

1850-1854 жылдары Достоевский   Омск острогында каторгада болады. Одан

соң   ол   Семейде   қатардағы   әскеи   қызметте   болады.   1855   жылдың   соңында

унтер-офицер   шенін   алады.   Бір   жылдан   соң   прапорщик   болады.   Семейдегі

прокурор Врангельмен достасады.Ол  Достоевскийге  көмектеседі.  1859 жылы

Достоевский Ресейге қайтуға рұқсат алады. 1859 жылдың жазында ол Тверьге

келеді.   Кейін   Петербургке   орналасады.   1860-61   жылдары   «Униженные   и

оскорбленные» романын жазады. Негізгі кейіпкердің бірі Птербург әдебиетшісі

Иван Петровичтің әңгімелеуімен оқиға баяндалады.

1862-63 жылдары Достоевский шетелге барады. Лондонда Герценмен кездеседі.

Париж, Германия, Италияда болады.


«Қылмыс пен жаза» романында орыс романының жаңа формасын жасады. Бұл

шығармада   романның   әр   түрлі   белгілері   жинақталды:   қылмыс   пен

арандатушылық,   роман-трагедия.1929   жылы   шыққан   Бахтиннің   «Проблемы

поэтики Достоевского» кітабында бұл сұраққа жауап береді. Біздің алдымызда

Петербург   бейнесі   суреттеледі.   Жазушы   қала   тұрмысын   көз   алдымызға

елестетеді:   қазына   жұмысындағылар,   қолөнершілер,   саудагерлер,   өсімқорлар,

жезөкшелер. Кедейлер мен маскүнемдер, әр түрлі қылмыскерлер өмірімен қала

қыж-қыж   қайнап   жатады.Жазушы   бұл   романда   сол   кездегі   қылмыстық

хроникадан  материалдар қолданған.Романда  1860 жылдардағы капитализмнің

дамуы,   діни,   адамшылық   құндылықтардың   жоғалып   бара   жатқанын,

маскүнемдік   пен   қылмыс,   жезөкшеліктің   өршіп   бара   жатқанын   сөз   қылады.

Достоевский   кейіпкерлерінің   басқа   әдебиеттегі,   шетелдегі   әдебиет

кейіпкерлерінен айырмашылығы – оның кейіпкерлері істеген істерінің арты не

болады   деп   қорықпайды,   олар   сол   сол   қиындықтарға   қойып   кетеді,   қылмыс

жасай отырып өздерін адам ретінде сынайды.

9- тақырып М.Горький шығармашылығы

Жоспар

1) Шығармашылық өмірбаяны

Шын   есімі  –  Пешков   Алексей   Максимович,   прозашы,   драматург,   публицист.

Нижний   Новгородта   столяр   отбасында   туған.   Әкесі   қайтыс   болған   соң

атасының   қолында   өседі.   Он   бір   жасында   тұлдыр   жетім   қалады.   Бірнеше

қожайындардың қол астында жұмыс істейді. Қиналған кездерінде кітап оқып,

торығудан арылады. 1884 жылы университетте оқу үшін Қазан қаласына келеді.

Бірақ   оқуға   мүмкіндігі   болмайды.   Жұмыс   істей   бастайды.   Он   алты   жасқа

келгенде   өмір   туралы   көп   нәрсені   білді.   1888   жылы   халық   өмірімен   жақын

танысу үшін Ресейді аралауға кетеді. Дон жерлерінен, Украйна, Дунай, Қырым,

солтүстік Кавказдан өтіп Тифлиске келеді. Бұл жерде бір жылдай жұмыс істеп,

төңкерісшілдермен араласады. Осы кезде ол өзінің алғашқы әңгімесі «Макар

Чудраны»   жазады.   1892   жылдан   бастап   Новгородқа   оралған   соң   әдебиетпен

айналысады.   1895   жылдан   бастап   әңгімелері   астаналық   журналдарда   шыға

бастайды.  1898 жылы шыққан «Очерктер  мен әңгімелер» Горькийді Ресейде

танымал етті.



10-тақырып Есенин Сергей (1895-1925)

Жоспар

1) Өмірі


2) Өлеңдері

Сергей Есенин 1895 жылы 21 қыркүйекте (3 қазан)  Константинов селосында

дүниеге   келді.   Әкесі   Александр   Никитич   Есенин,   анасы   Титова   Татьяна

Федоровна. Үш жасар кезінде нағашы атасы мен апасының тәрбиесіне берілді.

Олар   Константинова   селосының   бір   бөлігі   Матовта   тұрады.   Атасы   Федор

көңілді, ақылды, байыпты шаруа еді. Атасы мен апасы да діншіл, салтшыл еді.

Ескі өлеңдер, ертегі көп білуші еді. Міне, осындай мейірім толы ортада Сергей

тәрбие   көрді.   5   жасында   Сергей   оқып   үйренеді.   9   жасында   ол



Константиновадағы төрт жылдық  училищені бітіреді. 8-9 жасының өзінде – ақ

ол өлең жаза бастайды. Оқуын бітірген соң оны ата – анасы Спас – Клепиков

атты церковно – учительдік мектепке жібереді. Онда тек мұғалім емес, сонымен

діни адам да болу қажет еді. 

Сергей   Есенин   Ленинградта   «Англетер»   гостиницасында   1925   жылы   28

желтоқсанда асылып қайтыс болады. 



7 Тәжірибешілік сабақтардың мазмұны

1-тақырып Крылов мысалдары

Жоспар

1. Мысалдарын талдау



Тапсырмалар:

1.   Крыловтың   «Аңдардың   апаты»,   «Иттердің   достығы»,   «Инелік   пен

құмырсқа», «Шаруа мен батырақ», «Бала қарға», «Есек пен қарға», «Тал»,

«Бүркіт пен тышқан», «Қасқыр мен түлкі», «Аққу, шортан, шаян», «Кезбе

мен аю», «Ат пен иесі» мысалдарын идеясына қарай талдау.

2- тақырып  Пушкин шығармалары

Жоспар:

1. Пушкиннің «Дубровский» повесі

2. Пушкиннің «Капитан қызы» повесі

3. Пушкиннің «Евгений Онегин» романы

4. Пушкиннің «Станционный смотритель» әңгімесі

Тапсырмалар:

1.   Пушкиннің   «Дубровский»   повесіндегі   Владимир   Дубровскийдің   іс-

әрекеттеріне сипаттама беріңдер.

2.   Пушкиннің   «Капитан   қызы»   повесіндегі   Гринев,   Швабрин,

Пугачевтерге мінездеме беріңдер.

3. «Евгений Онегин» романында Татьяна Онегинге хат жазғанда Онегин

оған не деп жауап береді?

4. Татьяна кімге күйеуге шығады?

5. Онегин Татьянаға сезімін білдіргенде Татьяна не деп жауап береді?

6.   «Евгений   Онегиннің»   орыс   өмірінің   энциклопедиясы   екеніне   мысал

келтіріңдер.

3-тақырып Лермонтов шығармалары

Жоспар:

1. «Ақын өліміне», «Қош бол, Ресей», «Теректің сыйы» өлеңдері



Тапсырмалар:

1. Лермонтовтың «Біздің заманның қаһарманы» романындағы Печоринге 

мінездеме беріңдер.

2. «Ақын өліміне» өлеңін талдау.

3. «Теректің сыйы» өлеңін Абай аудармасымен салыстыру

4-тақырып Гоголь шығармалары


Жоспар:

1. «Шинель» повесі

2. «Өлі жандар» романы

3. «Тарас Бульба» повесі



Тапсырмалар:

1.   Гогольдың   «Шинель»   повесіндегі   Бачмачкинге   мінездеме   беріңдер.

Повестегі   «маңызды  тұлға»   кім?   Автор   бұл  бейне  арқылы  не  айтқысы

келді?


2. «Тарас Бульба» повесіндегі Остап пен Андрийге мінездеме беріңдер.

Андрий отанын не үшін сатты?

3.   «Өлі   жандар»   романындағы   Чичиков,   Собакевич,   Плюшкин

бейнелеріне мінездеме беріңдер.



5- тақырып Толстой шығармалары

Жоспар:

1. Толстойдың «Крейцер сонатасы» повесі

2. Толстойдың «Адамға қанша жер керек» повесі

3. Толстойдың «Әзәзіл» әңгімесі



Тапсырмалар:

1. «Крейцер сонатасы» повесіндегі махаббат туралы пікірталас туралы 

ойларыңды білдіріңдер.

2. «Крейцер сонатасы» повесіндегі Позднышевтің әйелдер киімдері 

туралы айтқандары

3. «Крейцер сонатасы» повесіндегі Позднышевтің еркектер жүрісі туралы 

айтқандары

4. «Крейцер сонатасы» повесіндегі Позднышевтің әйелі қалай өзгере 

бастады?

5. «Крейцер сонатасы» повесінде Позднышев әйелін тексеру үшін не 

істейді?

6. «Крейцер сонатасы» повесінде Позднышев әйелін қалай өлтірді?

7. Толстойдың «Адамға қанша жер керек» повесіндегі идея не?

8. Толстойдың «Әзәзіл» әңгімесіндегі Иртеньевке мінездеме беріңдер. 

Оның Степанидамен байланысы немен аяқталды? Әңгіме идеясы не?

6-тақырып Чехов әңгімелері

Жоспар:

1. Чеховтың «Жылқы аттас фамилия» әңгімесі

2. Чеховтың «Ұшқалақ» әңгімесі

3. Чеховтың «Чиновниктің ажалы» әңгімесі



Тапсырмалар:

1.   Чеховтың   «Ұшқалақ»   әңгімесіндегі   Ольгаға   мінездеме   беріңдер.

Әңгімедегі психологиялық параллелизмге мысал келтіріңдер.

2.   Чеховтың   «Жылқы   аттас   фамилия»,   «Чиновниктің   ажалы»

әңгімелерінің идеясы не? 


7-тақырып Достоевский шығармалары

Жоспар:

1. «Неточка Незванова» әңгімесі

2. «Қылмыс пен жаза» романы

Тапсырмалар:

1.  Достоевскийдің   «Неточка   Незванова»   әңгімесіндегі   кедей   тұрмысқа

сипаттама беріңдер.

2.   Достоевскийдің   «Қылмыс   пен   жаза»   романындағы   Раскольниковтың

кемпірді өлтіру себебі?

8- тақырып Горький шығармалары

Жоспар:

1. «Макар Чудра» әңгімесі

Тапсырмалар:

1.  Горькийдің «Макар Чудра» әңгімесіндегі Забар мен Раддаға мінездеме 

беріңдер. Екі жастың өлімінің себебін айтыңдар.

9- тақырып Есенин өлеңдері

Жоспар:

1. Табиғат лирикасы



Тапсырмалар:

1. Есениннің табиғат лирикасында ай образының қолданылуы



8 СӨЖ тапсырмалары

Студенттерге өздігінен оқуға берілетін тақырыптар

1. Пушкиннің табиғат лирикасын талдау

2. Лермонтовтың   «Біздің   заманның   қаһарманы»   романы

(образдарға мінездеме жасау)

3. Тургеневтің «Муму» повесіне талдау жасау

4. Л.Толстойдың   «Соғыс   және   бейбітшілік»   романындағы

Наташа Ростова, Болконский, Пьер Безухов бейнелері

5.  Блок, Бальмонт өлеңдері

6.  Толстойдың «Крейцер сонатасы» повесі бойынша эссе жазу

9 Реферат тақырыптары.

1. Александр Блок шығармашылығы

2. Марина Цветаева поэзиясы

3. Анна Ахматова поэзиясы

4. Бальмонт поэзиясы

5. Чехов әңгімелері

6. Тургенев әңгімелері

7. Пушкин әңгімелері

8.

10 СОӨЖ кеңестерінің кестесі



Сабақ 


дүйсенб сейсенб сәрсенб бейсенбі

жұма


сенбі

түрлері

і

і



і

1.

Дәріс 



бойынша 

кеңестер


10.00

11.00


2.

Тәжірибе


лік 

сабақтар 

бойынша 

кеңестер


11.00

12.00


3.

СӨЖ 


бойынша 

кеңестер


11.00

12.00


10.00

11.00


4.

Реферат 


бойынша 

кеңестер


12.20

12.40


5.

Тест 


сұрақтар

ы 

бойынша 



кеңестер

11.15


12.20

11 Пән бойынша тапсырманы орындау және тапсыру кестесі

Жұмыс түрі



Тапсырманың   мазмұны,

мақсаты, тақырыбы

Қолданы

латын


әдебиет

Орындалу


ұзақтығы

Бақылау


түрі

Бақылауды

тапсыру

мерзімі


1

2

3



4

5

6



7

1

Реферат



1-4 тақырып

5-7 тақырып

7 апта

Реферат-


ты қорғау

3,4,5,6- апта

10,11,12-

апта


2

Тезис 


1-5 тақырып

2 апта


Тезисті

конспекті

леп,

қорғау


4- апта

3

Конспект



(күрделі

түрі)


1-5 тақырып

7 апта


Күрделі

конспект


жазу

9 -15 апта

4

Межелік


бақылау

Пушкин,


 

Гоголь


шығармалары

1 апта


Тест

8- апта


5

Эссе


Толстойдың 

«Крейцер 

сонатасы» повесі 

бойынша


1 апта

Эссе


жазып,

қорғау


13- апта

6

Баяндама



Пушкин әңгімелері

Тургенев әңгімелері

2 апта

Қорғау


3-апта

14-апта


7

Межелік


бақылау

Толстой,   Пушкин,   Чехов

шығармалары бойынша

коллокви


ум

15- апта


12 Курс саясаты

 Оқу процесіне қатысу дегеніміз – сабаққа қатысу, пікірталаста және 

топ жұмысында белсенділік көрсету, топтастарының оқуына әсер ету. 

Студент аудиториялық сабақтарға, міндетті түрде дәріс сабақтарына, 



тәжірибешілік сабақтарға қатысып, кешікпей, берілген тапсырмаларды 

уақытында орындауы керек, сондай-ақ ішкі ережелерді сақтап, өздеріне 

тиісті жүктелген міндетті дұрыс атқаруы керек. Сабақты босатқан 

жағдайда деканаттың шешімімен босатқан сабақты қайта толықтырады. 

Сабаққа екі рет кешігу – бір рет босату болып есептеледі. Сабақты екі 

реттен артық босатса, оқытушы студентті сабаққа кіргізбеуге құқығы бар.

Студентке берілген тапсырманы уақытында тапсыру керек. Емтихан 

сессиясына үш күн қалған кезде тапсыру  ең кеш тапсыру болып 

саналады.Берілген тапсырманы және курстық жұмысты тапсырмаған 

студенттер емтиханға кіре алмайды.

Қойылған талаптар орындалмаса, жаза қолданылады. Сабаққа 100 пайыз 

қатысып, берілген тапсырмаларды уақытымен және дұрыс орындаса – ең 

жоғарғы балл 100 б. қойылады. 

Студенттердің білімін аралық бақылау тест немесе жазбаша бақылау 

жұмысы түрінде жүргізіледі.



Осы көрсеткіштер орындалмаған жағдайда жеткіліксіз немесе 

айып санкциялары қолданылады:

1)

сабақты босату (себепсіз);



2)

тапсырмаларды уақытымен орындамау;

3)

тапсырмаларды   орындау   барысында   қателіктер   жіберу,



яғни,студент материалды толық меңгермеген жағдайда.

Егер студент сабаққа себепті жағдаймен келе алмаса, келесі аптада

сол сабаққа өтеу (отработка) жасайды. Бірақ  ұпай азайтылады.

13 Әдебиеттер тізімі

Негізгі: 

1. Орыс поэзиясы. ХХ ғасыр.-Астана, 2007

2. Орыс поэзиясы. 18-19 ғасыр. –Астана, 2007

3. Орыс прозасы. ХХ ғасыр. –Астана, 2009



Қосымша: 

4. Пушкин А.С. Шығармалары. –Астана, 2008

5. Достоевский Ф.М. Ағайынды Карамазовтар.- Астана, 2004

6. Соколов   А.Г.   История   русской   литературы   конца   19-го   –

начала 20 века. М., 2000

Пәннің еңбек сыйымдылығы

С

ем



ес

тр

К



ре

ди

тт



ар

 с

ан



ы

Аудиториялық сабақ түрлері бойынша байланыс 

сағаттарының саны 

Студенттің 

өздік 

жұмысының 



сағат саны 

Бақы-    

лау 

түрлері


барлы-

ғы

дәріс



практи

ка

зертха-



налық

студия-


лық

жеке


барлығ

ы

СӨЖ



Б бар-

лығы 33


135

30

15



-

-

-



 

135


 

90

емтихан



Кафедра меңгерушісі ______  Н.Қ.Жүсіпов  2013 ж. «__» __________ 

                                                       (қолы)



           (аты-жөні)

Document Outline

  • Қазақстан Республикасы білім және ғылым министрлігі
  • С.Торайғыров атындағы Павлодар мемлекеттік университеті
  • Гуманитарлық-педагогикалық факультет
    • ПӘНІ БОЙЫНША ОҚЫТУ БАҒДАРЛАМАСЫ
    • (Syllabus)
  • БЕКІТЕМІН
  • ГП факультеттің деканы
  • 2- тақырып Крылов Иван Андреевич (1769-1844)
  • 12 Курс саясаты




©emirb.org 2017
әкімшілігінің қараңыз

войти | регистрация
    Басты бет


загрузить материал