Бағдарламасы бо й ы н ш а ш ы ға ры л д ы лп Қ азақ грамматикасы. Ф онетика, сөзжасам, морфология, синтаксис



жүктеу 38.54 Mb.
Pdf просмотр
бет97/1319
Дата10.02.2022
өлшемі38.54 Mb.
#17147
1   ...   93   94   95   96   97   98   99   100   ...   1319
kazak grammatikasy fonetika sozzhasam morfologiia sintaksis
KORKEM-SOZ-ZHANE-PRAGMATIKA
Жасалым  белгілері:  тіл  ұшы,  тоғы сы ңқы , 

ілгерінді,  тербеліңкі  (ұ я ң ),  езулік  дауы ссы з 

дыбыс.

Айтылым белгілері: босаң тоғы сы ңқы , ауыз 

қуысты дауыссыз дыбыс.



Естілім белгілері:  босаң лепті,  ұяң  (ызың), 

жіңіш ке,  езу әуезді дауыссы з дыбыс.



Жалпы сипаттамасы: тіл  ұшы, тоғы сы ңқы , 

ұяң,  ілгерінді  (жуан),  езулік дауыссыз дыбыс.

Ж уан  еріндік түрі:  Д Ұ Р Ы С ,  Д О С   т.б.  (17-

3- сурет)

Жасалымы:  тіл  ұшы  мен  қы зыл  иек  өзара 

жымдаса тоғысады  (1), жасалу орнына қарай тіл 

ұшы;  тіл  ауыз  қуы сы нда  кейін  шегініп  жатады 

(8),  тілдің  ж аты сы н а  қарай  кей ін ді;  дауыс 

желбезегі  жартылай  тербеледі  (5-3),  желбезек 

қаты сы на  қарай  тербеліңкі;  ерін  дөңгеленіп 

(сүйірленіп) барып жасалады (1-2), ерін қатысына 

қарай еріндік дыбыс болып табылады.



Айтылымы:  тіл  ұшы  мен  қы зыл  иек  өзара 

босаң тоғы сады , тоғы сы м   күш іне  қарай  босаң 

тоғы сы ңқы ;  ауыз қуысы  үлкейіп,  көмей  қуысы 

кішірейеді, үстеме жасалым орнына қарай көмей 

қуысты дыбыс болып табылады.

Е стілім і:  тіл  ұш ы   м ен   қ ы зы л   и е к т ің  

тоғы сы м ы   босаң  леппен  аяқталады ,  тоғысым 

бітім іне  қарай  босаң  лепті;  дауы ссы з  ызың 

дыбысталады,  үн  қаты сы на  қарай  ұяң;  әуез 

қаты сы на  қарай  жуан  ж әне  ерін  әуезді  дыбыс 

болып табылады.

Д° жуан еріндік түрінің айырым белгілері 


жүктеу 38.54 Mb.

Поделитесь с Вашими друзьями:
1   ...   93   94   95   96   97   98   99   100   ...   1319




©emirb.org 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет