121 адами капитал түсінігі және оның мемлекеттік басқарудағы рөЛІ



жүктеу 0.81 Mb.
Pdf просмотр
бет2/5
Дата13.02.2022
өлшемі0.81 Mb.
#17205
1   2   3   4   5
АДАМИ КАПИТАЛ ТҮСІНІГІ ЖӘНЕ ОНЫҢ МЕМЛЕКЕТТІК БАСҚАРУДАҒЫ РӨЛІ
Сәрсенғазы Лина иок-191 мехатроника, Сақ, массагет, ғұн рөлі, Сәрсенғазы Лина ИОК-191 ПЕД ПОРТФОЛИО, сессия прог Сәрсенғазы Лина, Сәрсенғазы Лина Өрлеу 5-тап
Ключевые  слова:  человеческий  капитал,  государственное  управление, 

человеческий ресурс, кадровая политика, персонал 



Кілт  сөздер:  адами  капитал,  мемлекеттік  басқару,  адам  ресурсы,  кадр 

саясаты, персонал 



Key  words: human  capital,  public  administration,  human  resources,  personnel 

policy, personnel 

 

Басқару  -  бұл  мемлекеттің  өз  функцияларын  орындайтын  және  кәсіби 



дайындалуы тиіс мемлекеттік аппараттың бөлігінен ерекшеленетін адамдардың 

Click to buy NOW!

PD

F-TOOLS

w

w

w

.tr

ack

er-softw

ar

e.

c

o

m

Click to buy NOW!

PD

F-TOOLS

w

w

w

.tr

ack

er-softw

ar

e.

c

o

m

Click to buy NOW!

PD

F-TOOLS

w

w

w

.tr

ack

er-softw

ar

e.

c

o

m

Click to buy NOW!

PD

F-TOOLS

w

w

w

.tr

ack

er-softw

ar

e.

c

o

m


 

122 


 

 

зияткерлік  және практикалық  қызметінің  ең  қиын  және  жауапты  салаларының 



бірі.  Мемлекеттік  қызметшілерсіз  мемлекеттің  механизмі  тек  құрылымдарды, 

өзара  байланыс  схемаларын,  құқықтық  құрылымдар  мен  т.  б.  білдіреді. 

Сондықтан  мемлекетті  басқаруды  жүзеге  асыру  үшін  мемлекеттік  басқару 

әсерлерін  қалыптастыру  және  іске  асыру  процестерінде  арнайы  дайындалған 

және  кәсіби  жұмыспен  қамтылған  адамдар  санатына  қажеттілік  пайда  болды, 

өйткені  басқару  қоғамға,  оның  заңдылықтары  мен  нысандарына  қарамастан, 

адами  әлеуетті  дамыту  және  ұйымдастыру  деңгейімен  байланысты.  Әрбір 

тарихи сәтте басқаруды тиісті қоғам атқарады [3].  

Басқару  теориясында  адамдардың  қоғамдық  өндірісте  қатысуын 

көрсететін  бірнеше  терминдер  қолданылады:  еңбек  ресурстары,  адам 

ресурстары,персонал,  кадрлар,  адам  капиталы  және  т.  б.,  адамның  өзекті 

объектісі  ретінде  адам  басқаруының  түрлі  аспектілерін  және  оларды  шешу 

жолдарын  ашады.  Оларды  айналымға  енгізу  ғалымдар  жалпы  басқару  және 

өндірісте адамды басқару эволюциясымен байланыстырады. Басқару теориясы 

мен  практикасында  өндірістегі  кадрлар  рөлінің  ауысатын  төрт  концепциясы 

белгілі.  

1. Еңбек ресурстарын пайдалану; 

2. Персоналды басқару; 

3. Адам ресурстарын басқару; 

4. Адами капитал [3]. 

Мақаланың негізгі мақсаты - адами капитал ұғымының мәнін ашып, оның 

мемлекеттік басқарудағы маңызын анықтау. 

Әлемнің  жетекші  елдерінің  дамуы  жаңа  экономиканың  -  білім 

экономикасының,  инновациялардың,  жаһандық  ақпараттық  жүйелердің,  жаңа 

технологиялардың  және  венчурлық  бизнестің  қалыптасуына  алып  келді.  Жаңа 

экономиканың негізін заманауи қоғамның әлеуметтік-экономикалық дамуының 

басты қозғаушы күші болып табылатын адами капитал құрайды. 

Адам капиталы рөлінің өзгеруі, оны шығынды фактордан дамудың негізгі 

өндірістік және әлеуметтік факторына айналдыру дамудың жаңа парадигмасын 

қалыптастыру  қажеттілігіне  алып  келді.  Елдер  мен  әлемдік  қоғамдастық 

дамуының  жаңа  парадигмасы  шеңберінде  адами  капитал  ұлттық  байлықта 

жетекші орынға ие болды (дамыған елдердің 80% - ына дейін). 

Адам капиталы - адам мен жалпы қоғамның алуан түрлі қажеттіліктерін 

қанағаттандыру  үшін  пайдаланылатын  білім,  білік,  дағды  жиынтығы.  Бұл 

феноменнің маңыздылығын түсіну және ғалымдар мен саясаткерлер тарапынан 

оған назар аудару XX ғасырдың екінші жартысында күшейе түседі. Бүгінгі күні 

бұл  ұғым  туа  біткен  және  жүре  пайда  болған  адами  қасиеттерді,  сондай-ақ 

мемлекет  тарапынан  адам  дамуына  инвестициялар  мен  отбасының  тұтыну 

шығындарын,  соның  ішінде  тамақтану,  киім,  коммуналдық  қызметтер,  білім 

беру  және  денсаулық  сақтау  шығыстарын  қамтиды.  Бұл  фактордың  қоғамның 

әлеуметтік-мәдени  және  экономикалық  дамуындағы  өзгермелі  рөлін  түсіну  де 

қалыптасты. 

 Адам  капиталы  ұғымы  (Human  Capital)  ХХ  ғасырдың  екінші 

жартысындағы  жарияланымдарда  американдық  экономист  ғалымдар  Теодор 

Шульцтің [5] және Гэри Беккердің (1992 ж.) еңбектерінде пайда болды. Адами 


жүктеу 0.81 Mb.

Поделитесь с Вашими друзьями:
1   2   3   4   5




©emirb.org 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет